Τραμπ: Στο τραπέζι νέα πλήγματα στο Ιράν – Η στρατηγική «κουρεύουμε το γκαζόν» στα Στενά του Ορμούζ
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 8 '
Πηγή Φωτογραφίας: AP Photo//Τραμπ: Στο τραπέζι νέα πλήγματα στο Ιράν – Η στρατηγική «κουρεύουμε το γκαζόν» στα Στενά του Ορμούζ
Ο Ντόναλντ Τραμπ βρίσκεται ξανά μπροστά στην απόφαση που προσπαθούσε να αποφύγει εδώ και εβδομάδες: αν οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να επιστρέψουν σε συστηματικά στρατιωτικά πλήγματα κατά του Ιράν για να διατηρήσουν τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ.
Σύμφωνα με τρεις Αμερικανούς αξιωματούχους που μίλησαν στο Axios, ο Αμερικανός πρόεδρος και οι κορυφαίοι σύμβουλοί του εξετάζουν σχέδιο περιορισμένων και ενδεχομένως επαναλαμβανόμενων πληγμάτων κατά ιρανικών στρατιωτικών δυνατοτήτων γύρω από το στρατηγικό θαλάσσιο πέρασμα.
Το σχέδιο καταρτίστηκε την τελευταία εβδομάδα από την U.S. Central Command (CENTCOM) και έχει τη στήριξη του υπουργού Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ.
Μέχρι πριν από τη νέα ανταλλαγή πυρών Ουάσιγκτον–Τεχεράνης δεν είχε εγκριθεί από τον Τραμπ.
Τώρα όμως τα δεδομένα έχουν αλλάξει.
Το Ιράν απάντησε στα αμερικανικά πλήγματα της Κυριακής στο νησί Λαράκ εκτοξεύοντας βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον αμερικανικών εγκαταστάσεων στην Ιορδανία. Οι ιορδανικές αρχές ανακοίνωσαν ότι οκτώ πύραυλοι αναχαιτίστηκαν, χωρίς να αναφερθούν θύματα στις βάσεις.
Και ο Τραμπ διαμήνυσε ότι οι ΗΠΑ θα απαντήσουν και θα χτυπήσουν το Ιράν «σκληρά».
Η νέα στρατηγική: Όχι μεγάλος πόλεμος – Επαναλαμβανόμενα πλήγματα
Η πραγματικά σημαντική εξέλιξη βρίσκεται στη φύση του σχεδίου που συζητείται στην Ουάσιγκτον.
Η CENTCOM δεν εισηγείται απαραίτητα επιστροφή σε μια μεγάλης κλίμακας αεροπορική εκστρατεία.
Η λογική είναι διαφορετική:
περιοδικά πλήγματα κάθε φορά που το Ιράν επιχειρεί να ανασυστήσει τις στρατιωτικές δυνατότητες με τις οποίες μπορεί να απειλήσει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά.
Ένας Αμερικανός αξιωματούχος χρησιμοποίησε έναν χαρακτηριστικό όρο για να περιγράψει τη στρατηγική:
«Mow the lawn» — «κουρεύουμε το γκαζόν».
Η λογική είναι ότι η Ουάσιγκτον δεν χρειάζεται να καταστρέψει οριστικά κάθε ιρανική δυνατότητα — κάτι εξαιρετικά δύσκολο.
Χρειάζεται να την καταστρέφει ξανά όταν ανασυστήνεται.
Τι φοβάται η CENTCOM
Σύμφωνα με τους Αμερικανούς αξιωματούχους, η CENTCOM έχει εντοπίσει προσπάθειες της Τεχεράνης να επαναφέρει:
ραντάρ,
αντιαεροπορικά συστήματα,
αντιπλοϊκούς πυραύλους,
και άλλες δυνατότητες εντοπισμού και προσβολής πλοίων.
Ο στόχος της Τεχεράνης, κατά την αμερικανική εκτίμηση, είναι να αποκτήσει ξανά την ικανότητα να στοχεύει με μεγαλύτερη ακρίβεια δεξαμενόπλοια και πολεμικά πλοία στα Στενά.
Η ανησυχία ενισχύθηκε από περιστατικό στο οποίο, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο που επικαλείται το Axios, ιρανικός αντιαεροπορικός πύραυλος εκτοξεύθηκε προς αμερικανικό F-35 που παρείχε κάλυψη σε πλοία.
Ο πύραυλος δεν πλησίασε αρκετά ώστε να θεωρηθεί άμεση απειλή.
Για την Ουάσιγκτον όμως το μήνυμα ήταν διαφορετικό:
η Τεχεράνη ξαναχτίζει δυνατότητες.
