Τράμπ εναντίον Νετανιάχου: Η Κρίση Κυριαρχίας που Αναδιαμορφώνει το Ισραήλ

Η αμερικανική παρέμβαση για παύση των ισραηλινών επιθέσεων στη Βηρυτό προκαλεί πολιτικό σεισμό στο Τελ Αβίβ, αποκαλύπτοντας βαθύτερες γεωπολιτικές μετατοπίσεις στη σχέση ΗΠΑ–Ισραήλ και τη μάχη για την επόμενη ημέρα στη Μέση Ανατολή.

Τραμπ εναντίον Νετανιάχου: Η Κρίση Κυριαρχίας που Αναδιαμορφώνει το Ισραήλ

Η απόφαση του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Τραμπ να μπλοκάρει ισραηλινές επιθέσεις εναντίον στόχων της Χεζμπολάχ στη Βηρυτό δεν αποτελεί απλώς ένα ακόμη επεισόδιο αμερικανικής διπλωματικής παρέμβασης στη Μέση Ανατολή. Πρόκειται για μια εξέλιξη που φέρνει στην επιφάνεια ένα θεμελιώδες ερώτημα για το μέλλον του Ισραήλ: ποιος λαμβάνει τελικά τις αποφάσεις πολέμου και ειρήνης;

Η ανακοίνωση του Τραμπ ότι Ισραήλ και Χεζμπολάχ συμφώνησαν σε νέα κατάπαυση πυρός ήρθε λίγες ώρες αφότου ο Νετανιάχου είχε διατάξει νέα κύματα βομβαρδισμών στα νότια προάστια της Βηρυτού, περιοχή που θεωρείται το πολιτικό και επιχειρησιακό κέντρο βάρους της Hezbollah.

Η εξέλιξη προκάλεσε πολιτικό σοκ στο εσωτερικό του Ισραήλ.

«Η τοποθεσία είναι διαφορετική, αλλά η ιστορία είναι η ίδια. Μια κυβέρνηση που έχει χάσει τον έλεγχο της ισραηλινής κυριαρχίας», δήλωσε ο Μπένετ, πρώην πρωθυπουργός και βασικός αντίπαλος του Νετανιάχου στις επερχόμενες εκλογές.

Ακόμη πιο αιχμηρός εμφανίστηκε ο Λαπίντ

«Πλήρες προτεκτοράτο», έγραψε σε ανάρτησή του, υπονοώντας ότι η Ουάσιγκτον καθορίζει πλέον άμεσα τις στρατιωτικές αποφάσεις του Ισραήλ.

Οι δηλώσεις αυτές δεν αποτελούν απλή προεκλογική ρητορική. Αντανακλούν έναν αυξανόμενο φόβο στο ισραηλινό πολιτικό σύστημα ότι η στρατηγική αυτονομία της χώρας περιορίζεται ακριβώς τη στιγμή που η περιοχή εισέρχεται σε περίοδο αναδιάταξης ισχύος.

Η Νέα Στρατηγική του Τραμπ

Ο Trump φαίνεται να επιδιώκει κάτι πολύ ευρύτερο από μια προσωρινή αποκλιμάκωση.

Οι αμερικανικές διαπραγματεύσεις με το Ιράν για το πυρηνικό πρόγραμμα βρίσκονται σε κρίσιμη φάση. Μια ανεξέλεγκτη σύγκρουση Ισραήλ–Χεζμπολάχ θα μπορούσε να προκαλέσει κατάρρευση του διαλόγου Ουάσιγκτον–Τεχεράνης και να οδηγήσει σε γενικευμένη περιφερειακή ανάφλεξη.

Η προειδοποίηση της Τεχεράνης ότι οι ισραηλινές επιθέσεις υπονομεύουν τις συνομιλίες δεν πέρασε απαρατήρητη στον Λευκό Οίκο.

Για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες, η αμερικανική προτεραιότητα φαίνεται να μην είναι η άνευ όρων στήριξη κάθε ισραηλινής στρατιωτικής επιλογής αλλά η διατήρηση ενός ευρύτερου περιφερειακού σχεδιασμού.

Η λογική αυτή συγκρούεται μετωπικά με τη στρατηγική Νετανιάχου

Το Δόγμα Νετανιάχου  Υπό Αμφισβήτηση

Ο Νετανιάχου έχει οικοδομήσει το πολιτικό του αφήγημα πάνω στην εικόνα του ηγέτη που δεν υποχωρεί απέναντι στο Ιράν, τη Hezbollah και τη Hamas.

