Ουκρανία: Η ανθρωπιστική κρίση σε καμπή χειρότερη από ποτέ – Ο κόσμος κουράζεται

Οι ανάγκες αυξάνονται, τα διεθνή κονδύλια στερεύουν – προειδοποιούν οργανώσεις και φορείς για επικίνδυνη κατάρρευση των υπηρεσιών στήριξης

Η ανθρωπιστική κατάσταση στην Ουκρανία φθάνει σε επίπεδα ρεκόρ δυσκολίας, ενώ οι χρηματοδοτήσεις για ζωτικής σημασίας βοήθεια μειώνονται επικίνδυνα, σύμφωνα με διεθνείς οργανώσεις που βρίσκονται επί τόπου. Αυτό συμβαίνει καθώς ο πόλεμος συμπληρώνει τέσσερα χρόνια και οι πόροι που απαιτούνται για την υποστήριξη του άμαχου πληθυσμού δεν επαρκούν, με σοβαρές συνέπειες για την επιβίωση εκατομμυρίων ανθρώπων.

Μεγάλες ανάγκες, μικρότερη στήριξη

Η Norwegian Refugee Council (NRC) προειδοποιεί ότι πολλοί εσωτερικά εκτοπισμένοι πολίτες έχουν εξαντλήσει τις οικονομίες τους και πλέον δεν μπορούν να καλύψουν βασικές ανάγκες όπως στέγη, τροφή, υγειονομική περίθαλψη ή θέρμανση — ειδικά μέσα στον σκληρό χειμώνα με θερμοκρασίες έως –20 °C. Το 2025, το Ukraine Humanitarian Needs and Response Plan έλαβε μόλις 1,5 δισ. από τα απαιτούμενα 2,6 δισ. δολάρια — περίπου 57 % του στόχου, ενώ για το 2026 απαιτούνται 2,3 δισ. για να στηριχθούν 4,1 εκατ. ευάλωτων ανθρώπων.

Με περισσότερα από 3,7 εκατ. εσωτερικά εκτοπισμένους και πάνω από 5,1 εκατ. Ουκρανούς πρόσφυγες στην Ευρώπη, ο πληθυσμός ζει σε παρατεταμένη επισφάλεια, με τα νοικοκυριά να αναγκάζονται να μειώνουν δαπάνες για υγεία ή θέρμανση απλώς για να επιβιώσουν.

Τρόφιμα και επισιτιστική ανασφάλεια

Το World Food Programme (WFP) εκτιμά πως περίπου 10,8 εκατ. άνθρωποι χρειάζονται ανθρωπιστική βοήθεια στην Ουκρανία, με πάνω από 600.000 ανθρώπους να υποστηρίζονται μηνιαίως από πρόγραμμα διανομής τροφίμων και μετρητών. Ωστόσο, οι επιθέσεις στις ανθρωπιστικές λειτουργίες και η κρίσιμη έλλειψη χρηματοδότησης – με τουλάχιστον 278 εκατ. δολάρια άμεσα αναγκαία για να διατηρηθούν οι λειτουργίες μέχρι τον Ιούνιο 2026 – σημαίνουν ότι ήδη έχουν σταματήσει επείγουσες διανομές για 1 εκατ. ανθρώπους.

Κίνδυνος κατάρρευσης υπηρεσιών

Οι διεθνείς οργανώσεις προειδοποιούν ότι αυτή η υποχώρηση στις χρηματοδοτήσεις μπορεί να οδηγήσει σε συρρίκνωση του ανθρωπιστικού έργου: λιγότερο προσωπικό, διακοπές σε κρίσιμες εφοδιαστικές αλυσίδες και μεγαλύτερη δυσκολία πρόσβασης σε απομακρυσμένες ή κατεστραμμένες περιοχές, ακριβώς όταν οι ανάγκες διογκώνονται. Η συνέπεια είναι μια πιθανή κατάρρευση βασικών υπηρεσιών στήριξης του άμαχου πληθυσμού.

Η κρίση των παιδιών και των πιο ευάλωτων

Τα στοιχεία δείχνουν ότι πάνω από το 1/3 των παιδιών παραμένουν εκτοπισμένα τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της εισβολής, με εκατοντάδες χιλιάδες να ζουν σε προσωρινές ή άθλιες συνθήκες, με περιορισμένη πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες υγείας και εκπαίδευσης. Η UNICEF τονίζει ότι η ασφάλεια και η φροντίδα για τα παιδιά είναι ολοένα πιο δύσκολη καθώς οι επιθέσεις σε αστικές περιοχές συνεχίζονται.

 Γεωπολιτικές και περιφερειακές προεκτάσεις

Η μείωση των διεθνών κονδυλίων δεν είναι απλά ένα οικονομικό πρόβλημα· έχει ευρύτερες γεωπολιτικές συνέπειες. Μια κοινωνική κατάρρευση στην Ουκρανία εντείνει τις πιέσεις στις γειτονικές χώρες και στην Ευρώπη, προκαλώντας αυξημένο δημοσιονομικό βάρος για τη στήριξη προσφύγων και ενισχύοντας διαμάχες για πολιτικές ασύλου και ασφάλειας. Η πιθανή μετατόπιση προτεραιοτήτων της διεθνούς κοινότητας, με προσοχή σε άλλες κρίσεις, αυξάνει τον κίνδυνο η Ουκρανία να καταστεί “ξεχασμένη” ανθρωπιστική κρίση παρά μια συνεχιζόμενη προτεραιότητα.

Καθώς η διεθνής χρηματοδότηση στερεύει και οι ανάγκες πολλαπλασιάζονται, η ανθρωπιστική κατάσταση στην Ουκρανία κινδυνεύει να διολισθήσει σε ακόμα πιο βαθιά κρίση — με εκατομμύρια συνανθρώπους να βρίσκονται στο όριο της επιβίωσης και την παγκόσμια κοινότητα να καλείται να αποφασίσει αν η στήριξη θα συνεχιστεί ή θα μειωθεί επικίνδυνα.

Αναφορές & Πηγές

• Norwegian Refugee Council
• World Food Programme
• UNICEF