Πόλεμος Ryanair με Air France και Lufthansa: Η μάχη για το ποιος δικαιούται να πετά στην ΕΕ

Η ιδιοκτησία της ιρλανδικής εταιρείας γίνεται πεδίο δικαστικής σύγκρουσης. Η Ryanair καταγγέλλει προσπάθεια περιορισμού του ανταγωνισμού, ενώ η ένωση των παραδοσιακών αερομεταφορέων ζητά έλεγχο συμμόρφωσης με τους ευρωπαϊκούς κανόνες.

Σφοδρή αντιπαράθεση έχει ξεσπάσει ανάμεσα στη Ryanair και στην Ευρωπαϊκή Ένωση Αεροπορικών Εταιρειών Δικτύου — ENAA, στην οποία συμμετέχουν η Air France, η KLM και εταιρείες του ομίλου Lufthansa.

Στο επίκεντρο βρίσκεται ένα ζήτημα που αγγίζει τη δυνατότητα μιας αεροπορικής εταιρείας να λειτουργεί ως ευρωπαϊκός αερομεταφορέας: ποιος κατέχει την επιχείρηση και ποιος ασκεί τον πραγματικό έλεγχό της.

Η ENAA έχει κινήσει δικαστική διαδικασία στην Ιρλανδία κατά της Ιρλανδικής Αρχής Πολιτικής Αεροπορίας, ζητώντας έλεγχο της εποπτείας της συμμόρφωσης της Ryanair. Η ιρλανδική εταιρεία απαντά ότι τηρεί πλήρως τις απαιτήσεις και κατηγορεί τους ανταγωνιστές της ότι χρησιμοποιούν τη νομοθεσία για να περιορίσουν την παρουσία της.

Ο κανόνας του 50% που ανάβει τη σύγκρουση

Ο ευρωπαϊκός Κανονισμός 1008/2008 προβλέπει, κατά κανόνα, ότι κράτη-μέλη ή υπήκοοί τους πρέπει να κατέχουν περισσότερο από το 50% μιας αεροπορικής επιχείρησης και να ασκούν τον ουσιαστικό έλεγχό της, άμεσα ή έμμεσα.

Οι δύο προϋποθέσεις είναι σωρευτικές. Η αξιολόγηση δεν περιορίζεται στην έδρα της εταιρείας ή στην εθνικότητα της διοίκησής της.

Η ENAA υποστηρίζει ότι δημιουργήθηκαν αμφιβολίες μετά τις αλλαγές στους κανόνες μετοχικής ιδιοκτησίας που ανακοίνωσε η Ryanair στις 7 Μαρτίου 2025.

Επικαλείται επίσης την ετήσια έκθεση του ομίλου για το 2026, σύμφωνα με την οποία στις 31 Μαρτίου το 30% του εκδομένου μετοχικού κεφαλαίου κατεχόταν από υπηκόους της ΕΕ.

Το ποσοστό αποτελεί βασικό στοιχείο της επιχειρηματολογίας της ένωσης. Δεν συνιστά από μόνο του δημοσιευμένη απόφαση αρμόδιας αρχής ότι η Ryanair παραβιάζει τον κανονισμό.

Η ENAA ζητά έλεγχο — η Ryanair βλέπει επίθεση ανταγωνιστών

Στην επίσημη ανακοίνωσή της, η ENAA δηλώνει ότι ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τις αρμόδιες εθνικές αρχές να εξετάσουν αν η εταιρεία συμμορφώνεται με το ευρωπαϊκό δίκαιο.

Η ένωση παρουσιάζει την παρέμβασή της ως ζήτημα ίσων όρων ανταγωνισμού:

«Μια ενιαία αγορά λειτουργεί μόνο με ίδιους κανόνες που ακολουθούνται από όλους».

Αναφέρει ότι προσέφυγε στη δικαιοσύνη κατά της ιρλανδικής αρχής επειδή θεωρεί ότι αυτή δεν αντιμετωπίζει επαρκώς το θέμα.

