Ερντογάν: Ζητά άρση περιορισμών στην τουρκική αμυντική βιομηχανία–Στόχος επιστροφή στο αμυντικό οικοσύστημα

Η Άγκυρα ανεβάζει τον πήχη των διεκδικήσεών της στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, ζητώντας την άρση όλων των πολιτικών περιορισμών που εμποδίζουν τη συμμετοχή της Τουρκίας στα ευρωπαϊκά και συμμαχικά αμυντικά προγράμματα. Πίσω από τη ρητορική περί «συμμαχικής ενότητας» βρίσκεται η στρατηγική επιδίωξη επανένταξης της Τουρκίας στην αμυντική βιομηχανία της Δύσης.

Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αξιοποίησε το βήμα της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα για να θέσει εκ νέου ένα πάγιο τουρκικό αίτημα: την κατάργηση όλων των περιορισμών που, όπως υποστηρίζει η Άγκυρα, εμποδίζουν τη συνεργασία μεταξύ των συμμάχων στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας.

Η παρέμβασή του δεν αφορά μόνο τη στρατιωτική συνεργασία στο πλαίσιο της Συμμαχίας. Αποτελεί ευθεία πολιτική πίεση προς την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις Ηνωμένες Πολιτείες, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη επιταχύνει τις επενδύσεις στην άμυνα και αναζητά νέα παραγωγική δυναμικότητα.

«Οι περιορισμοί μεταξύ συμμάχων πρέπει να καταργηθούν»

Κατά την εναρκτήρια ομιλία του, ο Τούρκος πρόεδρος υποστήριξε ότι οι πολιτικές διαφωνίες δεν μπορούν να αποτελούν εμπόδιο στην αμυντική συνεργασία.

«Οι περιορισμοί μεταξύ συμμάχων στην αμυντική συνεργασία, ιδιαίτερα στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας, πρέπει να αρθούν», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Ο Ερντογάν προειδοποίησε ακόμη ότι ο αποκλεισμός χωρών του ΝΑΤΟ που δεν ανήκουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση από τα νέα ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα δημιουργεί, όπως είπε, «τεχνητές διαιρέσεις» στην ευρωπαϊκή ασφάλεια.

Η πραγματική στόχευση: η ευρωπαϊκή αμυντική αγορά

Πίσω από τη δημόσια ρητορική βρίσκεται μια πολύ συγκεκριμένη επιδίωξη.

Η Τουρκία επιθυμεί να συμμετάσχει ενεργά στα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως το πρόγραμμα SAFE (Security Action for Europe), μέσω του οποίου η ΕΕ επιδιώκει να ενισχύσει τη δική της αμυντική βιομηχανία.

Παρά το γεγονός ότι διαθέτει τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό του ΝΑΤΟ και έχει εξελιχθεί σε σημαντικό εξαγωγέα αμυντικού εξοπλισμού, η Άγκυρα παραμένει εκτός αρκετών ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών, κυρίως λόγω των πολιτικών εντάσεων με κράτη-μέλη της ΕΕ.

Το παράθυρο που ανοίγει ο Τραμπ

Η παρέμβαση Ερντογάν ήρθε μία μόλις ημέρα μετά τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος εμφανίστηκε θετικός στην επανεξέταση των αμερικανικών κυρώσεων κατά της Τουρκίας.

Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι εξετάζει:

• την άρση των κυρώσεων CAATSA,
• αλλά και το ενδεχόμενο επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35.

Η εξέλιξη αυτή θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για την τουρκική πλευρά, καθώς η αποπομπή της από το πρόγραμμα το 2019, μετά την αγορά των ρωσικών S-400, αποτέλεσε ένα από τα μεγαλύτερα πλήγματα στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις.

Ωστόσο, οποιαδήποτε αλλαγή πολιτικής αναμένεται να συναντήσει ισχυρές αντιδράσεις στο αμερικανικό Κογκρέσο.

Η Άγκυρα αυξάνει τις αμυντικές δαπάνες

Ο Τούρκος πρόεδρος επιχείρησε παράλληλα να εμφανίσει την Τουρκία ως έναν από τους πλέον συνεπείς συμμάχους της Συμμαχίας.

Όπως ανακοίνωσε, η χώρα θα επιτύχει τον στόχο του ΝΑΤΟ για αμυντικές δαπάνες ύψους 5% του ΑΕΠ έως το 2030.

Παράλληλα γνωστοποίησε νέα επένδυση ύψους 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ανάπτυξη του ολοκληρωμένου συστήματος αεράμυνας Steel Dome, το οποίο, σύμφωνα με την Άγκυρα, θα ενισχύσει τόσο την τουρκική όσο και τη συλλογική αεράμυνα της Συμμαχίας.

Η ευρωπαϊκή επιφυλακτικότητα παραμένει

Παρά τη νέα τουρκική πρωτοβουλία, αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες εξακολουθούν να διατηρούν σοβαρές επιφυλάξεις.

Οι λόγοι είναι πολλαπλοί:

• η αγορά των ρωσικών S-400,
• οι εντάσεις με την Ελλάδα και την Κύπρο,
• οι στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Συρία,
• αλλά και οι ευρύτερες ανησυχίες για το κράτος δικαίου και τις δημοκρατικές ελευθερίες στην Τουρκία.

Για πολλές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, η ενίσχυση της συνεργασίας με την τουρκική αμυντική βιομηχανία παραμένει πολιτικά ιδιαίτερα δύσκολη.

Η σημερινή παρέμβαση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δεν αποτελεί απλώς μια έκκληση για μεγαλύτερη συνεργασία στο ΝΑΤΟ. Συνιστά μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής επανατοποθέτησης της Τουρκίας στο δυτικό αμυντικό οικοσύστημα, σε μια περίοδο όπου η Ευρώπη αναζητά επειγόντως νέες παραγωγικές δυνατότητες και αυξάνει τις αμυντικές της δαπάνες.

Η Άγκυρα επιχειρεί να αξιοποιήσει τη γεωπολιτική της σημασία, τη βιομηχανική της βάση και τη συγκυρία της ευρωπαϊκής επανεξοπλιστικής προσπάθειας ώστε να μετατρέψει την αμυντική συνεργασία σε μοχλό πολιτικής επαναπροσέγγισης με τη Δύση.

Ωστόσο, η πλήρης αποκατάσταση της εμπιστοσύνης δεν εξαρτάται μόνο από τις στρατιωτικές δυνατότητες της Τουρκίας. Η στάση της έναντι της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας, η εκκρεμότητα των S-400 και οι αντιρρήσεις του αμερικανικού Κογκρέσου εξακολουθούν να αποτελούν κρίσιμα εμπόδια. Για τον λόγο αυτό, ακόμη και αν η Ουάσιγκτον εμφανίζεται περισσότερο διαλλακτική υπό τον Τραμπ η επιστροφή της Τουρκίας στον πυρήνα της δυτικής αμυντικής αρχιτεκτονικής παραμένει κάθε άλλο παρά δεδομένη.

Πηγή: pagenews.gr