Η Ελλάδα ξυπνά πάντα αργά: Γιατί η διπλωματία της Αθήνας χάνει το παιχνίδι με την Τουρκία

Η “Γαλάζια Πατρίδα” μετατρέπεται σε νόμο στην Άγκυρα και η Αθήνα συνεχίζει να απαντά αφού έχουν ήδη διαμορφωθεί τα τετελεσμένα

Η φράση του Υπουργού Εξωτερικών Γεραπετρίτης στις 14 Μαΐου στην Αθήνα ακούστηκε σχεδόν σαν παραδοχή μιας χρόνιας ελληνικής αδυναμίας:

«Προτιμούμε να δρούμε και όχι απλώς να αντιδρούμε».

Το πρόβλημα είναι ότι η ελληνική διπλωματία κάνει εδώ και χρόνια ακριβώς το αντίθετο.

Η Τουρκία οικοδομεί συστηματικά, σταδιακά και επιθετικά ένα νέο γεωπολιτικό δόγμα στην Ανατολική Μεσόγειο — και η Ελλάδα απαντά συνήθως αφού:

• έχουν γίνει οι δηλώσεις,
• έχουν κατατεθεί οι χάρτες,
• έχουν περάσει τα μνημόνια,
• ή έχουν ήδη ξεκινήσει οι θεσμικές διαδικασίες στην Άγκυρα.

Το αποτέλεσμα;

Η Τουρκία δημιουργεί “διπλωματική πραγματικότητα” πριν καν ξεκινήσει η ελληνική αντίδραση.

Η “Γαλάζια Πατρίδα” περνά από το αφήγημα… στη νομοθεσία

Η τελευταία εξέλιξη είναι εξαιρετικά κρίσιμη.

Το Κέντρο Ναυτικού Δικαίου του Πανεπιστημίου Άγκυρας (DEHUKAM) παρουσίασε σχέδιο νόμου που φιλοδοξεί να μετατρέψει τη θεωρία της “Blue Homeland – Mavi Vatan” σε επίσημο εσωτερικό νομικό πλαίσιο της Τουρκίας.

Δεν πρόκειται για μια απλή επικοινωνιακή κίνηση.

Πρόκειται για:

• θεσμική κατοχύρωση,
• πολιτική εδραίωση,
• και στρατηγική μονιμοποίηση των τουρκικών θαλάσσιων διεκδικήσεων.

Η Αθήνα απάντησε ότι τέτοιες κινήσεις: «δεν συμβάλλουν στο κλίμα ήρεμων νερών».

Νομικά σωστό. Διπλωματικά αδύναμο.

Το μεγάλο λάθος της Αθήνας: Μπερδεύει το διεθνές δίκαιο με την πολιτική ισχύ

Η ελληνική θέση βασίζεται σωστά στο Διεθνές Δίκαιο και στο UNCLOS.

Πράγματι:καμία εσωτερική νομοθεσία της Τουρκίας δεν μπορεί να δημιουργήσει διεθνή δικαιώματα εις βάρος τρίτων κρατών.

Όμως εδώ βρίσκεται η στρατηγική παγίδα.

Στη διεθνή πολιτική:

• άλλο η νομική εγκυρότητα
• και άλλο η πολιτική κανονικοποίηση.

Αν μια διεκδίκηση:

• επαναλαμβάνεται συνεχώς,
• καταγράφεται θεσμικά,
• προβάλλεται διεθνώς,
• και δεν συναντά έγκαιρη διεθνή αντίδραση,

τότε σταδιακά αποκτά διπλωματικό βάρος, ακόμη κι αν παραμένει νομικά αμφισβητούμενη.

Και ακριβώς αυτό κάνει η Τουρκία εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες.

Η Άγκυρα παίζει μακρύ παιχνίδι — η Αθήνα απαντά αποσπασματικά

Η “Γαλάζια Πατρίδα” δεν εμφανίστηκε ξαφνικά.

