Τραμπ και ΟΗΕ: «Μπορώ να σώσω τον οργανισμό» — αλλά δεν πληρώνει τα χρέη των ΗΠΑ

Σε μια ασυνήθιστη γεωπολιτική τοποθέτηση, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι μπορεί να λύσει «πολύ εύκολα» το οικονομικό πρόβλημα του ΟΗΕ πιέζοντας άλλα κράτη‑μέλη να πληρώσουν τις οφειλές τους, αποκαλώντας τον εαυτό του εν δυνάμει «σωτήρα» του παγκόσμιου οργανισμού — αλλά απέφυγε να δεσμευθεί ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα εξοφλήσουν τα δικά τους χρέη.

Στη σύντομη συνομιλία του με το Politico, ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι δεν γνώριζε πως οι ΗΠΑ ήταν σε καθυστέρηση στις πληρωμές τους και ότι θα μπορούσε να υποχρεώσει άλλες χώρες σε άμεσες πληρωμές με ένα τηλεφώνημα «…θα έστελναν επιταγές μέσα σε λεπτά», επικαλούμενος προηγούμενες πιέσεις που άσκησε στο ΝΑΤΟ.

Ωστόσο, η αμφιλεγόμενη δήλωση δεν περιλάμβανε σαφή δέσμευση για την τακτοποίηση των δισεκατομμυρίων δολαρίων που οφείλουν οι ΗΠΑ στον ΟΗΕ, αφήνοντας μεγάλο μέρος της διεθνούς κοινότητας να αμφιβάλλει για το ρόλο της Ουάσινγκτον στην επίλυση της κρίσης.

ΚΡΙΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ ΤΟΥ ΟΗΕ — ΠΙΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΟΧΩΡΗΣΕΙΣ

Ο Γενικός Γραμματέας Antonio Guterres προειδοποιεί για «επικείμενη οικονομική κατάρρευση» του ΟΗΕ, καθώς οι απλήρωτες εισφορές έχουν φτάσει σε πρωτοφανή επίπεδα και σχεδόν εξαντλούν τα αποθέματα ρευστότητας του οργανισμού.

Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία, τα απλήρωτα ποσά ξεπερνούν το 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια, και οι Ηνωμένες Πολιτείες — παραδοσιακά ο μεγαλύτερος συνεισφέρων στον προϋπολογισμό του ΟΗΕ — έχουν σημαντικές καθυστερήσεις τόσο στις τακτικές εισφορές όσο και στις εισφορές για τις ειρηνευτικές επιχειρήσεις.

Παράλληλα, η κυβέρνηση Τραμπ έχει αποσύρει τις ΗΠΑ από πολλούς διεθνείς οργανισμούς και υπηρεσίες του ΟΗΕ, με εκτελεστικά διατάγματα που απομακρύνουν τη χώρα από συνολικά 66 πολυμερείς φορείς — μια κίνηση που έχει ερμηνευθεί ως προσπάθεια προστασίας των αμερικανικών συμφερόντων αλλά και αποδυνάμωσης της πολυμερούς συνεργασίας.

ΔΙΠΛΟ ΜΗΝΥΜΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΚΥΚΛΟΙ

Η αντίφαση ανάμεσα στην υποτιθέμενη πρόθεση να «σώσει» ο Τραμπ τον ΟΗΕ και την πραγματική πολιτική της κυβέρνησής του — που περιλαμβάνει περικοπές χρηματοδότησης, καθυστερήσεις στις υποχρεώσεις και αποχωρήσεις από θεσμούς — αντικατοπτρίζει ένα βαθύτερο διπλό μήνυμα στην αμερικανική εξωτερική πολιτική.

Κριτικοί επισημαίνουν ότι η θέση «Πρώτα η Αμερική» (America First) έχει οδηγήσει τις ΗΠΑ σε μια πιο μονομερή στάση απέναντι στους διεθνείς μηχανισμούς, περιορίζοντας την επιρροή τους σε κρίσιμα παγκόσμια ζητήματα όπως η ειρήνη, η ασφάλεια, η ανθρωπιστική βοήθεια και η κλιματική δράση — παρά τις δηλώσεις υπεράσπισης του ΟΗΕ από τον ίδιο τον Τραμπ.

Η τρέχουσα εξέλιξη θέτει ένα γεωπολιτικό δίλημμα: αν οι ΗΠΑ επιλέξουν να χρησιμοποιήσουν τη χρηματοδότηση ως μοχλό πίεσης, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε παράλυση λειτουργιών του ΟΗΕ και περαιτέρω αποδυνάμωση της πολυμερούς τάξης, ιδίως σε μια περίοδο αύξησης των διεθνών κρίσεων.

ΠΗΓΕΣ: Reuters, Associated Press, Politico, Euronews