Μια από τις σημαντικότερες μεταβολές των τελευταίων μηνών στον πόλεμο ΗΠΑ–Ιράν φαίνεται να συντελείται όχι πάνω από την Τεχεράνη, αλλά στα νερά του Στενού του Ορμούζ.
Η αμερικανική πλευρά εκτιμά ότι έχει καταφέρει να διαβρώσει σημαντικά τον έλεγχο που ασκούσε το Ιράν στο κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα, ανοίγοντας σταδιακά τη ναυσιπλοΐα και περιορίζοντας ένα από τα ισχυρότερα διαπραγματευτικά όπλα της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Ο Ντόναλντ Τραμπ το περιέγραψε με τον χαρακτηριστικά ωμό τρόπο του:
«That sucker is open».
Το μήνυμα του Λευκού Οίκου είναι σαφές: η Ουάσιγκτον θέλει να δείξει ότι η Τεχεράνη δεν μπορεί πλέον να στραγγαλίσει μόνη της την ενεργειακή αρτηρία του Κόλπου.
Η μάχη μεταφέρθηκε στο σημαντικότερο ενεργειακό chokepoint
Όταν ξεκίνησε ο πόλεμος στις 28 Φεβρουαρίου, ο βασικός αμερικανικός στόχος ήταν η αποδυνάμωση του πυραυλικού και πυρηνικού δυναμικού του Ιράν.
Έξι μήνες αργότερα, η σύγκρουση έχει εξελιχθεί και σε μάχη για τον έλεγχο του Ορμούζ.
Το Ιράν είχε χρησιμοποιήσει την απειλή διακοπής της ναυσιπλοΐας ως βασικό στρατηγικό μοχλό πίεσης.
Το αποτέλεσμα ήταν να περιοριστούν δραστικά οι εμπορικές διελεύσεις και να αυξηθεί η πίεση στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Οι ΗΠΑ απάντησαν δημιουργώντας, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, έναν προστατευμένο νότιο διάδρομο κοντά στις ακτές του Ομάν.
Μέσω αυτού, 15 έως 20 δεξαμενόπλοια άρχισαν να εισέρχονται και να εξέρχονται κάθε νύχτα από το Στενό, μεταφέροντας ποσότητες που η αμερικανική πλευρά τοποθετεί κοντά στα 10 εκατ. βαρέλια ημερησίως.
Οι συγκεκριμένες εκτιμήσεις προέρχονται από Αμερικανούς αξιωματούχους και αντιμετωπίζονται με επιφυλάξεις από ορισμένους ανεξάρτητους παρατηρητές ως προς την ακριβή κλίμακα της αποκατάστασης των ροών.
Η αποναρκοθέτηση αλλάζει τα δεδομένα
Το δεύτερο βήμα ήταν ακόμη σημαντικότερο.
Ο Τραμπ ανακοίνωσε στις 25 Αυγούστου ότι η κύρια ναυτιλιακή λωρίδα του Ορμούζ έχει πλέον καθαριστεί από νάρκες.
Σύμφωνα με την αμερικανική εκδοχή, υποβρύχια drones του Πολεμικού Ναυτικού είχαν εντοπίσει περισσότερα από 100 αντικείμενα που θεωρήθηκαν ύποπτα για νάρκες, ενώ ιδιωτικές εταιρείες χρησιμοποιήθηκαν για την απομάκρυνση ή καταστροφή τους.
Η σημασία είναι τεράστια.
Με τη βασική λωρίδα ανοικτή, τα πλοία μπορούν θεωρητικά να κινούνται ταυτόχρονα και προς τις δύο κατευθύνσεις, υπό αμερικανική αεροπορική προστασία.
Το Ιράν χάνει leverage ακριβώς όταν ψάχνει μεσολαβητές
Εδώ βρίσκεται η γεωπολιτική διάσταση.
Η Τεχεράνη εμφανίζεται ξανά διατεθειμένη να χρησιμοποιήσει Κατάρ και Ομάν ως διαύλους για πιθανή επανεκκίνηση της διπλωματίας.
Όμως οι διαπραγματεύσεις μπορεί πλέον να ξεκινούν από διαφορετικό συσχετισμό ισχύος.
Εάν οι ΗΠΑ καταφέρουν πράγματι να αποκαταστήσουν σε σημαντικό βαθμό τη ναυσιπλοΐα χωρίς ιρανική συναίνεση, η δυνατότητα της Τεχεράνης να χρησιμοποιεί το Ορμούζ ως «διακόπτη» της παγκόσμιας οικονομίας μειώνεται.
Και αυτό είναι πιθανώς το μεγαλύτερο στρατηγικό κέρδος που διεκδικεί σήμερα η Ουάσιγκτον.
Ο πόλεμος όμως δεν έχει τελειώσει
Η αμερικανική επιτυχία στο Ορμούζ δεν ισοδυναμεί με νίκη στον πόλεμο.
Η σύγκρουση έχει ήδη συμπληρώσει έξι μήνες και η πολιτική λύση παραμένει μακριά.
Το Ορμούζ όμως μπορεί να μεταβάλει το επόμενο στάδιο της αναμέτρησης:
εάν το Ιράν δεν μπορεί πλέον να απειλεί αποτελεσματικά την παγκόσμια ενεργειακή κυκλοφορία, θα πρέπει να βρει διαφορετικό τρόπο για να αυξήσει το κόστος που πληρώνουν οι ΗΠΑ.
Και αυτό κάνει τη σημερινή μάχη για το Στενό πολύ μεγαλύτερη από μια επιχείρηση αποναρκοθέτησης.
Είναι μάχη για το ποιος θα καθορίσει τους όρους της επόμενης διαπραγμάτευσης.
Πηγή: pagenews.gr