Η στρατηγική:

• ξεκίνησε στους κύκλους του τουρκικού ναυτικού,
• ενισχύθηκε μετά το 2016,
• έγινε στρατιωτικό δόγμα,
• πέρασε στις μεγάλες ασκήσεις “Mavi Vatan”,
• συνδέθηκε με το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019,
• και τώρα επιχειρεί να αποκτήσει μόνιμη νομική μορφή.

Κάθε βήμα:

•  προσθέτει θεσμικό βάρος
•  δημιουργεί προηγούμενο
• ενισχύει τη διαπραγματευτική θέση της Άγκυρας

Αντίθετα, η Αθήνα αντιμετωπίζει κάθε τουρκική κίνηση σαν “μεμονωμένη πρόκληση” και όχι σαν μέρος ενός ενιαίου στρατηγικού σχεδίου.

Η διπλωματία που έρχεται αργά… χάνει

Το βασικό πρόβλημα της ελληνικής στρατηγικής είναι ο χρόνος.

Η Ελλάδα συνήθως:

• απαντά μετά,
• διαμαρτύρεται μετά,
• κινητοποιεί την ΕΕ μετά,
• και διεθνοποιεί το θέμα αφού έχει ήδη δημιουργηθεί τετελεσμένο.

Αυτό όμως σημαίνει ότι:η Αθήνα διαπραγματεύεται συνεχώς πάνω σε έδαφος που η Τουρκία έχει ήδη αρχίσει να διαμορφώνει.

Η καθυστερημένη διπλωματία έχει τεράστιο κόστος:

• η νέα “κανονικότητα” παγιώνεται,
• οι διεθνείς παίκτες συνηθίζουν τις τουρκικές θέσεις,
• και οι αντιδράσεις της Ελλάδας εμφανίζονται ως προβλέψιμες επαναλήψεις.

Τι θα σήμαινε πραγματικά “δρούμε και δεν αντιδρούμε”

Αν η Αθήνα ήθελε πράγματι να κινηθεί προληπτικά, θα μπορούσε ήδη:

• να έχει αποστείλει αναλυτικό υπόμνημα στον ΟΗΕ,
• να κινητοποιήσει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή πριν την κατάθεση του νόμου,
• να θέσει το ζήτημα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,
• να συντονιστεί με France, Italy, Cyprus και Spain,
• και να δημιουργήσει εγκαίρως διεθνές αρχείο αντιδράσεων.

Αυτό δεν θα αποτελούσε κλιμάκωση.

Θα αποτελούσε:έγκαιρη διπλωματική αποτροπή.

Το πραγματικό διακύβευμα δεν είναι ο νόμος — είναι η “νέα πραγματικότητα”

Η Τουρκία γνωρίζει κάτι που η Αθήνα συχνά υποτιμά:

Στη γεωπολιτική:η επανάληψη δημιουργεί πραγματικότητα.

Όσο περισσότερο:

• επαναλαμβάνεται η “Γαλάζια Πατρίδα”,
• ενσωματώνεται σε θεσμούς,
• διδάσκεται,
• νομοθετείται,
• και παρουσιάζεται διεθνώς,

τόσο περισσότερο μετατρέπεται από ακραία διεκδίκηση σε “παγιωμένη τουρκική θέση”.

Και τότε η Ελλάδα δεν θα συζητά πλέον:

• αν αποδέχεται τη θεωρία,
• αλλά πώς θα περιορίσει τις συνέπειές της.

Η Αθήνα βρίσκεται μπροστά σε κρίσιμο παράθυρο

Το τουρκικό σχέδιο νόμου αναμένεται να φτάσει στο τουρκικό κοινοβούλιο μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Το πραγματικό ερώτημα πλέον δεν είναι αν η Ελλάδα διαφωνεί.

Το ερώτημα είναι:

Θα κινηθεί πριν παγιωθεί η νέα τουρκική αφήγηση ή θα αντιδράσει ξανά όταν θα είναι ήδη αργά;

Γιατί στη διπλωματία της Ανατολικής Μεσογείου, όποιος καθορίζει πρώτος το πλαίσιο της συζήτησης, συνήθως κερδίζει και το μεγαλύτερο μέρος του παιχνιδιού.

Πηγή: pagenews.gr