Μαξίμου για Γκιλφόιλ: «Δεν σχολιάζουμε» – Οι καταγγελίες, η αποπομπή και τα ερωτήματα για την Αθήνα

Ο Παύλος Μαρινάκης ξεκαθαρίζει ότι η απομάκρυνση της Αμερικανίδας πρέσβειρας αποτελεί αποκλειστική απόφαση της Ουάσιγκτον – Στο επίκεντρο οι αποκαλύψεις για οικονομικές συναλλαγές, οι αναφορές σε παρεμβάσεις στην Ελλάδα και η πίεση της αντιπολίτευσης για απαντήσεις.

Στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης βρίσκεται η αποχώρηση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ από την αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα, με την ελληνική κυβέρνηση να επιλέγει τη γραμμή της θεσμικής αποστασιοποίησης από την απόφαση του Λευκού Οίκου.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, μιλώντας την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου στον ΣΚΑΪ, ξεκαθάρισε ότι η ελληνική πλευρά δεν είχε καμία εμπλοκή στην απομάκρυνση της Αμερικανίδας διπλωμάτη, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για ζήτημα που εμπίπτει αποκλειστικά στην αρμοδιότητα της κυβέρνησης των Ηνωμένων Πολιτειών.

Η τοποθέτηση του Μαξίμου έρχεται ενώ συνεχίζονται οι αποκαλύψεις αμερικανικών μέσων ενημέρωσης για τη συμπεριφορά και τις δραστηριότητες της Γκιλφόιλ, πριν αλλά και κατά τη διάρκεια της θητείας της στην Ελλάδα.

Η υπόθεση έχει αποκτήσει ευρύτερες πολιτικές διαστάσεις, καθώς τα δημοσιεύματα δεν περιορίζονται σε προσωπικές οικονομικές συναλλαγές, αλλά περιλαμβάνουν και καταγγελίες για αξιοποίηση πολιτικών διασυνδέσεων και παρεμβάσεις που σχετίζονται με ελληνικά συμφέροντα.

Μαρινάκης: «Ούτε μπορούμε να επηρεάσουμε ούτε μπορούμε να σχολιάσουμε»

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος επιχείρησε να διαχωρίσει πλήρως την ελληνική κυβέρνηση από την απόφαση της Ουάσιγκτον.

«Δεν έχει καμία σχέση η ελληνική κυβέρνηση, όπως συμβαίνει σε κάθε χώρα. Άρα είναι κάτι το οποίο ούτε μπορούμε να επηρεάσουμε ούτε μπορούμε να σχολιάσουμε», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Με τη δήλωση αυτή, το Μέγαρο Μαξίμου επισημαίνει ότι η επιλογή, η αντικατάσταση ή η απομάκρυνση ενός Αμερικανού πρέσβη αποτελεί απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης.

Η ελληνική πλευρά, σύμφωνα με τον Παύλο Μαρινάκη, δεν έχει αρμοδιότητα να καθορίζει ποιος εκπροσωπεί διπλωματικά τις Ηνωμένες Πολιτείες στην Αθήνα.

Πρόκειται για μια θεσμικά σαφή θέση ως προς το ποιος αποφασίζει για την υπηρεσιακή τύχη της Γκιλφόιλ.

Ωστόσο, η πολιτική συζήτηση στην Ελλάδα δεν περιορίζεται στη διαδικασία απομάκρυνσής της.

Το ενδιαφέρον στρέφεται και στις καταγγελίες που έχουν δημοσιοποιηθεί για τη δραστηριότητά της και στο κατά πόσο υπήρξαν ζητήματα τα οποία αφορούσαν τις ελληνικές αρχές.

«Οι σχέσεις Ελλάδας – ΗΠΑ βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο»

Ο Παύλος Μαρινάκης υπογράμμισε ότι η αλλαγή στην ηγεσία της αμερικανικής πρεσβείας δεν μεταβάλλει τη στρατηγική σχέση Αθήνας και Ουάσιγκτον.

Σύμφωνα με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο, οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών.

Η συνεργασία των δύο χωρών, όπως υποστήριξε, στηρίζεται σε κοινές στρατηγικές προτεραιότητες και δεν εξαρτάται από ένα συγκεκριμένο διπλωματικό πρόσωπο.

«Εμείς οφείλουμε να συνεργαστούμε με όποιον αποφασίσει να ορίσει η κυβέρνηση των ΗΠΑ», σημείωσε.

Η δήλωση αποτυπώνει την πρόθεση του Μαξίμου να διατηρήσει την υπόθεση εκτός της ατζέντας των διμερών σχέσεων.

Η Αθήνα επιδιώκει να συνεχιστεί χωρίς αναταράξεις η συνεργασία στους τομείς της άμυνας, της ενέργειας, των επενδύσεων και της περιφερειακής ασφάλειας.

