Ένα ακόμη εξαιρετικά δύσκολο κεφάλαιο ανοίγει στις ήδη εύθραυστες διαπραγματεύσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ απαντά στην απαίτηση της Τεχεράνης για πολεμικές αποζημιώσεις με… δικό του λογαριασμό.
Ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι απαιτεί πλέον από το Ιράν αποζημιώσεις για Αμερικανούς που, όπως υποστηρίζει, σκοτώθηκαν ή τραυματίστηκαν από ενέργειες που συνδέονται με την Ισλαμική Δημοκρατία και τις περιφερειακές οργανώσεις που έχει υποστηρίξει.
Και δεν περιορίστηκε σε μια επικοινωνιακή αντεπίθεση.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι έχει δώσει εντολή στους Αμερικανούς διαπραγματευτές να θέσουν επισήμως το ζήτημα σε όλες τις μελλοντικές συνομιλίες με την Τεχεράνη.
Η παρέμβαση επιβεβαιώνεται και από το Associated Press, το οποίο καταγράφει την αντιπαράθεση για τις αποζημιώσεις ως νέο στοιχείο της αμερικανοϊρανικής κρίσης.
Η Τεχεράνη ζήτησε αποζημιώσεις – Ο Τραμπ απάντησε «θα πληρώσετε εσείς»
Η κίνηση του Λευκού Οίκου δεν ήρθε σε κενό.
Η ιρανική ηγεσία έχει εντάξει πλέον την καταβολή αποζημιώσεων για τις πολεμικές καταστροφές στο ευρύτερο πακέτο απαιτήσεων που συνδέει με την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.
Παράλληλα ζητά άρση των αμερικανικών κυρώσεων και του ναυτικού αποκλεισμού, αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων, απομάκρυνση αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων από την περιοχή και τερματισμό των επιθέσεων εναντίον του Ιράν και των συμμάχων του.
Ο Τραμπ αντέστρεψε το επιχείρημα.
«Τώρα απαιτώ κι εγώ αποζημίωση από το Ιράν», ήταν το κεντρικό μήνυμα του Αμερικανού προέδρου.
Ο Τραμπ βάζει στο τραπέζι δεκαετίες αμερικανικών απωλειών
Ο Αμερικανός πρόεδρος επιχειρεί μάλιστα να διευρύνει χρονικά τον λογαριασμό πολύ πέρα από τον πόλεμο των τελευταίων μηνών.
Αναφέρεται σε Αμερικανούς στρατιώτες που σκοτώθηκαν ή τραυματίστηκαν από αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς, σε συγκρούσεις στις οποίες αποδίδει ιρανική εμπλοκή και στη δράση που συνδέει με τον Κασέμ Σουλεϊμανί.
Παράλληλα απαιτεί αποζημιώσεις για τις οικογένειες Ιρανών διαδηλωτών που, όπως υποστηρίζει, έχουν σκοτωθεί από το καθεστώς κατά τις τελευταίες δεκαετίες.
Η ουσία της αμερικανικής θέσης είναι ότι, εάν η Τεχεράνη επιχειρήσει να μετατρέψει τις πολεμικές αποζημιώσεις σε προϋπόθεση μιας συμφωνίας, τότε η Ουάσινγκτον θα ανοίξει έναν πολύ μεγαλύτερο ιστορικό φάκελο απαιτήσεων.
Το προβληματικό σημείο με το USS Cole
Υπάρχει, ωστόσο, μία σημαντική λεπτομέρεια στην ανάρτηση Τραμπ που χρειάζεται να επισημανθεί.
Ο Αμερικανός πρόεδρος συμπεριέλαβε στις απαιτήσεις του και τις οικογένειες των θυμάτων της επίθεσης στο USS Coleτον Οκτώβριο του 2000 στην Υεμένη, κατά την οποία σκοτώθηκαν 17 Αμερικανοί ναύτες.
Όμως η επίθεση στο USS Cole αποδίδεται στην Αλ Κάιντα, όχι στο Ιράν.
Επομένως, η σύνδεση που κάνει ο Τραμπ μεταξύ της συγκεκριμένης τρομοκρατικής επίθεσης και της ιρανικής ευθύνης δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως εξακριβωμένο ιστορικό γεγονός.
Αυτό δεν αλλάζει το κεντρικό πολιτικό μήνυμα της ανάρτησης, αλλά αποτελεί κρίσιμη πραγματολογική διάκριση.
Από το Ορμούζ στις αποζημιώσεις: Η συμφωνία απομακρύνεται
Η χρονική στιγμή της παρέμβασης είναι ακόμη σημαντικότερη.
Μόλις μία ημέρα νωρίτερα ο Τραμπ είχε εμφανιστεί σχετικά συγκρατημένος απέναντι στο Ιράν, δηλώνοντας ότι η Ουάσινγκτον χαμηλώνει προσωρινά τους τόνους και παρακολουθεί την τεράστια οικονομική πίεση που δέχεται η Τεχεράνη.
Τώρα, όμως, προστίθεται ένα νέο σημείο τριβής.
Το αποτέλεσμα είναι ότι στο τραπέζι βρίσκονται ταυτόχρονα:
Ορμούζ, κυρώσεις, ναυτικός αποκλεισμός, παγωμένα ιρανικά κεφάλαια, πυρηνικό πρόγραμμα, αμερικανική στρατιωτική παρουσία και πλέον αμοιβαίες απαιτήσεις πολεμικών αποζημιώσεων.
Κάθε πρόσθετη προϋπόθεση αυξάνει τον αριθμό των ζητημάτων που πρέπει να λυθούν για να υπάρξει συνολικός συμβιβασμός.
Και οι αγορές αντιλαμβάνονται τον κίνδυνο: μετά τη νέα κλιμάκωση γύρω από το Ιράν και το Ορμούζ, οι τιμές του πετρελαίου κινήθηκαν έντονα ανοδικά, με δημοσιεύματα να καταγράφουν άνοδο περίπου 4%.
Το πραγματικό μήνυμα του Τραμπ προς το Ιράν
Η απαίτηση για αποζημιώσεις είναι δύσκολο να αποσυνδεθεί από τη συνολικότερη διαπραγματευτική στρατηγική της Ουάσινγκτον.
Ο Τραμπ είχε δηλώσει μόλις την Κυριακή ότι παρακολουθεί την επιδείνωση της ιρανικής οικονομίας και θεωρεί πως η οικονομική πίεση λειτουργεί προς όφελος των ΗΠΑ.
Άρα η αμερικανική λογική φαίνεται να είναι:
όσο το Ιράν αυξάνει τις απαιτήσεις του, η Ουάσινγκτον δεν θα προσφέρει περισσότερες παραχωρήσεις αλλά θα αυξάνει το δικό της τίμημα για μια συμφωνία.
Πρόκειται για κλασική διαπραγμάτευση μεγιστοποίησης πίεσης.
Ο «πόλεμος των λογαριασμών» μπορεί να τινάξει στον αέρα τη διαπραγμάτευση
Το σημαντικότερο δεν είναι εάν ΗΠΑ ή Ιράν θα καταφέρουν πράγματι να εισπράξουν αποζημιώσεις.
Πολιτικά, αυτό είναι μάλλον το λιγότερο πιθανό σενάριο.
Το κρίσιμο είναι ότι οι αποζημιώσεις μετατρέπονται σε διαπραγματευτικό χαρτί.
Η Τεχεράνη επιχειρεί να αυξήσει το κόστος που πρέπει να πληρώσει η Ουάσινγκτον για την πλήρη επαναλειτουργία του Ορμούζ.
Ο Τραμπ απαντά ότι, εάν ανοίξει ο φάκελος των αποζημιώσεων, τότε οι ΗΠΑ θα καταθέσουν δικές τους ιστορικές απαιτήσεις.
Έτσι δημιουργείται ένα είδος «ισοζυγίου απαιτήσεων», στο οποίο κάθε πλευρά μπορεί αργότερα να εγκαταλείψει μέρος των αξιώσεών της παρουσιάζοντάς το ως παραχώρηση.
Υπάρχει όμως και ο αντίθετος κίνδυνος: όσο περισσότερες κόκκινες γραμμές προστίθενται, τόσο δυσκολότερο γίνεται για οποιαδήποτε πλευρά να υποχωρήσει χωρίς να κατηγορηθεί στο εσωτερικό της ότι συνθηκολόγησε.
Και γι’ αυτό η τελευταία παρέμβαση Τραμπ έχει μεγαλύτερη σημασία από μία ακόμη οργισμένη ανάρτηση.
Η μάχη ΗΠΑ–Ιράν δεν αφορά πλέον μόνο ποιος θα ελέγξει τους όρους στο Ορμούζ. Αρχίζει να αφορά και ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό του πολέμου.
Πηγή: pagenews.gr