ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ ΣΕ ΑΝΑΒΡΑΣΜΟ: Η φον ντερ Λάιεν ανοίγει για πρώτη φορά παράθυρο διαπραγμάτευσης με τη Μόσχα
Πηγή Φωτογραφίας: Πνευματικά Δικαιώματα Copyright 2026 The Associated Press. All rights reserved.//ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ ΣΕ ΑΝΑΒΡΑΣΜΟ: Η φον ντερ Λάιεν ανοίγει για πρώτη φορά παράθυρο διαπραγμάτευσης με τη Μόσχα
Για πρώτη φορά από την έναρξη της ρωσικής εισβολής, η κορυφή της Ευρωπαϊκής Ένωσης συζητά πλέον όχι μόνο πώς θα στηρίξει την Ουκρανία, αλλά και ποιος θα μιλήσει με τη Ρωσία όταν ανοίξει το παράθυρο της διπλωματίας.
Σύμφωνα με πληροφορίες από τη σύνοδο κορυφής της Πέμπτης, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έριξε στο τραπέζι μια πρόταση που μέχρι πριν από λίγους μήνες θα θεωρούνταν πολιτικά αδιανόητη: η ΕΕ πρέπει να αρχίσει να εξετάζει το ενδεχόμενο διαπραγματευτικής εντολής για πιθανές ειρηνευτικές συνομιλίες με τη Ρωσία.
Η τοποθέτηση δεν συνιστά αλλαγή στρατηγικής. Συνιστά όμως αλλαγή εποχής.
Και στις Βρυξέλλες όλοι κατάλαβαν τι σημαίνει.
Το τηλεφώνημα που τάραξε την ΕΕ
Η συζήτηση ξέσπασε μετά τις αποκαλύψεις ότι ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα εξουσιοδότησε τον επικεφαλής του γραφείου του να ανοίξει απευθείας δίαυλο επικοινωνίας με το Κρεμλίνο.
Ο συνομιλητής της ευρωπαϊκής πλευράς φέρεται να ήταν ο Γιούρι Ουσάκοφ, ένας από τους πλέον στενούς συνεργάτες του Βλαντίμιρ Πούτιν και βασικός διαχειριστής των διεθνών επαφών του Ρώσου προέδρου.
Η κίνηση πραγματοποιήθηκε χωρίς ευρεία πολιτική διαβούλευση.
Αρκετές πρωτεύουσες έμαθαν για το άνοιγμα της γραμμής επικοινωνίας από δημοσιεύματα και όχι από θεσμική ενημέρωση.
Και αυτό προκάλεσε έκρηξη.
«Δεν είναι ώρα για διάλογο – είναι ώρα για πίεση»
Διπλωμάτες από χώρες της Βαλτικής και της Ανατολικής Ευρώπης εμφανίστηκαν εξοργισμένοι.
Η βασική τους θέση ήταν απλή:
«Κάθε συζήτηση για διαπραγμάτευση πριν εξαναγκαστεί η Μόσχα σε υποχώρηση κινδυνεύει να μετατραπεί σε δώρο προς τον Πούτιν.»
Για τις χώρες που συνορεύουν με τη Ρωσία, η στρατηγική παραμένει αμετάβλητη:
- περισσότερες κυρώσεις,
- μεγαλύτερη στρατιωτική βοήθεια,
- οικονομική αποδυνάμωση του Κρεμλίνου,
- καμία πρόωρη συζήτηση για συμβιβασμούς.
Ένας ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος περιέγραφε το κλίμα ως:
«Υπάρχει αυξανόμενη αποδοχή ότι κάποια στιγμή θα υπάρξει διαπραγμάτευση. Αλλά πολλοί πιστεύουν ότι εκείνη η στιγμή δεν είναι σήμερα.»
Η φον ντερ Λάιεν βλέπει αλλαγή ισορροπιών
Στην κλειστή συνεδρίαση η πρόεδρος της Επιτροπής φέρεται να υποστήριξε ότι οι εξελίξεις στο πεδίο του πολέμου μεταβάλλουν σταδιακά τις ισορροπίες.
Σύμφωνα με συμμετέχοντες, τόνισε ότι:«Η δυναμική μετακινείται υπέρ της Ουκρανίας.»
Η εκτίμηση αυτή στηρίζεται τόσο στις στρατιωτικές εξελίξεις όσο και στην επιβράδυνση της ρωσικής οικονομίας.
