Κυπριακό: Διπλωματικός πυρετός πριν από Γκουτέρες–Αθήνα,Λευκωσία,Βρυξέλλες συντονίζουν τις επόμενες κινήσεις

Η συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου, η κρίσιμη συνάντηση Χριστοδουλίδη – Μητσοτάκη στην Αθήνα και οι επαφές της προσωπικής απεσταλμένης του ΟΗΕ στην Άγκυρα διαμορφώνουν το διπλωματικό σκηνικό πριν από την άφιξη του Αντόνιο Γκουτέρες στην Κύπρο. Στόχος όλων των πλευρών είναι να διαπιστωθεί αν υπάρχουν οι προϋποθέσεις για μια νέα ουσιαστική προσπάθεια στο Κυπριακό ή αν η διαδικασία θα περιοριστεί στη διατήρηση του διαλόγου.

Η Λευκωσία εισέρχεται σε μία από τις πιο κρίσιμες διπλωματικές εβδομάδες των τελευταίων ετών, καθώς η επικείμενη επίσκεψη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες στην Κύπρο (27-29 Ιουλίου) επαναφέρει το Κυπριακό στο επίκεντρο της διεθνούς ατζέντας.

Πριν ακόμη προσγειωθεί ο επικεφαλής του ΟΗΕ στη Λευκωσία, βρίσκεται σε εξέλιξη ένας έντονος διπλωματικός μαραθώνιος που περιλαμβάνει συντονισμό Ελλάδας και Κυπριακής Δημοκρατίας, επαφές με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και διαβουλεύσεις της προσωπικής απεσταλμένης του ΟΗΕ με την τουρκική ηγεσία.

Το Εθνικό Συμβούλιο χαράζει τη γραμμή της Λευκωσίας

Πρώτος σταθμός είναι η συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου, υπό τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη, με αντικείμενο την ενημέρωση των πολιτικών αρχηγών και τον καθορισμό της στρατηγικής που θα ακολουθήσει η ελληνοκυπριακή πλευρά στις επαφές με τον Αντόνιο Γκουτέρες.

Η Λευκωσία επιδιώκει να παρουσιαστεί με ενιαία γραμμή απέναντι στις επόμενες κινήσεις του ΟΗΕ, γνωρίζοντας ότι η νέα αυτή πρωτοβουλία μπορεί να καθορίσει την πορεία του Κυπριακού μέχρι το τέλος της θητείας του Γενικού Γραμματέα.

Κυβερνητικές πηγές επισημαίνουν ότι βασικός στόχος είναι να διατηρηθεί η διαδικασία ενεργή, χωρίς όμως να υπάρξουν υποχωρήσεις από τις πάγιες θέσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας για λύση στη βάση των σχετικών αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών.

Συντονισμός Αθήνας – Λευκωσίας

Αμέσως μετά τη συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου, ο Νίκος Χριστοδουλίδης μεταβαίνει στην Αθήνα, όπου θα έχει συνάντηση με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη.

Η χρονική συγκυρία μόνο τυχαία δεν είναι.

Η ελληνική και η κυπριακή κυβέρνηση επιδιώκουν πλήρη διπλωματικό συντονισμό λίγες ώρες πριν από την άφιξη του Γκουτέρες, ώστε Αθήνα και Λευκωσία να εμφανιστούν με κοινό μέτωπο τόσο απέναντι στον ΟΗΕ όσο και απέναντι στις τουρκικές θέσεις.

Στο επίκεντρο των συνομιλιών αναμένεται να βρεθούν:

• οι τελευταίες κινήσεις της Άγκυρας,
• η στάση της τουρκοκυπριακής ηγεσίας,
• ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
• αλλά και οι προσδοκίες που μπορεί ρεαλιστικά να υπάρχουν από την επίσκεψη του Γενικού Γραμματέα.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί να αποκτήσει πιο ενεργό ρόλο

Παράλληλα, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο συνάντησης με τον ειδικό απεσταλμένο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Κυπριακό, Ραφαέλε Φίτο.

Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει την προσπάθεια της Λευκωσίας να ενισχύσει ακόμη περισσότερο την ευρωπαϊκή διάσταση του Κυπριακού.

Η Κυπριακή Δημοκρατία θεωρεί ότι η ενεργότερη συμμετοχή των ευρωπαϊκών θεσμών μπορεί να λειτουργήσει ως πρόσθετος μοχλός πίεσης προς την Τουρκία, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις Άγκυρας–Βρυξελλών συνδέονται με ευρύτερα γεωπολιτικά και οικονομικά ζητήματα.

Η Ολγκίν στην Άγκυρα πριν από τον Γκουτέρες

Την ίδια ώρα, η προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, μεταβαίνει στην Άγκυρα για συνομιλίες με τον υπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν.

Οι επαφές αυτές θεωρούνται ιδιαίτερα κρίσιμες, καθώς στόχος του ΟΗΕ είναι να καταγράψει τις πραγματικές προθέσεις της τουρκικής πλευράς πριν από την άφιξη του Αντόνιο Γκουτέρες στην Κύπρο.

Σύμφωνα με διπλωματικές εκτιμήσεις, στο τραπέζι θα βρεθούν:

• οι προϋποθέσεις συνέχισης του διαλόγου,
• η στάση της Τουρκίας απέναντι στις πρωτοβουλίες του ΟΗΕ,
• αλλά και η γενικότερη ατζέντα της επίσκεψης του Γενικού Γραμματέα.

Η Ολγκίν αποτελεί τον βασικό δίαυλο επικοινωνίας του ΟΗΕ με όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές, έχοντας αναλάβει να διερευνήσει εάν υπάρχει επαρκές κοινό έδαφος ώστε η διαδικασία να αποκτήσει νέα δυναμική.

Τι επιδιώκει ο Αντόνιο Γκουτέρες

Η επίσκεψη του Γενικού Γραμματέα θεωρείται η σημαντικότερη παρέμβαση του ΟΗΕ στο Κυπριακό μετά από αρκετά χρόνια.

Σύμφωνα με το πρόγραμμα που έχει ανακοινωθεί, ο Αντόνιο Γκουτέρες θα πραγματοποιήσει χωριστές συναντήσεις με τον Νίκο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν, ενώ προβλέπονται κοινές επαφές, δείπνο εργασίας και συναντήσεις με εκπροσώπους των τεχνικών επιτροπών και της κοινωνίας των πολιτών.

Το ζητούμενο για τα Ηνωμένα Έθνη δεν είναι απαραίτητα η άμεση επανεκκίνηση των επίσημων διαπραγματεύσεων, αλλά η δημιουργία συνθηκών εμπιστοσύνης που θα επιτρέψουν τη συνέχιση του διαλόγου και την αποφυγή νέας περιόδου ακινησίας.

Το μεγάλο αγκάθι παραμένει η μορφή της λύσης

Παρά τη διπλωματική κινητικότητα, οι διαφορές μεταξύ των δύο πλευρών εξακολουθούν να είναι βαθιές.

Η ελληνοκυπριακή πλευρά επιμένει στη λύση διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, σύμφωνα με τα ψηφίσματα του ΟΗΕ, ενώ η τουρκοκυπριακή ηγεσία, με τη στήριξη της Άγκυρας, συνεχίζει να προβάλλει τη θέση περί κυριαρχικής ισότητας και λύσης δύο κρατών.

Αυτό ακριβώς το χάσμα εξηγεί γιατί οι προσδοκίες παραμένουν συγκρατημένες, παρά την έντονη κινητικότητα των τελευταίων ημερών.

Ένα παράθυρο ευκαιρίας με περιορισμένο χρόνο

Η επίσκεψη Γκουτέρες αποκτά ιδιαίτερη σημασία και για έναν ακόμη λόγο: πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία ο ίδιος επιχειρεί να αφήσει ενεργό αποτύπωμα στο Κυπριακό πριν από την ολοκλήρωση της θητείας του.

Για τη Λευκωσία, η διατήρηση της διεθνούς προσοχής στο Κυπριακό αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα. Για την Αθήνα, η στενή συνεργασία με την Κυπριακή Δημοκρατία παραμένει σταθερός άξονας της εξωτερικής πολιτικής. Και για τον ΟΗΕ, η επανεκκίνηση ενός διαλόγου που παραμένει ουσιαστικά παγωμένος εδώ και χρόνια συνιστά μια δύσκολη αλλά αναγκαία διπλωματική πρόκληση.

Το εάν η νέα αυτή πρωτοβουλία θα εξελιχθεί σε ουσιαστική διαπραγματευτική διαδικασία ή θα περιοριστεί σε έναν ακόμη κύκλο επαφών χωρίς απτό αποτέλεσμα θα κριθεί από τις θέσεις που θα κατατεθούν τις επόμενες ημέρες και κυρίως από το κατά πόσο οι εμπλεκόμενες πλευρές είναι διατεθειμένες να αναζητήσουν κοινό έδαφος πέρα από τις γνωστές κόκκινες γραμμές τους.

Πηγή: pagenews.gr