Η Δαμασκός «κλειδώνει» την εξουσία: Ο Σαράα στήνει νέο κοινοβούλιο,οι Κούρδοι μένουν εκτός,η Δύση χειροκροτεί

Με γυναίκες, μειονότητες και πρόσωπα-βιτρίνα ο μεταβατικός πρόεδρος επιχειρεί να εμφανίσει μια εικόνα πολιτικής συμπερίληψης, την ώρα που οι SDF περιθωριοποιούνται, η Συρία αναζητά ξένα κεφάλαια και η πραγματική μάχη μεταφέρεται στη γεωπολιτική ισορροπία ανάμεσα σε ΗΠΑ, Τουρκία και αραβικό κόσμο.

Η νέα μεταβατική Βουλή της Συρίας δεν αποτελεί απλώς ακόμη ένα θεσμικό βήμα μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ. Αντιθέτως, συνιστά την πρώτη οργανωμένη προσπάθεια του προέδρου Άχμεντ αλ-Σαράα να μετατρέψει τη στρατιωτική του νίκη σε μόνιμη πολιτική κυριαρχία, διαμορφώνοντας ένα νέο σύστημα εξουσίας με διεθνή νομιμοποίηση αλλά αυστηρά ελεγχόμενες εσωτερικές ισορροπίες.

Η ανακοίνωση των 70 βουλευτών που διορίστηκαν προσωπικά από τον Σαράα ολοκληρώνει τη σύνθεση της 210μελούς μεταβατικής Λαϊκής Συνέλευσης, η οποία αναμένεται να συνεδριάσει για πρώτη φορά την ερχόμενη εβδομάδα. Ωστόσο, πίσω από την εικόνα πολυφωνίας και αντιπροσώπευσης διαμορφώνεται ένα σαφές πολιτικό μήνυμα: η νέα Συρία θα κυβερνηθεί από τη Δαμασκό, με περιορισμένα περιθώρια αυτόνομων περιφερειακών κέντρων ισχύος.

Η εικόνα της συμπερίληψης

Οι διορισμοί επιχειρούν να προβάλουν μια περισσότερο «συμπεριληπτική» εικόνα του νέου καθεστώτος.

Στο νέο κοινοβούλιο συμμετέχουν συνολικά 21 γυναίκες, ανάμεσά τους η ιδιαίτερα γνωστή ηθοποιός Ροζίνα Λαζκανί, ενώ εκπροσωπούνται επίσης χριστιανοί, Ασσύριοι, Αρμένιοι, Δρούζοι και Αλαουίτες.

Η επιλογή αυτών των προσώπων δεν είναι τυχαία. Απευθύνεται κυρίως προς τις δυτικές πρωτεύουσες, οι οποίες μετά την ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαντ εμφανίζονται πρόθυμες να επαναφέρουν τη Συρία στη διεθνή κοινότητα, υπό την προϋπόθεση ότι το νέο καθεστώς θα παρουσιάζει χαρακτηριστικά πολιτικής πολυφωνίας και θεσμικής κανονικότητας.

Η παρουσία γυναικών, κοσμικών προσωπικοτήτων και εκπροσώπων μειονοτήτων λειτουργεί έτσι περισσότερο ως διπλωματικό μήνυμα προς την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες παρά ως ένδειξη ουσιαστικής αναδιανομής της πολιτικής εξουσίας.

Οι μεγάλοι χαμένοι: οι Κούρδοι

Το σημαντικότερο όμως πολιτικό μήνυμα προκύπτει από όσους απουσιάζουν.

Παρά τη συμμετοχή του Αμπντούλ Χακίμ Μπασάρ από το Κουρδικό Εθνικό Συμβούλιο, δεν υπάρχει ουσιαστική εκπροσώπηση προσώπων που συνδέονται με τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF), δηλαδή τη στρατιωτική δύναμη που επί περισσότερο από μία δεκαετία αποτέλεσε τον βασικό σύμμαχο των Ηνωμένων Πολιτειών στον αγώνα κατά του Ισλαμικού Κράτους.

Η εξέλιξη επιβεβαιώνει ότι η επιρροή της κουρδικής διοίκησης στη βορειοανατολική Συρία μειώνεται σταθερά.

Οι αιματηρές συγκρούσεις των προηγούμενων μηνών, η απώλεια του μεγαλύτερου μέρους των εδαφών που έλεγχαν οι SDF και κυρίως η αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων από την περιοχή άλλαξαν δραματικά τους γεωπολιτικούς συσχετισμούς.

Παρότι οι SDF ενσωματώνονται πλέον σταδιακά στον νέο συριακό στρατό και ο Σιπάν Χέμο ανέλαβε θέση αναπληρωτή υπουργού Άμυνας, η πολιτική τους επιρροή παραμένει αισθητά περιορισμένη.

Το μήνυμα της Δαμασκού είναι σαφές: στρατιωτική ενσωμάτωση μπορεί να υπάρξει, αλλά όχι πολιτική αυτονομία.

