Όλα τα δεδομένα έως σήμερα για τους σεισμούς και το ηφαίστειο στη Σαντορίνη – Η κίνηση του μάγματος

«Έχουμε βαθιές μαγματικές διεργασίες – Συνεχίζουμε τις μετρήσεις»

Συνεχίζονται οι μετρήσεις στη Σαντορίνη, λόγω της συνεχούς σεισμικής δραστηριότητας η οποία εξελίσσεται, όπως ανέφερε το πρωί η αναπληρώτρια καθηγήτρια Γεωλογικής Ωκεανογραφίας και Φυσικής Γεωγραφίας του τμήματος Γεωλογίας και Γεωπεριβάλλοντος του ΕΚΠΑ, Εύη Νομικού.

Μιλώντας στο Πρώτο Πρόγραμμα, η καθηγήτρια είπε ότι «εχθές είχαμε και δύο σεισμούς 4,2 και 4,4 Ρίχτερ και, όπως έχουμε πει και στον κόσμο, απ’ τη στιγμή που έχουμε συνεχείς σεισμούς θα πρέπει να είμαστε έτοιμοι, σύμφωνα με τις οδηγίες του κρατικού μηχανισμού, για το πώς αντιμετωπίζουμε έναν σεισμό. Μην ξεχνάμε ότι τα πάντα εξελίσσονται στον θαλάσσιο χώρο βορειοανατολικά της Σαντορίνης».

Στη συνέχεια, ανέφερε: «Είναι μια περιοχή που ξέρουμε ότι είναι ένας σεισμογόνος χώρος που έχει πάρα πολλές ρηξιγενείς ζώνες, πάρα πολλά ρήγματα τα οποία έχουν ενεργοποιηθεί και σύμφωνα και με το πόρισμα εχθές των επιτροπών, υπάρχουν κάποιες βαθιές, πολύ βαθιές μαγματικές διεργασίες, ένα διάπυρο υλικό το οποίο, τα ρευστά, όπως σε κάθε περίπτωση, ανεβαίνουν προς την επιφάνεια, δημιουργούν βαρυτικές κινήσεις, επομένως έχουμε τις μετακινήσεις των ρηγμάτων όπως είναι».

«Αυτά είναι καινούργια αποτελέσματα και είναι δουλειά πολυετών ερευνών και γι’ αυτό είπαμε ότι πάντα πρέπει να μιλάμε με δεδομένα και όταν οι επιστήμονες λοιπόν αναλύσαμε όλα αυτά τα δεδομένα, φτιάξαμε αυτό το τεκτονικό μοντέλο, το οποίο το παρουσιάσαμε και στην επιτροπή και μας αποδεικνύει τελικά το τι συμβαίνει στο θαλάσσιο χώρο. Βέβαια, η έρευνα συνεχίζεται. Τώρα πάμε ουσιαστικά να σηκώσουμε ξανά τους υποθαλάσσιους σεισμογράφους και να εμποτίσουμε δύο καινούργιους λόγω του ότι η σεισμική δραστηριότητα συνεχίζεται και θέλουμε οπωσδήποτε να έχουμε σωστή τοποθέτηση των επικέντρων σε ποιες ρηξιγενείς ζώνες είναι ενεργοποιημένες», είπε χαρακτηριστικά η Εύη Νομικού.

«Ναι μεν έχουμε λιγότερους σεισμούς», παραδέχθηκε η καθηγήτρια, ωστόσο, επισήμανε ότι, «από τη στιγμή που εξακολουθούμε και έχουμε σεισμούς, θα πρέπει να είμαστε πάρα πολύ προσεκτικοί και γι’ αυτό και τα σχολεία εξακολουθούν να είναι κλειστά. Είναι σίγουρο ότι τα φαινόμενα θα ταλαιπωρήσουν την περιοχή για αρκετές εβδομάδες ακόμα».

«Δεν πρέπει να μπερδεύουμε την ηφαιστειακή δραστηριότητα με τις μαγματικές διεργασίες που συμβαίνουν στα έγκατα της γης. Και γι’ αυτό είπαμε από την αρχή, είναι ένα πολύπλοκο γεωλογικό φαινόμενο που είναι πολύ δύσκολο να το εξηγήσουμε σε ανθρώπους που δεν έχουν πτυχίο γεωλογίας, ούτε σεισμολογίας ούτε ηφαιστειολογίας. Άλλο οι μαγματικές διεργασίες που συμβαίνουν στα έγκατα της γης που πάντα συμβαίνουν, κι άλλο η ηφαιστειακή έκρηξη που είναι στην επιφάνεια του θαλάσσιου πυθμένα ή στη Νέα Καμένη», εξήγησε.

«Είμαστε σε έναν θαλάσσιο χώρο που εκεί που γίνονται αυτή τη στιγμή όλες αυτές οι διεργασίες, από πάνω υπάρχει ένα νησάκι που είναι η Άνυδρος, που είναι ασβεστόλιθη, δεν είναι ηφαίστειο, άρα δεν είναι όλοι αυτοί οι μεγάλοι σεισμοί μέσα στο κέντρο της καλντέρας της Σαντορίνης, όπου πραγματικά έχεις ένα ηφαίστειο που λέγεται Νέα Καμένη, άρα θα έπρεπε να είναι το ηφαίστειο στο πορτοκαλί, στο κόκκινο, έτσι όπως λέμε με τους ηφαιστειολόγους. Άρα γι’ αυτό θέλουμε ψυχραιμία και από εμάς και από τους επιστήμονες, οι οποίοι πραγματικά μελετάμε τα διάφορα σενάρια. Αλλά αυτά τα σενάρια ο κόσμος δεν μπορεί να τα καταλάβει και δεν χρειάζεται να κάνουμε καταστροφικά σχέδια, γιατί πραγματικά ο κόσμος έχει τρομοκρατηθεί», συμπλήρωσε.

Στη συνέχεια, η Εύη Νομικού τόνισε: «Είπαμε, διέλευση ρευστών, με μαγματικές διεργασίες στα έγκατα της γης και είναι διέλευση ρευστών. Δεν ανεβαίνει κανένα μάγμα. Δεν έχουμε ουσιαστικά ταινία η οποία πραγματικά θα μας δώσει μια τεράστια έκρηξη και όλοι θα φωτογραφίζουμε. Πρέπει να είμαστε λίγο ψύχραιμοι και αυτό το έχουμε κάνει και εμείς παράκληση σε διάφορους επιστήμονες ότι μόνο με δεδομένα μπορούμε να μιλάμε. Οι άνθρωποι που δουλεύουμε στη θάλασσα εδώ και πάρα πολλά χρόνια, που έχουμε γεωφυσικά προφίλ, που έχουμε σεισμικά προφίλ, δηλαδή αυτά που δείχνουν στο βάθος τα έγκατα της γης, συνθέτουμε τα δεδομένα και γι’ αυτό δίνουμε συνεχώς πληροφορίες. Και όλα αυτά για να βγουν τα μοντέλα που τρέχουν αυτή τη στιγμή και αυτό που παρουσιάσαμε, το τι συμβαίνει στην περιοχή δεν είναι από τη μια στιγμή στην άλλη και γι’ αυτό επεξεργαζόμαστε τα δεδομένα έτσι ώστε να έχουμε με πλήρη ασφάλεια, να ενημερώνουμε σωστά τους ανθρώπους και τους κατοίκους».

Τέλος, επεσήμανε: «Την Τετάρτη το απόγευμα συνεδριάζουμε ξανά. Είναι πολύ πιο τακτικές οι συνεδριάσεις, γιατί συλλέγονται συνεχώς δεδομένα από διάφορες επιστημονικές ομάδες, συν ότι έχουμε δεδομένα τα οποία τα επεξεργαζόμαστε από προηγούμενες ωκεανογραφικές αποστολές. Η πιο πρόσφατη τον Δεκέμβριο του 2024 με το μεγάλο γερμανικό το πλοίο και αναμένουμε και κάποια αποτελέσματα που έχει κάνει το Ωκεανογραφικό “Αιγαίο” που δεν μας τα έχουν δείξει ακόμα, γιατί οι άνθρωποι ακόμα βρίσκονται στην ωκεανογραφική αποστολή».

«Η κίνηση του μάγματος δεν σημαίνει ότι θα βγει ηφαίστειο στην Άνυδρο»

Για τουλάχιστον δύο με τρεις μήνες μπορεί να συνεχιστούν οι σεισμικές δονήσεις μεταξύ Σαντορίνης και Αμοργού, σύμφωνα με τον καθηγητή Σεισμολογίας, Κώστα Παπαζάχο, ο οποίος μίλησε στην ΕΡΤ για τα 5,1 Ρίχτερ που σημειώθηκαν στις 09:49 το πρωί. Σημείωσε μάλιστα ότι κάποιες ξεχασμένες δονήσεις είναι πιθανό να γίνουν αισθητές ακόμα και μέσα στο καλοκαίρι. «Αυτό είναι μια πραγματικότητα που δεν μπορούμε να την ξεπεράσουμε», είπε.

«Αυτές οι ακολουθίες έχουν μικρο-υφέσεις και εξάρσεις, οι οποίες συνθέτουν ένα πιο δύσκολο παζλ. Άρα θα πρέπει ο κόσμος να μην ξεχνιέται και να νομίζει ότι έχει τελειώσει η ιστορία. Η ιστορία αυτή δεν έχει τελειώσει και θα κρατήσει ακόμα. Τέτοιους σεισμούς και ακολουθίες θα έχουμε και άλλες τις επόμενες μέρες», τόνισε.

«Γενικά η εικόνα που υπάρχει σε παγκόσμιο επίπεδο από τέτοια γεγονότα στα οποία υπάρχει και συμμετοχή μαγματικής διέγερσης, είναι ότι γενικά δεν γίνονται πάρα πολύ μεγάλοι σεισμοί, απλώς η περιοχή που έχει σπάσει είναι αρκετά μεγάλη, γύρω στα 30 χιλιόμετρα και 30 χιλιόμετρα είναι μεγάλη περιοχή. Υπάρχουν και γειτονικά ρήγματα. Δεν μπορεί να αποκλειστεί η πιθανότητα να γίνει κάποιος ισχυρότερος σεισμός στην ίδια περιοχή. Συμβαίνει σε κάποιες περιπτώσεις. Γι’ αυτό και τα μέτρα παρέμειναν αυστηρά, παρόλο που βλέπαμε τις 2,5 μέρες ησυχίας, γιατί ξέραμε και ξέρουμε ότι δεν έχει λήξει η κατάσταση εκεί. Αλλιώς κανείς δεν θέλει να κλείνει σχολεία, κανείς δεν θέλει να αποκλείει περιοχές. Η ασφάλεια όμως του κόσμου είναι πάνω από όλα», πρόσθεσε.

Όσον αφορά την κίνηση του μάγματος και την άνοδο του μάγματος, τόνισε ότι το μάγμα είναι λιωμένο υλικό το οποίο ανεβαίνει και υπάρχει μέσα στη γη και αποθηκεύεται σε διάφορες περιοχές. «Σε κάποιες περιπτώσεις θα βρει δρόμο να φτάσει στην επιφάνεια. Εκεί που θα βγει θα δημιουργηθεί ένα ηφαίστειο και αυτό το υλικό που βγαίνει έξω είναι λάβα. Άρα το υλικό, πριν βγει, ας πούμε το λέμε μάγμα. Και όταν βγει το λέμε λάβα. Το μάγμα τρυπάει την επιφάνεια, βγαίνει μέσα και δημιουργεί ηφαίστεια».