Γροιλανδία: Το Λονδίνο χαιρετίζει τη συμφωνία ΗΠΑ–Δανίας – Η Αρκτική περνά στον πυρήνα της δυτικής ασφάλειας

Ο Βρετανός πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ συνεχάρη τη Μέτε Φρεντέρικσεν για τη συμφωνία που αναμένεται να υπογράψουν ΗΠΑ, Δανία και Γροιλανδία στη Νέα Υόρκη. Το Λονδίνο βλέπει τη συμφωνία ως ενίσχυση της ασφάλειας στον απώτατο Βορρά, την ώρα που η Ουάσινγκτον επιδιώκει μόνιμη στρατιωτική παρουσία και αποκλεισμό ρωσικής και κινεζικής διείσδυσης.

Η συμφωνία για τη Γροιλανδία αποκτά πλέον σαφώς ευρύτερη ευρωατλαντική διάσταση.

Μετά την Κοπεγχάγη και το Νουούκ, και το Λονδίνο χαιρετίζει το νέο πλαίσιο ασφαλείας που έχει συμφωνηθεί με τις Ηνωμένες Πολιτείες, με τον Βρετανό πρωθυπουργό Άντι Μπέρναμ να συγχαίρει προσωπικά τη Δανή ομόλογό του Μέτε Φρεντέρικσεν.

Η βρετανική κυβέρνηση βλέπει τη συμφωνία ως κίνηση που ενισχύει τη δυτική παρουσία στον απώτατο Βορρά και ταυτόχρονα περιορίζει τα περιθώρια στρατηγικής διείσδυσης της Ρωσίας και της Κίνας.

Η επίσημη ανακοίνωση της δανικής κυβέρνησης επιβεβαιώνει ότι Γροιλανδία, Δανία και ΗΠΑ αναμένεται να υπογράψουν τη συμφωνία στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ και ότι, για να τεθεί σε ισχύ, θα πρέπει να ακολουθήσουν οι απαραίτητες εθνικές κοινοβουλευτικές διαδικασίες.

Μπέρναμ: «Συμφωνία που ωφελεί ΗΠΑ, Γροιλανδία και Δανία»

Σύμφωνα με την Ντάουνινγκ Στριτ, Μπέρναμ και Φρεντέρικσεν συμφώνησαν ότι η Αρκτική και ο Βόρειος Ατλαντικός αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη στρατηγική σημασία για την ευρωατλαντική ασφάλεια.

Το Λονδίνο χαιρέτισε ειδικά τη δέσμευση των ΗΠΑ στην περιοχή και παρουσίασε τη συμφωνία ως ισορροπία ανάμεσα σε δύο διαφορετικούς στόχους:

από τη μία, ενίσχυση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας· από την άλλη, διατήρηση της δανικής κυριαρχίας και του δικαιώματος αυτοδιάθεσης της Γροιλανδίας.

Αυτό είναι και το βασικό σημείο που υπογραμμίζει η ίδια η Μέτε Φρεντέρικσεν: η συμφωνία ενισχύει την κοινή ασφάλεια στην Αρκτική και στον Βόρειο Ατλαντικό, αλλά ταυτόχρονα αναγνωρίζει την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα του Βασιλείου της Δανίας και το δικαίωμα του γροιλανδικού λαού στην αυτοδιάθεση.

Τι κερδίζουν οι ΗΠΑ

Η Ουάσινγκτον παρουσιάζει τη συμφωνία ως σημαντική γεωπολιτική επιτυχία.

Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, το νέο πλαίσιο θα επιτρέψει στις ΗΠΑ να ενισχύσουν τη στρατιωτική τους παρουσία στη Γροιλανδία, χωρίς να αλλάξει η κυριαρχία του νησιού. Παράλληλα, προβλέπει αποκλεισμό της δυνατότητας εγκατάστασης ρωσικών ή κινεζικών στρατιωτικών βάσεων και περιορισμούς σε κρίσιμες επενδύσεις αντιπάλων της Ουάσινγκτον

Η συμφωνία επομένως δεν αφορά μόνο περισσότερες αμερικανικές δυνάμεις.

Αφορά και τον έλεγχο της στρατηγικής πρόσβασης στη Γροιλανδία.

Και αυτό είναι το σημείο που μετατρέπει την Αρκτική από γεωγραφική περιφέρεια σε κεντρικό μέτωπο του ανταγωνισμού ΗΠΑ–Ρωσίας–Κίνας.

Γιατί η Βρετανία στηρίζει τόσο ανοιχτά τη συμφωνία

Η στάση του Λονδίνου δεν είναι τυχαία.

Η Βρετανία θεωρεί εδώ και καιρό την Αρκτική και τον Βόρειο Ατλαντικό κρίσιμες περιοχές για την ασφάλεια του ΝΑΤΟ. Μόλις πριν λίγες ημέρες, ο Μπέρναμ είχε συζητήσει με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε θέματα αμυντικής τεχνολογίας, ανθεκτικότητας και μελλοντικών δυνατοτήτων της Συμμαχίας.

Παράλληλα, η βρετανική κυβέρνηση έχει ήδη δηλώσει ότι η ασφάλεια της Αρκτικής πρέπει να διασφαλίζεται συλλογικά μέσα στο ΝΑΤΟ και με σεβασμό στην κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα. Αυτό ακριβώς είχε αποτυπωθεί και στην κοινή δήλωση των ευρωπαϊκών ηγετών για τη Γροιλανδία τον Ιανουάριο.

