Η Φον ντερ Λάιεν «χτίζει» τη δική της Ευρωπαϊκή CIA: Σχέδιο σοκ για πληροφορίες και ασφάλεια

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει τη δημιουργία μιας νέας υπηρεσίας πληροφοριών, η οποία θα ενταχθεί στη Γενική Γραμματεία υπό την προεδρία της Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν. Στόχος της είναι η συλλογή, συνδυασμός και ανάλυση δεδομένων που συγκεντρώνουν οι εθνικές μυστικές υπηρεσίες των κρατών-μελών, προκειμένου να είναι διαθέσιμα για κοινή χρήση και στρατηγική αξιοποίηση.

Η κίνηση αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ενίσχυσης της ευρωπαϊκής ασφάλειας, ειδικά μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και τις αμφίβολες δηλώσεις του Τραμπ για πιθανή μείωση της αμερικανικής στρατιωτικής στήριξης προς την Ευρώπη. Σύμφωνα με πηγές των Financial Times, η πρόθεση είναι να δημιουργηθεί ένα όργανο που θα συνδέει τις υπάρχουσες υπηρεσίες πληροφοριών, χωρίς να εμπλέκεται σε επιχειρησιακές δράσεις στο πεδίο.

Ωστόσο, η πρωτοβουλία προκαλεί έντονες αντιδράσεις. Ανώτεροι αξιωματούχοι της EEAS εκφράζουν ανησυχία ότι η νέα μονάδα θα επικαλύπτει το Intcen, το Κέντρο Πληροφοριών της ΕΕ, και θα απειλήσει την υφιστάμενη συνεργασία. Παράλληλα, κράτη όπως η Γαλλία και η Ουγγαρία εμφανίζονται διστακτικά στο μοίρασμα ευαίσθητων δεδομένων, γεγονός που μπορεί να περιορίσει την αποτελεσματικότητα της προσπάθειας.

Η νέα υπηρεσία δεν επιδιώκει τη δημιουργία πρακτόρων «στο πεδίο», αλλά την καλύτερη αξιοποίηση της πληροφορίας για κοινές στρατηγικές αποφάσεις, μειώνοντας την ευρωπαϊκή εξάρτηση από τις ΗΠΑ. Η κίνηση αυτή συνοδεύεται από άλλα μέτρα, όπως η χρηματοδότηση εξοπλισμών για την Ουκρανία και το δορυφορικό πρόγραμμα Iris2, που θα ενισχύσει τις ευρωπαϊκές επικοινωνιακές και παρατηρητικές δυνατότητες.

Η πρωτοβουλία της Φον ντερ Λάιεν σηματοδοτεί μια πιο φιλόδοξη, ανεξάρτητη και ενιαία ευρωπαϊκή στρατηγική ασφάλειας. Αν πετύχει, θα μπορούσε να αποτελέσει το θεμέλιο για μια ενιαία ευρωπαϊκή αμυντική ταυτότητα. Αν αποτύχει, όμως, κινδυνεύει να οξύνει τις εντάσεις μεταξύ των κρατών-μελών και να δημιουργήσει νέες δυσκολίες στον έλεγχο και τη διαχείριση ευαίσθητων δεδομένων.