Σαουδική Αραβία: Ανοίγει την αγορά στα ξένα κεφάλαια–Στόχος εισροές $7,4 δισ,οι τράπεζες αντιδρούν στα IPOs

Η Ριάντ ετοιμάζει διπλή μεταρρύθμιση της κεφαλαιαγοράς: χαλάρωση του ορίου 49% στην ξένη ιδιοκτησία σαουδαραβικών μετοχών, που θα μπορούσε να φέρει περίπου $7,4 δισ. νέων εισροών, και αυστηρότερους κανόνες για τις δημόσιες εγγραφές. Το επίμαχο σημείο είναι ότι οι ανάδοχοι μπορεί να υποχρεώνονται να αγοράζουν οι ίδιοι όσες μετοχές μένουν αδιάθετες, μεταφέροντας στις τράπεζες πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο.

Η Σαουδική Αραβία ετοιμάζεται να ανοίξει περισσότερο τη χρηματιστηριακή της αγορά στα ξένα κεφάλαια.

Ταυτόχρονα όμως επιχειρεί να βάλει αυστηρότερους κανόνες στις δημόσιες εγγραφές, σε μια περίοδο κατά την οποία η αγορά IPOs βρίσκεται στο πιο αδύναμο σημείο των τελευταίων ετών.

Το μεγάλο άνοιγμα: χαλάρωση του ορίου 49%

Η πιο σημαντική αλλαγή που εξετάζει η Capital Market Authority είναι η χαλάρωση του σημερινού ορίου 49% στην ξένη ιδιοκτησία σαουδαραβικών μετοχών.

Η CMA βρίσκεται ήδη σε συζητήσεις με θεσμικούς επενδυτές, ενώ αναλυτές της Morgan Stanley εκτιμούν ότι η κατάργηση του ορίου θα μπορούσε να φέρει περίπου $7,4 δισ. νέων κεφαλαίων στη σαουδαραβική αγορά. 

Η Ριάντ θέλει περισσότερη ρευστότητα

Η στρατηγική είναι σαφής.

Η Σαουδική Αραβία θέλει:

περισσότερους ξένους επενδυτές,

μεγαλύτερη ρευστότητα,

ευρύτερη διεθνή συμμετοχή,

και μεγαλύτερο βάθος στην εγχώρια κεφαλαιαγορά. 

Η τοποθέτηση του Mazen Al Sudairi στην ηγεσία της CMA τον Αύγουστο είχε ήδη ενισχύσει τις προσδοκίες για πιο επιθετική απελευθέρωση της αγοράς.

Αλλά τα IPOs γίνονται αυστηρότερα

Την ίδια στιγμή, η ρυθμιστική αρχή θέλει να σφίξει τους κανόνες στις δημόσιες εγγραφές.

Η πιο αμφιλεγόμενη πρόταση προβλέπει ότι οι τράπεζες που αναλαμβάνουν μια εισαγωγή θα πρέπει να αγοράζουν οι ίδιες τις μετοχές που δεν καλύπτονται από επενδυτές.

Στην ακραία περίπτωση, ένας ανάδοχος θα μπορούσε να βρεθεί εκτεθειμένος ακόμη και σε ολόκληρη την έκδοση.

Οι τράπεζες αντιδρούν

Διεθνείς και εγχώριες τράπεζες έχουν ήδη μεταφέρει τις ενστάσεις τους στην CMA.

Το πρόβλημα είναι ότι για ορισμένες τράπεζες υπάρχουν και κανονιστικοί περιορισμοί ως προς το πόσες μετοχές μπορούν να κατέχουν οι ίδιες.

Άρα ο νέος κανόνας μπορεί να δημιουργήσει πραγματικό ισολογιστικό και κανονιστικό κίνδυνο.

Γιατί το timing είναι δύσκολο

Η σαουδαραβική αγορά IPOs βρίσκεται ήδη σε αδύναμη φάση.