Η Ryanair απορρίπτει αυτή την ανάγνωση. Σε εταιρική ανακοίνωση της 5ης Οκτωβρίου, κατατεθειμένη και στην αμερικανική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, υποστηρίζει ότι η ENAA επιχειρεί να χρησιμοποιήσει καταχρηστικά τους κανόνες ιδιοκτησίας και ελέγχου για να περιορίσει τον ανταγωνισμό και τις επιλογές των επιβατών.

«Η Ryanair συμμορφώνεται πλήρως με τις απαιτήσεις της ΕΕ για ιδιοκτησία και έλεγχο», δηλώνει η εταιρεία.

Υποστηρίζει ακόμη ότι η προσφυγή αποσκοπεί στην αναστολή της άδειας λειτουργίας της. Πρόκειται για τη θέση της Ryanair σχετικά με τον στόχο της διαδικασίας, όχι για ανακοινωμένη αναστολή πτήσεων.

Ο Ο’Λίρι απειλεί με αποχώρηση από την κοινή ένωση

Η σύγκρουση επηρεάζει και τη συνεργασία των μεγάλων αεροπορικών ομίλων στις Βρυξέλλες.

Σύμφωνα με το Aviation Week, ο επικεφαλής της Ryanair, Μάικλ Ο’Λίρι, απείλησε να αποχωρήσει έως το τέλος του έτους από την Airlines for Europe — A4E, εάν δεν αποχωρήσουν προηγουμένως η Air France-KLM και η Lufthansa.

Η A4E είναι διαφορετική οργάνωση από την ENAA. Αποτελεί κοινό φορέα εκπροσώπησης αεροπορικών εταιρειών με διαφορετικά επιχειρηματικά μοντέλα.

Η απειλή αποχώρησης δείχνει πόσο βαθιά έχει γίνει η αντιπαράθεση: εταιρείες που συνεργάζονται σε κοινά κλαδικά αιτήματα συγκρούονται πλέον για τις προϋποθέσεις συμμετοχής στην ευρωπαϊκή αγορά.

Η επιχειρηματική μάχη πίσω από τη νομική διαφορά

Οι κανόνες ιδιοκτησίας επηρεάζουν την πρόσβαση σε κεφάλαια, τη μετοχική σύνθεση και τις στρατηγικές επιλογές των αεροπορικών ομίλων.

Για τη Ryanair, η υπόθεση αφορά την υπεράσπιση της νομιμότητας της λειτουργίας της και του επιχειρηματικού της μοντέλου. Για την ENAA, αφορά την εφαρμογή των ίδιων απαιτήσεων σε όλους τους αερομεταφορείς.

Η σύγκρουση αναδεικνύει ένα ευρύτερο δίλημμα: πώς συνδυάζεται η προσέλκυση διεθνών επενδυτών με τη διατήρηση ευρωπαϊκής ιδιοκτησίας και ουσιαστικού ελέγχου.

Τα ανταγωνιστικά συμφέροντα των εμπλεκομένων δεν ακυρώνουν την ανάγκη ελέγχου. Αντίστοιχα, η κατάθεση μιας προσφυγής δεν αποδεικνύει παράβαση.

Τι σημαίνει για τους επιβάτες

Από τα διαθέσιμα στοιχεία δεν προκύπτει απόφαση αναστολής της άδειας ή διακοπής πτήσεων εξαιτίας της συγκεκριμένης υπόθεσης.

Η επίδραση σε δρομολόγια και συνδεσιμότητα θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη της διαδικασίας και από τυχόν αποφάσεις των αρμόδιων αρχών.

Η μάχη αφορά τους κανόνες πρόσβασης στην ευρωπαϊκή αγορά. Το αποτέλεσμα θα δείξει πώς εφαρμόζονται στην πράξη — χωρίς να προδικάζεται σήμερα ούτε παρανομία ούτε καθηλώσεις αεροσκαφών.

Πηγή: pagenews.gr