Reuters: Οι ΗΠΑ βάζουν την COSCO στο στόχαστρο για κατασκοπεία – Ο Πειραιάς στη μεγάλη γεωπολιτική εξίσωση
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 9 '
Πηγή Φωτογραφίας: eurokinissi/Reuters: Οι ΗΠΑ βάζουν την COSCO στο στόχαστρο για κατασκοπεία – Ο Πειραιάς στη μεγάλη γεωπολιτική εξίσωση
Μια εξαιρετικά σοβαρή καταγγελία, η οποία μπορεί να ανοίξει νέο κεφάλαιο στην αντιπαράθεση ΗΠΑ–Κίνας γύρω από τα λιμάνια, τις θαλάσσιες μεταφορές και τις κρίσιμες υποδομές, φέρνει στο φως το Reuters.
Δύο υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ υποστηρίζουν ότι η κινεζική κρατική ναυτιλιακή COSCO χρησιμοποιεί κρυφό προηγμένο εξοπλισμό πάνω σε εμπορικά πλοία της για τη συλλογή πληροφοριών και την παρακολούθηση στρατιωτικών επικοινωνιών κοντά στις ακτές χωρών-στόχων, μεταξύ των οποίων οι Ηνωμένες Πολιτείες.
Πρόκειται σε αυτή τη φάση για αμερικανική αξιολόγηση και όχι για ισχυρισμούς που έχουν αποδειχθεί δημοσίως με ανεξάρτητα στοιχεία. Η COSCO δεν απάντησε στο αίτημα του Reuters για σχολιασμό, ενώ η κινεζική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον χαρακτηρίζει τις κατηγορίες «παντελώς αβάσιμες».
Για την Ελλάδα, όμως, η υπόθεση έχει μία πρόσθετη και εξαιρετικά ευαίσθητη διάσταση: η COSCO SHIPPING ελέγχει έμμεσα το 67% των δικαιωμάτων ψήφου του Οργανισμού Λιμένος Πειραιώς, με τον Πειραιά να αποτελεί μία από τις σημαντικότερες κινεζικές επενδύσεις σε ευρωπαϊκή λιμενική υποδομή.
Οι αμερικανικές καταγγελίες: «Εξελιγμένες πλατφόρμες συλλογής σημάτων»
Σύμφωνα με το αποκλειστικό ρεπορτάζ του Reuters, οι δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι, οι οποίοι μίλησαν υπό καθεστώς ανωνυμίας, υποστηρίζουν ότι υπάρχει πολυετής συνεργασία μεταξύ της COSCO και του Πεκίνου στον τομέα της συλλογής πληροφοριών.
Κατά την αμερικανική εκδοχή, μέσω του συστήματος αυτού η Κίνα μπορεί να συλλέγει σήματα επικοινωνιών από πλοία και αεροσκάφη που κινούνται σε Βόρεια Αμερική, Ευρώπη και Ασία.
Ένας από τους αξιωματούχους περιέγραψε τον στόχο του φερόμενου εξοπλισμού ως συλλογή πληροφοριών για:
«τεχνολογίες στρατιωτικών επικοινωνιών και εξελίξεις στην κρυπτογράφηση».
Οι ίδιοι αξιωματούχοι υποστήριξαν ότι δεν πρόκειται για συμβατικό τηλεπικοινωνιακό υλικό των εμπορικών πλοίων, αλλά για «εξελιγμένες πλατφόρμες συλλογής πληροφοριών σημάτων».
Σύμφωνα πάντα με τις αμερικανικές καταγγελίες, οι πληροφορίες αυτές θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για θαλάσσια αναγνώριση, έγκαιρη προειδοποίηση σχετικά με ξένους στρατιωτικούς στόχους αλλά και για την παρακολούθηση σημαντικών εμπορικών και στρατιωτικών θαλάσσιων οδών.
Το Πεκίνο απορρίπτει πλήρως τις κατηγορίες
Η απάντηση της Κίνας ήταν κατηγορηματική.
Η κινεζική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον δήλωσε στο Reuters ότι η κυβέρνηση της Κίνας δεν θα ζητούσε ποτέ από εταιρεία ή ιδιώτη να συλλέξει ή να παραδώσει δεδομένα και πληροφορίες που βρίσκονται στο εξωτερικό κατά παράβαση της νομοθεσίας της χώρας όπου δραστηριοποιούνται.
Ο εκπρόσωπος της πρεσβείας Λιου Τσανγκ απέρριψε συνολικά το αμερικανικό αφήγημα:
«Αντιτιθέμεθα στη δυσφήμηση της Κίνας μέσω της προώθησης του λεγόμενου αφηγήματος περί “συλλογής πληροφοριών”, το οποίο στερείται παντελώς βάσης.»
Η COSCO, σύμφωνα με το Reuters, δεν είχε ανταποκριθεί μέχρι τη δημοσίευση του ρεπορτάζ σε αίτημα για σχολιασμό.