Η αποχώρηση της Γκιλφόιλ δεν συνεπάγεται αυτομάτως αλλαγή της αμερικανικής πολιτικής απέναντι στην Ελλάδα.

Παράλληλα, όμως, το γεγονός ότι η απομάκρυνσή της συνδέθηκε με δημόσιες καταγγελίες καθιστά την υπόθεση πολιτικά ευαίσθητη.

Η αποπομπή από τον Λευκό Οίκο και η αντίδραση Τραμπ

Η Κίμπερλι Γκιλφόιλ ανακοίνωσε στις 13 Οκτωβρίου την αποχώρησή της από τη θέση της πρέσβειρας των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα.

Είχε προηγηθεί αίτημα του Λευκού Οίκου να υποβάλει την παραίτησή της, μετά από σειρά δημοσιευμάτων για ενδεχόμενη ανάρμοστη συμπεριφορά και αμφιλεγόμενες οικονομικές συναλλαγές.

Η νέα εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Κέιτι Ζακαρία, επιβεβαίωσε ότι η αμερικανική κυβέρνηση είχε ζητήσει την αποχώρησή της, αναγνωρίζοντας παράλληλα τη συνεισφορά της στην κυβερνητική ομάδα.

Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε ήδη εκφράσει τη δυσαρέσκειά του για τις αποκαλύψεις.

«Δεν είμαστε ευχαριστημένοι», είχε δηλώσει στις 12 Οκτωβρίου, όταν ρωτήθηκε για το ενδεχόμενο απομάκρυνσής της.

Μία ημέρα αργότερα, σχολιάζοντας την απόφαση, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι η Γκιλφόιλ έκανε καλή δουλειά, αλλά η κυβέρνησή του δεν ήταν ικανοποιημένη από όσα διάβαζε στα δημοσιεύματα.

Η εξέλιξη επιβεβαίωσε ότι η υπόθεση είχε προκαλέσει προβληματισμό στο ανώτατο επίπεδο της αμερικανικής διοίκησης.

Οι αποκαλύψεις για τα 100.000 δολάρια

Στο επίκεντρο των καταγγελιών βρίσκεται δημοσίευμα της Wall Street Journal σχετικά με οικονομικές συναλλαγές της Γκιλφόιλ με δωρητή του Ντόναλντ Τραμπ.

Σύμφωνα με τις αναφορές, η πρώην πρέσβειρα φέρεται να ζήτησε από τον Έρικ Ντίτερς να καταβάλει 100.000 δολάρια για την εξόφληση προσωπικής οφειλής πιστωτικής κάρτας American Express.

Τα δημοσιεύματα υποστηρίζουν ότι η οικονομική αυτή απαίτηση συνδέθηκε με υποσχέσεις αξιοποίησης των επαφών της στην αμερικανική κυβέρνηση για την προώθηση υποθέσεων του δωρητή.

Η Washington Post παρουσίασε επίσης στοιχεία και επικοινωνίες που της παρασχέθηκαν σχετικά με την υπόθεση.

Ο Ντίτερς έχει αναφέρει ότι κατέβαλε στη Γκιλφόιλ περίπου 300.000 δολάρια σε αμοιβές για ομιλίες, ενώ ζητούσε βοήθεια σε φορολογικά και νομικά ζητήματα.

Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί δεν συνιστούν από μόνοι τους δικαστική διαπίστωση παράνομης συμπεριφοράς.

Η Γκιλφόιλ έχει αρνηθεί ότι διέπραξε οποιαδήποτε παρατυπία και έχει αμφισβητήσει τη γνησιότητα των μηνυμάτων που επικαλούνται τα δημοσιεύματα.

Οι αναφορές για παρεμβάσεις στην Ελλάδα

Ιδιαίτερο πολιτικό ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι καταγγελίες που συνδέονται με τη δραστηριότητα της Γκιλφόιλ κατά τη θητεία της στην Αθήνα.

Αμερικανικά δημοσιεύματα έχουν αναφερθεί σε πιθανή προώθηση συγκεκριμένων επιχειρηματικών συμφερόντων, καθώς και σε φερόμενες παρεμβάσεις προς αξιωματούχους της χώρας υποδοχής.

Μεταξύ των εταιρειών που έχουν αναφερθεί στα δημοσιεύματα βρίσκεται και η ελληνική Aktor.

Οι αναφορές αυτές δεν αποδεικνύουν από μόνες τους παράνομη συναλλαγή ή εμπλοκή της ελληνικής κυβέρνησης.

Ωστόσο, εγείρουν ερωτήματα για το περιεχόμενο των επαφών που πραγματοποιήθηκαν και για το εάν υπήρξαν ενέργειες οι οποίες ξεπερνούσαν τα συνήθη όρια της διπλωματικής δραστηριότητας.

