Ο ακροδεξιός γιός του Νετανιάχου
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 12 '
Πηγή Φωτογραφίας: Spiegel
Οι εκλογές της 27ης Οκτωβρίου στο Ισραήλ έφεραν στο προσκήνιο τον Γιαΐρ Νετανιάχου, τον ακροδεξιό γιο του πρωθυπουργού, ο οποίος δίνει τη δική του μάχη επιρροής μέσα από τα κοινωνικά δίκτυα και τον στενό οικογενειακό κύκλο της εξουσίας.
Ο Γιαΐρ Νετανιάχου δεν είχε ποτέ έμμισθη εργασία. Στα 35 του, ζει με τους γονείς του και περνά τις ημέρες του στο διαδίκτυο, όπου ασκεί σημαντική επιρροή. Μαζί με τη μητέρα του, Σάρα, με την οποία είναι ιδιαίτερα δεμένος, ανήκει στον στενό κύκλο πιστών υποστηρικτών γύρω από τον πατέρα του, Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Το προφίλ που δημοσίευσε η Le Monde ενόψει των εκλογών της 27ης Οκτωβρίου φωτίζει τον ρόλο του ακροδεξιού γιου του Ισραηλινού πρωθυπουργού – την επιρροή του μέσα στην οικογένεια, τις επιθέσεις κατά των αντιπάλων του πατέρα του και τη συμμετοχή του σε αυτό που οι Ισραηλινοί αποκαλούν «μηχανή του δηλητηρίου».
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, μητέρα και γιος παραμερίζουν συνεργάτες που θεωρούν ότι δεν είναι αρκετά αφοσιωμένοι και προωθούν όσους δηλώνουν πίστη στην οικογένεια. Πίσω από τις κλειστές πόρτες της επίσημης πρωθυπουργικής κατοικίας, ενισχύουν την αδιαλλαξία του Μπενιαμίν Νετανιάχου, ωθώντας τον όλο και πιο δεξιά.
Στην προεκλογική περίοδο που προηγήθηκε της αναμέτρησης της 27ης Οκτωβρίου, ο Γιαΐρ έδωσε μάχη για την πολιτική επιβίωση του πατέρα του. Η Le Monde περιέγραφε έναν πρωθυπουργό απομονωμένο έπειτα από συνολικά 19 χρόνια στην εξουσία, αντιμέτωπο με το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και με υποθέσεις διαφθοράς στο Ισραήλ.
Ο Γιαΐρ τροφοδοτεί εδώ και μία δεκαετία τη «μηχανή του δηλητηρίου» στα κοινωνικά δίκτυα, με τρόπο που η εφημερίδα παραλληλίζει με τη δράση των influencers του κινήματος MAGA στην Αμερική της εποχής Τραμπ. Οι ακτιβιστές αυτοί επιτίθενται συντονισμένα στους αντιπάλους του πατέρα του, κατακλύζοντας τη δημόσια σφαίρα με μνησικακία και μίσος, ψευδείς πληροφορίες και θεωρίες συνωμοσίας.
Στο ρεπορτάζ καταγράφονται επιθέσεις του Γιαΐρ κατά της γενικής εισαγγελέα της χώρας, Γκάλι Μπαχαράβ-Μιάρα, της αριστερής εφημερίδας Haaretz, της βρετανικής και της ισπανικής κυβέρνησης, ακόμη και πολιτικών συμμάχων του πατέρα του, μεταξύ των οποίων ακροδεξιοί αιρετοί και υπουργοί.
«Ο Γιαΐρ διαδραματίζει πρωτοφανή ρόλο στην πολιτική ζωή του Ισραήλ, επειδή, μαζί με μερικούς συνεργάτες του, διεξάγει μια “αρνητική” εκστρατεία πιο αποτελεσματική από τις αφίσες και τις προεκλογικές διαφημίσεις στα μέσα ενημέρωσης», δήλωσε στη Le Monde ο Σιμόν Σίφερ, αρθρογράφος της Yedioth Ahronoth, ο οποίος επί χρόνια διατηρούσε στενές σχέσεις με την οικογένεια.
Όπως εξήγησε, οι πιστοί ψηφοφόροι παρακολουθούν προσεκτικά τον Γιαΐρ, «επειδή εκφράζει τις απόψεις της οικογένειας, ακόμη και με τον πιο απολίτιστο τρόπο, τον οποίο ο “Μπίμπι” δεν μπορεί να επιτρέψει στον εαυτό του να υιοθετήσει».
«Η Σάρα Νετανιάχου θεωρεί τον Γιαΐρ παιδί-θαύμα»
Ο Γιαΐρ αντιμετωπίζει τον Τύπο ως εχθρό και δεν παραχωρεί συνεντεύξεις. «Αυτή η οικογένεια βρίσκεται στο επίκεντρο της δημοσιότητας για υπερβολικά μεγάλο διάστημα. Έχει σχηματίσει έναν αδιαπέραστο πυρήνα», ανέφερε η Έντνα Χαλμπάνι, πρώην συνεργάτιδά του, η οποία επί πέντε δεκαετίες οργάνωνε τα ταξίδια των Ισραηλινών πρωθυπουργών στο εξωτερικό.
Το 1996, η Σάρα Νετανιάχου και τα δύο παιδιά της, ο Γιαΐρ και ο Άβνερ, ηλικίας πέντε ετών και ενός έτους αντίστοιχα, συνόδευσαν τον Μπενιαμίν Νετανιάχου στο πρώτο ταξίδι του στην Ουάσιγκτον, όπου τους υποδέχθηκε στον Λευκό Οίκο ο Μπιλ Κλίντον.
Πρώην αεροσυνοδός, η Σάρα είναι η τρίτη σύζυγός του. «Είχε ελάχιστη αυτοπεποίθηση και ο σύζυγός της ήθελε να τη μετατρέψει σε Τζάκι Κένεντι, βάζοντάς την μπροστά στις κάμερες», δήλωσε ο Άμι Ντρορ, πρώην αξιωματικός της υπηρεσίας εσωτερικής ασφάλειας, ο οποίος είχε αναλάβει την προστασία της οικογένειας προτού εξελιχθεί, όπως και η Χαλμπάνι, σε σφοδρό επικριτή της.
Μακριά από τη δημόσια σκηνή, οι Νετανιάχου «είναι πολύ μόνοι», παρατήρησε ο Σίφερ. Περιγράφοντας την οικογενειακή τους ζωή, ανέφερε ότι στις γιορτές του Πεσάχ και της Πρωτοχρονιάς δεν υπήρχαν φίλοι στο σπίτι τους, παρά μόνο η στενή οικογένεια και ο Μπενσιόν: ο πατέρας του Μπενιαμίν Νετανιάχου, ιστορικός και ριζοσπαστική μορφή της ισραηλινής Δεξιάς, τον οποίο η οικογένεια σεβόταν βαθιά. Πέθανε το 2012, σε ηλικία 102 ετών.
Η Σάρα λατρεύει τα παιδιά της. «Θεωρεί τον Γιαΐρ χαρισματικό και προσπάθησε να τον εγγράψει σε ειδικό σχολείο για παιδιά υψηλών δυνατοτήτων», αφηγήθηκε η Χαλμπάνι. «Τον θεωρούσε τον εξυπνότερο άνθρωπο στον κόσμο, μαζί με τον σύζυγό της», πρόσθεσε ο Ντρορ.
Στον ισραηλινό στρατό, που λειτουργεί ως φυτώριο της ελίτ της χώρας και όπου ο πατέρας του διακρίθηκε στις ειδικές δυνάμεις, ο Γιαΐρ υπηρέτησε χωρίς να ξεχωρίσει, στη μονάδα του εκπροσώπου Τύπου. Εκεί συνδέθηκε με δύο ευφυείς συστρατιώτες του, τον Τοπάζ Λουκ και τον Γιονατάν Ούριχ, οι οποίοι ειδικεύονταν στα κοινωνικά δίκτυα.
Τους προσκάλεσε για δείπνο στο σπίτι του πατέρα του, ο οποίος στη συνέχεια τους προσέλαβε. Σύμφωνα με τη Le Monde, ο πρωθυπουργός εξακολουθούσε να αποδίδει την εκλογική νίκη του το 2015 στον γιο του και στους φίλους του. Εκείνοι τον ενθάρρυναν να καλλιεργήσει τον φόβο στους δεξιούς ψηφοφόρους μέσω Facebook την ημέρα των εκλογών: «Οι Άραβες ψηφοφόροι κατευθύνονται μαζικά στις κάλπες», έγραφε τότε. «Αριστερές ΜΚΟ τούς μεταφέρουν με λεωφορεία».
Στο στόχαστρο η αστυνομία και η Δικαιοσύνη
Όταν ο Μπενιαμίν Νετανιάχου άρχισε την αντιφιλελεύθερη στροφή του, επιστρέφοντας στην εξουσία το 2009, ο Γιαΐρ βρισκόταν στο πλευρό του. Ο Μπένι Ζίφερ, ωστόσο, επί χρόνια υπεύθυνος των λογοτεχνικών σελίδων της Haaretz, ο οποίος, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, διατηρούσε πρόσβαση στην πρωθυπουργική κατοικία, αρνήθηκε ότι ο γιος ή η σύζυγος επηρεάζουν τον πρωθυπουργό. «Τους αγαπά και τους κρατά κοντά του, αυτό είναι όλο», δήλωσε.
Για πολλούς συνεργάτες, όμως, μητέρα και γιος αποτελούν δύναμη που κανείς δεν μπορεί να αγνοήσει. «Δεν είναι ζήτημα τίτλου ή θέσης. Με τον “Μπίμπι”, το μόνο που μετρά είναι ποιος βρίσκεται στο δωμάτιο, και ο Γιαΐρ φροντίζει να βρίσκεται εκεί», ανέφερε πρώην αξιωματικός των ισραηλινών υπηρεσιών πληροφοριών.
Πανταχού παρούσα είναι και η Σάρα. Καταθέτοντας στο δικαστήριο το 2023, ο στρατηγός Γκάι Τσουρ ανέφερε ότι, όταν ήταν υποψήφιος για τη θέση του στρατιωτικού γραμματέα του πρωθυπουργού, είχε υποχρεωθεί να περάσει από συνέντευξη μαζί της.
Από το δωμάτιό του στην πρωθυπουργική κατοικία, ο Γιαΐρ έκανε αναρτήσεις στο Twitter. Αρχικά επιτέθηκε στην αστυνομία που ερευνούσε τον πατέρα του. Όταν άρχισε η δίκη του για διαφθορά το 2020, στράφηκε κατά του δικαστικού συστήματος.
Οι διαδηλώσεις κάτω από τα παράθυρά του διογκώνονταν κάθε Σάββατο βράδυ. Το 2023, όταν οι κινητοποιήσεις πήραν τεράστιες διαστάσεις, δήλωσε σε ακροδεξιό μέσο ότι φοβόταν για τη ζωή του. Κατήγγειλε «πραξικόπημα», δημοσιοποίησε τη διεύθυνση κατοικίας αριστερής βουλεύτριας και ισχυρίστηκε ότι οι επικεφαλής του κινήματος χρηματοδοτούνταν από ευρωπαϊκές πηγές, τον Τζορτζ Σόρος, τον Τζέφρι Έπσταϊν και τον πρώην πρωθυπουργό του Ισραήλ Εχούντ Μπαράκ.
Τον Μάρτιο του 2023 έφτασε να κατηγορήσει το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών ότι επιχειρούσε να ανατρέψει τον πατέρα του, υποστηρίζοντας τους διαδηλωτές. Η λειτουργία των λογαριασμών του ανεστάλη προσωρινά σε διάφορες πλατφόρμες, αλλά η διαδικτυακή του δράση συνεχίστηκε.
Κατά τον χρόνο του ρεπορτάζ της Le Monde, διέθετε 172.000 ακολούθους στο Instagram και 301.920 στο X, ενώ δραστηριοποιούνταν και στο Telegram.
Από τους περιθωριακούς λογαριασμούς στην κεντρική πολιτική σκηνή
«Το Άγιο Δισκοπότηρο για αυτούς τους ακτιβιστές είναι μια αναδημοσίευση από τον Γιαΐρ. Προσφέρει το μεγάλο ακροατήριό του σε περιθωριακούς λογαριασμούς. Ανώνυμοι χρήστες, συχνά με όχι περισσότερους από 300 ακολούθους, βρίσκονται χάρη σε αυτόν στο επίκεντρο της διαδικτυακής παρουσίας του Λικούντ, όπου ο κόσμος θεωρεί ότι, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, το μήνυμα προέρχεται από τον “Μπίμπι”», εξήγησε ο Νιρ Ρόζεν, επικεφαλής της FakeReporter.
Η οργάνωση παρακολούθησης της παραπληροφόρησης, με έδρα το Τελ Αβίβ, έχει καταγράψει πώς αναρτήσεις με αρχικά περιορισμένη απήχηση βρίσκουν τελικά τον δρόμο τους στον Τύπο και στο Channel 14, το οποίο πρόσκειται στη Δεξιά.
Στις 7 Οκτωβρίου 2023, οι σφαγές που διέπραξε η Χαμάς έβαλαν απότομα τέλος στις διαδηλώσεις κατά του πρωθυπουργού. Ο Γιαΐρ, όμως, δεν βρισκόταν πλέον στο Ισραήλ. Είχε εγκατασταθεί αρκετούς μήνες νωρίτερα στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ένας εύπορος οικογενειακός φίλος, ο Σάιμον Φάλικ, τον ενέταξε στον κύκλο του στο Μαϊάμι της Φλόριντα. Ήταν οικειοθελής εξορία ή τον είχε απομακρύνει ο πατέρας του; Η Le Monde θέτει το ερώτημα, περιγράφοντας τον Γιαΐρ ως οξύθυμο. Η αριστερή βουλεύτρια Σταβ Σαφίρ, όπως και πολλοί άλλοι, έχει περιγράψει την αλλοπρόσαλλη συμπεριφορά του στη δικαστική αίθουσα, όπου τον είχε οδηγήσει για δυσφήμηση.
Την ώρα που καλούνταν έφεδροι να παρουσιαστούν, πολλοί Ισραηλινοί εξοργίζονταν βλέποντας τον γιο του ηγέτη τους να παραμένει στο εξωτερικό, υπό την προστασία στελεχών των υπηρεσιών ασφαλείας, με υψηλό κόστος.
Οι διασυνδέσεις στο Μαϊάμι και οι θεωρίες για την 7η Οκτωβρίου
Ο γόνος της οικογένειας είχε αναπτύξει επιχειρηματικές διασυνδέσεις σε έναν μικρό υπερορθόδοξο κύκλο του κινήματος Χαμπάντ, το οποίο έχει ισχυρή παρουσία στο Μαϊάμι, όπου ανθούν η αγορά ακινήτων και τα κρυπτονομίσματα. Στο Μαρ-α-Λάγκο, την κατοικία του Αμερικανού προέδρου, συναναστρεφόταν την ελίτ των υποστηρικτών του Τραμπ και φωτογραφήθηκε σε πάρτι μαζί με τη μητέρα του.
Στο διαδίκτυο τροφοδοτούσε θεωρίες συνωμοσίας για την 7η Οκτωβρίου, οι οποίες κέρδισαν έδαφος στη Δεξιά. Σύμφωνα με αυτές, ο στρατός, σε υποτιθέμενη συνεννόηση με τη Χαμάς, είχε επιλέξει να μην ξυπνήσει τον πατέρα του τα ξημερώματα εκείνης της ημέρας.
Προσπάθησε επίσης να περιορίσει τον αντίκτυπο του «Qatargate», στο οποίο ενεπλάκη ο επί χρόνια συνεργάτης του Γιονατάν Ούριχ, μαζί με άλλους συνεργάτες του πρωθυπουργού. Κατηγορήθηκαν ότι είχαν πληρωθεί από το Κατάρ με αντάλλαγμα την άσκηση επιρροής στον Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Η επιστροφή και η αλλαγή ονόματος
Την άνοιξη του 2026, ο Γιαΐρ επέστρεψε στο Ισραήλ. Σύμφωνα με τη Le Monde, οι ισραηλινές υπηρεσίες πληροφοριών επιβεβαίωσαν ότι το Ιράν ενδέχεται να είχε εξετάσει το ενδεχόμενο να τον στοχοποιήσει όσο βρισκόταν στο εξωτερικό, εν μέσω του πολέμου που εξαπέλυσαν το Ισραήλ και οι ΗΠΑ.
Αφού έμεινε εκτός της Παγκόσμιας Σιωνιστικής Οργάνωσης, όπου πρόσωπα κοντά στον πατέρα του επιχείρησαν να του εξασφαλίσουν αμειβόμενη θέση, εξέτασε το ενδεχόμενο να ενταχθεί στο Λικούντ.
«Οι ψηφοφόροι δεν έχουν πρόβλημα να στηρίξουν τον γιο του “Μπίμπι”, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι αποτελεί πολιτική δύναμη. Δεν έχει μέλλον στις τάξεις μας», δήλωσε ανώνυμα στέλεχος του κόμματος, απορρίπτοντας αυτή την προοπτική.
Περιορισμένος στα κοινωνικά δίκτυα, ο Γιαΐρ υιοθέτησε μια νέα, πιο προσεγμένη εμφάνιση. Η Le Monde περιγράφει φωτογραφίες του στις οποίες το περίγραμμα του σαγονιού του εμφανίζεται ασυνήθιστα αλλαγμένο.
Όπως ο μικρότερος αδελφός του, Άβνερ, προχώρησε επίσης διακριτικά σε αλλαγή του επίσημου ονόματός του. Το νέο όνομα του Γιαΐρ είναι Γιονατάν Χουν, χωρίς η αλλαγή να έχει αποτυπωθεί στους διαδικτυακούς λογαριασμούς του κατά τον χρόνο του ρεπορτάζ.
Η εφημερίδα διερωτάται αν η αλλαγή συνδέεται με την επιδίωξή του να αναπτύσσει επιχειρηματική δραστηριότητα μακριά από τη δημοσιότητα, χωρίς να δίνει τεκμηριωμένη απάντηση. Ο ίδιος κινήθηκε νομικά κατά της Haaretz, της εφημερίδας που αποκάλυψε την αλλαγή ονόματος.
Πηγή: Pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
