ΗΠΑ: Συνασπισμός για να ανοίξουν ξανά τα Στενά του Ορμούζ

Η Ουάσινγκτον προωθεί διεθνή πρωτοβουλία «θαλάσσιας ελευθερίας», ενώ η ενεργειακή κρίση βαθαίνει μετά το κλείσιμο της κρίσιμης οδού από το Ιράν

Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιχειρούν να συγκροτήσουν διεθνή συνασπισμό με στόχο την επανεκκίνηση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, καθώς η ζωτικής σημασίας θαλάσσια δίοδος παραμένει σε μεγάλο βαθμό αποκλεισμένη μετά την έναρξη του πολέμου με το Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου. Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο όπου οι τιμές της ενέργειας έχουν εκτοξευθεί διεθνώς, προκαλώντας σοβαρές πιέσεις στην παγκόσμια οικονομία.

Το σχέδιο, με την ονομασία Maritime Freedom Construct, προβλέπει συντονισμένη δράση για την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων από την περιοχή. Σύμφωνα με αξιωματούχο του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, η πρωτοβουλία θα παρέχει πληροφορίες σε πραγματικό χρόνο, οδηγίες ασφαλείας και επιχειρησιακό συντονισμό, ώστε να αποκατασταθεί σταδιακά η ελευθερία της ναυσιπλοΐας.

Statement from Adm. Brad Cooper, CENTCOM commander on the success of the U.S. blockade against Iran: pic.twitter.com/78OL04k5cZ

— U.S. Central Command (@CENTCOM) April 29, 2026

Κοινή πρωτοβουλία Στέιτ Ντιπάρτμεντ και CENTCOM

Το Maritime Freedom Construct αναμένεται να αποτελέσει κοινή προσπάθεια του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και της CENTCOM, της αμερικανικής Κεντρικής Διοίκησης που εποπτεύει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή.

Η διπλωματική διάσταση της πρωτοβουλίας θα έχει έδρα την Ουάσινγκτον και θα λειτουργεί ως κόμβος συντονισμού με ξένες κυβερνήσεις, εταίρους και τη διεθνή εμπορική ναυτιλία. Παράλληλα, οι αμερικανικές πρεσβείες φέρονται να έχουν λάβει οδηγίες να πιέσουν κυβερνήσεις συμμάχων και εταίρων να συμμετάσχουν στην προσπάθεια.

Η Ουάσινγκτον θεωρεί ότι η συλλογική δράση είναι απαραίτητη, προκειμένου να σταλεί μήνυμα ενιαίας αποφασιστικότητας απέναντι στην ιρανική παρεμπόδιση της διέλευσης από τα Στενά.

Τα Στενά του Ορμούζ ως παγκόσμιος ενεργειακός κόμβος

Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους στον κόσμο. Υπό κανονικές συνθήκες, περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου διέρχεται από τη συγκεκριμένη θαλάσσια οδό.

Το ουσιαστικό κλείσιμο της περιοχής από το Ιράν έχει οδηγήσει σε απότομη αύξηση των τιμών ενέργειας. Το Brent για παράδοση Ιουνίου έφτασε έως και τα 126 δολάρια το βαρέλι, στο υψηλότερο ενδοημερήσιο επίπεδο από το 2022, όταν η Ρωσία ξεκίνησε την πλήρη εισβολή στην Ουκρανία.

Η παράταση της κρίσης δημιουργεί φόβους για νέο πληθωριστικό κύμα, αύξηση του κόστους μεταφορών και επιβάρυνση νοικοκυριών και επιχειρήσεων σε διεθνές επίπεδο.

Ο αμερικανικός αποκλεισμός και η ιρανική απάντηση

Η ένταση κλιμακώθηκε περαιτέρω στις 13 Απριλίου, όταν το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ επέβαλε δικό του αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια, με την CENTCOM να αναφέρει ότι τα μέτρα θα εφαρμοστούν σε ολόκληρη την ιρανική ακτογραμμή.

Η Τεχεράνη απέρριψε την αμερικανική στρατηγική, με τον πρόεδρο του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν να δηλώνει ότι ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ είναι «καταδικασμένος να αποτύχει». Όπως υποστήριξε, τέτοιες κινήσεις δεν ενισχύουν την περιφερειακή ασφάλεια, αλλά τροφοδοτούν την ένταση και υπονομεύουν τη σταθερότητα στον Περσικό Κόλπο.

Πίεση στους συμμάχους και ευρωπαϊκές κινήσεις

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει κατηγορήσει επανειλημμένα συμμάχους των ΗΠΑ για απροθυμία να εμπλακούν πιο ενεργά στην κρίση, ενώ έχει ζητήσει από χώρες που εξαρτώνται από το πετρέλαιο της περιοχής να αναλάβουν μέρος της ευθύνης για το άνοιγμα των Στενών.

Την ίδια ώρα, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία έχουν ξεκινήσει συνομιλίες για ξεχωριστή θαλάσσια πρωτοβουλία, πραγματοποιώντας συνάντηση με περισσότερες από 50 χώρες. Η εξέλιξη δείχνει ότι η κρίση στα Στενά του Ορμούζ δεν είναι πλέον μόνο ζήτημα ΗΠΑ-Ιράν, αλλά διεθνής πρόκληση για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και την ενεργειακή σταθερότητα.

Ένα επικίνδυνο τεστ για τη διεθνή ασφάλεια

Η αμερικανική πρωτοβουλία για συνασπισμό «θαλάσσιας ελευθερίας» στοχεύει να αποκαταστήσει τη ροή της εμπορικής ναυτιλίας, αλλά ενέχει σοβαρούς κινδύνους κλιμάκωσης. Η παρουσία περισσότερων ναυτικών δυνάμεων στην περιοχή μπορεί να λειτουργήσει αποτρεπτικά, αλλά μπορεί και να αυξήσει την πιθανότητα επεισοδίου.

Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ εξελίσσεται σε δοκιμασία για τη διεθνή οικονομία, την ενεργειακή ασφάλεια και τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή. Όσο η ναυσιπλοΐα παραμένει περιορισμένη, οι τιμές ενέργειας θα συνεχίσουν να πιέζουν αγορές και κυβερνήσεις.

Η επόμενη φάση θα κριθεί από το αν η Ουάσινγκτον θα καταφέρει να συγκροτήσει ευρύ συνασπισμό χωρίς να οδηγήσει την αντιπαράθεση με την Τεχεράνη σε ακόμη πιο επικίνδυνη σύγκρουση.

Πηγή: Pagenews.gr