«Βόμβα» Μελανσόν στη Γαλλία: Θέλει να «παγώσει» χρέος στην ΕΚΤ – Συναγερμός στις αγορές

Η πρόταση για ακύρωση/πάγωμα μέρους του γαλλικού δημόσιου χρέους μπήκε στο κέντρο της προεδρικής μάχης του 2027, ενώ επενδυτές και αντίπαλοι του Μελανσόν προειδοποιούν για σοβαρό πλήγμα στην αξιοπιστία της Γαλλίας.

Η προεδρική μάχη στη Γαλλία αποκτά πλέον καθαρά οικονομικό και ευρωπαϊκό χαρακτήρα, με τον Ζαν-Λικ Μελανσόν να ρίχνει στο τραπέζι μία από τις πιο αμφιλεγόμενες προτάσεις της προεκλογικής περιόδου: να «παγώσει» ή ουσιαστικά να ακυρωθεί μέρος του γαλλικού δημόσιου χρέους που βρίσκεται στο ευρωσύστημα.

Η ιδέα έχει προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις όχι μόνο από τους πολιτικούς αντιπάλους του αλλά και από οικονομολόγους, τραπεζίτες και επενδυτές, την ώρα που η Γαλλία βρίσκεται ήδη υπό αυξανόμενη πίεση στις αγορές ομολόγων.

Τι ακριβώς προτείνει ο Μελανσόν

Ο υποψήφιος της La France Insoumise επανέφερε την πρόταση να «παγώσει» το τμήμα του γαλλικού χρέους που συνδέεται με την Banque de France και, μέσω αυτής, με το Ευρωσύστημα.

Σύμφωνα με το Euronews, περίπου 18% του γαλλικού δημόσιου χρέους βρίσκεται σήμερα στην κεντρική τράπεζα της χώρας. Η λογική Μελανσόν είναι ότι το συγκεκριμένο κομμάτι δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται όπως το χρέος προς ιδιώτες επενδυτές, καθώς αφορά ενδοευρωπαϊκές θεσμικές σχέσεις.

Ο ίδιος έχει χρησιμοποιήσει επίτηδες προκλητική γλώσσα για να περιγράψει το σχέδιό του.

«Απλώς τα παίρνεις και τα πετάς στη φωτιά», είχε πει χαρακτηριστικά για τα συγκεκριμένα ομόλογα.

Το επιχείρημά του είναι ότι μια τέτοια κίνηση θα απελευθέρωνε δημοσιονομικό χώρο για κοινωνικές δαπάνες, επενδύσεις και αύξηση μισθών

Η πρώτη μεγάλη σύγκρουση των προεδρικών υποψηφίων

Το θέμα εξερράγη πολιτικά στο πρώτο μεγάλο debate των επτά βασικών υποψηφίων για τις προεδρικές εκλογές του 2027, που διοργάνωσε η εργοδοτική ομοσπονδία MEDEF στο Roland-Garros στις 27 Αυγούστου.

Η οικονομία, το δημόσιο χρέος και το ασφαλιστικό κυριάρχησαν στη συζήτηση.

Ο Εντουάρ Φιλίπ επιτέθηκε ευθέως στον Μελανσόν:

«Θα καταφέρετε να βάλετε τη Γαλλία στη μαύρη λίστα των τραπεζών. Το χρέος είναι σοβαρό θέμα», προειδοποίησε.

Ο Γκαμπριέλ Ατάλ κινήθηκε στην ίδια γραμμή, υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια επιλογή θα κατέστρεφε την εμπιστοσύνη των αγορών προς το γαλλικό κράτος.

Ο Μελανσόν απάντησε ότι οι αντίπαλοί του «καρικατουροποιούν» την πρότασή του και επέμεινε ότι το Παρίσι πρέπει να ανακτήσει δημοσιονομικά περιθώρια.

Η Γαλλία έχει ήδη πρόβλημα με το χρέος

Το timing της πρότασης είναι ίσως ακόμη σημαντικότερο από την ίδια την πρόταση.

Η Γαλλία έχει πλέον μετατραπεί σε έναν από τους μεγαλύτερους πονοκεφάλους των ευρωπαϊκών αγορών κρατικού χρέους. Σύμφωνα με τους Financial Times, το γαλλικό χρέος αναμένεται να κινηθεί περίπου στο 117% του ΑΕΠ το 2026, έναντι 114% το 2020.

Η εικόνα έχει αλλάξει τόσο πολύ ώστε αρκετοί επενδυτές θεωρούν πλέον τη Γαλλία μεγαλύτερο δημοσιονομικό κίνδυνο από την Ιταλία.

Οι αποδόσεις των γαλλικών 10ετών ομολόγων έχουν σε ορισμένες περιόδους κινηθεί πάνω από τις αντίστοιχες ιταλικές, μια αντιστροφή που μέχρι πρόσφατα θα φαινόταν σχεδόν αδιανόητη για την Ευρωζώνη.

Από «γαλλικό πρόβλημα» σε πρόβλημα της Ευρωζώνης

Εδώ βρίσκεται και το πραγματικά ευρωπαϊκό διακύβευμα.

Η Γαλλία δεν είναι μία μικρή οικονομία της περιφέρειας. Είναι η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης και ένας από τους μεγαλύτερους εκδότες κρατικού χρέους παγκοσμίως.

Οποιαδήποτε πολιτική σύγκρουση γύρω από το αν μπορεί μια χώρα να αρνηθεί την εξυπηρέτηση χρέους που βρίσκεται στο Ευρωσύστημα θα άνοιγε ζήτημα πολύ μεγαλύτερο από τα γαλλικά σύνορα.

Θα αφορούσε άμεσα:

• την ανεξαρτησία και την αξιοπιστία της ΕΚΤ,
• τις αποδόσεις κρατικών ομολόγων σε όλη την Ευρωζώνη,
• τη συμπεριφορά των διεθνών επενδυτών,
• αλλά και τον τρόπο με τον οποίο οι αγορές αποτιμούν το πολιτικό ρίσκο πριν από εθνικές εκλογές.

Η πρόταση του Μελανσόν γι’ αυτό δεν αντιμετωπίζεται απλώς ως ένα προεκλογικό σύνθημα. Οι επικριτές της θεωρούν ότι θα μπορούσε να θέσει υπό αμφισβήτηση μια βασική αρχή της ευρωπαϊκής νομισματικής αρχιτεκτονικής: ότι το δημόσιο χρέος που έχει εκδοθεί νόμιμα παραμένει υποχρέωση του κράτους ανεξάρτητα από το ποιος το κατέχει.

Το προηγούμενο της Ελλάδας μπήκε ήδη στη συζήτηση

Ιδιαίτερο ελληνικό ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι στη γαλλική συζήτηση εμφανίστηκε ήδη το παράδειγμα της ελληνικής κρίσης χρέους.

Ο Γάλλος τραπεζίτης Matthieu Pigasse, που έχει υποστηρίξει τη δυνατότητα αναδιάρθρωσης κρατικού χρέους, επικαλέστηκε την Ελλάδα ως παράδειγμα μεγάλης διαγραφής οφειλών. Ωστόσο, όπως επισημαίνει η Le Monde, μια τέτοια σύγκριση παραλείπει τις τεράστιες δημοσιονομικές και κοινωνικές προσαρμογές που συνόδευσαν την ελληνική κρίση.

Και εδώ χρειάζεται μια κρίσιμη διάκριση: το ελληνικό PSI του 2012 αφορούσε κατά κύριο λόγο τίτλους που βρίσκονταν στα χέρια ιδιωτών επενδυτών. Δεν αποτέλεσε απλή μονομερή «διαγραφή» του χρέους προς το Ευρωσύστημα.

Το χρέος γίνεται το μεγάλο θέμα της γαλλικής κάλπης

Η πρόταση Μελανσόν έχει ήδη πετύχει κάτι πολιτικά: έχει μεταφέρει τη συζήτηση της προεδρικής εκλογής από το ερώτημα «πόσο πρέπει να μειωθεί το έλλειμμα» στο πολύ πιο εκρηκτικό ερώτημα «ποιο χρέος πρέπει τελικά να πληρωθεί».

Και οι υπόλοιποι υποψήφιοι αναγκάζονται πλέον να απαντήσουν.

Η Μαρίν Λεπέν έχει ανακοινώσει ότι θα παρουσιάσει σχέδιο περικοπών ύψους περίπου 125 δισ. ευρώ, ενώ ο Φιλίπ και ο Ατάλ επιχειρούν να εμφανιστούν ως οι υποψήφιοι της δημοσιονομικής αξιοπιστίας.

Από την άλλη πλευρά, ο Μελανσόν επιχειρεί να μετατρέψει το χρέος σε πολιτική σύγκρουση για το ποιος πληρώνει το κόστος της προσαρμογής: το κράτος, οι επιχειρήσεις ή οι πολίτες.

Η μεγάλη ευρωπαϊκή δοκιμασία έρχεται από τη Γαλλία

Το ενδιαφέρον για την υπόθεση ξεπερνά επομένως κατά πολύ την τύχη ενός υποψηφίου.

Εάν η γαλλική προεδρική εκλογή εξελιχθεί σε δημοψήφισμα για το χρέος, τις δημοσιονομικές δεσμεύσεις και τις εξουσίες της ΕΚΤ, τότε το 2027 μπορεί να μετατραπεί σε μία από τις σημαντικότερες πολιτικές δοκιμασίες για την Ευρωζώνη από την εποχή της κρίσης χρέους.

Και αυτή τη φορά, το επίκεντρο δεν θα βρίσκεται στην Αθήνα, τη Ρώμη ή τη Λισαβόνα.

Θα βρίσκεται στο Παρίσι.

Πηγή: pagenews.gr