Γεωπολιτικά

ΟΗΕ στη σκιά του πολέμου:Ιράν,Ορμούζ,Χούθι «καταπίνουν» τη Νέα Υόρκη – Η Ευρώπη ανοίγει μέτωπο για Παλαιστίνη

ΟΗΕ στη σκιά του πολέμου:Ιράν,Ορμούζ,Χούθι «καταπίνουν» τη Νέα Υόρκη – Η Ευρώπη ανοίγει μέτωπο για Παλαιστίνη

Πηγή Φωτογραφίας: AP Photo//ΟΗΕ στη σκιά του πολέμου: Ιράν, Ορμούζ και Χούθι «καταπίνουν» τη Νέα Υόρκη – Η Ευρώπη ανοίγει μέτωπο για Παλαιστίνη

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του pagenews.gr
στο Google Discover
Η 81η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ αρχίζει με τη Μέση Ανατολή σε κατάσταση πολεμικής ανάφλεξης. Ο Τραμπ συναντά τους ηγέτες του Κόλπου για το Ιράν, η Τεχεράνη φτάνει στη Νέα Υόρκη με τον Μασούντ Πεζεσκιάν, ενώ Γαλλία, Βρετανία και Καναδάς επαναφέρουν δυναμικά τη λύση των δύο κρατών. Πίσω από τις ομιλίες, όμως, βρίσκεται η πραγματική διαπραγμάτευση: Ορμούζ, Bab el-Mandeb και η αρχιτεκτονική ασφαλείας της Μέσης Ανατολής μετά τον πόλεμο.

Η Νέα Υόρκη ετοιμάζεται για μια Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ που δύσκολα θα θυμίζει τις συνηθισμένες διπλωματικές εβδομάδες του Σεπτεμβρίου.

Η 81η Σύνοδος έχει ήδη ανοίξει επισήμως και η High-Level Week συγκεντρώνει τους ηγέτες στη Νέα Υόρκη έως τις 28 Σεπτεμβρίου. Όμως το πραγματικό σκηνικό διαμορφώνεται χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά: στον Περσικό Κόλπο, στα Στενά του Ορμούζ, στην Ερυθρά Θάλασσα, στην Υεμένη και στο Ισραήλ.

Και αυτή τη φορά η Ευρώπη δεν πηγαίνει απλώς για να παρακολουθήσει.

Το Παρίσι έχει ήδη ανακοινώσει ότι Ιράν, Υεμένη και Παλαιστινιακό βρίσκονται μεταξύ των βασικών κρίσεων για τις οποίες θα αναλάβει πρωτοβουλίες στη Νέα Υόρκη.

Το Ιράν μπαίνει από την κεντρική πόρτα του ΟΗΕ

Το πρώτο μεγάλο παράδοξο της συνόδου είναι εντυπωσιακό.

Η κυβέρνηση Τραμπ βρίσκεται σε πόλεμο με το Ιράν, αλλά η ιρανική ηγεσία ταξιδεύει στη Νέα Υόρκη για να μιλήσει από το βήμα των Ηνωμένων Εθνών.

Σύμφωνα με το Al-Monitor, το State Department ενέκρινε τελικά τις θεωρήσεις εισόδου για τον βασικό πυρήνα της ιρανικής αποστολής, στον οποίο περιλαμβάνονται ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν και ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί.

Η παρουσία τους δεν σημαίνει εξομάλυνση.

Η ιρανική αντιπροσωπεία αναμένεται μικρότερη από εκείνη προηγούμενων ετών, με περιορισμούς στις μετακινήσεις της στη Νέα Υόρκη.

Όμως το γεγονός ότι βρίσκεται εκεί δημιουργεί κάτι πολύ σημαντικότερο:

κανάλια επικοινωνίας.

Τραμπ και Κόλπος: Η πραγματική σύνοδος μέσα στη Σύνοδο

Ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται την Τρίτη να συναντήσει τους ηγέτες του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου.

Στη συνάντηση προβλέπεται συμμετοχή εκπροσώπων από Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κατάρ, Μπαχρέιν, Κουβέιτ και Ομάν.

Σύμφωνα με το Axios, στο τραπέζι θα βρίσκεται η αμερικανική στρατηγική για την επόμενη φάση του πολέμου με το Ιράν.

Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία.

Τα κράτη του Κόλπου δεν παρακολουθούν πλέον την κρίση ως τρίτοι.

