S-400: Η ισραηλινή πίεση στα Εμιράτα και το δύσκολο παζάρι της Τουρκίας για τα F-35
Δημοσιεύματα συνδέουν τις καθυστερήσεις στην πιθανή μεταφορά των ρωσικών συστημάτων με παρέμβαση του Ισραήλ – Η Άγκυρα αναζητά διέξοδο από τις αμερικανικές κυρώσεις.
Δημοσιεύματα συνδέουν τις καθυστερήσεις στην πιθανή μεταφορά των ρωσικών συστημάτων με παρέμβαση του Ισραήλ – Η Άγκυρα αναζητά διέξοδο από τις αμερικανικές κυρώσεις.
Η Ουκρανία ζητά από τους Ευρωπαίους να καλύψουν επειγόντως το χρηματοδοτικό της κενό, την ώρα που η Ρωσία κλιμακώνει ξανά τις επιθέσεις με πάνω από 120 drones. Ο Volodymyr Zelenskyy δήλωσε ότι σχεδόν 90 από αυτά ήταν ταχύτερες jet-powered εκδόσεις, αυξάνοντας την πίεση στην ουκρανική αεράμυνα.
Η νέα κυβέρνηση Ahmed al-Sharaa κατάργησε τους περισσότερους περιορισμούς στις εισαγωγές και άνοιξε απότομα τη χώρα στο διεθνές εμπόριο. Φθηνότερα προϊόντα πλημμύρισαν την αγορά, αλλά δεκάδες τοπικές βιομηχανίες ανακάλυψαν ότι δεν μπορούν να ανταγωνιστούν μετά από 14 χρόνια πολέμου, κυρώσεων και τεχνολογικής καθυστέρησης.
Η Ουκρανία υπολογίζει ότι κάθε ώρα κατά την οποία οι επιχειρήσεις σταματούν λόγω αεροπορικού συναγερμού κοστίζει περίπου $45 εκατ. στην οικονομία. Με τις ρωσικές επιθέσεις να στοχεύουν βιομηχανίες, αποθήκες, logistics και data centers, το Κίεβο δοκιμάζει πλέον νέο σύστημα «κόκκινων» και «κίτρινων» συναγερμών ώστε να κρατά μέρος της οικονομίας ανοιχτό — ακόμη και όταν ο κίνδυνος δεν έχει εξαφανιστεί.
Ο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν υποδέχθηκε στο Ριάντ τον Μανσούρ μπιν Ζαγέντ στην πρώτη υψηλού επιπέδου διμερή συνάντηση μετά τη βαθιά σύγκρουση των δύο δυνάμεων του Κόλπου για την Υεμένη. Οι νέες επιθέσεις των Χούθι, το Ιράν, το Ορμούζ και η ασφάλεια της Ερυθράς Θάλασσας δημιουργούν ισχυρό κίνητρο επαναπροσέγγισης — λίγο πριν η Σαουδική Αραβία υποδεχθεί την Ευρώπη στη δεύτερη Σύνοδο ΕΕ–GCC.
Οι νέες επαφές μέσω Ντόχα δεν γεφυρώνουν το χάσμα Ουάσιγκτον–Τεχεράνης: το Ιράν ζητά άρση του ναυτικού αποκλεισμού, των πετρελαϊκών κυρώσεων και αποδέσμευση παγωμένων κεφαλαίων πριν ανοίξει πλήρως το Ορμούζ, ενώ οι ΗΠΑ απαιτούν συγκεκριμένες πυρηνικές παραχωρήσεις. Το αδιέξοδο ενισχύει στις δύο πλευρές τους φόβους για νέα στρατιωτική κλιμάκωση.
Από τη Milrem στην Εσθονία έως το ένοπλο drone στη Λειψία, τα GPS jamming και τις επιχειρήσεις δολιοφθοράς, οι ευρωπαϊκές υπηρεσίες βλέπουν αλλαγή κλίμακας στις ρωσικές υβριδικές επιχειρήσεις. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν υπάρχει πίεση, αλλά πότε μια “γκρίζα” ενέργεια γίνεται επίθεση που απαιτεί συλλογική απάντηση.