Η δημόσια παρέμβαση Τραμπ δημιουργεί ένα πρόβλημα εικόνας.

Ενώ ο Ισραηλινός πρωθυπουργός επέμενε ότι η χώρα θα συνεχίσει να χτυπά στόχους της Hezbollah εφόσον συνεχιστούν οι επιθέσεις, η πραγματικότητα έδειξε ότι η τελική απόφαση ανεστάλη μετά από αμερικανική παρέμβαση.

Αυτό δίνει στους πολιτικούς του αντιπάλους ένα ισχυρό επιχείρημα:

Ότι ο Netanyahu δεν ελέγχει πλέον πλήρως την ατζέντα ασφαλείας.

Σε μια χώρα όπου η εθνική ασφάλεια αποτελεί καθοριστικό εκλογικό παράγοντα, η εικόνα αυτή μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα επιζήμια.

Η Σύγκρουση των Δύο Δεξιών

Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι οι επικριτές του Νετανιάχου δεν προέρχονται μόνο από την κεντροαριστερά.

Ο Μπένετ, ο Eisenkot και ακόμη και στελέχη της σκληρής δεξιάς θεωρούν ότι η Ουάσιγκτον περιορίζει την επιχειρησιακή ελευθερία του Ισραήλ.

Ο πρώην αρχηγός ΓΕΕΘΑ Gadi Eisenkot χαρακτήρισε την αμερικανική απαίτηση «ταπεινωτική».

Ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας Itamar Μπεν Γκιβρ προχώρησε ακόμη περισσότερο:

«Το Ισραήλ πρέπει να πει όχι στον Τραμπ»

Η αντιπαράθεση πλέον δεν αφορά μόνο την πολιτική επιβίωση του Νετανιάχου

Αφορά τον ίδιο τον ορισμό της ισραηλινής κυριαρχίας.

Η Μεγάλη Γεωπολιτική Εικόνα

Πίσω από τη διαμάχη βρίσκεται μια βαθύτερη μεταβολή.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιχειρούν να περάσουν από τη διαχείριση κρίσεων στη διαχείριση ισορροπιών.

Η Ουάσιγκτον επιδιώκει:

• να αποτρέψει έναν περιφερειακό πόλεμο με το Ιράν,
• να διατηρήσει ανοικτό τον διπλωματικό διάλογο,
• να περιορίσει την κινεζική και ρωσική επιρροή,
• να σταθεροποιήσει τις ενεργειακές και εμπορικές οδούς της Ανατολικής Μεσογείου.

Σε αυτό το πλαίσιο, η ανεξέλεγκτη κλιμάκωση Ισραήλ–Χεζμπολάχ θεωρείται στρατηγικός κίνδυνος.

Το αποτέλεσμα είναι ότι το Ισραήλ αντιμετωπίζεται ολοένα περισσότερο ως κρίσιμος αλλά όχι αυτόνομος παράγοντας ενός ευρύτερου αμερικανικού σχεδιασμού.

Το πραγματικό μήνυμα των τελευταίων γεγονότων δεν αφορά τη Χεζμπολάχ ούτε τη Βηρυτό.

Αφορά τη μεταβολή της σχέσης ισχύος μεταξύ Ουάσιγκτον και Τελ Αβίβ.

Για δεκαετίες η αμερικανική υποστήριξη προς το Ισραήλ παρουσιαζόταν ως σχεδόν άνευ όρων.

Σήμερα εμφανίζονται για πρώτη φορά δημόσια όρια.

Ο Trump δεν αμφισβητεί τη στρατηγική συμμαχία με το Ισραήλ.

Αμφισβητεί όμως το δικαίωμα οποιουδήποτε Ισραηλινού ηγέτη να καθορίζει μονομερώς τις εξελίξεις σε μια περιοχή που η Ουάσιγκτον θεωρεί κομβική για τα παγκόσμια συμφέροντά της.

Η κρίση της Βηρυτού ίσως καταγραφεί στο μέλλον ως η στιγμή που η αμερικανική επιρροή έπαψε να είναι αόρατη και έγινε δημόσια, άμεση και πολιτικά εκρηκτική.

Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν ο Nετανιάχου θα επιβιώσει πολιτικά.

Το ερώτημα είναι αν το Ισραήλ εισέρχεται σε μια νέα εποχή όπου η εθνική του στρατηγική θα καθορίζεται περισσότερο από τις ανάγκες της αμερικανικής γεωπολιτικής αρχιτεκτονικής παρά από τις δικές του προτεραιότητες.

Πηγή: pagenews.gr