Η κηδεία Χαμενεΐ γίνεται επίδειξη ισχύος: Το Ιράν στέλνει μήνυμα επιβίωσης σε Δύση και Ισραήλ

Με εκατομμύρια πολίτες στους δρόμους της Τεχεράνης και αντιπροσωπείες από περισσότερες από 100 χώρες, η κηδεία του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ εξελίσσεται σε μια προσεκτικά σχεδιασμένη επίδειξη θεσμικής συνέχειας. Πίσω από το τελετουργικό, η νέα ηγεσία επιχειρεί να αποδείξει ότι η Ισλαμική Δημοκρατία όχι μόνο άντεξε τον πόλεμο με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, αλλά παραμένει υπολογίσιμος γεωπολιτικός παίκτης.

Η κηδεία του Αλί Χαμενεΐ δεν είναι απλώς η τελευταία πράξη για τον άνθρωπο που κυριάρχησε επί δεκαετίες στο ιρανικό πολιτικό σύστημα. Είναι η πρώτη μεγάλη πολιτική δοκιμασία της μετάβασης. Η Τεχεράνη επιχειρεί να μετατρέψει το πένθος σε μήνυμα αντοχής, συνέχειας και ισχύος, την ώρα που η περιοχή παραμένει εγκλωβισμένη σε εύθραυστη εκεχειρία.

Σύμφωνα με το Al Jazeera, περισσότεροι από 10 εκατομμύρια άνθρωποι και εκπρόσωποι από πάνω από 100 χώρεςαναμένονται στην Τεχεράνη για τις τελετές, ενώ η κηδεία θα διαρκέσει συνολικά επτά ημέρες, με τελετές στο Ιράν και στο Ιράκ.

Η εικόνα είναι το μήνυμα

Το Σάββατο, τα φέρετρα του Χαμενεΐ και μελών της οικογένειάς του τέθηκαν σε λαϊκό προσκύνημα στο Grand Mosalla της Τεχεράνης, ένα από τα μεγαλύτερα συγκροτήματα προσευχής της χώρας. Η εικόνα είχε σαφή πολιτική σκηνοθεσία: ιρανικές σημαίες, πορτρέτα του Αγιατολάχ Χομεϊνί, κόκκινα λάβαρα και πλήθη που καλούνται να επιβεβαιώσουν ότι το καθεστώς παραμένει όρθιο.

Το μήνυμα προς τη Δύση και το Ισραήλ είναι καθαρό: η εξόντωση του Ανώτατου Ηγέτη δεν οδήγησε σε αποσύνθεση. Η Ισλαμική Δημοκρατία θέλει να δείξει ότι διαθέτει συνέχεια, μηχανισμό και κοινωνική κινητοποίηση.

Διεθνής παρουσία με γεωπολιτικό βάρος

Η κηδεία αποκτά και έντονη διεθνή διάσταση. Στην Τεχεράνη αναμένονται ή έχουν επιβεβαιωθεί εκπρόσωποι από Πακιστάν, Τατζικιστάν, Αρμενία, Γεωργία, Τουρκία, Ινδία, Κίνα, Ρωσία, Αφγανιστάν και Μπανγκλαντές. Μεταξύ αυτών, σύμφωνα με το Al Jazeera, περιλαμβάνονται ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ, ο πρόεδρος του Τατζικιστάν Εμομαλί Ραχμόν, ο Αρμένιος πρωθυπουργός Νικόλ Πασινιάν, ο Τούρκος αντιπρόεδρος Τζεβντέτ Γιλμάζ, ο Κινέζος αξιωματούχος He Wei και ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ από τη Ρωσία.

Η παρουσία αυτή λειτουργεί ως έμμεση απάντηση στην εικόνα διεθνούς απομόνωσης. Η Τεχεράνη επιχειρεί να δείξει ότι, παρά τον πόλεμο και τις κυρώσεις, εξακολουθεί να διαθέτει διπλωματικά ερείσματα, περιφερειακούς συμμάχους και πρόσβαση σε σημαντικούς πόλους ισχύος.

Ο διάδοχος που δεν θα εμφανιστεί

Το πιο ενδιαφέρον πολιτικό στοιχείο είναι η πιθανή απουσία του Μοτζταμπά Χαμενεΐ. Σύμφωνα με το Al Jazeera, εκπρόσωπός του στην Ινδία ανέφερε ότι ο νέος Ανώτατος Ηγέτης δεν θα παραστεί στην κηδεία για λόγους ασφαλείας, μετά από ισραηλινές απειλές εναντίον του.