Η Αμερική θεωρεί ότι έχει πάρει τον έλεγχο του Ορμούζ
Το νέο σχέδιο δεν εμφανίζεται σε κενό.
Τους τελευταίους δύο μήνες οι ΗΠΑ έχουν πραγματοποιήσει μια σταδιακή στρατιωτική επιχείρηση για να περιορίσουν την ικανότητα του Ιράν να ελέγχει το πέρασμα.
Η Ουάσιγκτον υποστηρίζει πλέον επισήμως ότι έχει τον επιχειρησιακό έλεγχο των Στενών.
Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιοποίησε ο Λευκός Οίκος στις 28 Αυγούστου, οι ιρανικές νάρκες έχουν απομακρυνθεί από τις διεθνείς λωρίδες ναυσιπλοΐας και σχεδόν 1.500 εμπορικά πλοία έχουν περάσει υπό αμερικανική προστασία, μεταφέροντας περίπου 750 εκατ. βαρέλια αργού.
Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν επίσης ότι οι εξαγωγές πετρελαίου των χωρών του Κόλπου έχουν ανακάμψει περίπου στα δύο τρίτα των επιπέδων πριν από την επιχείρηση.
Αυτά είναι αμερικανικά κυβερνητικά στοιχεία και πρέπει να διαβάζονται ως τέτοια.
Η στρατηγική εικόνα όμως είναι σαφής:
η Ουάσιγκτον επιχειρεί να αφαιρέσει από το Ιράν το σημαντικότερο γεωοικονομικό όπλο του.
Γιατί το Ορμούζ είναι το πραγματικό πεδίο μάχης
Τα Στενά δεν είναι απλώς μια θαλάσσια δίοδος.
Είναι ένας από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους του κόσμου.
Για δεκαετίες, η ικανότητα του Ιράν να απειλεί ότι θα κλείσει ή θα καταστήσει επικίνδυνη τη διέλευση λειτουργούσε ως μορφή στρατηγικής αποτροπής.
Το μήνυμα ήταν απλό:
αν χτυπήσετε το Ιράν, η παγκόσμια οικονομία μπορεί να πληρώσει το τίμημα μέσω του πετρελαίου.
Αυτό ακριβώς προσπαθούν να αλλάξουν οι Ηνωμένες Πολιτείες.
Εάν η αμερικανική στρατιωτική παρουσία μπορεί να διατηρεί ανοικτή τη δίοδο, να καθαρίζει νάρκες, να συνοδεύει εμπορικά πλοία και να καταστρέφει τις ιρανικές δυνατότητες προσβολής τους, τότε η Τεχεράνη χάνει ένα μεγάλο μέρος της διαπραγματευτικής της ισχύος.
Η Κυριακή έδειξε όμως πόσο εύκολα μπορεί να ξαναρχίσει ο πόλεμος
Στις 30 Αυγούστου οι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν δύο ιρανικούς εκτοξευτές στο νησί Λαράκ.
Σύμφωνα με τη CENTCOM, δυνάμεις των Φρουρών της Επανάστασης προετοιμάζονταν να χρησιμοποιήσουν πυραυλικά συστήματα για την τοποθέτηση ναρκών στα Στενά.
Η αμερικανική διοίκηση χαρακτήρισε την επιχείρηση «περιορισμένη, ακριβή ενέργεια» απέναντι σε άμεση απειλή για τη ναυσιπλοΐα.
Η ιρανική πλευρά παρουσίασε την επίθεση ως νέα αμερικανική επιθετική ενέργεια και προειδοποίησε για αντίποινα.
Λίγες ώρες αργότερα ήρθαν οι επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στόχων στην Ιορδανία.
Έτσι δημιουργείται ένας επικίνδυνος μηχανισμός:
Ιράν ανασυστήνει δυνατότητες → ΗΠΑ χτυπούν → Ιράν απαντά → ΗΠΑ κλιμακώνουν ξανά.
Χέγκσεθ υπέρ – Ο Λευκός Οίκος μέχρι τώρα επιφυλακτικός
Ο Πιτ Χέγκσεθ φέρεται να υποστηρίζει την πρόταση της CENTCOM και την έχει ήδη προωθήσει στον Λευκό Οίκο.
Μέχρι την περασμένη εβδομάδα όμως η προεδρία έκλινε προς την απόρριψη νέων πληγμάτων, φοβούμενη ότι μια τέτοια στρατηγική θα οδηγούσε ξανά σε κλιμάκωση.
Η στάση αυτή έχει προηγούμενο.