Η COSCO βρίσκεται ήδη στο μικροσκόπιο του Πενταγώνου
Η σημερινή αποκάλυψη δεν έρχεται σε κενό.
Τον Ιανουάριο του 2025, το αμερικανικό Πεντάγωνο συμπεριέλαβε την COSCO στον κατάλογο εταιρειών που θεωρεί ότι συνδέονται με τον κινεζικό στρατό. Η συγκεκριμένη καταχώριση προκαλεί σημαντικές επιπτώσεις σε επίπεδο φήμης και περιορισμούς στις προμήθειες της αμερικανικής κυβέρνησης, αλλά δεν ισοδυναμεί από μόνη της με καθεστώς κυρώσεων.
Το Reuters επικαλείται επίσης έκθεση του U.S. Naval War College του Απριλίου 2025, σύμφωνα με την οποία θεωρείται πιθανό ο Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός της Κίνας να αξιοποιεί τμήματα του εμπορικού και αλιευτικού στόλου της χώρας για αποστολές πληροφοριών και επιτήρησης.
Η εικόνα που διαμορφώνεται στην Ουάσιγκτον είναι επομένως ευρύτερη από μία συγκεκριμένη εταιρεία: αφορά το κατά πόσον η τεράστια εμπορική και ναυτιλιακή παρουσία της Κίνας μπορεί, υπό ορισμένες συνθήκες, να αποκτήσει και στρατηγική χρησιμότητα για το κινεζικό κράτος.
Γιατί η υπόθεση αφορά άμεσα τον Πειραιά
Εδώ βρίσκεται το κρίσιμο ελληνικό σκέλος.
Η COSCO SHIPPING είναι ο βασικός μέτοχος του ΟΛΠ, με ποσοστό 67%. Επίσημα στοιχεία του ΟΛΠ επιβεβαιώνουν ότι το ποσοστό αυξήθηκε από 51% σε 67% τον Οκτώβριο του 2021, μέσω της COSCO SHIPPING (Hong Kong).
Ο ίδιος ο ΟΛΠ συμπλήρωσε μόλις τον Αύγουστο δέκα χρόνια από τη στρατηγική επένδυση της COSCO στον Πειραιά, επισημαίνοντας ότι μέσα σε αυτή τη δεκαετία το λιμάνι εξελίχθηκε από περιφερειακό κόμβο σε σημαντικό hub μεταφόρτωσης στη Μεσόγειο, ενώ αναπτύχθηκαν παράλληλα η κρουαζιέρα, το homeporting και η ναυπηγοεπισκευή.
Αυτό δημιουργεί για την Αθήνα μια σύνθετη πραγματικότητα.
Από τη μία βρίσκεται μία επένδυση με ισχυρό οικονομικό αποτύπωμα, η οποία έχει συνδεθεί με την ανάπτυξη και τη διεθνή αναβάθμιση του μεγαλύτερου ελληνικού λιμανιού.
Από την άλλη, η COSCO βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο πολύ σοβαρών αμερικανικών ισχυρισμών για ζητήματα εθνικής ασφάλειας.
Δεν υπάρχει στο ρεπορτάζ του Reuters ισχυρισμός ότι ο Πειραιάς ή ο ΟΛΠ χρησιμοποιήθηκαν για συλλογή πληροφοριών. Αυτό είναι απαραίτητο να διαχωριστεί καθαρά από τις ευρύτερες αμερικανικές κατηγορίες κατά της COSCO.
Ωστόσο, εάν η αντιπαράθεση Ουάσιγκτον–Πεκίνου κλιμακωθεί, η κινεζική παρουσία στον Πειραιά είναι δύσκολο να μείνει εκτός της ευρωπαϊκής συζήτησης για την ασφάλεια των κρίσιμων υποδομών.
Ο Πειραιάς ανάμεσα σε Κίνα, ΗΠΑ και Ευρώπη
Ο Πειραιάς δεν είναι απλώς ένα μεγάλο εμπορικό λιμάνι. Είναι ένας κόμβος που βρίσκεται γεωγραφικά στην είσοδο της Ευρώπης από τη Μεσόγειο και συνδέει θαλάσσιες εμπορικές ροές με τα ευρωπαϊκά δίκτυα logistics.
Η κινεζική επένδυση αποτέλεσε για χρόνια εμβληματικό παράδειγμα της οικονομικής διείσδυσης του Πεκίνου στην Ευρώπη.
Όμως η γεωπολιτική πραγματικότητα έχει αλλάξει.
Η Ευρώπη αντιμετωπίζει πλέον τις κινεζικές επενδύσεις σε λιμάνια, τηλεπικοινωνίες, ενέργεια και άλλες κρίσιμες υποδομές όχι αποκλειστικά μέσα από οικονομικούς δείκτες, αλλά και υπό το πρίσμα της οικονομικής ασφάλειας, της στρατηγικής εξάρτησης και της ανθεκτικότητας των εφοδιαστικών αλυσίδων.