Η επιβράδυνση που είχε αρχίσει από πέρυσι επιδεινώθηκε από τον πόλεμο στην περιοχή, ενώ η CMA δεν έχει εγκρίνει νέα εισαγωγή στην κύρια αγορά από τον Απρίλιο.

Αυτό σημαίνει ότι οι αυστηρότεροι κανόνες έρχονται ακριβώς όταν η αγορά χρειάζεται να ξαναβρεί επενδυτικό ενδιαφέρον.

Τα «φουσκωμένα» βιβλία προσφορών στο στόχαστρο

Η CMA θέλει επίσης να περιορίσει τις στρεβλώσεις που είχαν εμφανιστεί στην περίοδο της μεγάλης άνθησης των IPOs.

Μεταξύ άλλων εξετάζει:

έλεγχο ότι οι εντολές αγοράς υποστηρίζονται από πραγματική διαθέσιμη ρευστότητα,

υποχρεωτική δημοσιοποίηση οικονομικών προβλέψεων από τις εταιρείες,

και αυστηρότερο έλεγχο της πραγματικής ζήτησης. 

Στόχος είναι να περιοριστούν τα υπερβολικά «φουσκωμένα» βιβλία προσφορών και να προκύπτουν πιο ρεαλιστικές αποτιμήσεις.

Η αγορά πλήρωσε ακριβές αποτιμήσεις

Οι ανησυχίες για υψηλές αποτιμήσεις και απογοητευτικές πρώτες συνεδριάσεις έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια.

Η CMA επιχειρεί τώρα να διορθώσει αυτή την εικόνα και να επαναφέρει αξιοπιστία στις νέες εισαγωγές. 

Το ερώτημα είναι ποιος αναλαμβάνει το ρίσκο

Το πραγματικό επίδικο είναι απλό:

αν μια δημόσια εγγραφή δεν καλυφθεί, ποιος κρατά τις αδιάθετες μετοχές;

Η νέα σαουδαραβική πρόταση μεταφέρει μεγάλο μέρος αυτού του κινδύνου στις τράπεζες.

Ο Arturo Bris του IMD World Competitiveness Center επισημαίνει ότι σε ώριμες αγορές, όπως οι ΗΠΑ, τα μοντέλα πλήρους δέσμευσης έχουν δώσει σε μεγάλο βαθμό τη θέση τους σε συμφωνίες «best efforts», όπου οι τράπεζες αναλαμβάνουν περιορισμένο μέρος του κινδύνου.

Η CMA θέλει απαντήσεις έως τις 22 Οκτωβρίου

Η ρυθμιστική αρχή έχει ζητήσει σχόλια από την αγορά έως τις 22 Οκτωβρίου.

Στόχος είναι οι νέοι κανόνες να τεθούν σε εφαρμογή στις αρχές Νοεμβρίου

Ο Al Sudairi έχει επίσης μιλήσει για σχέδιο δράσης 90 ημερών για την αναμόρφωση της αγοράς.

Και νέο πλαίσιο για τους ξένους επενδυτές

Παράλληλα, η CMA εξετάζει και άλλες αλλαγές.

Μεταξύ αυτών:

υποχρέωση των εισηγμένων εταιρειών να πραγματοποιούν δύο ενημερώσεις αποτελεσμάτων τον χρόνο,

καθώς και αρχικό περιθώριο ασφάλισης 50% για μοχλευμένες συναλλαγές ξένων επενδυτών.

Η Ριάντ δεν θέλει να εμποδίσει τους Σαουδάραβες να επενδύουν έξω

Ένα άλλο κρίσιμο σημείο είναι ότι η CMA δεν σχεδιάζει να περιορίσει τις επενδύσεις Σαουδαράβων στο εξωτερικό.

Ο στόχος, σύμφωνα με τον Al Sudairi, είναι να γίνει η εγχώρια αγορά πιο ελκυστική από μόνη της.

Αυτό είναι σημαντικό, επειδή η πτώση της αγοράς το 2025 είχε οδηγήσει αρκετούς εγχώριους επενδυτές προς αμερικανικές μετοχές.

