ΟΠΕΚΕΠΕ: «Καταπέλτης» ο Ευρωπαίος Εισαγγελέας – Ζήτησε ενοχή και για τους 22
Πηγή Φωτογραφίας: eurokinissi//ΟΠΕΚΕΠΕ: «Καταπέλτης» ο Ευρωπαίος Εισαγγελέας – Ζήτησε ενοχή και για τους 22
Μια ιδιαίτερα βαριά εισαγγελική πρόταση έρχεται να προσθέσει νέο δικαστικό κεφάλαιο στην πολύκροτη υπόθεση των αγροτικών ενισχύσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Ο εντεταλμένος Ευρωπαίος Εισαγγελέας Διονύσης Μουζάκης ζήτησε την ενοχή και των 22 κατηγορουμένων που δικάζονται ενώπιον του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών σε υπόθεση παράνομων δηλώσεων εκτάσεων για τη λήψη αγροτικών επιδοτήσεων. Οι κατηγορούμενοι είναι στην πλειονότητά τους από την Κρήτη και αντιμετωπίζουν, κατά περίπτωση, κατηγορίες σχετικές με απάτη επί επιχορηγήσεων, συνέργεια και ψευδείς δηλώσεις.
Η εισαγγελική πρόταση δεν αποτελεί δικαστική απόφαση και οι κατηγορούμενοι τεκμαίρονται αθώοι μέχρι την έκδοση της ετυμηγορίας.
Ωστόσο, η αγόρευση Μουζάκη αποκτά ιδιαίτερη πολιτική και θεσμική σημασία, επειδή δεν περιορίζεται στις επιμέρους δηλώσεις των κατηγορουμένων.
Βάζει στο επίκεντρο τον ίδιο τον μηχανισμό της λεγόμενης «τεχνικής λύσης».
«Η τεχνική λύση βρίσκεται στην καρδιά του προβλήματος»
Η συγκεκριμένη φράση του Ευρωπαίου Εισαγγελέα είναι ίσως η σημαντικότερη της αγόρευσής του:
«Η τεχνική λύση βρίσκεται στην καρδιά του προβλήματος του ΟΠΕΚΕΠΕ.»
Σύμφωνα με όσα ανέπτυξε ενώπιον του δικαστηρίου, ο μηχανισμός επέτρεπε, όταν δεν υπήρχαν διαθέσιμες εκτάσεις για βόσκηση, να χρησιμοποιούνται εκτάσεις άλλων περιοχών.
Κατά την εισαγγελική εκδοχή, όμως, πάνω σε αυτή τη δυνατότητα αναπτύχθηκαν πρακτικές που οδήγησαν σε δηλώσεις εκτάσεων χωρίς πραγματική σύνδεση με την αγροτική δραστηριότητα των αιτούντων.
Ο Διονύσης Μουζάκης ανέφερε:
«Εκτινάχθηκε ο αριθμός των αιγοπροβάτων και υπήρξε ανάγκη για εκτάσεις, τις οποίες νοίκιαζαν συνήθως με πλαστά μισθωτήρια.»
Και κατέληξε ως προς τη συγκεκριμένη υπόθεση:
«Για τους κατηγορουμένους αποδεικνύονται τα αδικήματα της απάτης επί των επιχορηγήσεων και της ψευδούς υποβολής δήλωσης.»
Από την Κρήτη… σε Κάλυμνο, Νίσυρο, Κάσο, Άνδρο και Βόρεια Ελλάδα
Τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο δικαστήριο αποτυπώνουν και τη γεωγραφική διάσταση της υπόθεσης.
Οι κατηγορούμενοι φέρονται να δήλωναν προς επιδότηση εκτάσεις που εμφανίζονταν ως μισθωμένες έναντι πολύ χαμηλού τιμήματος, όχι μόνο στην Κρήτη αλλά και σε περιοχές εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά.
Μεταξύ αυτών:
Κάλυμνος, Νίσυρος, Κάσος, Άνδρος, Καστοριά και Φλώρινα.
Το κρίσιμο ερώτημα για την εισαγγελική αρχή δεν ήταν απλώς εάν υπήρχε ένα μισθωτήριο στα χαρτιά.
Ήταν εάν οι εκτάσεις υπήρχαν πράγματι στην περιουσία εκείνων που εμφανίζονταν ως εκμισθωτές και εάν υπήρχε πραγματική αγροτική δραστηριότητα που δικαιολογούσε τις ενισχύσεις.
Η λεπτομέρεια που χτύπησε «καμπανάκι»
Σύμφωνα με την εισαγγελική πρόταση, υπήρχε ένα κοινό χαρακτηριστικό σε αρκετές από τις επίμαχες περιπτώσεις.