Στα τέλη Ιουλίου, ο διοικητής της CENTCOM είχε εισηγηθεί την παύση της τότε εκστρατείας γύρω από το Ορμούζ, εκτιμώντας ότι οι αμερικανικές επιδρομές είχαν ήδη υποβαθμίσει σημαντικά την ιρανική δυνατότητα επίθεσης σε πλοία και ότι η αεροπορική ισχύς είχε φτάσει στα όρια όσων μπορούσε να επιτύχει χωρίς επιστροφή σε ευρύτερες επιχειρήσεις.
Ο Τραμπ τελικά πάγωσε τις επιθέσεις, δίνοντας περισσότερο χώρο στη διπλωματία.
Τώρα όμως ο κύκλος φαίνεται να αρχίζει ξανά.
Το δίλημμα του Τραμπ
Ο Αμερικανός πρόεδρος βρίσκεται ανάμεσα σε δύο στρατηγικές.
Η πρώτη είναι η οικονομική ασφυξία και η διαπραγμάτευση.
Η δεύτερη είναι η στρατιωτική διατήρηση της αμερικανικής υπεροχής στο Ορμούζ.
Ο Λευκός Οίκος επιμένει ότι ο Τραμπ διατηρεί όλες τις επιλογές και θεωρεί ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να επιθυμεί συμφωνία.
Μόλις στα τέλη Ιουλίου ο ίδιος ο Τραμπ έλεγε ότι ήταν έτοιμος να επιστρέψει σε «πολύ ισχυρή στρατιωτική δράση» εάν οι συνομιλίες αποτύγχαναν.
Αυτό σημαίνει ότι τα περιορισμένα πλήγματα μπορούν να λειτουργήσουν όχι ως εναλλακτική της διπλωματίας αλλά ως εργαλείο πίεσης μέσα στη διαπραγμάτευση.
Το επικίνδυνο σημείο: Η «περιορισμένη» σύγκρουση μπορεί να πάψει να είναι περιορισμένη
Η στρατηγική του «κουρέματος του γκαζόν» έχει ένα θεμελιώδες πρόβλημα.
Προϋποθέτει ότι και οι δύο πλευρές θα μπορούν να ελέγχουν την κλιμάκωση.
Αλλά κάθε αμερικανικό πλήγμα δημιουργεί πίεση στην Τεχεράνη να απαντήσει.
Και κάθε ιρανικό αντίποινο αυξάνει την πίεση στον Τραμπ να απαντήσει ακόμη ισχυρότερα.
Η επίθεση κατά των αμερικανικών εγκαταστάσεων στην Ιορδανία είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Μέχρι στιγμής δεν υπήρξαν αμερικανικές απώλειες.
Εάν όμως σε μια επόμενη επίθεση σκοτωθούν Αμερικανοί στρατιώτες, η πολιτική δυνατότητα του Λευκού Οίκου να διατηρήσει την απάντηση «περιορισμένη» μπορεί να συρρικνωθεί δραματικά.
Η μεγάλη εικόνα: Η μάχη είναι για το ποιος ελέγχει την ενεργειακή βαλβίδα του κόσμου
Η νέα αμερικανική στρατηγική αποκαλύπτει ότι ο πραγματικός αγώνας στο Ορμούζ δεν είναι απλώς στρατιωτικός.
Είναι γεωοικονομικός.
Η Τεχεράνη θέλει να διατηρήσει την ικανότητα να μετατρέπει το πέρασμα σε μοχλό πίεσης προς την Ουάσιγκτον και τις παγκόσμιες αγορές.
Η Ουάσιγκτον θέλει ακριβώς το αντίθετο:
να αποσυνδέσει την ασφάλεια των διεθνών ενεργειακών ροών από τη δυνατότητα του Ιράν να τις απειλεί.
Εάν το πετύχει, η Τεχεράνη χάνει ένα από τα ισχυρότερα χαρτιά της.
Εάν όμως για να το πετύχει χρειάζεται να βομβαρδίζει περιοδικά ιρανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις, τότε οι ΗΠΑ μπορεί να βρεθούν μπροστά σε ένα διαφορετικό πρόβλημα:
να έχουν εξασφαλίσει το Ορμούζ, αλλά να έχουν δημιουργήσει έναν μηχανισμό μόνιμου πολέμου με το Ιράν.
Και αυτή είναι πλέον η απόφαση μπροστά στον Τραμπ.
Όχι απλώς εάν θα χτυπήσει ξανά.
Αλλά εάν τα περιορισμένα πλήγματα θα μετατραπούν σε μόνιμο δόγμα για να κρατηθούν ανοικτά τα Στενά του Ορμούζ.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
