Δίπλωμα οδήγησης: Τέλος τα «φακελάκια» – Κάμερες θα καταγράφουν τα πάντα, αλλάζουν οι εξετάσεις!

Αλλάζουν όλα για υποψήφιους οδηγούς και ιδιοκτήτες ΙΧ: Καταγραφή της πρακτικής εξέτασης με εικόνα και ήχο, ψηφιακές παρουσίες στα μαθήματα, ηλεκτρονικές ενστάσεις και δυνατότητα επιλογής αριθμού κυκλοφορίας με ειδικό παράβολο. Στα 2,1 εκατ. ευρώ ο προϋπολογισμός της νέας ψηφιακής παρέμβασης.

Μια σημαντική ανατροπή στο σύστημα απόκτησης διπλώματος οδήγησης και στη διαδικασία έκδοσης πινακίδων κυκλοφορίας προετοιμάζει το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, επιχειρώντας να περιορίσει τη γραφειοκρατία, τις καθυστερήσεις και τα περιθώρια αδιαφανών συναλλαγών.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η καταγραφή της πρακτικής εξέτασης με κάμερες και μικρόφωνα, ώστε να υπάρχει ψηφιακό αποδεικτικό υλικό για όσα πραγματικά συμβαίνουν μέσα στο εξεταστικό όχημα.

Παράλληλα, προωθούνται η χρήση QR code, η ψηφιακή καταγραφή των μαθημάτων, η ηλεκτρονική αξιολόγηση των υποψηφίων και ένα νέο σύστημα διαχείρισης των πινακίδων κυκλοφορίας.

Οι αλλαγές περιλαμβάνονται στον σχεδιασμό που προωθείται μετά την υπογραφή, στις 20 Οκτωβρίου 2026, νέας προγραμματικής σύμβασης για τον ψηφιακό μετασχηματισμό των Μεταφορών.

Το έργο έχει συνολικό προϋπολογισμό 2.101.800 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, και προβλεπόμενο ορίζοντα ολοκλήρωσης 24 μηνών.

Πρόκειται για μια παρέμβαση που δεν αφορά μόνο τη λειτουργία των υπηρεσιών του Δημοσίου. Επηρεάζει άμεσα τις σχολές οδηγών, τους υποψηφίους που πληρώνουν για την εκπαίδευσή τους, τις επιχειρήσεις εμπορίας αυτοκινήτων και όσους περιμένουν να παραλάβουν τις πινακίδες του νέου τους οχήματος.

Κάμερα μέσα στο εξεταστικό αυτοκίνητο – Το τέλος της εξέτασης χωρίς αποδείξεις

Η μεγαλύτερη αλλαγή αφορά την πρακτική εξέταση.

Το νέο σύστημα προβλέπει ψηφιακή καταγραφή της διαδικασίας, με στόχο να αποτυπώνεται τι συνέβη κατά τη διάρκεια της δοκιμασίας.

Η εικόνα και ο ήχος θα αποτελούν στοιχεία τεκμηρίωσης, περιορίζοντας τις περιπτώσεις στις οποίες η τελική αξιολόγηση στηρίζεται αποκλειστικά σε αντικρουόμενους ισχυρισμούς.

Η πρακτική εξέταση θα συνδέεται με ψηφιακή ταυτοποίηση, ενώ προβλέπεται η χρήση QR code για τη συσχέτιση των στοιχείων της διαδικασίας.

Παράλληλα, το δελτίο αξιολόγησης του εξεταστή θα αποκτήσει ψηφιακή μορφή.

Με τον τρόπο αυτό επιδιώκεται να δημιουργείται ένα ολοκληρωμένο ηλεκτρονικό αποτύπωμα της εξέτασης.

Η παρέμβαση φιλοδοξεί να περιορίσει το περιθώριο αυθαίρετων αξιολογήσεων και παράνομων συναλλαγών.

