ΕΕ–Mercosur: Σε προσωρινή εφαρμογή η συμφωνία με κερδισμένους και χαμένους

Ανοίγουν αγορές στη Λατινική Αμερική για ευρωπαϊκά προϊόντα, ενώ οι αγρότες φοβούνται πίεση από φθηνότερες εισαγωγές

Σε προσωρινή εφαρμογή τίθεται από σήμερα η εμπορική συμφωνία ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Mercosur, έπειτα από 25 χρόνια διαπραγματεύσεων, πολιτικών συγκρούσεων και έντονων αντιδράσεων από τον αγροτικό κόσμο. Παρά το γεγονός ότι η τελική επικύρωση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο παραμένει σε εκκρεμότητα, η Κομισιόν προχωρά στην εφαρμογή βασικών τμημάτων της συμφωνίας, ανοίγοντας νέο κεφάλαιο στις εμπορικές σχέσεις Ευρώπης και Λατινικής Αμερικής.

Η συμφωνία αφορά τις χώρες της ΕΕ και τις Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη και Παραγουάη, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα προϊόντων και υπηρεσιών: από οχήματα, μηχανήματα και φάρμακα έως τρόφιμα, ποτά και αγροδιατροφικά προϊόντα.

Οι πρώτες μειώσεις δασμών από 1η Μαΐου

Από σήμερα τίθενται σε ισχύ οι πρώτες περικοπές δασμών, δίνοντας άμεσα πλεονεκτήματα σε ευρωπαϊκές επιχειρήσεις που εξάγουν προς τη Mercosur. Παράλληλα, οι ευρωπαϊκές εταιρείες αποκτούν πρόσβαση σε δημόσιους διαγωνισμούς και κρατικές συμβάσεις στις χώρες της Λατινικής Αμερικής με ίσους όρους έναντι των τοπικών επιχειρήσεων.

Η συμφωνία ανοίγει επίσης τον δρόμο για εξαγωγείς υπηρεσιών, καθώς προβλέπει πιο καθαρούς κανόνες αδειοδότησης, λιγότερα εμπόδια και διευκολύνσεις στη μετακίνηση εργαζομένων.

Για την ευρωπαϊκή βιομηχανία, οι ευκαιρίες είναι σημαντικές. Μηχανήματα, αυτοκίνητα, φαρμακευτικά προϊόντα, τεχνολογικός εξοπλισμός και βιομηχανικά αγαθά μπορούν να αποκτήσουν καλύτερη πρόσβαση σε μεγάλες αγορές της Λατινικής Αμερικής.

Οι αγρότες παραμένουν απέναντι

Η συμφωνία όμως εξακολουθεί να προκαλεί έντονες αντιδράσεις στον ευρωπαϊκό πρωτογενή τομέα. Οι αγρότες φοβούνται ότι θα βρεθούν απέναντι σε προϊόντα που παράγονται με χαμηλότερο κόστος και με λιγότερο αυστηρά πρότυπα σε σχέση με αυτά που ισχύουν στην ΕΕ.

Στο επίκεντρο της ανησυχίας βρίσκονται το βόειο κρέας, τα πουλερικά, το μέλι, το ρύζι, η ζάχαρη και η αιθανόλη. Οι επικριτές της συμφωνίας θέτουν ερωτήματα για φυτοφάρμακα, αυξητικούς παράγοντες, περιβαλλοντικά πρότυπα και αποτελεσματικότητα ελέγχων στα εισαγόμενα προϊόντα.

Για τους Έλληνες παραγωγούς, η ανησυχία είναι διπλή. Από τη μία, υπάρχουν ευκαιρίες για εξαγωγές ποιοτικών αγροδιατροφικών προϊόντων. Από την άλλη, υπάρχει φόβος ότι η εισαγωγή φθηνότερων προϊόντων θα πιέσει ακόμη περισσότερο τις τιμές παραγωγού.

Προστασία για 344 ευρωπαϊκές Γεωγραφικές Ενδείξεις

Ένα από τα σημαντικά οφέλη για την Ευρώπη είναι η προστασία 344 ευρωπαϊκών Γεωγραφικών Ενδείξεων στις χώρες της Mercosur. Αυτό σημαίνει ότι προϊόντα με προστατευόμενη ονομασία προέλευσης δεν θα μπορούν να αντιγράφονται ή να χρησιμοποιούνται παραπλανητικά.

Η προστασία αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας, καθώς περιορίζει τις απομιμήσεις και ενισχύει τη θέση των αυθεντικών ευρωπαϊκών προϊόντων στις διεθνείς αγορές.

Τι θα εισάγεται στην Ευρώπη

Η συμφωνία δεν ανοίγει πλήρως και χωρίς όρια την ευρωπαϊκή αγορά σε λατινοαμερικανικά αγροτικά προϊόντα. Προβλέπονται συγκεκριμένες ποσοστώσεις.

Για το βόειο κρέας, προβλέπεται επιπλέον ποσόστωση 99.000 τόνων με μειωμένο δασμό 7,5%, η οποία θα εφαρμοστεί σταδιακά σε διάστημα έξι ετών. Για τα πουλερικά, οι αδασμολόγητες εισαγωγές περιορίζονται στους 180.000 τόνους, με σταδιακή εφαρμογή σε πέντε χρόνια.

Για τη ζάχαρη δεν προβλέπονται μεγάλες νέες ποσοστώσεις, εκτός από 10.000 τόνους από την Παραγουάη. Παράλληλα, προβλέπονται ποσοστώσεις για αιθανόλη, μέλι και ρύζι, με σταδιακή εφαρμογή.

Το πολιτικό αγκάθι του Ευρωκοινοβουλίου

Παρά την προσωρινή εφαρμογή, η συμφωνία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. Απαιτείται η έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, όπου οι αντιδράσεις παραμένουν ισχυρές. Αρκετοί ευρωβουλευτές έχουν ζητήσει νομικό έλεγχο από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θέτοντας υπό αμφισβήτηση τη συμβατότητα τμημάτων της συμφωνίας με τις ευρωπαϊκές συνθήκες.

Αν το Δικαστήριο κρίνει ότι υπάρχουν προβλήματα, η συμφωνία μπορεί να χρειαστεί τροποποιήσεις πριν τεθεί πλήρως σε ισχύ. Αυτό μπορεί να καθυστερήσει την τελική εφαρμογή για περισσότερο από έναν χρόνο.

Ποιοι κερδίζουν και ποιοι φοβούνται

Οι μεγάλοι κερδισμένοι της συμφωνίας είναι οι ευρωπαϊκές βιομηχανίες, οι εξαγωγείς υπηρεσιών, οι εταιρείες που διεκδικούν δημόσιες συμβάσεις και οι παραγωγοί προϊόντων με ισχυρή ονομασία προέλευσης.

Οι μεγάλοι χαμένοι ή, τουλάχιστον, οι πιο εκτεθειμένοι είναι οι παραγωγοί που ήδη πιέζονται από χαμηλές τιμές, υψηλό κόστος παραγωγής, κλιματική κρίση και διεθνή ανταγωνισμό.

Η συμφωνία ΕΕ–Mercosur είναι εμπορικά μεγάλη. Πολιτικά, όμως, παραμένει εύφλεκτη. Και για την Ελλάδα, το στοίχημα είναι ξεκάθαρο: να αξιοποιήσει τις εξαγωγικές ευκαιρίες χωρίς να αφήσει απροστάτευτο τον πρωτογενή της τομέα.

Πηγή: Pagenews.gr