Ορμούζ σε ασφυξία: Μόλις 8 πλοία σε μία ημέρα – Η ενεργειακή «αρτηρία» του πλανήτη στενεύει επικίνδυνα

Η κίνηση στα Στενά έπεσε στο χαμηλότερο επίπεδο μιας εβδομάδας – Kpler και LSEG καταγράφουν νέα υποχώρηση, ενώ η Τεχεράνη επιμένει ότι δεν θα υπάρξει πλήρες άνοιγμα χωρίς αμερικανικές παραχωρήσεις

Νέα επιδείνωση καταγράφεται στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, με την κίνηση να υποχωρεί στο χαμηλότερο επίπεδο της τελευταίας εβδομάδας και τις ναυτιλιακές εταιρείες να συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους του πλανήτη ως ζώνη υψηλού κινδύνου.

Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, μόλις οκτώ πλοία εντοπίστηκαν στα Στενά την Τρίτη, όταν ο μέσος όρος των προηγούμενων δέκα ημερών κινούνταν κοντά στα 12.

Πρόκειται για τη χαμηλότερη ημερήσια επίδοση από τις 5 Αυγούστου.

Από τα οκτώ πλοία, μόνο ένα —πλοίο μεταφοράς άνθρακα— είχε ολοκληρώσει την έξοδό του από τη θαλάσσια δίοδο, ενώ τα υπόλοιπα εξακολουθούσαν να βρίσκονται σε διαδικασία διέλευσης.

Ακόμη πιο ενδεικτικό της νέας πραγματικότητας είναι ότι και τα επτά πλοία που εισήλθαν στα Στενά χρησιμοποίησαν την ιρανική διαδρομή, στοιχείο που δείχνει πόσο περιορισμένη και ελεγχόμενη παραμένει η εμπορική κίνηση.

Τα δεδομένα της LSEG κινούνται στην ίδια κατεύθυνση: κατέγραψαν 11 διελεύσεις την Τρίτη, από 14 μία ημέρα νωρίτερα.

Οι διαφορές στους αριθμούς Kpler και LSEG οφείλονται στις διαφορετικές μεθοδολογίες παρακολούθησης, όμως το μήνυμα είναι κοινό:

το Ορμούζ απέχει πολύ από την κανονικότητα.

Από 130-140 πλοία την ημέρα στα… 8

Η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο αποτυπώνει το μέγεθος της κατάρρευσης.

Πριν από την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών επιθέσεων κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, σύμφωνα με τα στοιχεία που συνοδεύουν την ανάλυση, από τα Στενά περνούσαν συνήθως 130 έως 140 πλοία ημερησίως.

Η σημερινή κίνηση βρίσκεται επομένως σε ένα μικρό κλάσμα των φυσιολογικών επιπέδων.

Μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα, στις 7 Αυγούστου, η Kpler είχε επίσης καταγράψει οκτώ επιβεβαιωμένες διελεύσεις, 33% λιγότερες σε σχέση με την προηγούμενη ημέρα.

Αυτό δείχνει ότι δεν πρόκειται απλώς για μια μεμονωμένη κακή ημέρα, αλλά για μια παρατεταμένη κατάσταση εξαιρετικά περιορισμένης εμπορικής δραστηριότητας.

Η Τεχεράνη δεν υποχωρεί

Η νέα πτώση της κίνησης συμπίπτει με τη σκλήρυνση της ιρανικής στάσης.

Η Τεχεράνη εξακολουθεί να συνδέει την πλήρη επαναλειτουργία του Ορμούζ με την αποδοχή σειράς όρων από την Ουάσινγκτον, μεταξύ των οποίων άρση του ναυτικού αποκλεισμού και ευρύτερες αμερικανικές παραχωρήσεις.

Σε νέες δηλώσεις στις 11 Αυγούστου, η ιρανική πλευρά επανέλαβε ότι τα Στενά θα παραμείνουν κλειστά εφόσον οι ΗΠΑ δεν αλλάξουν στάση.

Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ συνεχίζουν να διατηρούν ισχυρή στρατιωτική παρουσία στην περιοχή και να εφαρμόζουν τον αποκλεισμό ιρανικών λιμένων.