Το νέο κοινωνικό συμβόλαιο της Συρίας

Η μεταβατική Βουλή διαθέτει ορίζοντα τριάντα μηνών για να συντάξει νέο εκλογικό νόμο, ο οποίος θα αποτελέσει τη βάση των πρώτων εθνικών εκλογών μετά τον εμφύλιο.

Στην πράξη, όμως, το έργο της υπερβαίνει κατά πολύ τις εκλογικές μεταρρυθμίσεις.

Η κυβέρνηση καλείται να αντιμετωπίσει τις βαθιές πληγές που άφησαν δεκατέσσερα χρόνια πολέμου: τη διαχείριση της μεταβατικής δικαιοσύνης, τις διώξεις για εγκλήματα πολέμου, τη θεσμική αντιμετώπιση του θρησκευτικού μίσους και της σεχταριστικής βίας, αλλά και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης μεταξύ των κοινοτήτων.

Η πρόκληση είναι ιδιαίτερα δύσκολη, καθώς η κυβέρνηση Σαράα εξακολουθεί να δέχεται έντονη διεθνή κριτική για τις σφαγές Αλαουιτών και Δρούζων, στις οποίες, σύμφωνα με οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμμετείχαν ακόμη και κυβερνητικές δυνάμεις ασφαλείας.

Η πολιτική νομιμοποίηση της νέας ηγεσίας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το κατά πόσο θα μπορέσει να αποδείξει ότι το κράτος λειτουργεί πλέον με θεσμούς και όχι με λογικές νικητή του πολέμου.

Η οικονομία θα κρίνει τη σταθερότητα

Εξίσου κρίσιμο παραμένει το οικονομικό μέτωπο.

Η Συρία χρειάζεται δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια για την ανοικοδόμηση υποδομών, τη σταθεροποίηση της οικονομίας και την επιστροφή επενδύσεων.

Η νέα Βουλή καλείται να διαμορφώσει σαφές νομικό πλαίσιο που θα προστατεύει τις ξένες επενδύσεις, θα προσφέρει ασφάλεια δικαίου και θα επιτρέψει σε αραβικά κράτη του Κόλπου, ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς να εξετάσουν σοβαρά την επιστροφή τους στη συριακή αγορά.

Χωρίς θεσμικές εγγυήσεις, η οικονομική ανάκαμψη δύσκολα θα αποκτήσει δυναμική, ακόμη και αν οι δυτικές κυρώσεις συνεχίσουν να χαλαρώνουν.

Η γεωπολιτική εξίσωση

Η σύνθεση του νέου κοινοβουλίου αποτυπώνει τη νέα ισορροπία ισχύος στη Μέση Ανατολή.

Η Τουρκία επιθυμεί έναν ισχυρό κεντρικό έλεγχο στη Δαμασκό που θα περιορίζει την κουρδική αυτονομία.

Οι αραβικές μοναρχίες επιδιώκουν σταθερότητα ώστε να ανοίξει ο δρόμος για επενδύσεις και περιφερειακή οικονομική ολοκλήρωση.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, έχοντας περιορίσει σημαντικά τη στρατιωτική τους παρουσία, μετακινούν το ενδιαφέρον τους από τη στρατιωτική εμπλοκή στη διατήρηση μιας στοιχειώδους ισορροπίας ασφαλείας.

Την ίδια στιγμή, η Ευρώπη αναζητά μια λειτουργική κυβέρνηση που θα περιορίσει νέες μεταναστευτικές ροές και θα συμβάλει στην αποκατάσταση της περιφερειακής σταθερότητας.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Σαράα επιχειρεί να παρουσιάσει τη Συρία ως ένα νέο κράτος με πολιτικούς θεσμούς, διεθνή αποδοχή και οικονομικές προοπτικές.

Το πραγματικό διακύβευμα

Η συγκρότηση της μεταβατικής Βουλής δεν αποτελεί το τέλος της συριακής μετάβασης αλλά την έναρξη της δυσκολότερης φάσης της.

Ο Άχμεντ αλ-Σαράα επιχειρεί να οικοδομήσει ένα νέο πολιτικό σύστημα που θα εμφανίζεται πιο αντιπροσωπευτικό από το προηγούμενο, χωρίς όμως να επιτρέπει την ανάδυση εναλλακτικών κέντρων ισχύος.

Η περιορισμένη συμμετοχή των Κούρδων, οι προσεκτικά επιλεγμένες μειονοτικές παρουσίες και η έμφαση στην προσέλκυση διεθνών επενδύσεων αποκαλύπτουν τη βασική στρατηγική της νέας ηγεσίας: πρώτα εδραίωση της εξουσίας, έπειτα οικονομική ανασυγκρότηση και, τέλος, σταδιακή διεθνής κανονικοποίηση.

Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι αν αυτή η ισορροπία θα αποδειχθεί αρκετή για να οδηγήσει τη Συρία σε πραγματική συμφιλίωση ή αν απλώς εγκαινιάζει μια νέα εποχή συγκεντρωτισμού με διαφορετικό πολιτικό προσωπείο.

Πηγή: pagenews.gr