Η Ευρώπη Σκληραίνει τη Στάση της: 11 Χώρες Ζητούν Νέους Περιορισμούς για Ρώσους Ταξιδιώτες

Σουηδία, Πολωνία, Βαλτικές χώρες και σύμμαχοί τους πιέζουν για αυστηρότερους κανόνες έκδοσης θεωρήσεων Σένγκεν, υποστηρίζοντας ότι ο ρωσικός τουρισμός υπονομεύει την ευρωπαϊκή πίεση προς τη Μόσχα και δημιουργεί νέους κινδύνους ασφαλείας.

Μια νέα γραμμή αντιπαράθεσης εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, η συζήτηση για τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας μεταφέρεται πλέον και στο πεδίο της ελεύθερης μετακίνησης.

Έντεκα χώρες του χώρου Σένγκεν —με πρωτοβουλία της Σουηδίας και τη στήριξη της Πολωνίας, της Τσεχίας, της Δανίας, της Εσθονίας, της Φινλανδίας, της Λετονίας, της Λιθουανίας, της Ολλανδίας, καθώς και της Νορβηγίας και της Ισλανδίας— ζητούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή αυστηρότερους και πιο ομοιόμορφους περιορισμούς στις θεωρήσεις εισόδου για Ρώσους πολίτες.

Για τις χώρες αυτές, το ζήτημα δεν είναι πλέον μόνο πολιτικό αλλά και θέμα ασφάλειας.

Το επιχείρημα: «Δεν μπορεί να συνεχίζεται ο τουρισμός εν καιρώ πολέμου»

Οι κυβερνήσεις που προωθούν την πρωτοβουλία υποστηρίζουν ότι η συνέχιση των τουριστικών ταξιδιών Ρώσων πολιτών στην Ευρώπη στέλνει λάθος μήνυμα τη στιγμή που ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται.

Η συμμαχία των έντεκα χωρών θεωρεί ότι η σημερινή κατάσταση:

• αποδυναμώνει την ευρωπαϊκή πίεση προς τη Μόσχα,
• δημιουργεί ασυνέπειες στην εφαρμογή των κυρώσεων,
• επιτρέπει την παράκαμψη περιορισμών μέσω διαφορετικών εθνικών πρακτικών έκδοσης βίζας,
• αυξάνει πιθανούς κινδύνους ασφαλείας για τον χώρο Σένγκεν.

Η σουηδική πλευρά ήταν ιδιαίτερα αιχμηρή, υποστηρίζοντας ότι η εικόνα Ρώσων τουριστών σε ευρωπαϊκά θέρετρα ενώ συνεχίζονται οι εχθροπραξίες στην Ουκρανία είναι πολιτικά και ηθικά προβληματική.

Το πρόβλημα των «δύο ταχυτήτων» στη Σένγκεν

Η βασική ένσταση των χωρών που ζητούν αυστηρότερη πολιτική είναι ότι οι κανόνες εφαρμόζονται άνισα.

Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλούνται οι υποστηρικτές των νέων περιορισμών, ο αριθμός των θεωρήσεων που εκδόθηκαν σε Ρώσους πολίτες αυξήθηκε την περίοδο 2023–2025, με τη Γαλλία, την Ιταλία και την Ισπανία να εκδίδουν τις περισσότερες βίζες.

Αυτό δημιουργεί ένα παράδοξο:

Παρότι ορισμένα κράτη έχουν υιοθετήσει πολύ αυστηρή στάση απέναντι στους Ρώσους ταξιδιώτες, οι κάτοχοι βίζας που λαμβάνουν άδεια εισόδου από άλλο κράτος μπορούν στη συνέχεια να μετακινούνται ελεύθερα εντός του χώρου Σένγκεν.

Για τις χώρες της Βαλτικής και τη Φινλανδία, αυτή η κατάσταση υπονομεύει την κοινή ευρωπαϊκή πολιτική.

Νέα πρόταση: Έλεγχος πρώην στρατιωτικών και βετεράνων

Ένα από τα πιο ευαίσθητα σημεία της πρότασης αφορά τη δημιουργία μηχανισμού εντοπισμού πρώην ή εν ενεργεία Ρώσων στρατιωτικών που ενδέχεται να επιχειρήσουν να εισέλθουν στον χώρο Σένγκεν.

Οι υπογράφοντες ζητούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς ασφαλείας να εξετάσουν τρόπους ταυτοποίησης και αποκλεισμού προσώπων με στρατιωτικό ιστορικό, επικαλούμενοι αυξημένες ανησυχίες για υβριδικές απειλές, δολιοφθορές και δραστηριότητες πληροφοριών.

Τι ισχύει σήμερα

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη αναστείλει από το 2022 τη συμφωνία διευκόλυνσης θεωρήσεων με τη Ρωσία, καθιστώντας τη διαδικασία έκδοσης βίζας πιο ακριβή, χρονοβόρα και αυστηρή. Επιπλέον, από το 2025 έχουν περιοριστεί σημαντικά οι θεωρήσεις πολλαπλών εισόδων για Ρώσους πολίτες.

Ωστόσο, η τελική απόφαση για την έκδοση βίζας εξακολουθεί να ανήκει στα κράτη-μέλη, γεγονός που περιορίζει τη δυνατότητα των Βρυξελλών να επιβάλουν απόλυτα ενιαία πολιτική.

Μια ευρύτερη γεωπολιτική μετατόπιση

Πέρα από το μεταναστευτικό και την ασφάλεια, η πρωτοβουλία αντανακλά μια βαθύτερη μεταβολή στην ευρωπαϊκή στρατηγική απέναντι στη Ρωσία.

Για τις χώρες της Βόρειας και Ανατολικής Ευρώπης, ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν θεωρείται πλέον μια περιφερειακή σύγκρουση αλλά μια μακροχρόνια αναμέτρηση που απαιτεί συνεχή οικονομική, πολιτική και κοινωνική πίεση προς τη Μόσχα.

Υπό αυτό το πρίσμα, ακόμη και η τουριστική βίζα μετατρέπεται σε εργαλείο γεωπολιτικής.

Η νέα πρωτοβουλία των έντεκα χωρών δεν αφορά μόνο τον έλεγχο των συνόρων. Αποτελεί ακόμη ένα βήμα στη σταδιακή αναδιαμόρφωση των σχέσεων Ευρώπης–Ρωσίας.

Καθώς ο πόλεμος στην Ουκρανία εισέρχεται στο πέμπτο έτος του, η συζήτηση στις Βρυξέλλες μετατοπίζεται από το ερώτημα «ποιες κυρώσεις μπορούν να επιβληθούν» στο ερώτημα «πόσο ανοικτή πρέπει να παραμείνει η Ευρώπη απέναντι στους Ρώσους πολίτες».

Και για ένα αυξανόμενο μπλοκ ευρωπαϊκών κρατών, η απάντηση φαίνεται να είναι: πολύ λιγότερο απ’ ό,τι σήμερα.

Πηγή: pagenews.gr