ΟΗΕ: Ελληνοτουρκική σύγκρουση για τα Στενά – «Νομική εκτροπή» καταγγέλλει η Αθήνα

Η Ελλάδα «αδειάζει» την Τουρκία για τον όρο «Τουρκικά Στενά» – Το μήνυμα ισχύος μέσω Μοντρέ

Διπλωματική σύγκρουση στη Νέα Υόρκη

Στο επίκεντρο νέας ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης βρέθηκε το καθεστώς των Στενών, κατά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τη θαλάσσια ασφάλεια, που διοργανώθηκε από το Μπαχρέιν.

Η ελληνική πλευρά απάντησε άμεσα στον Τούρκο Μόνιμο Αντιπρόσωπο Αχμέντ Γιλντίζ, ο οποίος χρησιμοποίησε τον όρο «Τουρκικά Στενά», επιχειρώντας να περιγράψει το καθεστώς διέλευσης στη στρατηγική αυτή θαλάσσια ζώνη.

Οι δηλώσεις της Τουρκίας

«Η Τουρκία καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να εξασφαλίσει την ασφαλή και ελεύθερη διέλευση των πλοίων μέσω αυτών των θαλάσσιων οδών» ανέφερε ο Αχμέντ Γιλντίζ.

Παράλληλα, υποστήριξε ότι: «Το καθεστώς διέλευσης μέσω των Τουρκικών Στενών ρυθμίζεται από τη Σύμβαση του Μοντρέ […] διασφαλίζοντας πολιτική και στρατιωτική ισορροπία στη Μαύρη Θάλασσα».

Η ελληνική απάντηση – «Δεν υπάρχει τέτοιος όρος»

Ο Αναπληρωτής Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Ελλάδας, Ιωάννης Σταματέκος, έθεσε ευθέως ζήτημα νομικής ακρίβειας και διεθνούς τάξης:

«Η Σύμβαση του Μοντρέ του 1936 είναι το μοναδικό διεθνές νομικό κείμενο που ρυθμίζει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά […] και εγγυάται την ελευθερία της».

Και πρόσθεσε με έμφαση:«Η χρήση του όρου “Τουρκικά Στενά” δεν συνάδει με τη Σύμβαση […] Η ορολογία είναι “τα Στενά”, δηλαδή Δαρδανέλια, Θάλασσα του Μαρμαρά και Βόσπορος».

Τι πραγματικά διακυβεύεται

Η διαμάχη δεν είναι απλώς σημειολογική — είναι βαθιά γεωπολιτική.

1. Έλεγχος αφήγησης και κυριαρχίας

Η χρήση του όρου «Τουρκικά Στενά» εντάσσεται σε μια πάγια τουρκική στρατηγική: να ενισχύσει την εικόνα κυριαρχικού ελέγχου σε μια διεθνοποιημένη θαλάσσια δίοδο.

Η Ελλάδα αντιδρά, καθώς κάτι τέτοιο:

• αλλοιώνει το διεθνές νομικό πλαίσιο
• υπονοεί μονομερή δικαιώματα πέραν της Σύμβασης του 1936

2. Η σημασία της Σύμβασης του Μοντρέ

Η Σύμβαση του Μοντρέ (1936) αποτελεί πυλώνα ισορροπίας:

• εγγυάται ελευθερία ναυσιπλοΐας
• θέτει περιορισμούς σε πολεμικά πλοία
• διατηρεί ισορροπία μεταξύ παράκτιων και μη χωρών της Μαύρης Θάλασσας

Οποιαδήποτε «λεκτική παρέκκλιση» μπορεί να ανοίξει παράθυρο αναθεώρησης.

3. Σύνδεση με ευρύτερες εξελίξεις

Η χρονική συγκυρία δεν είναι τυχαία:

• Ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει αναδείξει τα Στενά σε κρίσιμο choke point
• Η Τουρκία επιχειρεί ρόλο ρυθμιστή
• Η Δύση παρακολουθεί στενά οποιαδήποτε μεταβολή στο καθεστώς

4. Νομική ακρίβεια = πολιτική ισχύς

Η ελληνική παρέμβαση δείχνει μια πιο «τεχνοκρατική» διπλωματία: επένδυση στο διεθνές δίκαιο ως εργαλείο αποτροπής.

Δεν είναι τυχαίο ότι η Αθήνα δεν αντέδρασε πολιτικά, αλλά νομικά.

Η αντιπαράθεση για έναν όρο αποκαλύπτει κάτι πολύ μεγαλύτερο:μια σύγκρουση για τον έλεγχο της ερμηνείας του διεθνούς δικαίου.

Σε έναν κόσμο όπου οι ισορροπίες μεταβάλλονται, ακόμη και οι λέξεις αποκτούν στρατηγικό βάρος.

Πηγή: pagenews.gr