Η απουσία αυτή εξηγείται επιχειρησιακά, αλλά έχει και πολιτικό βάρος. Η νέα ηγεσία δεν θέλει να μετατρέψει την κηδεία σε προσωπική τελετή διαδοχής. Προτιμά να παρουσιάσει ότι το σύστημα προηγείται των προσώπων. Ωστόσο, το ερώτημα παραμένει: πόσο ισχυρός είναι ο Μοτζταμπά απέναντι στο IRGC και στο θρησκευτικό κατεστημένο;

Το τελετουργικό της μετάβασης

Οι τελετές θα ξεκινήσουν από την Τεχεράνη, θα συνεχιστούν στην Κομ, ενώ την Τετάρτη η σορός θα μεταφερθεί στο Ιράκ, με τελετές στη Νατζάφ και την Καρμπάλα. Η τελική ταφή έχει προγραμματιστεί στο ιερό του Ιμάμη Ρεζά στη Μασχάντ, τη γενέτειρα του Χαμενεΐ. (

Η διαδρομή αυτή δεν είναι τυχαία. Συνδέει την κρατική εξουσία της Τεχεράνης με τη σιιτική θεολογική νομιμοποίηση της Κομ, τα ιερά κέντρα του Ιράκ και την πνευματική βαρύτητα της Μασχάντ. Είναι μια πομπή που υπενθυμίζει ότι η ιρανική επιρροή δεν περιορίζεται στα σύνορα του Ιράν.

Το IRGC παραμένει ο πραγματικός πυλώνας ισχύος

Ο Χαμενεΐ αφήνει πίσω του ένα σύστημα στο οποίο οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης αποτελούν τον βασικό μηχανισμό ασφάλειας, οικονομικής επιρροής και περιφερειακής προβολής ισχύος.

Ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ θα πρέπει να ισορροπήσει ανάμεσα σε τρεις πιέσεις: την απαίτηση για αντίποινα, την ανάγκη αποφυγής νέας μεγάλης στρατιωτικής σύγκρουσης και τη διατήρηση της διαπραγματευτικής γραμμής με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ορμούζ και Λίβανος δείχνουν ότι η εκεχειρία είναι εύθραυστη

Παρά τις τελετές, η κρίση δεν έχει λήξει. Το Al Jazeera αναφέρει ότι το Ισραήλ έπληξε πολλαπλές τοποθεσίες στον νότιο Λίβανο, υποστηρίζοντας ότι στόχευσε υποδομές και μαχητές της Χεζμπολάχ, παρά τη συμφωνία-πλαίσιο με τον Λίβανο για τερματισμό της σύγκρουσης.

Ταυτόχρονα, τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν ο πιο κρίσιμος δείκτης αποκλιμάκωσης. Αν η ναυσιπλοΐα συνεχίσει να ανακάμπτει, οι αγορές θα ερμηνεύσουν την εκεχειρία ως λειτουργική. Αν υπάρξουν νέα επεισόδια, η κηδεία μπορεί να αποδειχθεί απλώς μια παύση πριν από τον επόμενο γύρο.

 Η κηδεία δεν αφορά τον Χαμενεΐ, αλλά τον διάδοχο

Στη γεωπολιτική, οι κρατικές κηδείες σπανίως αφορούν αποκλειστικά το παρελθόν. Είναι τελετές νομιμοποίησης της επόμενης ημέρας.

Η Τεχεράνη επιχειρεί να αποδείξει πέντε πράγματα ταυτόχρονα: ότι το σύστημα άντεξε την εξόντωση του ιστορικού ηγέτη, ότι οι Φρουροί της Επανάστασης διατηρούν τον έλεγχο, ότι η κοινωνική συνοχή παραμένει επαρκής, ότι οι περιφερειακοί σύμμαχοι δεν εγκαταλείπουν το Ιράν και ότι η Δύση δεν πέτυχε τον στρατηγικό της στόχο.

Η πραγματική δοκιμασία όμως αρχίζει όταν τελειώσουν οι τελετές. Τότε θα φανεί αν η εικόνα της ενότητας μπορεί να μετατραπεί σε σταθερή πολιτική ισχύ ή αν επρόκειτο για μια καλά οργανωμένη επίδειξη κρατικής κινητοποίησης.

Η κηδεία Χαμενεΐ είναι το πρώτο μεγάλο stress test της νέας ιρανικής ηγεσίας. Η μαζικότητα, η διεθνής παρουσία και η θρησκευτική σημειολογία δίνουν στην Τεχεράνη την εικόνα που θέλει: ένα καθεστώς που δεν κατέρρευσε.

Όμως η εικόνα δεν αρκεί. Το επόμενο διάστημα θα κριθεί από τρία σημεία: την πρώτη δημόσια εμφάνιση του Μοτζταμπά Χαμενεΐ, τη στάση του IRGC και την πορεία της εκεχειρίας σε Ορμούζ και Λίβανο. Εκεί θα φανεί αν η κηδεία ήταν η αρχή μιας ελεγχόμενης μετάβασης ή η τελευταία μεγάλη παράσταση ισχύος πριν από μια νέα περίοδο αβεβαιότητας.

Πηγή: pagenews.gr