Στο πλαίσιο αυτό, η πολιτική συζήτηση στην Ελλάδα αφορά όχι μόνο την απόφαση της Ουάσιγκτον, αλλά και την ανάγκη να διαπιστωθεί εάν οποιαδήποτε από τις καταγγελλόμενες ενέργειες επηρέασε ελληνικούς θεσμούς ή δημόσιες αποφάσεις.

Το Μαξίμου είχε απαντήσει για τις καταγγελίες περί απειλών

Η κυβέρνηση είχε ήδη κληθεί να τοποθετηθεί για προηγούμενο δημοσίευμα της Wall Street Journal, το οποίο περιλάμβανε ισχυρισμούς για φερόμενες απειλές προς την ελληνική πλευρά.

Στις 28 Σεπτεμβρίου, ο Παύλος Μαρινάκης είχε απορρίψει κατηγορηματικά την εικόνα ότι η ελληνική κυβέρνηση δέχθηκε απειλή.

«Δεν τέθηκε ποτέ ζήτημα απειλής της ελληνικής κυβέρνησης. Και για να είμαστε σοβαροί, ούτε κάτι τέτοιο θα γινόταν ποτέ ανεκτό», είχε δηλώσει.

Η προηγούμενη αυτή παρέμβαση έχει σημασία, καθώς δείχνει ότι το Μαξίμου δεν έχει αποφύγει κάθε δημόσια τοποθέτηση σχετικά με το περιεχόμενο των αμερικανικών δημοσιευμάτων.

Η σημερινή δήλωση αφορά ειδικότερα την απόφαση αντικατάστασης της πρέσβειρας, για την οποία ο κυβερνητικός εκπρόσωπος υποστηρίζει ότι αποκλειστικά αρμόδια είναι η Ουάσιγκτον.

Πρόκειται για δύο διακριτά ζητήματα: τις καταγγελλόμενες δραστηριότητες της διπλωμάτη και την απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης να ζητήσει την παραίτησή της.

Η αντιπολίτευση ζητά εξηγήσεις – Η απάντηση Μαρινάκη

Η υπόθεση έχει προκαλέσει αντιδράσεις από κόμματα της αντιπολίτευσης, τα οποία ζητούν διευκρινίσεις για τις καταγγελίες που συνδέονται με την παρουσία της Γκιλφόιλ στην Ελλάδα.

Ο Παύλος Μαρινάκης απέρριψε την προσπάθεια σύνδεσης της κυβέρνησης με την αμερικανική απόφαση.

Όπως υποστήριξε, η αντιπολίτευση ακολουθεί μια επαναλαμβανόμενη πρακτική, επιχειρώντας να αποδώσει στον πρωθυπουργό και στην κυβέρνηση ευθύνες για γεγονότα που δεν εμπίπτουν στις αρμοδιότητές τους.

«Είναι ένα μοτίβο αντιπολιτευτικό, το οποίο το έχουμε δει από υποθέσεις ποινικού ενδιαφέροντος, ευρύτερου ενδιαφέροντος», ανέφερε.

Η κυβέρνηση θεωρεί ότι δεν μπορεί να λογοδοτεί για τις αποφάσεις στελέχωσης της αμερικανικής διπλωματικής υπηρεσίας.

Από την πλευρά της, η αντιπολίτευση θέτει ένα διαφορετικό ζήτημα: κατά πόσο υπάρχουν πληροφορίες ή ενέργειες που αφορούν την ελληνική δημόσια διοίκηση και για τις οποίες η κυβέρνηση οφείλει να ενημερώσει.

Η διάκριση αυτή βρίσκεται στον πυρήνα της πολιτικής αντιπαράθεσης.

«Δεν θα ζητήσουμε εξηγήσεις από τις ΗΠΑ»

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος ξεκαθάρισε επίσης ότι η Αθήνα δεν προτίθεται να ζητήσει εξηγήσεις από την Ουάσιγκτον για την απόφαση απομάκρυνσης της Γκιλφόιλ.

Η τοποθέτηση, η παραίτηση και η αντικατάσταση ενός διπλωματικού εκπροσώπου αποτελούν, σύμφωνα με τον ίδιο, επιλογές της κυβέρνησης που τον αποστέλλει.

Η θέση αυτή ανταποκρίνεται στη συνήθη διπλωματική πρακτική.

Ωστόσο, δεν αποκλείει θεσμικά τη δυνατότητα μιας χώρας υποδοχής να εξετάζει ζητήματα που αφορούν τις δικές της αρχές, εφόσον προκύπτουν συγκεκριμένα και τεκμηριωμένα στοιχεία.

Μέχρι στιγμής, δεν έχουν παρουσιαστεί δημόσια αποδείξεις ότι η ελληνική κυβέρνηση συμμετείχε στις καταγγελλόμενες οικονομικές συναλλαγές της Γκιλφόιλ.

Η απουσία τέτοιων αποδείξεων πρέπει να διαχωρίζεται από την πολιτική απαίτηση για ενημέρωση σχετικά με ενδεχόμενες επαφές ή παρεμβάσεις.

Οι έρευνες στις ΗΠΑ και η στάση της Γκιλφόιλ

Σύμφωνα με αμερικανικά δημοσιεύματα, η υπόθεση έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον του Γραφείου Γενικού Επιθεωρητή του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Η Washington Post ανέφερε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη διερεύνηση των σχετικών καταγγελιών, επικαλούμενη πληροφορίες από Αμερικανούς αξιωματούχους.

Το Γραφείο Γενικού Επιθεωρητή δεν επιβεβαιώνει ούτε διαψεύδει δημοσίως συγκεκριμένες ερευνητικές ενέργειες, σύμφωνα με την πάγια πρακτική του.

Παράλληλα, Αμερικανοί βουλευτές έχουν ζητήσει περαιτέρω διερεύνηση των καταγγελιών.

Η Γκιλφόιλ αρνείται τις κατηγορίες και υποστηρίζει ότι οι ισχυρισμοί που διατυπώνονται εναντίον της είναι ψευδείς.

Η απομάκρυνσή της από τη διπλωματική θέση δεν αποτελεί δικαστική απόφαση ούτε απόδειξη ενοχής.

Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών έχει τη δυνατότητα να αντικαθιστά τους πολιτικά διορισμένους πρέσβεις χωρίς να απαιτείται προηγούμενη καταδίκη ή διαπίστωση παράβασης.

Η επόμενη ημέρα στην αμερικανική πρεσβεία

Η αποχώρηση της Γκιλφόιλ δημιουργεί νέα δεδομένα στη διπλωματική εκπροσώπηση των Ηνωμένων Πολιτειών στην Αθήνα.

Η επιλογή του προσώπου που θα αναλάβει στη συνέχεια αποτελεί αρμοδιότητα της αμερικανικής κυβέρνησης.

Η ελληνική πλευρά έχει καταστήσει σαφές ότι θα συνεχίσει να συνεργάζεται με τον εκπρόσωπο που θα ορίσει η Ουάσιγκτον.

Η στρατηγική συνεργασία των δύο χωρών εκτείνεται σε κρίσιμους τομείς, όπως η άμυνα, η ενεργειακή ασφάλεια, οι επενδύσεις και η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο.

Επομένως, η διατήρηση της θεσμικής συνέχειας αποτελεί βασική προτεραιότητα της Αθήνας.

Το πολιτικό ενδιαφέρον, ωστόσο, δεν εξαντλείται στην αντικατάσταση της πρέσβειρας.

Η συνέχεια των αμερικανικών ερευνών και ενδεχόμενες νέες αποκαλύψεις θα καθορίσουν εάν η υπόθεση θα παραμείνει ζήτημα εσωτερικής αμερικανικής διοίκησης ή θα προκαλέσει περαιτέρω συζήτηση στην Ελλάδα.

Το πολιτικό ερώτημα για το Μαξίμου

Η κυβέρνηση διαχωρίζει την απομάκρυνση της Γκιλφόιλ από τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις και επιμένει ότι δεν είχε συμμετοχή στην απόφαση του Λευκού Οίκου.

Η θέση αυτή είναι σαφής ως προς την αρμοδιότητα της Ουάσιγκτον.

Παράλληλα, όμως, οι καταγγελίες που έχουν δημοσιοποιηθεί δημιουργούν μια δεύτερη συζήτηση, η οποία αφορά το ενδεχόμενο παρεμβάσεων ή επαφών με ελληνικούς θεσμούς και επιχειρηματικά συμφέροντα.

Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι εάν η Αθήνα μπορούσε να αποτρέψει την απομάκρυνση της Αμερικανίδας πρέσβειρας, αλλά εάν υπάρχουν στοιχεία που απαιτούν διευκρινίσεις από την ελληνική πλευρά.

Μέχρι στιγμής, η κυβέρνηση επιλέγει να υπογραμμίζει τη θεσμική αυτονομία της αμερικανικής απόφασης και τη σταθερότητα των διμερών σχέσεων.

Η αντιπολίτευση, αντίθετα, επιμένει ότι οι αποκαλύψεις για τη δραστηριότητα της Γκιλφόιλ δεν πρέπει να μείνουν χωρίς πολιτική διερεύνηση.

Η εξέλιξη της υπόθεσης στις Ηνωμένες Πολιτείες θα δείξει εάν θα προκύψουν νέα δεδομένα που θα απαιτήσουν περαιτέρω απαντήσεις και στην Αθήνα.

Πηγή: pagenews.gr