Έχουν δεχθεί τις οικονομικές συνέπειες των διαταραχών στις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενώ η ασφάλεια των ενεργειακών εγκαταστάσεων και των θαλάσσιων οδών έχει περάσει στην κορυφή της ατζέντας τους.

Η Νέα Υόρκη επομένως μπορεί να λειτουργήσει ως τόπος όπου αρχίζει να διαμορφώνεται το περίγραμμα της μεταπολεμικής στρατηγικής.

Ο μεγάλος γρίφος λέγεται Ορμούζ

Το πραγματικό διαπραγματευτικό χαρτί της Τεχεράνης δεν βρίσκεται μόνο στα όπλα της.

Βρίσκεται στη γεωγραφία.

Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν κρίσιμο πέρασμα για την παγκόσμια ενεργειακή αγορά και η διαχείριση της διέλευσης έχει μετατραπεί σε βασικό ζήτημα της πολεμικής αντιπαράθεσης.

Σύμφωνα με το Al-Monitor, η Τεχεράνη έχει συνδέσει την πλήρη επαναλειτουργία του περάσματος με απαιτήσεις που περιλαμβάνουν άρση αμερικανικών κυρώσεων και αποζημιώσεις για πολεμικές ζημιές — όρους που η κυβέρνηση Τραμπ έχει απορρίψει.

Εδώ μπορεί να αποκτήσουν ιδιαίτερη σημασία οι ενδιάμεσοι.

Ομάν και Κατάρ έχουν διαύλους με την Τεχεράνη, ενώ ο Πεζεσκιάν και ο Αραγτσί αναμένεται να έχουν επαφές με περιφερειακούς αξιωματούχους στη Νέα Υόρκη.

Η επίσημη βρετανική θέση έχει επίσης υπογραμμίσει την ανάγκη αποκλιμάκωσης στα Στενά του Ορμούζ.

Δεν χρειάζεται λοιπόν μια επίσημη συνάντηση Τραμπ–Πεζεσκιάν για να αρχίσει μια διαπραγμάτευση.

Τα μηνύματα μπορούν να ταξιδεύουν μέσω τρίτων.

Και τώρα υπάρχει και δεύτερο chokepoint: Bab el-Mandeb

Το πρόβλημα για τη Δύση είναι ότι η ενεργειακή κρίση δεν περιορίζεται πλέον στον Περσικό Κόλπο.

Οι Χούθι έχουν αυξήσει την πίεση γύρω από την Ερυθρά Θάλασσα και το Bab el-Mandeb.

Η Γαλλία καταδίκασε εκ νέου τις επιθέσεις τους και υπενθύμισε ότι συμμετέχει στην ευρωπαϊκή επιχείρηση ASPIDES, η οποία συνοδεύει εμπορικά πλοία στην περιοχή από το 2024. Σύμφωνα με το γαλλικό ΥΠΕΞ, εκατοντάδες πλοία έχουν περάσει με τη συνοδεία της επιχείρησης.

Και εδώ βρίσκεται η γεωοικονομική διάσταση της κρίσης.

Ορμούζ και Bab el-Mandeb είναι δύο διαφορετικά σημεία πίεσης στην ίδια μεγάλη ενεργειακή αλυσίδα.

Το ένα ελέγχει την έξοδο του Περσικού Κόλπου.

Το άλλο συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα και τη Διώρυγα του Σουέζ με τον Ινδικό Ωκεανό.

Η ταυτόχρονη ανασφάλεια και στα δύο περάσματα μεταφέρει τον πόλεμο από το στρατιωτικό επίπεδο απευθείας στις τιμές ενέργειας, στη ναυτιλία, στα ασφάλιστρα και στις εφοδιαστικές αλυσίδες.

Η Ευρώπη μπαίνει με δική της ατζέντα

Και ενώ η Ουάσινγκτον συγκεντρώνεται στο Ιράν, η Ευρώπη επιχειρεί να ξαναφέρει το Παλαιστινιακό στο κέντρο.

Η Γαλλία έχει ανακοινώσει ότι στις 22 Σεπτεμβρίου θα συμπροεδρεύσει με Βρετανία και Καναδά σε συνάντηση αφιερωμένη στη λύση των δύο κρατών, με συμμετοχή εκπροσώπων της ισραηλινής και παλαιστινιακής κοινωνίας των πολιτών.