Ο Marco Rubio δηλώνει ότι «ξένος παράγοντας» βρισκόταν πίσω από την ύποπτη υπόθεση κοντά στη RAF Fairford, όμως δεν παρουσίασε δημόσια αποδεικτικά στοιχεία. Πέντε Βρετανοί που συνελήφθησαν έχουν αφεθεί με εγγύηση, η πιθανή ιρανική σύνδεση παραμένει υπό έρευνα και η Τεχεράνη απορρίπτει κατηγορηματικά οποιαδήποτε εμπλοκή.
Το Ταλίν κατηγορεί τις ρωσικές ειδικές υπηρεσίες ότι βρίσκονται πίσω από εμπρηστική επίθεση κατά της Milrem Robotics, εταιρείας που βρίσκεται στην καρδιά της ευρωπαϊκής αμυντικής τεχνολογίας. Τρεις Λετονοί έχουν συλληφθεί, η Εσθονία κάλεσε τον Ρώσο chargé d’affaires και ο πρωθυπουργός Kristen Michal στέλνει μήνυμα ότι η στήριξη στην Ουκρανία δεν θα μειωθεί. Η Μόσχα αρνείται την κατηγορία.
Ο πρωθυπουργός του Λιβάνου Ναουάφ Σαλάμ συναντήθηκε στην Ουάσιγκτον με τον Μάρκο Ρούμπιο ζητώντας σαφές χρονοδιάγραμμα εφαρμογής της συμφωνίας Λιβάνου–Ισραήλ. Τρεις μήνες μετά το πλαίσιο της 26ης Ιουνίου, η διαδικασία δυσκολεύεται να προχωρήσει: η Βηρυτός ζητά αποκατάσταση της πλήρους κυριαρχίας της, το Ισραήλ συνδέει την αποχώρησή του με τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ και η Ουάσιγκτον επιχειρεί να κρατήσει ζωντανή μια συμφωνία με εξαιρετικά δύσκολη εξίσωση ασφαλείας.
Ο Χακάν Φιντάν βρέθηκε στο Άμπου Ντάμπι για συνομιλίες με τον Mohamed bin Zayed την ώρα που η προέλαση των Χούθι αλλάζει τις ισορροπίες στην Υεμένη και η κρίση στο Ορμούζ πιέζει τις ενεργειακές ροές του Κόλπου. Η Άγκυρα ζητά ελεύθερη ναυσιπλοΐα σε Ορμούζ και Bab el-Mandeb, στηρίζει την εδαφική ενότητα της Υεμένης και ταυτόχρονα δηλώνει έτοιμη να ενισχύσει στρατιωτικά τη Σαουδική Αραβία — χωρίς, μέχρι στιγμής, να θέλει να μπει απευθείας στον πόλεμο.
Στις 30 Σεπτεμβρίου ολοκληρώνεται η αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων από το Ιράκ, κλείνοντας έναν στρατιωτικό κύκλο που άρχισε με την εισβολή του 2003. Για τη Βαγδάτη είναι στοίχημα κυριαρχίας. Για τις φιλοϊρανικές οργανώσεις μια συμβολική νίκη. Και για την περιοχή αρχίζει η δυσκολότερη δοκιμασία: ποιος θα καλύψει το κενό απέναντι στο ISIS και ποιος θα ελέγχει τα όπλα μέσα στο ίδιο το Ιράκ;
Ο Ντόναλντ Τραμπ απορρίπτει δημοσιεύματα ότι η Ουάσιγκτον προσφέρει στην Τεχεράνη χαλάρωση κυρώσεων και πρόσβαση σε παγωμένα κεφάλαια. Όμως οι έμμεσες συνομιλίες συνεχίζονται και το πραγματικό παζάρι έχει πλέον καθαρό πυρήνα: τι θα δώσει πρώτα το Ιράν στο πυρηνικό πρόγραμμα και τι οικονομικό αντάλλαγμα θα πάρει από τις ΗΠΑ.
Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου πραγματοποίησε αιφνιδιαστική και αρχικά μη ανακοινωμένη επίσκεψη στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, όπου συναντήθηκε με τον Mohamed bin Zayed. Σύμφωνα με πληροφορίες του Al-Monitor, στο επίκεντρο βρέθηκε η εκρηκτική υπόθεση των δημοσιευμάτων ότι το Άμπου Ντάμπι είχε προειδοποιήσει το Ισραήλ πριν από την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023 — έναν ισχυρισμό που ο Νετανιάχου αρνείται κατηγορηματικά.