Οι παραγωγοί εμφανίζονταν να δηλώνουν για πρώτη φορά τις συγκεκριμένες εκτάσεις, ενώ και οι φερόμενοι ως ιδιοκτήτες φέρονταν να τις έχουν εντάξει στις δηλώσεις περιουσιακής κατάστασής τους την ίδια χρονιά κατά την οποία εμφανίζονταν να τις εκμισθώνουν.
Ο Ευρωπαίος Εισαγγελέας ανέφερε:
«Επρόκειτο για παραγωγούς που για πρώτη φορά δήλωναν εκτάσεις.»
Και πρόσθεσε:
«Τα μισθωμένα αγροτεμάχια δηλώθηκαν για πρώτη φορά από τους φερόμενους ως ιδιοκτήτες στις δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης της χρονιάς που τα μίσθωσαν.»
Αυτή η χρονική σύμπτωση αποτέλεσε, σύμφωνα με την εισαγγελική προσέγγιση, κρίσιμο στοιχείο στην αξιολόγηση των δηλώσεων.
Εκτάσεις που φέρονται να ανήκαν στο Δημόσιο ή σε τρίτους
Ακόμη σοβαρότερο είναι το ζήτημα της πραγματικής κυριότητας.
Ο Μουζάκης υποστήριξε ότι δεν αποδείχθηκε πως οι επίμαχες εκτάσεις ανήκαν πράγματι στους ανθρώπους που εμφανίζονταν ως ιδιοκτήτες και τις εκμίσθωναν.
«Δεν προέκυψε ότι οι φερόμενες ως ιδιόκτητες ή μισθωμένες εκτάσεις υπήρχαν στην κυριότητα των εκμισθωτών, αλλά ανήκαν είτε στο Δημόσιο είτε σε τρίτα πρόσωπα.»
Εάν η εκτίμηση αυτή γίνει δεκτή από το δικαστήριο, τότε η υπόθεση δεν αφορά απλώς διοικητικές ανακρίβειες.
Αφορά τον πυρήνα της νομιμότητας των δηλώσεων πάνω στις οποίες στηρίχθηκε η καταβολή των ενισχύσεων.
Οι 16 και το κρίσιμο ερώτημα: Υπήρχε πραγματική αγροτική δραστηριότητα;
Ιδιαίτερο βάρος έδωσε ο εισαγγελέας στους πρώτους 16 κατηγορουμένους.
Σύμφωνα με την αγόρευσή του, δεν προέκυψε ότι είχαν πραγματοποιήσει την αγροτική δραστηριότητα που θα δικαιολογούσε την καταβολή των ενισχύσεων.
Ούτε, σύμφωνα πάντα με την εισαγγελική θέση, αποδείχθηκε ότι το ζωικό κεφάλαιό τους μεταφέρθηκε στις μακρινές περιοχές όπου εμφανίζονταν να βρίσκονται οι μισθωμένες εκτάσεις.
Ο Μουζάκης συνόψισε τη θέση του για αυτούς ως εξής:
«Άπαντες οι 16 πρώτοι υπέβαλαν ψευδή δήλωση στον ΟΠΕΚΕΠΕ, δεδομένου ότι οι δηλωθέντες ως ιδιοκτήτες των εκτάσεων δεν είχαν στην πραγματικότητα στην κυριότητά τους τις εκτάσεις.»
Αυτό είναι και το σημείο όπου η υπόθεση αποκτά μεγαλύτερη θεσμική βαρύτητα.
Διότι το ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο «ποιος δήλωσε τι», αλλά πώς μπορούσαν τέτοιες δηλώσεις να περνούν από ένα σύστημα διαχείρισης ευρωπαϊκών αγροτικών ενισχύσεων.
Η έρευνα ξεκίνησε από ανώνυμη καταγγελία
Η διερεύνηση της συγκεκριμένης υπόθεσης άρχισε έπειτα από ανώνυμη καταγγελία.
Στη συνέχεια, σύμφωνα με όσα παρουσιάστηκαν στη δίκη, οι ερευνητικές αρχές άρχισαν να εξετάζουν τις δηλωθείσες εκτάσεις, τα μισθωτήρια, την κυριότητά τους και τη σχέση των αιτούντων με την πραγματική αγροτική δραστηριότητα.
Το αποτέλεσμα αυτής της έρευνας βρίσκεται σήμερα ενώπιον του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου.
Και η θέση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας είναι πλέον σαφής:
«Αποδεικνύεται πλήρως η ενοχή και των 22 κατηγορουμένων.»
Τον τελευταίο λόγο, βεβαίως, έχει αποκλειστικά το δικαστήριο.