Χαρακτηριστικά, ευρωπαϊκές αναλύσεις έχουν ήδη επισημάνει ότι τα λιμάνια αποτελούν κρίσιμες υποδομές και ότι η επέκταση κινεζικών συμφερόντων σε ευρωπαϊκούς τερματικούς σταθμούς εγείρει ερωτήματα για τη στρατηγική αυτονομία και τον έλεγχο των εφοδιαστικών αλυσίδων.
Η νέα αμερικανική καταγγελία προσθέτει τώρα μία ακόμη, πολύ πιο ευαίσθητη παράμετρο: την αντικατασκοπεία και τη συλλογή στρατιωτικών σημάτων.
Το μεγάλο πρόβλημα των ΗΠΑ: Η COSCO είναι ήδη παντού
Υπάρχει όμως ένα παράδοξο που αναγνωρίζουν ακόμη και Αμερικανοί ειδικοί.
Η COSCO είναι τόσο βαθιά ενσωματωμένη στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες ώστε μία προσπάθεια πλήρους αποσύνδεσής της από τις ΗΠΑ θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντικές εμπορικές αναταράξεις.
Ο Isaac Kardon, ειδικός στην κινεζική ναυτική στρατηγική στο Johns Hopkins School of Advanced International Studies, περιέγραψε στο Reuters με ιδιαίτερα χαρακτηριστικό τρόπο το πρόβλημα:
«Η απομάκρυνση της COSCO από τις αλυσίδες εφοδιασμού και τα δίκτυα μεταφορών μας θα μπορούσε να ισοδυναμεί με μια επικίνδυνη για τη ζωή χειρουργική επέμβαση στα εμπορικά δίκτυα των ΗΠΑ.»
Η COSCO εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους παγκόσμιους ναυτιλιακούς ομίλους που προσεγγίζουν αμερικανικά λιμάνια και συμμετέχει σε κοινοπραξίες παροχής υπηρεσιών σε αμερικανικούς τερματικούς σταθμούς εμπορευματοκιβωτίων.
Τραμπ και Σι ετοιμάζονται να συναντηθούν
Η χρονική στιγμή της αποκάλυψης έχει επίσης σημασία.
Σύμφωνα με το Reuters, ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Σι Τζινπίνγκ σχεδιάζουν να συναντηθούν στην Ουάσιγκτον αργότερα μέσα στον Σεπτέμβριο, με την ασφάλεια και το εμπόριο να βρίσκονται μεταξύ των ευαίσθητων θεμάτων της ατζέντας.
Η κυβέρνηση Τραμπ είχε σχεδιάσει την επιβολή δισεκατομμυρίων δολαρίων σε λιμενικά τέλη σε κινεζικές ναυτιλιακές εταιρείες, συμπεριλαμβανομένης της COSCO, στο πλαίσιο της προσπάθειας ενίσχυσης της αμερικανικής ναυπηγικής και ναυτιλιακής βιομηχανίας.
Το σχέδιο ανεστάλη μετά την εμπορική εκεχειρία που συμφώνησαν Τραμπ και Σι τον περασμένο Οκτώβριο. Η συμφωνία λήγει τον Νοέμβριο και ενδεχόμενη παράτασή της αναμένεται επίσης να τεθεί στο τραπέζι της συνάντησης των δύο ηγετών.
Από το εμπόριο στην εθνική ασφάλεια
Αυτή είναι τελικά η σημαντικότερη διάσταση της υπόθεσης.
Η νέα σύγκρουση ΗΠΑ–Κίνας δεν αφορά πλέον μόνο δασμούς, ηλεκτρικά αυτοκίνητα, ημιαγωγούς ή εμπορικά ελλείμματα. Μεταφέρεται στις υποδομές πάνω στις οποίες λειτουργεί η παγκόσμια οικονομία: λιμάνια, πλοία, τηλεπικοινωνίες, logistics και δίκτυα δεδομένων.
Και εδώ η Ελλάδα βρίσκεται σε ιδιαίτερα λεπτή θέση.
Η χώρα είναι μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ, έχει στρατηγική αμυντική σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες και ταυτόχρονα φιλοξενεί στον Πειραιά μία από τις σημαντικότερες κινεζικές επενδύσεις στην Ευρώπη.
Η COSCO ελέγχει το 67% του ΟΛΠ, αλλά αυτό δεν αποτελεί από μόνο του ένδειξη ή απόδειξη οποιασδήποτε δραστηριότητας πληροφοριών στον Πειραιά.
Εάν όμως η Ουάσιγκτον μετατρέψει τις σημερινές καταγγελίες σε συγκεκριμένη πολιτική –με νέους περιορισμούς, ελέγχους ή μέτρα κατά της COSCO– τότε το ζήτημα μπορεί να πάψει γρήγορα να είναι μια διμερής αμερικανοκινεζική διαφορά.
Και τότε ο Πειραιάς θα βρεθεί αναπόφευκτα μέσα σε μια πολύ μεγαλύτερη συζήτηση: πού τελειώνει μια στρατηγική επένδυση και πού αρχίζει η εθνική και ευρωπαϊκή ασφάλεια.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
