Το «στοίχημα» Trump με το diesel μπορεί να γυρίσει μπούμερανγκ – Το FT θυμίζει το πάθημα Nixon με τη σόγια

Η συζήτηση στον Λευκό Οίκο για πιθανό περιορισμό ή απαγόρευση των αμερικανικών εξαγωγών diesel έχει ήδη ξεπεράσει τα όρια μιας απλής παρέμβασης στις τιμές καυσίμων. Σε opinion ανάλυση των Financial Times, η Gillian Tett προειδοποιεί ότι μια βραχυπρόθεσμη κίνηση για να πέσουν οι τιμές πριν από τις midterms μπορεί να υπονομεύσει μακροπρόθεσμα την αξιοπιστία των ΗΠΑ ως ενεργειακού προμηθευτή — και φέρνει ως ιστορικό προηγούμενο το εμπάργκο Nixon στη σόγια το 1973.

Η πίεση στον Donald Trump για το diesel αυξάνεται.

Με τις αμερικανικές τιμές να έχουν εκτοξευθεί και τη δυσαρέσκεια σε αγροτικές και βιομηχανικές περιοχές να μεγαλώνει, Ρεπουμπλικανοί βουλευτές και γερουσιαστές πιέζουν τον Λευκό Οίκο να εξετάσει ακόμη και απαγόρευση εξαγωγών diesel.

Ο ίδιος ο Trump έχει δηλώσει ότι εξετάζει το ενδεχόμενο «πολύ σοβαρά», ενώ ο υπουργός Ενέργειας Chris Wright και στελέχη της αμερικανικής ενεργειακής βιομηχανίας έχουν ταχθεί εναντίον μιας πλήρους απαγόρευσης. Δεν έχει ληφθεί ακόμη τελική απόφαση.

Grassley: «Γιατί όχι embargo όπως έκανε ο Nixon;»

Ένας από τους πολιτικούς που ζητούν σκληρότερη παρέμβαση είναι ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Chuck Grassley.

Ο Grassley επικαλέστηκε ευθέως το παράδειγμα του Richard Nixon, ο οποίος το 1973 επέβαλε περιορισμούς στις εξαγωγές αμερικανικής σόγιας για να συγκρατήσει τις εγχώριες τιμές τροφίμων.

Η λογική του Grassley είναι απλή:

αν το diesel μένει στις ΗΠΑ, αυξάνεται η εγχώρια προσφορά και οι τιμές μπορούν να πέσουν.

Αλλά ακριβώς αυτό το ιστορικό παράδειγμα είναι που χρησιμοποιεί η Gillian Tett στο FT για να προειδοποιήσει ότι η πολιτική μπορεί να δημιουργήσει μακροχρόνιες παρενέργειες πολύ μεγαλύτερες από το πρόσκαιρο όφελος.

Το 1973 οι τιμές έπεσαν – αλλά η Ιαπωνία έφυγε προς τη Βραζιλία

Το embargo του Nixon πέτυχε αρχικά έναν από τους στόχους του:

περιόρισε προσωρινά τις αμερικανικές τιμές.

Όμως ταυτόχρονα κλόνισε την εμπιστοσύνη μεγάλων αγοραστών στις ΗΠΑ ως αξιόπιστο προμηθευτή γεωργικών προϊόντων.

Η Ιαπωνία, η οποία εξαρτιόταν σημαντικά από την αμερικανική σόγια, αντέδρασε επενδύοντας στη δημιουργία εναλλακτικής παραγωγικής βάσης στη Βραζιλία.

Το 1974, σύμφωνα με την ιστορική ανάλυση που επικαλείται το FT, η Japan International Cooperation Agency άρχισε μεγάλες επενδύσεις στην ανάπτυξη της περιοχής Cerrado για καλλιέργεια σόγιας.

Το αποτέλεσμα φάνηκε δεκαετίες αργότερα.

Η Βραζιλία εξελίχθηκε σε παγκόσμιο γίγαντα της σόγιας και ξεπέρασε τις ΗΠΑ στις εξαγωγές.

Η προειδοποίηση: το diesel μπορεί να κάνει το ίδιο στην ενέργεια

Το επιχείρημα του FT είναι ότι ένα diesel export ban μπορεί να δημιουργήσει ανάλογο μηχανισμό.

Όχι επειδή η Ευρώπη ή η Ασία μπορούν από τη μία ημέρα στην άλλη να αντικαταστήσουν το αμερικανικό diesel.

Αλλά επειδή μια αιφνίδια απαγόρευση θα έστελνε ένα μήνυμα:

οι αμερικανικές ενεργειακές εξαγωγές μπορούν να περιοριστούν όταν αλλάζει το εσωτερικό πολιτικό συμφέρον της Ουάσιγκτον.