Ωστόσο, η επιτυχία της θα εξαρτηθεί από την εφαρμογή των τεχνικών προδιαγραφών, την ασφάλεια των καταγραφών και την αποτελεσματική εποπτεία.

Τι θα γίνεται εάν ο υποψήφιος κοπεί και αμφισβητήσει τον εξεταστή;

Μία από τις σημαντικότερες προβλεπόμενες δυνατότητες είναι η ηλεκτρονική υποβολή ένστασης.

Σήμερα, μια αμφισβητούμενη αξιολόγηση μπορεί να δημιουργήσει ένταση ανάμεσα στον υποψήφιο και στον εξεταστή, ιδιαίτερα όταν δεν υπάρχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία.

Στο νέο μοντέλο, ο υποψήφιος θα μπορεί να ζητήσει την επανεξέταση της διαδικασίας με βάση τα ψηφιακά δεδομένα που θα έχουν καταγραφεί.

Για παράδειγμα, εάν ένας υποψήφιος θεωρεί ότι απορρίφθηκε άδικα επειδή ο εξεταστής εκτίμησε ότι δεν τήρησε συγκεκριμένο κανόνα κυκλοφορίας, η καταγραφή θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αξιολόγηση του περιστατικού, σύμφωνα με τις διαδικασίες που θα θεσπιστούν.

Η δυνατότητα αυτή δεν σημαίνει ότι κάθε ένσταση θα γίνεται δεκτή.

Σημαίνει όμως ότι η εξέταση θα μπορεί να ελεγχθεί με αντικειμενικότερα τεκμήρια.

Τα δεδομένα προβλέπεται να φιλοξενούνται στις κυβερνητικές υποδομές υπολογιστικού νέφους, το G-Cloud.

Κρίσιμο ζήτημα θα είναι η θέσπιση σαφών κανόνων για την πρόσβαση στο υλικό, τη διάρκεια διατήρησής του και την προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Ψηφιακό παρουσιολόγιο – Τέλος στα μαθήματα μόνο στα χαρτιά

Αλλαγές σχεδιάζονται και στο στάδιο της εκπαίδευσης.

Η καταγραφή της παρουσίας των υποψήφιων οδηγών θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, με χρήση ειδικής κάρτας και ψηφιακής σάρωσης.

Στόχος είναι να αποτυπώνονται με μεγαλύτερη ακρίβεια τα μαθήματα που έχουν πραγματοποιηθεί.

Το νέο σύστημα θα επιτρέπει την παρακολούθηση του χρονολογίου εκπαίδευσης κάθε υποψηφίου και τη διασύνδεση των σχετικών στοιχείων με τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Η παρέμβαση επιχειρεί να αντιμετωπίσει πρακτικές στις οποίες οι βεβαιώσεις παρακολούθησης δεν αντιστοιχούν απαραίτητα στην πραγματική εκπαίδευση.

Για τις σχολές οδηγών, η αλλαγή συνεπάγεται μεγαλύτερη ψηφιακή εποπτεία.

Για τους υποψήφιους, επιδιώκεται να διασφαλιστεί ότι η εκπαίδευση που πληρώνουν καταγράφεται με σαφή και ελέγξιμο τρόπο.

Μαθήματα ΚΟΚ από κινητό και τάμπλετ – Δοκιμαστικά τεστ πριν από την εξέταση

Η ψηφιακή μεταρρύθμιση επεκτείνεται και στη θεωρητική εκπαίδευση.

Προβλέπεται η ανάπτυξη εφαρμογής για κινητά τηλέφωνα και τάμπλετ, μέσω της οποίας οι υποψήφιοι θα μπορούν να προετοιμάζονται για τις εξετάσεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.

Η εφαρμογή θα περιλαμβάνει ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικό, ενημερωμένη βιβλιοθήκη και δοκιμαστικά τεστ γνώσεων.

Η ύλη θα μπορεί να ανανεώνεται όταν τροποποιούνται οι διατάξεις του ΚΟΚ, περιορίζοντας την εξάρτηση από παλαιότερα εκπαιδευτικά εγχειρίδια.

Η δυνατότητα εξάσκησης από κινητό ή τάμπλετ αναμένεται να διευκολύνει ιδιαίτερα όσους συνδυάζουν την εκπαίδευση με εργασία ή σπουδές.

Παράλληλα, προβλέπεται η περαιτέρω ενεργοποίηση και αναβάθμιση των ψηφιακών συστημάτων θεωρητικής εξέτασης στις περιφερειακές υπηρεσίες.

Κλήρωση εξεταστών – Αλλάζει ο τρόπος οργάνωσης των εξετάσεων

Στο νέο πλαίσιο περιλαμβάνεται και η ψηφιακή οργάνωση της πρακτικής εξέτασης, με διαδικασίες κλήρωσης εξεταστών.

Η επιλογή μέσω οργανωμένου ψηφιακού μηχανισμού αποσκοπεί στον περιορισμό των περιθωρίων συνεννόησης ή αθέμιτης επιρροής.

Ο συνδυασμός κλήρωσης, ψηφιακού δελτίου αξιολόγησης και καταγραφής της εξέτασης συγκροτεί έναν μηχανισμό πολλαπλών ελέγχων.

Η αποτελεσματικότητά του θα εξαρτηθεί από την πραγματική λειτουργία των διαδικασιών και από το εάν θα υπάρχουν αξιόπιστοι έλεγχοι σε περίπτωση παρατυπιών.

Το στοίχημα δεν είναι μόνο να ψηφιοποιηθεί η εξέταση, αλλά να περιοριστούν οι ευκαιρίες για αδιαφανείς συναλλαγές.

Πινακίδες κυκλοφορίας: Τι αλλάζει για όσους αγοράζουν καινούργιο ΙΧ

Η δεύτερη μεγάλη παρέμβαση αφορά την έκδοση και τη διανομή πινακίδων κυκλοφορίας.

Οι ελλείψεις μεταλλικών πινακίδων που εμφανίστηκαν το προηγούμενο διάστημα προκάλεσαν προβλήματα στις ταξινομήσεις νέων οχημάτων και καθυστερήσεις στην παράδοσή τους.

Το υπουργείο επιδιώκει να αντιμετωπίσει αυτές τις δυσλειτουργίες μέσω μιας ενιαίας ψηφιακής πλατφόρμας διαχείρισης.

Το σύστημα θα επιτρέπει την παρακολούθηση των διαθέσιμων αποθεμάτων, των παραγγελιών και της κατανομής πινακίδων στις αρμόδιες υπηρεσίες.

Με τον τρόπο αυτό θα μπορεί να εντοπίζεται εγκαίρως πού υπάρχουν ελλείψεις και πού παραμένουν αδιάθετα αποθέματα.

Η παρέμβαση έχει άμεση οικονομική σημασία για την αγορά αυτοκινήτου, καθώς οι καθυστερήσεις στις ταξινομήσεις μπορούν να επηρεάζουν τόσο τους εμπόρους όσο και τους τελικούς αγοραστές.

Θέλεις συγκεκριμένο αριθμό πινακίδας; Θα προβλέπεται ειδικό παράβολο

Μια ακόμη αλλαγή αφορά τη δυνατότητα επιλογής αριθμού κυκλοφορίας.

Στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται η θεσμοθέτηση ειδικού παραβόλου υπέρ του Δημοσίου για όσους επιθυμούν να επιλέξουν συγκεκριμένο διαθέσιμο αριθμητικό συνδυασμό.

Για παράδειγμα, ένας ιδιοκτήτης μπορεί να ενδιαφέρεται για πινακίδα με τέσσερα ίδια ψηφία ή με δύο επαναλαμβανόμενα ζεύγη αριθμών.

Αντί η διαδικασία να βασίζεται σε ανεπίσημες συνεννοήσεις ή αδιαφανείς πρακτικές, προβλέπεται να αποκτήσει οργανωμένο πλαίσιο με επίσημη χρέωση.

Το ακριβές ύψος του παραβόλου και οι προϋποθέσεις επιλογής θα πρέπει να καθοριστούν από το τελικό θεσμικό πλαίσιο.

Επομένως, δεν έχει ακόμη προσδιοριστεί συγκεκριμένο ποσό που θα καταβάλλει κάθε ενδιαφερόμενος.

Η αλλαγή θα μπορούσε να δημιουργήσει πρόσθετα δημόσια έσοδα, ενώ ταυτόχρονα θα ενίσχυε τη διαφάνεια στη διάθεση των αριθμών κυκλοφορίας.

Νέα πλατφόρμα για τις πινακίδες έως τον Δεκέμβριο;

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που παρουσιάζεται, το υπουργείο επιδιώκει την ενεργοποίηση της νέας πλατφόρμας διαχείρισης πινακίδων πριν από το τέλος του 2026.

Ως επιχειρησιακό ορόσημο αναφέρεται η 15η Δεκεμβρίου 2026.

Για να επιτευχθεί αυτό, απαιτείται η ολοκλήρωση των τεχνικών προδιαγραφών και η προώθηση των αναγκαίων νομοθετικών ρυθμίσεων.

Το νέο σύστημα θα αξιοποιεί μητρώο κατασκευαστών πινακίδων και ηλεκτρονικές εντολές προμήθειας.

Στόχος είναι να περιοριστεί η εξάρτηση από μεγάλες ενιαίες προμήθειες που ενδέχεται να καθυστερούν εξαιτίας διοικητικών ή δικαστικών διαδικασιών.

Παράλληλα, προβλέπεται δυνατότητα προσαρμογής των αριθμοσειρών όταν οι διαθέσιμοι συνδυασμοί εξαντλούνται.

Η ημερομηνία του Δεκεμβρίου αποτελεί στόχο του σχεδιασμού και όχι επιβεβαίωση ότι η πλατφόρμα λειτουργεί ήδη.

Κώτσηρας: «Το σύστημα ήταν δομικά προβληματικό»

Ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Γιώργος Κώτσηρας, αναφέρθηκε στις δυσλειτουργίες του σημερινού συστήματος, με αφορμή τη νέα προγραμματική σύμβαση.

«Το σύστημα ήταν δομικά προβληματικό. Γι’ αυτό και πιστεύω ότι η νέα πλατφόρμα θα βοηθήσει, διασφαλίζοντας μεγαλύτερη διαφάνεια. Θα μπει μια τάξη», ανέφερε, σύμφωνα με τις δηλώσεις που μεταφέρθηκαν από το σχετικό ρεπορτάζ.

Ο ίδιος στάθηκε στην ανάγκη αντιμετώπισης των νομοθετικών κενών και της πολυνομίας, που δυσκολεύουν την εφαρμογή αποτελεσματικών ελεγκτικών μηχανισμών.

«Όλοι οι παρατρεχάμενοι του συστήματος ευνοούνται από κενά, ατεκμηρίωτες νομικά καταστάσεις ή την πολυνομία», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Η προσέγγιση του υπουργείου βασίζεται στη δημιουργία ενός ενιαίου και εφαρμόσιμου πλαισίου, αντί για αποσπασματικές διορθώσεις.

Επένδυση 2,1 εκατ. ευρώ – Πού κατευθύνονται τα χρήματα

Ο προϋπολογισμός του νέου έργου ανέρχεται σε 2.101.800 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.

Η χρηματοδότηση προβλέπεται να καλυφθεί από το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026–2030 του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, μέσω του εθνικού σκέλους του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.

Το έργο υλοποιείται με τη συνεργασία του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας.

Περιλαμβάνει αναβαθμίσεις ψηφιακών υπηρεσιών, νέες διαλειτουργικότητες και εφαρμογές για την εκπαίδευση και εξέταση οδηγών, καθώς και για τη διαχείριση πινακίδων.