Η αντιπαράθεση έχει έτσι μετατρέψει τη ναυσιπλοΐα σε μοχλό διαπραγματευτικής πίεσης.

Το Ορμούζ δεν είναι απλώς ένα στενό

Η σημασία του διαδρόμου είναι τεράστια.

Τα Στενά αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς κόμβους του κόσμου, καθώς σε κανονικές συνθήκες από εκεί διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων θαλάσσιων ροών πετρελαίου και σημαντικές ποσότητες LNG.

Γι’ αυτό και μια παρατεταμένη διαταραχή δεν μεταφράζεται μόνο σε λιγότερα πλοία.

Μεταφράζεται σε:

υψηλότερα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου,

μεγαλύτερα ναύλα,

καθυστερήσεις παραδόσεων,

ανάγκη αξιοποίησης εναλλακτικών αγωγών,

και αυξημένο γεωπολιτικό premium στις τιμές ενέργειας.

Το πραγματικό κόστος δεν βρίσκεται μόνο στο πετρέλαιο που δεν περνά.

Βρίσκεται και στην τιμή του φόβου για όσα μπορεί να συμβούν στο επόμενο πλοίο.

Οι επιθέσεις κρατούν τους operators μακριά

Η επιφυλακτικότητα των πλοιοκτητών δεν είναι θεωρητική.

Η κατάσταση ασφαλείας έχει επιδεινωθεί ξανά, με τις ΗΠΑ και τους Χούθι της Υεμένης να αναφέρουν ξεχωριστά περιστατικά επιθέσεων στην ευρύτερη περιοχή.

Σε ένα από τα τελευταία επεισόδια, οι Χούθι εξαπέλυσαν θανατηφόρα επίθεση σε πλοίο κοντά στο Bab el-Mandeb, ενώ αμερικανικές δυνάμεις επιτέθηκαν σε πλοίο που, σύμφωνα με την Ουάσινγκτον, επιχειρούσε να παραβιάσει τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών.

Για τις ναυτιλιακές, κάθε τέτοιο περιστατικό ενισχύει το ίδιο συμπέρασμα:

η επιστροφή στο Ορμούζ δεν εξαρτάται μόνο από μια πολιτική ανακοίνωση, αλλά από τη δυνατότητα να ασφαλιστεί πραγματικά ένα πλοίο και το πλήρωμά του.

Η παράδοξη εικόνα στο Bab el-Mandeb

Την ίδια ημέρα, στο Bab el-Mandeb καταγράφηκε η αντίθετη εικόνα.

Η Kpler μέτρησε 30 διελεύσεις, πάνω από τον δεκαήμερο μέσο όρο των 25.

Αυτό είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον.

Δείχνει ότι η κρίση δεν έχει παραλύσει ομοιόμορφα όλα τα μεγάλα θαλάσσια chokepoints της περιοχής.

Οι operators εξακολουθούν να διαχειρίζονται τον κίνδυνο διαδρομή προς διαδρομή, επιλέγοντας πού μπορούν να αναλάβουν μεγαλύτερη έκθεση και πού όχι.

Όμως το Ορμούζ παραμένει διαφορετικής τάξης πρόβλημα, ακριβώς επειδή δεν υπάρχει πραγματικά ισοδύναμη θαλάσσια εναλλακτική για όλες τις ενεργειακές ροές του Περσικού Κόλπου.

Η αγορά έχει ήδη αρχίσει να χτίζει «παράκαμψη»

Το παρατεταμένο πρόβλημα αναγκάζει παράλληλα τους παραγωγούς να αξιοποιούν περισσότερο εναλλακτικές υποδομές.

Η Σαουδική Αραβία διαθέτει τον East-West Pipeline προς το Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα μπορούν να διοχετεύουν μέρος της παραγωγής τους προς τη Φουτζέιρα, έξω από το Ορμούζ.

Ωστόσο, οι συγκεκριμένες διαδρομές δεν μπορούν να αντικαταστήσουν πλήρως τη δυναμικότητα της θαλάσσιας δίοδος.

Ακριβώς γι’ αυτό, όσο το Ορμούζ λειτουργεί στο 5%-10% των κανονικών επιπέδων, οι αγορές θα συνεχίσουν να αντιμετωπίζουν την περιοχή ως δομικό κίνδυνο και όχι ως προσωρινό επεισόδιο.

Το Ιράν αποκτά leverage χωρίς πλήρες κλείσιμο

Το πιο ενδιαφέρον γεωπολιτικά στοιχείο είναι ότι η Τεχεράνη δεν χρειάζεται πλέον να αποκλείσει απολύτως κάθε πλοίο για να διατηρήσει την πίεση.

Αρκεί η αβεβαιότητα.

Εάν οι πλοιοκτήτες φοβούνται ότι μια διέλευση μπορεί να διακοπεί, να δεχθεί επίθεση ή να εμπλακεί σε στρατιωτικό επεισόδιο, μεγάλο μέρος της εμπορικής κίνησης αποσύρεται από μόνο του.

Αυτό μετατρέπει το Ορμούζ σε ένα παράδειγμα έμμεσου θαλάσσιου ελέγχου.

Δεν απαιτείται να υπάρχει φυσικό φράγμα στην είσοδο.

Αρκεί το κόστος ρίσκου να γίνει τόσο υψηλό ώστε η αγορά να αυτοπεριοριστεί.

 Το Ορμούζ γίνεται το ισχυρότερο χαρτί της Τεχεράνης

Για το Ιράν, η θαλάσσια δίοδος παραμένει ίσως το μεγαλύτερο διαπραγματευτικό πλεονέκτημα που διαθέτει απέναντι στις ΗΠΑ.

Η ιρανική οικονομία βρίσκεται υπό τεράστια πίεση από τον αποκλεισμό και τον πόλεμο.

Αλλά όσο η Τεχεράνη μπορεί να κρατά ένα τόσο κρίσιμο ενεργειακό πέρασμα σε καθεστώς αβεβαιότητας, μπορεί να μεταφέρει ένα μέρος του οικονομικού κόστους στους αντιπάλους της και στην παγκόσμια αγορά.

Η Ουάσινγκτον βρίσκεται έτσι αντιμέτωπη με ένα δύσκολο δίλημμα.

Εάν υποχωρήσει στους ιρανικούς όρους, η Τεχεράνη μπορεί να εμφανιστεί ότι κέρδισε παραχωρήσεις χρησιμοποιώντας το Ορμούζ ως μοχλό πίεσης.

Εάν δεν υποχωρήσει, ο ενεργειακός κίνδυνος παραμένει.

Και η νέα πτώση στις μόλις οκτώ διελεύσεις δείχνει ότι ο χρόνος δεν λειτουργεί απαραίτητα υπέρ της ομαλοποίησης.

Το πιο ανησυχητικό: η «νέα κανονικότητα»

Το μεγαλύτερο ρίσκο πλέον δεν είναι μόνο να παραμείνουν τα Στενά κλειστά για λίγες ακόμη ημέρες.

Είναι να συνηθίσει η παγκόσμια ναυτιλία σε ένα ημιμόνιμο καθεστώς περιορισμένης πρόσβασης.

Εάν αυτό συμβεί, οι επιπτώσεις θα περάσουν σταδιακά από το έκτακτο κόστος πολέμου στη δομή της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς.

Οι ασφαλιστές θα τιμολογούν μόνιμα υψηλότερο κίνδυνο.

Οι παραγωγοί θα επενδύουν περισσότερο σε παρακάμψεις.

Οι εισαγωγείς θα αυξάνουν αποθέματα.

Και τα κράτη θα αντιμετωπίζουν πλέον το Ορμούζ όχι ως δεδομένη ελεύθερη δίοδο, αλλά ως γεωπολιτική μεταβλητή.

Αυτό είναι ίσως το πραγματικό μήνυμα των οκτώ πλοίων.

Το Ορμούζ δεν χρειάζεται να κλείσει εντελώς για να αναστατώσει τον κόσμο. Αρκεί να μην μπορεί κανείς να είναι βέβαιος ότι αύριο θα παραμείνει ανοιχτό.

Πηγή: pagenews.gr