Πηγή Φωτογραφίας: President Trump speaks during Tuesday's State of the Union. Photo: Kenny Holston/The New York Times Δημιουργός: Kenny Holston | Συντελεστές: Kenny Holston/Pool The New York Times/AP/dpa Πνευματικά δικαιώματα: (c) Pool The New York Times
Pagenews.gr / Γεωπολιτικά / State of the Union 2026: Τραμπ, Ιράν και η «επιρροή Νετανιάχου» στον διεθνή χάρτη
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
State of the Union: Τραμπ καρφώνει Ιράν, λανσάρει στρατιωτική απειλή και στήνει εκλογικό αφήγημα “εθνικής απειλής”
Η πιο μεγαλεπήβολη ομιλία State of the Union στην ιστορία σηματοδοτεί στρατηγικές επιλογές εξωτερικής πολιτικής — με επίκεντρο το Ιράν και την ισραηλινή επιρροή — και λαϊκιστικές κινήσεις στο εσωτερικό ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών.
Σε μια συγκυρία όπου οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται αντιμέτωπες με πολλαπλές γεωπολιτικές προκλήσεις, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποίησε την ετήσια ομιλία του State of the Union ως ένα πολιτικό εργαλείο με διττό στόχο: να ενισχύσει την εσωτερική του βάση ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών και να βάλλει στρατηγικά κατά αντιπάλων στο εξωτερικό, με επίκεντρο το Ιράν και την παγκόσμια ασφάλεια. Η ομιλία του, με ρεκόρ διάρκειας 108 λεπτών, χαρακτηρίστηκε από επιθετικό τόνο, προβολή απειλών και έντονη παραπολιτική αφήγηση.
Ιράν και η “σιδηρά γραμμή”: Πολιτικό αφήγημα ή προετοιμασία πολέμου;
Στο επίκεντρο της ομιλίας βρέθηκε το Ιράν, που ο Τραμπ κατηγόρησε πως αναπτύσσει βαλλιστικούς πυραύλους και εργάζεται για πυρηνικά όπλα — ισχυρισμοί που δεν συνοδεύτηκαν από νέα αποδεικτικά στοιχεία και απορρίπτονται κατηγορηματικά από την Τεχεράνη ως «μεγάλα ψέματα».
Ο πρόεδρος τόνισε ότι προτιμά τη διπλωματία, αλλά ότι δεν θα επιτρέψει την απόκτηση πυρηνικών από το Ιράν, αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης. Αυτή η επιμονή αντανακλά μια στρατηγική προετοιμασία για πιθανή σύγκρουση — ενισχυμένη από τη μεγαλύτερη ανάπτυξη αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή από τον πόλεμο στο Ιράκ.
Η εκστρατεία αυτή, σύμφωνα με αναλύσεις, δεν είναι καθόλου τυχαία: το Ισραήλ, υπό τον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, πιέζει εδώ και καιρό για πιο σκληρή γραμμή κατά της Τεχεράνης και ενδέχεται να έχει συμβάλει στην κλιμάκωση της αμερικανικής ρητορικής — ένα στοιχείο που εξετάζεται ως καθοριστικό στη διαμόρφωση της στρατηγικής Ουάσινγκτον.
Γεωπολιτικό περιβάλλον: Στρατιωτική συγκέντρωση, διαπραγματεύσεις και αυξανόμενη ένταση
Η ομιλία συνέπεσε με κρίσιμες διαπραγματεύσεις στη Γενεύη μεταξύ Αμερικανών και Ιρανών αξιωματούχων για το πυρηνικό πρόγραμμα, ενώ αρκετές πηγές αναφέρουν ότι η στρατιωτική κινητοποίηση στη Μέση Ανατολή υποδηλώνει μια πιθανή προετοιμασία για δράση εφόσον οι συνομιλίες αποτύχουν.
Σε παρασκηνιακές συζητήσεις, αξιωματούχοι και αναλυτές τονίζουν ότι ο υψηλός αριθμός στρατευμάτων και η επανειλημμένη προειδοποίηση για λύσεις «με κάθε κόστος» δημιουργούν μια ψυχολογική και στρατιωτική κάλυψη για πιθανή κλιμάκωση, ακόμη και αν δεν ακολουθήσει άμεση στρατιωτική επιχείρηση.