Οι νέες εφαρμογές προβλέπεται να λειτουργούν στις κεντρικές κυβερνητικές υποδομές G-Cloud.

Τι σημαίνουν οι αλλαγές για την τσέπη του πολίτη

Η οικονομική διάσταση της μεταρρύθμισης δεν περιορίζεται στον προϋπολογισμό του έργου.

Για τους υποψήφιους οδηγούς, μεγαλύτερη διαφάνεια στις εξετάσεις θα μπορούσε να περιορίσει την οικονομική επιβάρυνση που προκαλούν αμφισβητούμενες διαδικασίες και ενδεχόμενες αθέμιτες απαιτήσεις.

Για τις σχολές οδηγών, η ψηφιακή καταγραφή της εκπαίδευσης δημιουργεί νέες υποχρεώσεις συμμόρφωσης, αλλά και δυνατότητα καλύτερης οργάνωσης.

Για τις επιχειρήσεις εμπορίας αυτοκινήτων, η ομαλή προμήθεια πινακίδων μπορεί να μειώσει τις καθυστερήσεις στην ολοκλήρωση πωλήσεων και παραδόσεων.

Για τους ιδιοκτήτες ΙΧ, η δυνατότητα επιλογής αριθμού με επίσημο παράβολο εισάγει μια νέα, προαιρετική χρέωση.

Ωστόσο, δεν έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες γενικές μειώσεις στο κόστος απόκτησης διπλώματος ή στα υποχρεωτικά παράβολα.

Πότε θα εφαρμοστούν οι αλλαγές;

Η νέα προγραμματική σύμβαση υπογράφηκε στις 20 Οκτωβρίου 2026.

Το συνολικό έργο έχει ορίζοντα ολοκλήρωσης 24 μηνών, ενώ επιμέρους παρεμβάσεις ενδέχεται να ενεργοποιηθούν νωρίτερα.

Για τις πινακίδες κυκλοφορίας αναφέρεται στόχος λειτουργίας νέας πλατφόρμας εντός Δεκεμβρίου 2026.

Για την πλήρη εφαρμογή του νέου συστήματος πρακτικών εξετάσεων απαιτούνται περαιτέρω τεχνικές και νομοθετικές ενέργειες.

Αυτό σημαίνει ότι οι κάμερες, τα QR code και οι νέες διαδικασίες δεν πρέπει να θεωρούνται ήδη καθολικά ενεργές σε όλες τις εξετάσεις.

Το πραγματικό στοίχημα: Δίπλωμα με αξιοκρατία, χωρίς «φακελάκια»

Η μετάβαση σε ψηφιακές εξετάσεις αποτελεί μια σημαντική προσπάθεια αντιμετώπισης παθογενειών που έχουν απασχολήσει επί χρόνια το σύστημα έκδοσης αδειών οδήγησης.

Η καταγραφή της πρακτικής δοκιμασίας, η κλήρωση εξεταστών, η ηλεκτρονική αξιολόγηση και η δυνατότητα ένστασης μπορούν να δημιουργήσουν περισσότερες εγγυήσεις διαφάνειας.

Δεν αρκεί όμως η εγκατάσταση τεχνολογικού εξοπλισμού.

Απαιτούνται αξιόπιστες διαδικασίες, επαρκής έλεγχος, προστασία προσωπικών δεδομένων και πραγματική εφαρμογή των κανόνων.

Το ζητούμενο είναι ο υποψήφιος οδηγός να αποκτά το δίπλωμά του επειδή γνωρίζει τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας και μπορεί να οδηγεί με ασφάλεια – όχι επειδή διαθέτει τις κατάλληλες γνωριμίες ή πληρώνει παράνομα επιπλέον χρήματα.

Εάν το νέο σύστημα εφαρμοστεί αποτελεσματικά, μπορεί να συμβάλει τόσο στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών όσο και στη βελτίωση της οδικής ασφάλειας.