Και αυτό επηρεάζει όχι μόνο το diesel.

Επηρεάζει και την αντίληψη για:

LNG,

πετρέλαιο,

refined products,

και συνολικά την αμερικανική αξιοπιστία ως ενεργειακού εταίρου.

Verleger: «Ποιος θα θέλει να εξαρτάται από αμερικανικό LNG;»

Ο ενεργειακός οικονομολόγος Philip Verleger, τον οποίο επικαλείται το FT, θέτει ακριβώς αυτό το ερώτημα.

Αν οι ΗΠΑ μπορούν να περιορίσουν ξαφνικά τις εξαγωγές diesel για πολιτικούς λόγους, γιατί ένας σύμμαχος να θεωρεί δεδομένο ότι δεν θα μπορούσε να συμβεί κάτι αντίστοιχο με το LNG στο μέλλον; 

Αυτό είναι ίσως το πιο σημαντικό geo-energy σημείο.

Η ενεργειακή ισχύς δεν βασίζεται μόνο στο πόσο παράγει μια χώρα.

Βασίζεται και στο αν οι αγοραστές πιστεύουν ότι η προσφορά της είναι αξιόπιστη και προβλέψιμη.

Ευρώπη: ήδη αρχίζει να ψάχνει εναλλακτικές

Η Tett αναφέρει ότι κατά τη διάρκεια της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη άκουσε μη Αμερικανούς αξιωματούχους και στελέχη επιχειρήσεων να συζητούν τρόπους να μειώσουν την έκθεσή τους στη στενότητα των ορυκτών καυσίμων.

Η λέξη-κλειδί ήταν:

diversification.

Και μεγάλο μέρος αυτής της συζήτησης αφορά:

περισσότερες ΑΠΕ,

νέα πυρηνική ισχύ,

εγχώρια παραγωγή,

και διαφοροποίηση προμηθευτών.

Η ειρωνεία που επισημαίνει η αρθρογράφος είναι ότι μια πολιτική Trump που έχει στόχο να προστατεύσει τα fossil fuels μπορεί τελικά να δώσει επιπλέον ώθηση στην ενεργειακή μετάβαση.

Όχι επειδή οι ΑΠΕ δεν έχουν κινδύνους

Το FT δεν παρουσιάζει την πράσινη μετάβαση ως λύση χωρίς προβλήματα.

Η Tett επισημαίνει ότι:

οι ΑΠΕ έχουν intermittency,

η Ευρώπη χρειάζεται storage,

και η Κίνα κυριαρχεί σε μεγάλο μέρος της αλυσίδας πράσινης τεχνολογίας.

Αλλά το argument είναι συγκριτικό:

οι κυβερνήσεις μπορεί να θεωρήσουν αυτά τα ρίσκα πιο διαχειρίσιμα από το να είναι εκτεθειμένες σε μια αμερικανική εμπορική πολιτική που μπορεί να αλλάζει απότομα.

Οι ΗΠΑ παραμένουν τεράστια ενεργειακή δύναμη

Ο Λευκός Οίκος απορρίπτει το ιστορικό parallel με τη σόγια.

Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι οι ΗΠΑ σήμερα κατέχουν τόσο ισχυρή θέση στα ορυκτά καύσιμα ώστε η αγορά δεν μπορεί εύκολα να τις παρακάμψει.

Επισημαίνουν επίσης ότι το diesel είναι πολύ πιο δύσκολο να αντικατασταθεί από ένα αγροτικό προϊόν όπως η σόγια.

Αυτό είναι το βασικό αντεπιχείρημα.

Οι ΗΠΑ είναι:

ο μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου στον κόσμο,

με τεράστια διυλιστική βάση,

και κρίσιμος exporter προς Ευρώπη και Λατινική Αμερική.

Αλλά ακόμη και ένα ban μπορεί να βλάψει τους ίδιους τους Αμερικανούς

Το δεύτερο πρόβλημα είναι καθαρά οικονομικό.

Ένα export ban θα κρατούσε περισσότερο diesel στις ΗΠΑ και πιθανότατα θα πίεζε τις εγχώριες τιμές χαμηλότερα βραχυπρόθεσμα.

Αλλά υπάρχουν σοβαρές παρενέργειες.

Οι ΗΠΑ δεν έχουν απεριόριστο storage.

Αν δημιουργηθεί πλεόνασμα diesel, τα διυλιστήρια μπορεί να αναγκαστούν να μειώσουν throughput.

Και επειδή η διύλιση παράγει ταυτόχρονα diesel, gasoline και άλλα προϊόντα, η μείωση παραγωγής μπορεί να επηρεάσει και άλλα καύσιμα.

Κάποιες περιοχές των ΗΠΑ εισάγουν diesel

Υπάρχει και ένα ακόμη παράδοξο.