Η αγορά παραμένει στάσιμη το 2026

Η σαουδαραβική αγορά παραμένει σχεδόν αμετάβλητη από τις αρχές του 2026, ενώ το 2025 είχε βρεθεί μεταξύ των χειρότερων χρηματιστηριακών αγορών παγκοσμίως

Άρα η ανάγκη για νέο ξένο κεφάλαιο είναι μεγάλη.

Το 30% των IPOs παραμένει στους ιδιώτες

Η CMA επιμένει επίσης στην απόφαση να κατευθύνεται 30% των μετοχών κάθε δημόσιας εγγραφής σε ιδιώτες επενδυτές.

Οι τράπεζες προειδοποιούν ότι αυτή η κατανομή μπορεί να είναι υπερβολικά μεγάλη σε μια κατηγορία επενδυτών όπου η ζήτηση δεν είναι πάντα επαρκής. 

Μεγάλες τράπεζες ίσως αντέξουν – μικρότερες όχι

Οι μεγαλύτερες σαουδαραβικές τράπεζες έχουν ισχυρότερους ισολογισμούς και πιθανόν μεγαλύτερη δυνατότητα να απορροφήσουν τον πρόσθετο κίνδυνο.

Για μικρότερους ή διεθνείς ομίλους, όμως, η εξίσωση είναι πολύ πιο δύσκολη. 

Εδώ ακριβώς βρίσκεται ο κίνδυνος:

οι νέοι κανόνες να αποκαταστήσουν την αξιοπιστία των IPOs, αλλά ταυτόχρονα να κάνουν τους αναδόχους πιο απρόθυμους να αναλάβουν νέες εισαγωγές.

Το γεωοικονομικό στοίχημα της Σαουδικής Αραβίας

Η μεταρρύθμιση δεν είναι απλώς τεχνικό ζήτημα χρηματιστηρίου.

Είναι κομμάτι μιας πολύ μεγαλύτερης στρατηγικής.

Η Σαουδική Αραβία θέλει να μετατρέψει την εγχώρια κεφαλαιαγορά σε κεντρικό κόμβο για:

διεθνή κεφάλαια,

νέες εταιρικές εισαγωγές,

ιδιωτικοποιήσεις,

και χρηματοδότηση της οικονομικής μετάβασης.

Η επιτυχία αυτού του σχεδίου είναι κρίσιμη για τη διαφοροποίηση της οικονομίας πέρα από το πετρέλαιο.

Το δύσκολο δίλημμα

Η CMA προσπαθεί ουσιαστικά να πετύχει δύο στόχους που δεν είναι πάντα εύκολο να συνδυαστούν:

να κάνει την αγορά πιο ανοιχτή

και ταυτόχρονα

να την κάνει πιο αυστηρή.

Αν το άνοιγμα στους ξένους επενδυτές φέρει τα αναμενόμενα $7,4 δισ., η ρευστότητα μπορεί να αυξηθεί σημαντικά.

Αν όμως οι κανόνες για τα IPOs θεωρηθούν υπερβολικά βαρείς, οι τράπεζες μπορεί να γίνουν πιο επιφυλακτικές.

Η μεγάλη εικόνα

Η Σαουδική Αραβία επιχειρεί να αλλάξει ταυτόχρονα δύο βασικούς πυλώνες της χρηματιστηριακής της αγοράς.

Από τη μία:

περισσότερα ξένα κεφάλαια και πιθανή κατάργηση του ορίου 49%.

Από την άλλη:

αυστηρότερες δημόσιες εγγραφές και μεγαλύτερος κίνδυνος για τις τράπεζες που τις αναλαμβάνουν.

Η πρόκληση για τη Ριάντ είναι να βρει τη σωστή ισορροπία.

Να ανοίξει την αγορά χωρίς να χάσει τον έλεγχο της ποιότητας των IPOs.

Και να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη χωρίς να αποθαρρύνει τις ίδιες τις τράπεζες που χρειάζεται για να χρηματοδοτήσει την επόμενη φάση της ανάπτυξής της.

Πηγή: pagenews.gr