Δεν πρόκειται για απομονωμένη πρωτοβουλία.

Στις 8 Σεπτεμβρίου, Γαλλία, Βρετανία, Καναδάς και ακόμη εννέα ευρωπαϊκές χώρες ανακοίνωσαν ότι προχωρούν ή εξετάζουν εθνικούς περιορισμούς στο εμπόριο προϊόντων από ισραηλινούς εποικισμούς στη Δυτική Όχθη ή ότι θα στηρίξουν αντίστοιχα ευρωπαϊκά μέτρα.

Η γαλλική διπλωματία συνδέει την κίνηση με την επιτάχυνση των εποικισμών, το E1 και την αύξηση της βίας από εποίκους στη Δυτική Όχθη.

Το Παρίσι θέλει να κρατήσει ζωντανή τη λύση των δύο κρατών

Για την Ευρώπη το πρόβλημα είναι στρατηγικό.

Η Γαλλία θεωρεί ότι όσο επιδεινώνεται η πραγματικότητα επί του πεδίου τόσο μειώνεται η πρακτική δυνατότητα δημιουργίας βιώσιμου παλαιστινιακού κράτους.

Γι’ αυτό επιχειρεί να διατηρήσει τη δυναμική της Διακήρυξης της Νέας Υόρκης, η οποία εγκρίθηκε το 2025 από τη Γενική Συνέλευση με 142 ψήφους και περιγράφει έναν οδικό χάρτη για δύο κράτη, Ισραήλ και Παλαιστίνη, που θα συνυπάρχουν με ειρήνη και ασφάλεια.

Το Παρίσι έχει ήδη ξεκαθαρίσει ότι δεν αναμένει νέα σχετική ψηφοφορία αυτή την εβδομάδα.

Το ζητούμενο είναι πολιτικό: να αποδειχθεί ότι η προηγούμενη διεθνής δέσμευση δεν έχει καταρρεύσει εξαιτίας της νέας περιφερειακής κρίσης.

Παλαιστίνιοι εκτός Νέας Υόρκης, Ιρανοί εντός

Εδώ προκύπτει μία από τις πιο φορτισμένες διπλωματικές αντιθέσεις της Συνόδου.

Σύμφωνα με το Al-Monitor, η Ουάσινγκτον δεν χορήγησε θεωρήσεις εισόδου στην παλαιστινιακή αντιπροσωπεία, ενώ επέτρεψε την είσοδο της βασικής ιρανικής αντιπροσωπείας.

Η αμερικανική κυβέρνηση αιτιολόγησε την απόφαση για τους Παλαιστινίους με κατηγορίες κατά της PLO και της Παλαιστινιακής Αρχής.

Το ζήτημα των αμερικανικών θεωρήσεων προς Παλαιστίνιους αξιωματούχους δεν είναι πρωτοφανές: το 2025 η ίδια η Γενική Συνέλευση είχε εγκρίνει ψήφισμα εκφράζοντας λύπη για την άρνηση και ανάκληση θεωρήσεων εισόδου σε εκπροσώπους της Παλαιστίνης.

Ο Μαχμούντ Αμπάς, σύμφωνα με το Al-Monitor, αναμένεται έτσι να απευθυνθεί στη Γενική Συνέλευση εξ αποστάσεως.

Πεζεσκιάν: Διπλωμάτης στο εσωτερικό, εκπρόσωπος του συστήματος στη Νέα Υόρκη

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον θα έχει η ομιλία του Ιρανού προέδρου.

Ο Μασούντ Πεζεσκιάν έχει εμφανιστεί κατά περιόδους περισσότερο θετικός σε διπλωματική διέξοδο από άλλα κέντρα εξουσίας της Τεχεράνης.

Όμως στη Νέα Υόρκη δεν εκπροσωπεί μόνο τον εαυτό του.

Εκπροσωπεί την Ισλαμική Δημοκρατία εν μέσω πολέμου.

Η εκτίμηση αναλυτών που επικαλείται το Al-Monitor είναι ότι θα επιχειρήσει να συνδυάσει δύο μηνύματα: σκληρή δημόσια καταγγελία της αμερικανικής στρατιωτικής πολιτικής και παράλληλη διατήρηση ενός παραθύρου για έμμεση διπλωματία.

Αυτή η διπλή γλώσσα θα έχει ιδιαίτερη σημασία για τις αγορές και τις χώρες του Κόλπου.