Παρότι οι ΗΠΑ είναι τεράστιος exporter, ορισμένες περιοχές τους εισάγουν diesel από το εξωτερικό λόγω γεωγραφίας και logistics.

Άρα ένα export ban που προκαλεί αναστάτωση στην παγκόσμια αγορά μπορεί να οδηγήσει ορισμένους Αμερικανούς καταναλωτές να πληρώνουν ακριβότερο εισαγόμενο diesel.

Γι’ αυτό και στελέχη της αμερικανικής πετρελαϊκής βιομηχανίας πιέζουν τον Λευκό Οίκο να μην κινηθεί προς πλήρη απαγόρευση.

Diesel στα $6,53 το γαλόνι

Η πολιτική πίεση όμως είναι πραγματική.

Σύμφωνα με τους FT, το diesel στις ΗΠΑ είχε φθάσει τα $6,53 ανά γαλόνι, περισσότερο από 70% υψηλότερα από τα προπολεμικά επίπεδα.

Οι υψηλές τιμές έχουν χτυπήσει ιδιαίτερα:

αγρότες,

μεταφορές,

logistics,

και βιομηχανία.

Και αυτό εξηγεί γιατί το θέμα βρίσκεται στο επίκεντρο της πολιτικής συζήτησης ενόψει των midterms.

Η κρίση στο Hormuz παραμένει ο βασικός μηχανισμός

Η έκρηξη στις τιμές diesel δεν είναι αποκλειστικά αμερικανικό πρόβλημα.

Συνδέεται με τη διεθνή στενότητα καυσίμων που έχει δημιουργηθεί από τον πόλεμο με το Ιράν και τις δυσκολίες στη διέλευση από τα Στενά του Hormuz.

Πριν από την κρίση, περίπου 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου περνούσε από τα στενά.

Οι ροές έχουν ανακάμψει μερικώς, αλλά παραμένουν κάτω από τα προπολεμικά επίπεδα.

Παράλληλα, τα ουκρανικά χτυπήματα σε ρωσικά διυλιστήρια έχουν επιβαρύνει περαιτέρω την παγκόσμια αγορά diesel.

Και η Ευρώπη δέχεται τελεσίγραφο για τα αποθέματα

Η αμερικανική κυβέρνηση έχει ταυτόχρονα πιέσει τους Ευρωπαίους να απελευθερώσουν σημαντικό μέρος των στρατηγικών αποθεμάτων diesel τους.

Το αίτημα που έχει δημοσιοποιηθεί αφορά περίπου 120 εκατ. βαρέλια σε έξι μήνες.

Οι FT εκτιμούν ότι αυτό θα αντιστοιχούσε περίπου στο 40% των ευρωπαϊκών emergency diesel stocks.

Η Ευρώπη βρίσκεται επομένως μπροστά σε ένα δύσκολο μήνυμα:

να χρησιμοποιήσει τα δικά της αποθέματα για να βοηθήσει στη μείωση των διεθνών τιμών, την ώρα που η Ουάσιγκτον απειλεί να περιορίσει τις δικές της εξαγωγές.

Το μάθημα Nixon

Η βασική προειδοποίηση του opinion piece είναι ιστορική.

Το 1973, ο Nixon θυσίασε μέρος της μελλοντικής θέσης των ΗΠΑ στην αγορά σόγιας για να πετύχει λίγους μήνες χαμηλότερων εγχώριων τιμών.

Η Βραζιλία βγήκε τελικά κερδισμένη.

Οι ΗΠΑ έχασαν μερίδιο.

Και οι αγοραστές έμαθαν ότι πρέπει να διαφοροποιούν τους προμηθευτές τους

Το FT δεν ισχυρίζεται ότι το diesel θα ακολουθήσει μηχανικά την ίδια διαδρομή.

Η Tett χρησιμοποιεί το παράδειγμα ως προειδοποίηση για unintended consequences.

Η μεγάλη ειρωνεία για Trump

Και εδώ βρίσκεται το πιο ενδιαφέρον συμπέρασμα του FT.

Μια πολιτική που σχεδιάζεται για να προστατεύσει:

Αμερικανούς αγρότες,

Αμερικανούς οδηγούς,

και την πολιτική θέση των Ρεπουμπλικανών,

μπορεί τελικά να κάνει συμμάχους και αγοραστές να επιταχύνουν την απεξάρτησή τους από τα αμερικανικά fossil fuels.

Δηλαδή:

βραχυπρόθεσμα φθηνότερο diesel στις ΗΠΑ — αλλά μακροπρόθεσμα μικρότερη γεωοικονομική επιρροή για την Ουάσιγκτον.

Και αυτό είναι ακριβώς το «short-sighted gamble» που περιγράφει η ανάλυση των Financial Times.

Πηγή: pagenews.gr