Εσωτερικό μέτωπο: Λαϊκισμός, οικονομία και εκλογικό αφήγημα
Εσωτερικά, η ομιλία είχε έντονο προεκλογικό χαρακτήρα. Ο Τραμπ επανέλαβε ότι η αμερικανική οικονομία «ανθεί», παρά τις έντονες ενδείξεις ότι το κόστος ζωής παραμένει υψηλό για πολλές κοινότητες και τα δημοσιονομικά στοιχεία προκαλούν οριακή αισιοδοξία.
Στρατηγικά, προσπάθησε να συνδέσει την εξωτερική απειλή με εσωτερική συσπείρωση, προβάλλοντας σκληρές γραμμές για μετανάστευση, κρίση ασφάλειας και «πόλεμο κατά της απάτης» στο σύστημα κοινωνικών παροχών. Αυτές οι κινήσεις αποτελούν λαϊκιστικό μείγμα πολιτικών που στοχεύουν στην κινητοποίηση της δεξιάς βάσης ενόψει των κρίσιμων ενδιάμεσων εκλογών.
Η επιρροή Νετανιάχου και η σκιώδης πολιτική πίσω από τα παρασκήνια
Οι σχέσεις ΗΠΑ–Ισραήλ έχουν ιστορικό βάθος, αλλά η πρόσφατη επαναδραστηριοποίηση της ισραηλινής ηγεσίας στο να ενισχύσει την αμερικανική σκληρότητα έναντι του Ιράν δεν περνά απαρατήρητη. Προηγούμενα ρεπορτάζ ανέφεραν ότι ο Νετανιάχου επεξεργαζόταν σχέδια για να πείσει τον Τραμπ για ακόμη πιο επεμβατική πολιτική στην Τεχεράνη, συμπεριλαμβανομένων νέων αεροπορικών χτυπημάτων — μια κίνηση που δείχνει καθαρά πώς η συμμαχία μπορεί να καθορίζει στρατηγικές αποφάσεις.
Το στοιχείο αυτό προσθέτει μια βαθύτερη παραπολιτική διάσταση: δεν πρόκειται μόνο για μια αμερικανική εσωτερική στρατηγική, αλλά για ευρύτερη διατλαντική στρατηγική επιρροή, όπου ισραηλινές προτεραιότητες ενσωματώνονται στο αμερικανικό γεωστρατηγικό αφήγημα.
Αποτιμώντας το πολιτικό σκηνικό
Η ομιλία του State of the Union φαίνεται λιγότερο ως ένα καθαρό σχέδιο πολιτικών μέτρων και περισσότερο ως ένα γεωπολιτικό και προεκλογικό σόου: μια προσπάθεια να ανασυνδεθούν οι ψηφοφόροι γύρω από την ιδέα της «εθνικής απειλής», ενώ παράλληλα διαμορφώνονται συνθήκες πίεσης προς το Ιράν.
Η αποτελεσματικότητα αυτής της στρατηγικής δεν εξαρτάται μόνο από το αν θα επιτευχθεί συμφωνία στη Γενεύη ή όχι, αλλά και από το πώς θα ερμηνευθεί η ρητορική και οι κινήσεις αυτές από τους ψηφοφόρους και τους διεθνείς εταίρους.Η ομιλία του Τραμπ αποτέλεσε ένα σύνθετο μείγμα εσωτερικής λαϊκιστικής στρατηγικής και εξωτερικής στρατιωτικής ρητορικής, που εντείνει τις πιέσεις στο Ιράν, αξιοποιεί γεωπολιτικές συμμαχίες όπως το Ισραήλ και διαμορφώνει αφήγημα για την επικείμενη εκλογική μάχη
Η ομιλία του Ντόναλντ Τραμπ για την Κατάσταση του Έθνους δεν ήταν απλώς μια ακόμη θεσμική στιγμή στο Καπιτώλιο. Ήταν μια πολιτική παράσταση με έντονη σκηνοθεσία, αυστηρό έλεγχο μηνυμάτων και συμβολισμούς μελετημένους μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια, μπροστά όσο και πίσω από τις κάμερες και πολλά παραλειπόμενα.
Μαραθώνια σε διάρκεια, η ομιλία του Τραμπ έφτασε τα 108 λεπτά, καταγράφοντας ρεκόρ ως η μεγαλύτερη ομιλία για την Κατάσταση της Ένωσης στην αμερικανική ιστορία. Ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος ξεπέρασε το προηγούμενο ρεκόρ του Μπιλ Κλίντον από το 2000, αλλά και το δικό του περσινό ρεκόρ, επιβεβαιώνοντας ότι η φετινή εμφάνιση δεν θα περνούσε απαρατήρητη.
Από την πρώτη στιγμή, το σκηνικό ήταν στημένο για τηλεοπτικό υπερθέαμα. Οι Ολυμπιονίκες της εθνικής ομάδας χόκεϊ στα θεωρεία, οι διαδοχικές τιμητικές αναφορές σε «αμερικανούςήρωες», οι συγκινητικές επανενώσεις και τα παρατεταμένα χειροκροτήματα συνέθεταν την εικόνα μιας «Αμερικής που κερδίζει ξανά» – την ώρα που οι δημοσκοπήσεις δείχνουν τη δημοτικότητα του προέδρου σε χαμηλά επίπεδα και οι ενδιαμέσες εκλογές του Νοεμβρίου πλησιάζουν. Ο Τραμπ έπρεπε να βάλει τα δυνατά του.
Ωστόσο, όσο περνούσε η ώρα, ο γνώριμος Τραμπ επανεμφανίστηκε. Η ρητορική οξύνθηκε, οι επιθέσεις προς τους Δημοκρατικούς εντάθηκαν και οι τόνοι ανέβηκαν.
«Θα έπρεπε να ντρέπεστε», τους είπε όταν δεν σηκώθηκαν να χειροκροτήσουν, ενώ σε άλλη στιγμή τούς χαρακτήρισε «άρρωστους».
Από τα έδρανα, η Δημοκρατική βουλευτής Ιλχάν Ομάρ φώναξε «σκοτώνετε Αμερικανούς», διακόπτοντας την ομιλία, ενώ ο Αλ Γκριν απομακρύνθηκε από την αίθουσα ύστερα από διαμαρτυρία με πλακάτ όπου έγραφε ότι «οι μαύροι δεν είναι πίθηκοι» και αποβλήθηκε από την αίθουσα.
Το μήνυμα στο πλακάτ συνδεόταν με βίντεο ρατσιστικού περιεχομένου που είχε αναρτήσει νωρίτερα μέσα στον μήνα ο Τραμπ στο Truth Social και το οποίο απέσυρε μετά τις έντονες αντιδράσεις.
Στο βίντεο απεικονίζονταν ο πρώην πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα και η πρώην πρώτη κυρία Μισέλ Ομπάμα με σώματα πιθήκων.
Στο παρασκήνιο, ο πραγματικός στόχος ήταν σαφής: η ανάκτηση πολιτικού εδάφους σε δύο πεδία που άλλοτε αποτελούσαν τα ισχυρά του χαρτιά, όπως η οικονομία και το μεταναστευτικό – ενόψει και των ενδιάμεσων εκλογών.
Με αναφορές στη μείωση του πληθωρισμού και στην πτώση τιμών βασικών αγαθών, όπως τα αυγά, ο Τραμπ επιχείρησε να πείσει ότι έχει βάλει τη χώρα σε τροχιά μιας νέας «χρυσής εποχής».
Την ίδια ώρα, υποσχέθηκε σκληρή γραμμή κατά της «παράνομης μετανάστευσης», επαναλαμβάνοντας ότι «πρώτο καθήκον της κυβέρνησης είναι να προστατεύει τους Αμερικανούς πολίτες».
Η ομιλία πραγματοποιήθηκε σε μια περίοδο αυξημένης διεθνούς έντασης. Ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ έστειλε σαφές μήνυμα προς το Ιράν ότι δεν θα επιτρέψει την απόκτηση πυρηνικού όπλου, ενώ υπερασπίστηκε την πολιτική του στους δασμούς, παρά το πρόσφατο πλήγμα από το Ανώτατο Δικαστήριο που τους ακύρωσε.
Υπενθύμισε επίσης τα αμερικανικά αεροπορικά πλήγματα του περασμένου καλοκαιριού που έπληξαν τις πυρηνικές δυνατότητες της Τεχεράνης, εξήρε την επιχείρηση που οδήγησε στην απομάκρυνση του Μαδούρο στη Βενεζουέλα, καθώς και τη διαμεσολάβηση της κυβέρνησής του για την επίτευξη εκεχειρίας στον πόλεμο του Ισραήλ με τη Χαμάς στη Γάζα.
Μάλιστα, ο Τραμπ απένειμε το Μετάλλιο Τιμής στον πιλότο που τραυματίστηκε κατά την επιχείρηση Μαδούρο: «Δέχτηκε 4 πυροβολισμούς που διέλυσαν το πόδι του» είπε.
«Ως πρόεδρος, θα φέρω την ειρήνη όπου μπορώ. Αλλά δεν θα διστάσω ποτέ να αντιμετωπίσω απειλές κατά της Αμερικής, όπου πρέπει», κατέληξε.
Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς θα ηγηθεί ενός «πολέμου κατά της απάτης», ισχυριζόμενος ότι η εξάλειψή της θα μπορούσε να ισοσκελίσει τον προϋπολογισμό.
Ο Ντόναλντ Τραμπ κατά την ομιλία του στο Καπιτώλιο / REUTERS / NATHAN HOWARD
Το κλίμα στο Καπιτώλιο ήταν εμφανώς τεταμένο. Δεκάδες Δημοκρατικοί απουσίασαν, άλλοι αποχώρησαν, ενώ σε ορισμένες στιγμές ακούστηκαν γέλια από την αντιπολίτευση, με τον πρόεδρο να αντιδρά οργισμένα και γυρίζοντας προς το μέρος τους, να λέει: «Άρρωστοι άνθρωποι».
Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο κοίταζε αποσβολωμένος καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ έλεγε ότι είχε τερματίσει οκτώ πολέμους και «έσωσε 35 εκατομμύρια ανθρώπους».
Παρά τις αιχμηρές παρεκκλίσεις από το κείμενο, η συνολική του εικόνα ήταν πιο ελεγχόμενη σε σχέση με άλλες φορές – στοιχείο κρίσιμο για έναν 79χρονο πρόεδρο που δέχεται κριτική για την ηλικία του και βλέπει τις δημοσκοπήσεις να πιέζουν.
Έξι στους 10 Αμερικανούς (61%), ανάμεσά τους και σημαντικό μέρος των Ρεπουμπλικανών, θεωρούν ότι ο Ντόναλντ Τραμπ έχει γίνει αλλοπρόσαλλος με την ηλικία, σύμφωνα με τελευταία δημοσκόπηση Reuters/Ipsos. Οι περισσότεροι Αμερικανοί θεωρούν ότι η πολιτική ηγεσία των ΗΠΑ είναι πολύ γερασμένη.
Όπως και στην πρώτη του θητεία, ο Τραμπ χρησιμοποίησε καλεσμένους για να ενισχύσει δραματικά το μήνυμά του, μεταξύ των οποίων η Έρικα Κερκ, χήρα του Τσάρλι Κερκ,ήρωες του αμερικανικού στρατού και ένας πρώην πολιτικός κρατούμενος που απελευθερώθηκε μετά την ανατροπή του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, από τις αμερικανικές δυνάμεις.
Από την πλευρά τους, οι Δημοκρατικοί προσκάλεσαν θύματα του Τζέφρι Επστάιν και τουλάχιστον δώδεκα άτομα που επηρεάστηκαν από την αυστηροποίηση της μεταναστευτικής πολιτικής.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσαν και οι συμβολισμοί εκτός πολιτικής.
Ο 19χρονος γιος του Τραμπ, Μπάρον, εμφανίστηκε στο θεωρείο με μπλε γραβάτα – επιλογή που σχολιάστηκε, καθώς το μπλε συνδέεται παραδοσιακά με τους Δημοκρατικούς, σε αντίθεση με το κόκκινο που επέλεξαν ο ίδιος ο Τραμπ και οι στενοί συνεργάτες του.
Δίπλα του, η Πρώτη Κυρία Μελάνια Τραμπ υιοθέτησε αυστηρό, επαγγελματικό ύφος, με ανθρακί κοστούμι του οίκου Dolce & Gabbana και γόβες Manolo Blahnik, ενισχύοντας την εικόνα πειθαρχίας και ελέγχου.
Το βράδυ στο Καπιτώλιο ο Τραμπ έδειξε ότι παραμένει κυρίαρχη πολιτική φιγούρα και δεινός σκηνοθέτης της εικόνας του. Όμως πίσω από το σκηνοθετημένο υπερθέαμα, η πολιτική πραγματικότητα παραμένει απαιτητική.
Αρκεί το θέαμα για να αλλάξει την πολιτική τροχιά ενόψει Νοεμβρίου;
Δημοσιογράφος με εμπειρία στη σύνταξη και επιμέλεια ειδησεογραφικού περιεχομένου, με έμφαση στη ροή της καθημερινής επικαιρότητας και την άμεση κάλυψη των σημαντικότερων εξελίξεων στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Ασχολείται με πολιτικά, κοινωνικά, οικονομικά και γενικού ενδιαφέροντος θέματα, διασφαλίζοντας την έγκυρη και έγκαιρη ενημέρωση του κοινού.
Απόφοιτος Τμήματος Δημοσιογραφίας και Μέσων Μαζικής Επικοινωνίας, με εξειδίκευση στα ψηφιακά μέσα ενημέρωσης και τη σύγχρονη ειδησεογραφία. Διαθέτει εμπειρία στην συγγραφή online περιεχομένου, τη διαχείριση ειδησεογραφικής ύλης και την παρακολούθηση της επικαιρότητας σε πραγματικό χρόνο.
Ο Τραμπ βάζει «ρωσικό» επενδυτή στο τιμόνι του διαδρόμου Αρμενίας–Αζερμπαϊτζάν: Η νέα μάχη επιρροής στον Καύκασο
Η Ουάσινγκτον επενδύει πάνω από 200 εκατ. δολάρια στον στρατηγικό διάδρομο TRIPP, επιχειρώντας να αναδιαμορφώσει τις ισορροπίες ανάμεσα σε Ρωσία, Τουρκία, Ιράν και Δύση
ΣΟΚ ΣΤΗΝ ΑΓΚΥΡΑ; Οι ΗΠΑ ανοίγουν τον δρόμο για τα Switchblade στην Ελλάδα – Το νέο «όπλο-φάντασμα»
Το State Department ενέκρινε πιθανή πώληση των Switchblade 300 Block 20 στην Ελλάδα, ενισχύοντας το ελληνικό οπλοστάσιο με ένα από τα πλέον σύγχρονα περιφερόμενα πυρομαχικά. Η κίνηση αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική βαρύτητα σε μια περίοδο έντονων εξελίξεων στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Κύπρος κρατά το "κλειδί" της ευρωπαϊκής άμυνας – Το βέτο που μπλοκάρει την Τουρκία
Ο πόλεμος στην Ουκρανία αυξάνει τη στρατηγική αξία της Άγκυρας, όμως το Κυπριακό εξακολουθεί να αποτελεί τη μεγαλύτερη πολιτική "κόκκινη γραμμή" στις σχέσεις Ε.Ε. – Τουρκίας.
Ανάμεσα στον Χαμενεΐ και τον Τραμπ: Το αδύνατο γεωπολιτικό ισοζύγιο του Ιράκ
Μέσα σε λίγες ημέρες ο Ιρακινός πρωθυπουργός τίμησε τον Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν και βρέθηκε στον Λευκό Οίκο. Η Βαγδάτη επιχειρεί να επιβιώσει ανάμεσα στις δύο υπερδυνάμεις της Μέσης Ανατολής.
Νετανιάχου στην Ουάσιγκτον: Η συνάντηση με τον Τραμπ που μπορεί να αλλάξει τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή
Με φόντο το Ιράν, τα Στενά του Ορμούζ και τις συνομιλίες για τον Λίβανο, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός επιχειρεί να επηρεάσει τη νέα αμερικανική στρατηγική στην περιοχή.
Οι Χούθι απειλούν με αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας μετά την επίθεση σε αεροδρόμιο της Υεμένης
Η ένταση στην Αραβική Χερσόνησο κλιμακώνεται, καθώς ανώτερο στέλεχος των Χούθι προειδοποίησε ότι η Σαουδική Αραβία θα βρεθεί αντιμέτωπη με αποκλεισμό εάν συνεχιστούν οι επιθέσεις εναντίον περιοχών που ελέγχει το κίνημα στην Υεμένη.
Ειρήνη ή νέα κλιμάκωση; Ο Τραμπ βλέπει συμφωνία, αλλά το Κρεμλίνο προετοιμάζεται για σκληρότερη σύγκρουση
Ο Ντόναλντ Τραμπ δηλώνει ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν είναι έτοιμος να τερματίσει τον πόλεμο στην Ουκρανία. Ωστόσο, πληροφορίες από πηγές κοντά στο Κρεμλίνο και οι τελευταίες ρωσικές τοποθετήσεις δείχνουν ότι η Μόσχα εξακολουθεί να επενδύει στη στρατιωτική πίεση, μετατρέποντας τις ειρηνευτικές διαβουλεύσεις σε εργαλείο διαπραγμάτευσης και όχι σε άμεσο στόχο.
Ο Ντόναλντ Τραμπ κατά την ομιλία του στο Καπιτώλιο / REUTERS / NATHAN HOWARD