Και μετά έρχεται ο Νετανιάχου

Η ισραηλινή πλευρά αναμένεται να δώσει τη δική της απάντηση από το ίδιο βήμα.

Σύμφωνα με το πρόγραμμα που μεταφέρει το Al-Monitor, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου αναμένεται να μιλήσει την Πέμπτη.

Η ομιλία αποκτά επιπλέον εσωτερική πολιτική σημασία καθώς οι ισραηλινές εκλογές έχουν προγραμματιστεί για τις 27 Οκτωβρίου.

Αναλυτές αναμένουν ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός θα υπερασπιστεί τη στρατηγική του απέναντι στο Ιράν και θα επιτεθεί στις επικρίσεις που δέχεται το Ισραήλ εντός των Ηνωμένων Εθνών.

Ακριβώς απέναντί του όμως θα υπάρχει πλέον μια περισσότερο οργανωμένη ευρωπαϊκή πίεση για το Παλαιστινιακό.

Η Ευρώπη βρίσκεται ανάμεσα σε δύο πολέμους

Και εδώ βρίσκεται το πραγματικό ευρωπαϊκό δίλημμα.

Η ΕΕ έχει άμεσο συμφέρον από την αποκλιμάκωση στο Ορμούζ και στο Bab el-Mandeb λόγω της ενεργειακής ασφάλειας, της ναυτιλίας και του εμπορίου.

Παράλληλα, μια ομάδα ευρωπαϊκών κυβερνήσεων αυξάνει την πίεση προς το Ισραήλ για τους εποικισμούς και τη διατήρηση της προοπτικής δύο κρατών.

Και ταυτόχρονα η Ευρώπη εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τον πόλεμο στην Ουκρανία και την αυξανόμενη πίεση της Ρωσίας στην ανατολική πτέρυγα.

Η ίδια η Γαλλία πηγαίνει στη Νέα Υόρκη δηλώνοντας ότι θα οργανώσει ή θα συμμετάσχει σε συναντήσεις για Ουκρανία, Ιράν, Υεμένη, Παλαιστίνη και Σουδάν.

Αυτό περιγράφει καλύτερα από οτιδήποτε άλλο το γεωπολιτικό περιβάλλον της φετινής Συνόδου.

Η Νέα Υόρκη γίνεται παζάρι για την επόμενη ημέρα

Οι μεγάλες ομιλίες θα δημιουργήσουν τους τίτλους.

Οι σημαντικότερες κινήσεις όμως πιθανότατα θα γίνουν μακριά από τις κάμερες.

Τραμπ με GCC.

Ιρανοί με Ομάν και Κατάρ.

Ευρωπαίοι για Παλαιστινιακό.

Παράλληλες διαβουλεύσεις για Ορμούζ, Υεμένη και ενεργειακή ασφάλεια.

Και αυτό είναι που κάνει τη συγκεκριμένη Γενική Συνέλευση διαφορετική.

Δεν συγκαλείται απλώς ενώ μαίνεται ένας πόλεμος. Συγκαλείται τη στιγμή που ΗΠΑ, Ιράν, Ισραήλ, αραβικές μοναρχίες και Ευρώπη αρχίζουν να αναζητούν τους όρους της επόμενης ημέρας — χωρίς ακόμη να συμφωνούν ούτε στο πώς τελειώνει ο πόλεμος ούτε στο πώς θα μοιάζει η Μέση Ανατολή όταν τελειώσει.

Πηγή: pagenews.gr

Βασίλης Διαμαντάκος
Ο ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ
Βασίλης Διαμαντάκος Δημοσιογράφος Διεθνούς Πολιτικής & Γεωπολιτικής Ανάλυσης
Καλύπτει διεθνείς πολιτικές εξελίξεις, γεωπολιτικές ανακατατάξεις, διπλωματικές σχέσεις και ζητήματα διεθνούς ασφάλειας. Διαθέτει περισσότερα από 20 χρόνια εμπειρίας στο διεθνές πολιτικό και γεωπολιτικό ρεπορτάζ, έχοντας παρακολουθήσει σημαντικά γεγονότα που διαμόρφωσαν το παγκόσμιο πολιτικό σκηνικό. Απόφοιτος του Τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών, με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στις Διεθνείς Σχέσεις και τη Γεωπολιτική.

Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο