Η κλιμάκωση της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ εξελίσσεται σε ένα από τα πιο επικίνδυνα γεωπολιτικά επεισόδια των τελευταίων ετών, με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, να μετατρέπει τη στρατιωτική στήριξη προς την Ουκρανία σε μοχλό πίεσης προς την Ευρώπη.
Σύμφωνα με διεθνείς πηγές, ο Τραμπ απείλησε ευθέως να αναστείλει τη ροή όπλων προς το Κίεβο, εάν οι ευρωπαϊκές χώρες δεν συνεισφέρουν στρατιωτικά στην αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ — έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς κόμβους παγκοσμίως.
Η απαίτηση της Ουάσινγκτον και η ευρωπαϊκή άρνηση
Η Ουάσινγκτον ζήτησε τη συμμετοχή ναυτικών δυνάμεων του ΝΑΤΟ σε μια «συμμαχία προθύμων» για το άνοιγμα της θαλάσσιας διόδου, η οποία έχει ουσιαστικά μπλοκαριστεί μετά τις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις κατά του Ιράν.
Ωστόσο, βασικές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες απέρριψαν το αίτημα. Οι λόγοι ήταν σαφείς:
- Δεν επιθυμούν εμπλοκή σε έναν πόλεμο που δεν ξεκίνησαν
- Θεωρούν ότι το ΝΑΤΟ έχει αμυντικό, όχι επιθετικό ρόλο
- Επιμένουν σε διπλωματική λύση ή αποστολή υπό τον ΟΗΕ
Χαρακτηριστική είναι η στάση της Γαλλίας, που τόνισε ότι η Συμμαχία «δεν προορίζεται για επιθετικές επιχειρήσεις εκτός ευρωατλαντικής ζώνης»
Ο εκβιασμός με την Ουκρανία
Μπροστά στην ευρωπαϊκή άρνηση, ο Τραμπ φέρεται να αντέδρασε επιθετικά:
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα θυμούνται» τη στάση των συμμάχων, διαμηνύθηκε από τον Λευκό Οίκο.
Παράλληλα, απείλησε να διακόψει τη συμμετοχή των ΗΠΑ στο πρόγραμμα εξοπλισμού της Ουκρανίας (PURL), ένα κρίσιμο εργαλείο για τον ανεφοδιασμό του ουκρανικού στρατού.
Η κίνηση αυτή προκάλεσε έντονη ανησυχία σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, καθώς η αμερικανική στρατιωτική ισχύς παραμένει καθοριστική για την άμυνα της Ουκρανίας.
Κρίση εμπιστοσύνης στο ΝΑΤΟ
Η ένταση δεν περιορίζεται στο Ορμούζ. Ο Τραμπ κλιμάκωσε τη ρητορική του φτάνοντας μέχρι και σε απειλές αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ.
«Εξετάζουμε σοβαρά τη σχέση μας με τη Συμμαχία», δήλωσε και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο στρατηγικής αναθεώρησης.
Σε ακόμη πιο σκληρή γραμμή, ο Τραμπ χαρακτήρισε το ΝΑΤΟ «χάρτινη τίγρη», εκφράζοντας την απογοήτευσή του για την έλλειψη στήριξης στην κρίση με το Ιράν.
Η ευρωπαϊκή απάντηση: «Όχι σε πόλεμο χωρίς εντολή»
Απέναντι στις πιέσεις, οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν ισορροπία:
- Δηλώνουν πρόθυμοι να συμβάλουν μετά το τέλος των εχθροπραξιών
- Προωθούν λύσεις μέσω ΟΗΕ
- Ενισχύουν τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης
Ο Φινλανδός πρόεδρος έκανε λόγο για ένα «πιο ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ», υποδηλώνοντας σταδιακή απομάκρυνση από την απόλυτη εξάρτηση από τις ΗΠΑ.
Μια τριπλή γεωπολιτική σύγκρουση
Η κρίση αποκαλύπτει τρεις παράλληλες συγκρούσεις:
1. ΗΠΑ vs Ευρώπη
Η Ουάσινγκτον απαιτεί στρατιωτική συνδρομή, ενώ η Ευρώπη αρνείται να εμπλακεί σε έναν πόλεμο εκτός εντολής.
2. ΝΑΤΟ σε υπαρξιακή δοκιμασία
Η απειλή αποχώρησης των ΗΠΑ θέτει υπό αμφισβήτηση τη συνοχή της Συμμαχίας.
3. Ουκρανία ως «διαπραγματευτικό χαρτί»
Η σύνδεση της βοήθειας προς το Κίεβο με τη Μέση Ανατολή αλλάζει τα δεδομένα της δυτικής στρατηγικής.
Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ δεν είναι απλώς μια ενεργειακή ή περιφερειακή σύγκρουση. Μετατρέπεται σε σημείο καμπής για:
- τη συνοχή του ΝΑΤΟ
- τις διατλαντικές σχέσεις
- τη στρατηγική ισορροπία στη Δύση
Και κυρίως, θέτει ένα κρίσιμο ερώτημα: Μπορεί η Δύση να λειτουργήσει ως ενιαίο στρατηγικό μπλοκ ή εισέρχεται σε εποχή εσωτερικών ρήξεων;
Πηγή: pagenews.gr