Στις Βρυξέλλες παρακολουθούν πλέον με ιδιαίτερη προσοχή:
- την πτώση των ρυθμών ανάπτυξης,
- τη συνεχή αύξηση του πληθωρισμού,
- τις πιέσεις στον ρωσικό προϋπολογισμό,
- τις αυξανόμενες δυσκολίες χρηματοδότησης του πολέμου.
Η ανάγνωση της Επιτροπής είναι ότι οι κυρώσεις αρχίζουν να παράγουν στρατηγικά αποτελέσματα.
Ο Ζελένσκι βάζει κόκκινες γραμμές
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι συμμετείχε στη συζήτηση και ξεκαθάρισε ότι το Κίεβο δεν θεωρεί πως ο Πούτιν είναι έτοιμος για πραγματική ειρήνη.
Παράλληλα όμως έστειλε ένα διπλό μήνυμα προς τους Ευρωπαίους.
Από τη μία πλευρά:«Η Ρωσία πρέπει να αποδυναμωθεί περαιτέρω.»
Από την άλλη:«Η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να είναι έτοιμη όταν ανοίξει η στιγμή των συνομιλιών.»
Η ουκρανική ηγεσία εξακολουθεί να απορρίπτει κάθε συζήτηση για παραχώρηση εδαφών, ενώ επιμένει ότι μια απλή εκεχειρία χωρίς αξιόπιστες εγγυήσεις ασφαλείας δεν μπορεί να αποτελέσει βιώσιμη λύση.
Ποιος μιλά για λογαριασμό της Ευρώπης;
Πίσω από τη δημόσια συζήτηση για την ειρήνη κρύβεται ένα δεύτερο, εξίσου κρίσιμο ερώτημα:
Ποιος εκπροσωπεί τελικά την Ευρώπη απέναντι στη Ρωσία;
Η πρωτοβουλία Κόστα ανέδειξε ένα θεσμικό κενό που οι Βρυξέλλες προσπαθούν να αποφύγουν εδώ και χρόνια.
Ορισμένοι ηγέτες υπενθύμισαν ότι:
- οι κυρώσεις αποτελούν ευρωπαϊκή αρμοδιότητα,
- τα δεσμευμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία αποτελούν ευρωπαϊκή αρμοδιότητα,
- η διεύρυνση αποτελεί ευρωπαϊκή αρμοδιότητα.
Όμως οι εγγυήσεις ασφαλείας δεν είναι.
Αυτές παραμένουν υπόθεση των εθνικών κυβερνήσεων.
Με άλλα λόγια, όταν η συζήτηση φτάσει στα στρατεύματα, στις αποτρεπτικές δυνάμεις και στις μεταπολεμικές εγγυήσεις, η τελική ισχύς βρίσκεται κυρίως στο Παρίσι, το Λονδίνο, το Βερολίνο και τις άλλες πρωτεύουσες — όχι στα γραφεία των Βρυξελλών.
Γι’ αυτό αρκετοί ηγέτες θεωρούν ότι η λεγόμενη «Συμμαχία των Προθύμων», υπό γαλλοβρετανική καθοδήγηση, θα διαδραματίσει κεντρικό ρόλο όταν φτάσει η ώρα των πραγματικών διαπραγματεύσεων.
Η νέα πραγματικότητα των Βρυξελλών
Η πιο σημαντική εξέλιξη ίσως δεν είναι το τηλεφώνημα προς τη Μόσχα ούτε οι διαφωνίες μεταξύ των κρατών-μελών.
Είναι ότι στο ανώτατο επίπεδο της ΕΕ η συζήτηση έχει πλέον μετακινηθεί.
Μέχρι πρόσφατα το ερώτημα ήταν:
«Πώς θα νικήσει η Ουκρανία;»
Σήμερα, για πρώτη φορά, ένα νέο ερώτημα ακούγεται ανοιχτά στους διαδρόμους της ευρωπαϊκής εξουσίας:
«Ποιος θα καθίσει στο τραπέζι όταν ξεκινήσει η διαπραγμάτευση;»
Η απάντηση παραμένει αβέβαιη.
Όμως η παρέμβαση της φον ντερ Λάιεν δείχνει ότι οι Βρυξέλλες δεν θέλουν να βρεθούν απροετοίμαστες όταν –και αν– η διπλωματία επιστρέψει στο προσκήνιο.
Και αυτό, από μόνο του, αποτελεί ίσως τη σημαντικότερη πολιτική μετατόπιση της Ευρώπης απέναντι στον πόλεμο από το 2022.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο