Η σχέση μεταξύ του Ντόναλντ Τραμπ και του Έλον Μασκ χαρακτηρίζεται πια ως «bromance»: μια πολύ στενή φιλία μεταξύ δύο ανδρών.
Εν προκειμένω μεταξύ του επιχειρηματία πρώην και νεοεκλεγέντα προέδρου της υπερδύναμης των ΗΠΑ και του πλουσιότερου ανθρώπου στον κόσμο.
Ο μεγιστάνας της τεχνολογίας βρίσκεται πλέον καθημερινά στο πλευρό του Αμερικανού 47ου προέδρου.
Έχει πρακτικά μετακομίσει στο θέρετρο Μαρ-α-Λάγκο του Τραμπ, στη Φλόριντα, λειτουργώντας ως το «δεξί χέρι».
Λίγο μετά τις εκλογές συμμετείχε στην τηλεφωνική επικοινωνία του Ντόναλντ Τραμπ με τον Ουκρανό πρόεδρο Ζελένσκι.
Φέρεται να είχε συνάντηση με τον Ιρανό πρέσβη στον ΟΗΕ -αν και η Τεχεράνη το διαψεύδει.
Φέρεται επίσης να έχει τακτική επικοινωνία με τον Ρώσο πρόεδρο Πούτιν από το 2022.
Έχει λόγο στην στελέχωση της δεύτερης κυβέρνησης Τραμπ – μέχρι που λέγεται ότι τσακώθηκε άγρια για ορισμένες επιλογές με κορυφαίο σύμβουλο του Τραμπ.
Ο ίδιος έχει οριστεί συνεπικεφαλής ενός νέου συμβουλευτικού οργάνου, του «Τμήματος Κυβερνητικής Αποτελεσματικότητας», μαζί με τον πολυεκατομμυριούχο της βιοτεχνολογίας -επίσης με μηδενική εμπειρία σε ζητήματα διακυβέρνησης- Βίβεκ Ραμασουάμι.
Επικίνδυνα θολής ατζέντας, ο νέος φορέας -γνωστός ήδη με το ακρωνύμιο DOGE, που παραπέμπει στο πολυδιαφημισμένο κρυπτονόμισμα από τον Μασκ, το Dogecoin- έχει επισήμως ως αντικείμενο την εξάλειψη της γραφειοκρατίας και δραστικές περικοπές στον προϋπολογισμό.
Ο στόχος χαρακτηρίζεται το λιγότερο παράλογος, έως καταστροφικός.
«Το ‘να χέρι νίβει τ’ άλλο»
«Ακριβώς τη στιγμή που το χρειαζόμασταν», ο Έλον Μασκ «ήρθε με τα λεφτά του και με επαγγελματίες» και «για να είμαι ωμά ειλικρινής, είναι ο λόγος που κερδίσαμε», λέει τώρα ο ακροδεξιός Στιβ Μπάνον, ανώτερος προεδρικός σύμβουλος στην πρώτη θητεία Τραμπ, πρόσφατα αποφυλακισθείς, γνωστός και ως ο «Ρασπούτιν του κινήματος MAGA» (Make America Great Again).
Ήταν ο τρόπος με τον οποίο ο Μασκ πρακτικά αγόρασε την εγγύτητά του στα κέντρα εξουσίας, υποστηρίζοντας την προεκλογική εκστρατεία του Τραμπ με περίπου 200 εκατομμύρια δολάρια.
Με νομικά αμφιλεγόμενες τακτικές, μοιράζοντας επιταγές του 1 εκατομμυρίου δολαρίων σε νεοεγγεγραμμένους ψηφοφόρους των Ρεπουμπλικανών, έβαλε «πλάτη» στην κρίσιμη πολιτεία της Πενσιλβάνια.
Χοροπηδούσε σαν τρελός από το βήμα προεκλογικών συγκεντρώσεων, δίπλα στον Ντόναλντ Τραμπ.
Έγινε το «καλύτερο φιλαράκι» του και ο εξ απορρήτων, το ταίρι του σε παιχνίδια γκολφ, ακόμη και νέος «θείος» για την 17χρονη εγγονή του Τραμπ, Κάι.
«Ο Έλον Μασκ και ο πρόεδρος είναι καλοί φίλοι και λαμπροί ηγέτες, που θα κάνουν μαζί την Αμερική Σπουδαία Ξανά», δήλωσε η εκπρόσωπος του Ντόναλντ Τραμπ στη Wall Street Journal.
Επί της ουσίας, η μέχρι στιγμής σχέση τους είναι στη λογική «το ‘να χέρι νίβει τ’ άλλο».
Φυσικά, ο μεγιστάνας της τεχνολογίας δεν το κάνει με το αζημίωτο.
Ψηλά στην ατζέντα του έχει τα δικά του επιχειρηματικά συμφέροντα -μόνο η διαστημική SpaceX έχει λάβει κρατικά συμβόλαια αξίας 15 δισεκατομμυρίων δολαρίων την τελευταία δεκαετία.
Θα μπορούσε να επωφεληθεί σε μεγάλο βαθμό με τη μόχλευση κανονισμών και τη χαλάρωση των ρυθμιστικών πλαισίων.
Πλέον η SpaceX και η εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης xAI του Μασκ έχουν κατακλυστεί από νέα χρήματα επενδυτών.
Θα μπορούσε ωστόσο να προκύψει ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων με την Tesla, την αυτοκινητοβιομηχανία που τον έκανε κροίσο.
Μετά τις εκλογές
Μετά τη νίκη του Τραμπ, ο Μασκ υποστήριξε το σχέδιο #EndtheFed, το οποίο προωθεί την κατάργηση της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Federal Reserve), υπογραμμίζοντας την ανάγκη για αλλαγές στη νομισματική πολιτική της χώρας.
«Πρέπει να μειώσουμε τις δαπάνες για να ζούμε σύμφωνα με τις δυνατότητές μας. Και, ξέρετε, αυτό συνεπάγεται απαραίτητα κάποιες προσωρινές δυσκολίες, αλλά θα εξασφαλίσει μακροπρόθεσμη ευημερία» δήλωσε μετά την εκλογή Τραμπ προαναγγέλλοντας τη λιτότητα που έρχεται για τους Αμερικανούς.
Ο Μασκ υποστηρίζει ότι η βιομηχανική παραγωγή πρέπει να ενισχυθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες. Μέσα από την Tesla και την Gigafactory, έχει επενδύσει στην αμερικανική μεταποιητική βιομηχανία και στη δημιουργία θέσεων εργασίας. Πιστεύει ότι «η τεχνολογική εξέλιξη και η καινοτομία είναι η βάση για την οικονομική ανάπτυξη και στηρίζει τη χρηματοδότηση της έρευνας και ανάπτυξης».
Εχει επικρίνει τα υψηλά ποσοστά φορολόγησης των πλουσίων και των επιχειρήσεων, δηλώνοντας ότι οι επιχειρηματίες που επενδύουν τα κεφάλαιά τους δημιουργούν θέσεις εργασίας και οικονομική ανάπτυξη.
Ωστόσο, έχει δεχθεί επικρίσεις για την προσωπική και εταιρική φοροαποφυγή του, με τον ίδιο να ισχυρίζεται ότι οι επιχειρήσεις του επαναεπενδύουν το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων τους.
Ο Μασκ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι η κυβέρνηση θα πρέπει να μειώσει την παρέμβασή της στις αγορές, καθώς θεωρεί πως η υπερβολική ρύθμιση μπορεί να επιβραδύνει την καινοτομία.
Τονίζει την ανάγκη μείωσης των κρατικών δαπανών για την αποφυγή χρεοκοπίας των ΗΠΑ. Σε σχετική δήλωσή του ανέφερε: «Οι ΗΠΑ θα χρεοκοπήσουν αν δεν υπάρξει ριζική μείωση στις κρατικές δαπάνες».
Οι προτεινόμενες περικοπές δαπανών ύψους 2 τρισ. δολαρίων από τον προϋπολογισμό των 6,75 τρισ. δολαρίων θεωρούνται ριζοσπαστικές και ενδέχεται να διαταράξουν βασικές υπηρεσίες. Ο Μασκ υποστηρίζει ότι «αυτές οι προσωρινές θυσίες θα οδηγήσουν σε μια ισχυρότερη οικονομία». Τα δικά του τα λεφτά πάντως δεν θα τα πειράξει κανείς.
Ο τίτλος του «Fortune» «Υποθέτουμε ότι τώρα ο ‘Ιλον Μασκ παίρνει τις αποφάσεις» είναι ενδεικτικός για την κατάσταση. Το αμερικανικό οικονομικό περιοδικό υπογράμμισε την οικονομική αβεβαιότητα μετά την κατάρρευση της συμφωνίας για τον προϋπολογισμό από τον Τραμπ και τον Μασκ.
Αυτά γίνονται όταν ένας επιχειρηματίας χαράσσει την πολιτική μιας χώρας. Ο ίδιος δεν πτοείται.
Υποστηρίζει ότι ορισμένα κυβερνητικά κίνητρα (όπως τα κίνητρα για ηλεκτρικά αυτοκίνητα) είναι απαραίτητα για να επιταχυνθεί η μετάβαση σε πιο βιώσιμες τεχνολογίες.
Είναι υποστηρικτής των κρυπτονομισμάτων, όπως το Bitcoin και το Dogecoin, και έχει ασκήσει κριτική στην παραδοσιακή νομισματική πολιτική των ΗΠΑ, ειδικά στην υπερβολική εκτύπωση χρήματος που οδηγεί σε πληθωρισμό.
Ο Μασκ είναι υπέρμαχος της μετάβασης σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, βλέποντας την οικονομική στροφή προς τη βιωσιμότητα ως ευκαιρία ανάπτυξης.
Εχει επικρίνει τις επιδοτήσεις σε βιομηχανίες ορυκτών καυσίμων και υποστηρίζει τη μεγαλύτερη επένδυση σε καθαρές τεχνολογίες.
Και όχι μόνο: Εκφράζει ανησυχία για τον πληθωρισμό και την αυξανόμενη ανισότητα στις ΗΠΑ. Παρά το γεγονός ότι ο ίδιος είναι από τους πλουσιότερους ανθρώπους στον κόσμο, έχει δηλώσει ότι η τεχνολογία μπορεί να μειώσει το κόστος ζωής και να κάνει αγαθά και υπηρεσίες πιο προσιτά.
Τονίζει ότι οι δυνατότητες δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας είναι «ουσιαστικά απεριόριστες, καθώς η καινοτομία και η τεχνολογία συνεχώς εξελίσσονται, δημιουργώντας νέες ανάγκες και τομείς δραστηριότητας».
Τελευταία, αναφέρεται στη «λανθασμένη οικονομική σκέψη» που υπονοεί ότι η τεχνολογία καταστρέφει την οικονομία ή μειώνει τις ευκαιρίες.
Για αυτόν η τεχνολογική πρόοδος «δεν αποτελεί απειλή, αλλά ευκαιρία για την ανθρωπότητα να δημιουργήσει έναν καλύτερο κόσμο με περισσότερες ευκαιρίες εργασίας και πλούτου, αν υιοθετηθεί η κατάλληλη προσέγγιση».
Κάθε του δήλωση είναι και οικονομικό ανακοινωθέν. Πικρό συνήθως. Ο πλανήτης πια είναι βέβαιος. Η ανάμειξη του Μασκ στις πολιτικές αποφάσεις ενισχύει την αίσθηση αβεβαιότητας στις αγορές, καθώς ο ίδιος δεν είναι πολιτικός αλλά επιχειρηματίας με ριζοσπαστικές απόψεις. Κυρίως για την τσέπη του.