Το NATO έχτισε μια νέα αμυντική αρχιτεκτονική απέναντι στη Ρωσία από την Πολωνία έως τη Βαλτική. Στον Νότο όμως η εικόνα αλλάζει ταχύτατα: ρωσική στρατιωτική υποδομή επεκτείνεται στη Λιβύη, το «shadow fleet» κινείται στη Μεσόγειο και το ιρανικό μέτωπο έχει ήδη φέρει Shahed σε ευρωπαϊκό έδαφος. Το ερώτημα δεν είναι εάν η Ανατολική Πτέρυγα προστατεύεται υπερβολικά — αλλά εάν η Νότια προστατεύεται αρκετά.
Η διπλωματία ΗΠΑ–Ιράν μετακινήθηκε από το παραδοσιακό κανάλι του Ομάν σε Ντόχα, Ισλαμαμπάντ και Κάιρο. Όμως οι νέοι μεσολαβητές έχουν το δικό τους ρολόι: το Κατάρ χρειάζεται ξανά ανοικτό το Ορμούζ, το Πακιστάν έχει επενδύσει πολιτικό κεφάλαιο στον ρόλο του ως γέφυρα προς την Ουάσιγκτον και η Αίγυπτος χρειάζεται να επιστρέψει η κίνηση στο Σουέζ.
Το Συμβούλιο Ασφαλείας έχει εγκρίνει διεθνή δύναμη για τη Γάζα, όμως το δύσκολο ερώτημα παραμένει αναπάντητο: ποια κυβέρνηση θα στείλει στρατιώτες όταν η αποστολή δεν περιορίζεται στην προστασία αμάχων, αλλά αγγίζει τον αφοπλισμό ένοπλων οργανώσεων; Η στάση Ινδονησίας, Αράβων και μικρότερων κρατών αποκαλύπτει το κενό ανάμεσα στη διπλωματική στήριξη μιας ειρήνης και στην προθυμία να την επιβάλεις επί του πεδίου.
Πίσω από τον μεγάλο ανταγωνισμό Ουάσιγκτον–Πεκίνου εμφανίζεται μια απροσδόκητη σύγκλιση: Τραμπ και Σι συμφώνησαν ότι το Ιράν δεν πρέπει να αποκτήσει πυρηνικό όπλο και ότι κανείς δεν μπορεί να επιβάλλει τέλη στις διεθνείς θαλάσσιες οδούς. Με την Τεχεράνη να ζητά μεγαλύτερο κινεζικό ρόλο, το Ισραήλ να βλέπει το Ιράν ως υπαρξιακή απειλή και το Ριάντ να απαιτεί ελεύθερα Ορμούζ και Bab el-Mandeb, δημιουργείται χώρος για κάτι που μέχρι πρόσφατα έμοιαζε αδιανόητο: έναν μόνιμο μηχανισμό διαχείρισης κρίσεων ΗΠΑ–Κίνας στη Μέση Ανατολή.
Η ΕΕ ενισχύει την αμυντική συνεργασία, εγκρίνοντας πέντε μεγάλα κοινά έργα που μπορούν να διεκδικήσουν ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Στον παγωμένο Αρκτικό Κύκλο, 900 χιλιόμετρα από την ηπειρωτική Νορβηγία, βρίσκεται ένα από τα πιο παράξενα γεωπολιτικά σημεία της Ευρώπης: νορβηγικό έδαφος που καλύπτεται από το ΝΑΤΟ, αλλά λειτουργεί υπό ειδικό διεθνές καθεστώς και φιλοξενεί μόνιμη ρωσική παρουσία. Το POLITICO καταγράφει αυξανόμενη ανησυχία ότι η Μόσχα χρησιμοποιεί «γκρίζες» ενέργειες στο Σβάλμπαρντ για να δοκιμάζει τα όρια του Όσλο – και δυνητικά τη συνοχή της Συμμαχίας.
Σμότριτς ανοίγει τρία μέτωπα: «Ό,τι κάναμε στη Γάζα» στη Δυτική Όχθη – Προσάρτηση έως τον Λιτάνι