Άρα η σημερινή βρετανική στήριξη δεν είναι απλώς διπλωματική ευγένεια.

Είναι συνέχεια μιας σταθερής στρατηγικής θέσης.

Η συμφωνία ως συμβιβασμός

Το πολιτικά ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι όλοι οι βασικοί παίκτες μπορούν να παρουσιάσουν τη συμφωνία ως δική τους επιτυχία.

Ο Τραμπ μπορεί να πει ότι εξασφάλισε μόνιμη αμερικανική στρατιωτική παρουσία και μηχανισμό αποκλεισμού Ρωσίας και Κίνας.

Η Δανία μπορεί να υποστηρίξει ότι διατήρησε ανέπαφη την κυριαρχία της.

Η Γροιλανδία μπορεί να επικαλεστεί τη ρητή αναγνώριση του δικαιώματός της στην αυτοδιάθεση.

Και η Ευρώπη μπορεί να παρουσιάσει τη λύση ως αποφυγή ενός ανοιχτού ρήγματος στο ΝΑΤΟ.

Η AP περιγράφει τη συμφωνία ακριβώς ως έναν συμβιβασμό που ενισχύει την αμερικανική παρουσία χωρίς μεταβίβαση κυριαρχίας.

Το μεγάλο διακύβευμα: Ρωσία και Κίνα έξω από τον απώτατο Βορρά

Η γεωγραφία εξηγεί γιατί το θέμα αποκτά τέτοια σημασία.

Η Γροιλανδία βρίσκεται πάνω σε κρίσιμες αεροπορικές και θαλάσσιες διαδρομές ανάμεσα στη Βόρεια Αμερική, την Ευρώπη και τη Ρωσία.

Καθώς οι πάγοι υποχωρούν, νέες ναυτιλιακές οδοί ανοίγουν και οι πόροι της Αρκτικής γίνονται πιο προσβάσιμοι.

Για τις ΗΠΑ, το νησί είναι κρίσιμο για έγκαιρη προειδοποίηση, αντιπυραυλική άμυνα, διαστημική επιτήρηση και έλεγχο του Βόρειου Ατλαντικού.

Για τη Ρωσία, η Αρκτική αποτελεί ήδη βασικό στρατιωτικό μέτωπο.

Για την Κίνα, είναι πεδίο πρόσβασης σε πρώτες ύλες, λιμένες και νέες εμπορικές διαδρομές.

Η συμφωνία επιχειρεί ακριβώς να κλείσει αυτή την πόρτα.

Ο Μπέρναμ θα το θέσει και στον Τραμπ

Η βρετανική στήριξη αναμένεται να μεταφερθεί και απευθείας στην Ουάσινγκτον.

Ο Μπέρναμ προγραμματίζεται να συναντηθεί με τον Ντόναλντ Τραμπ στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.

Η σχέση τους έχει ήδη ενεργό δίαυλο σε Ουκρανία, Μέση Ανατολή και ασφάλεια, όπως προκύπτει και από πρόσφατη επικοινωνία τους.

Η Γροιλανδία προστίθεται τώρα ως ακόμη ένα κεντρικό θέμα στην ατζέντα τους.

Από κρίση του ΝΑΤΟ σε δυτικό συμβιβασμό

Η συμφωνία αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία αν θυμηθεί κανείς από πού ξεκίνησε η κρίση.

Στις αρχές του 2026, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις είχαν αναγκαστεί να εκδώσουν κοινή δήλωση υπερασπιζόμενες την κυριαρχία της Δανίας και ξεκαθαρίζοντας ότι μόνο η Δανία και η Γροιλανδία μπορούν να αποφασίζουν για το μέλλον του νησιού.

Τώρα η σύγκρουση έχει μετατραπεί σε συμφωνία.

Αυτό από μόνο του είναι πολιτική μετατόπιση.

Το ΝΑΤΟ αποφεύγει μια εσωτερική κρίση, η Ουάσινγκτον αποκτά μεγαλύτερη στρατηγική πρόσβαση και η Κοπεγχάγη διατηρεί τον βασικό της όρο: ότι η Γροιλανδία δεν αλλάζει κυριαρχία.

Η επόμενη μάχη θα είναι η εφαρμογή

Παρά τη θετική υποδοχή, το πλήρες κείμενο της συμφωνίας δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί.

Και αυτό σημαίνει ότι τα κρίσιμα ερωτήματα παραμένουν:

πόση ελευθερία κινήσεων αποκτούν οι αμερικανικές δυνάμεις,

ποιες επενδύσεις θα θεωρούνται «ευαίσθητες»,

ποιος θα κρίνει αν μια κινεζική ή ρωσική οικονομική παρουσία συνιστά απειλή,

και ποιος θα έχει τον τελικό λόγο σε περίπτωση διαφωνίας.

Η υπογραφή στη Νέα Υόρκη θα είναι το πρώτο μεγάλο βήμα.

Η πραγματική γεωπολιτική σημασία όμως θα φανεί στην εφαρμογή.

Γιατί η συμφωνία για τη Γροιλανδία δεν είναι απλώς ένα deal ανάμεσα σε Ουάσινγκτον και Κοπεγχάγη. Είναι ένα νέο κομμάτι της δυτικής αρχιτεκτονικής ασφαλείας στην Αρκτική — και το Λονδίνο έσπευσε να δηλώσει ότι βρίσκεται ξεκάθαρα μέσα σε αυτήν.

Πηγή: pagenews.gr