Το βαθύτερο πρόβλημα: Από την ατομική απάτη στον μηχανισμό
Αυτό που κάνει τη συγκεκριμένη δίκη πολιτικά σημαντικότερη από μία ακόμη ποινική υπόθεση επιδοτήσεων είναι η αναφορά της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στην «τεχνική λύση».
Η εισαγγελική θέση ουσιαστικά ανοίγει δύο διαφορετικά επίπεδα συζήτησης.
Το πρώτο είναι ποινικό και αφορά αποκλειστικά τους 22 κατηγορουμένους και τις πράξεις που τους αποδίδονται.
Το δεύτερο είναι θεσμικό και πολιτικό:
ποια χαρακτηριστικά του συστήματος επέτρεψαν να δημιουργηθεί χώρος για εικονικές ή προβληματικές δηλώσεις;
Εδώ χρειάζεται σαφής διαχωρισμός.
Η αναφορά του εισαγγελέα στην «καρδιά του προβλήματος» δεν σημαίνει από μόνη της ότι κάθε χρήση της τεχνικής λύσης ήταν παράνομη, ούτε συνιστά συλλογική ενοχοποίηση όσων έλαβαν νόμιμες ενισχύσεις μέσω του συστήματος.
Δείχνει όμως ότι, στη συγκεκριμένη δίκη, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία θεωρεί τον τρόπο αξιοποίησης του μηχανισμού κρίσιμο για την κατανόηση των φερόμενων παρατυπιών.
Η πολιτική πίεση επιστρέφει στον ΟΠΕΚΕΠΕ
Κάθε νέα δικαστική εξέλιξη γύρω από τον ΟΠΕΚΕΠΕ έχει πλέον αναπόφευκτα και πολιτικό αντίκτυπο.
Όχι επειδή η σημερινή εισαγγελική πρόταση καταλογίζει πολιτικές ή κυβερνητικές ποινικές ευθύνες — δεν κάνει κάτι τέτοιο.
Αλλά επειδή ενισχύει το ερώτημα για το πώς λειτουργούσαν επί χρόνια οι μηχανισμοί ελέγχου των αγροτικών ενισχύσεων και εάν υπήρχαν επαρκείς δικλίδες ώστε να επιβεβαιώνεται ότι γη, μισθωτήρια, ζωικό κεφάλαιο και πραγματική παραγωγική δραστηριότητα αντιστοιχούσαν στα στοιχεία των αιτήσεων.
Η πολιτική αντιπαράθεση αναμένεται επομένως να επικεντρωθεί ξανά στην εποπτεία, στους διασταυρωτικούς ελέγχους και στη λειτουργία του ίδιου του Οργανισμού.
Το κρίσιμο, ωστόσο, από νομικής πλευράς είναι να μην συγχέεται αυτή η πολιτική συζήτηση με τη συγκεκριμένη ποινική δίκη.
Η απόφαση τώρα στο δικαστήριο
Η αγόρευση του Διονύση Μουζάκη είναι εισαγγελική πρόταση.
Δεν είναι καταδικαστική απόφαση.
Αυτό αποτελεί κρίσιμη νομική διάκριση, ιδιαίτερα σε μια υπόθεση με τόσο μεγάλο πολιτικό φορτίο.
Το δικαστήριο θα αξιολογήσει αυτοτελώς τα αποδεικτικά στοιχεία, τις θέσεις της εισαγγελικής αρχής και την υπεράσπιση των κατηγορουμένων πριν εκδώσει την απόφασή του.
Όμως ένα πράγμα είναι ήδη σαφές από τη σημερινή διαδικασία:
η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δεν αντιμετωπίζει την υπόθεση ως μια σειρά αποσπασματικών λαθών σε αιτήσεις επιδοτήσεων.
Τη βλέπει ως υπόθεση με κοινά χαρακτηριστικά, με εκτάσεις που φέρονται να δηλώθηκαν χωρίς πραγματική ιδιοκτησιακή βάση, με αμφισβητούμενα μισθωτήρια και, για μέρος των κατηγορουμένων, χωρίς να προκύπτει η αγροτική δραστηριότητα που θα δικαιολογούσε τις ενισχύσεις.
Και γι’ αυτό η φράση που μένει από τη σημερινή αγόρευση είναι μία:
«Η τεχνική λύση βρίσκεται στην καρδιά του προβλήματος του ΟΠΕΚΕΠΕ.»
Μια φράση που πλέον ξεπερνά τους 22 ανθρώπους στο εδώλιο και ανοίγει ξανά το πολύ μεγαλύτερο ερώτημα για το σύστημα ελέγχου των ευρωπαϊκών αγροτικών χρημάτων στην Ελλάδα.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο