«Δεν απολογούμαι, μιλώ με γεγονότα»: Ο Αβραμόπουλος, το Qatargate και η ευρωπαϊκή δοκιμασία των θεσμών

Η τηλεοπτική εμφάνιση του Δημήτρη Αβραμόπουλου δεν είχε χαρακτήρα απλής προσωπικής υπεράσπισης. Αντιθέτως, εξελίχθηκε σε μια πολιτική και θεσμική παρέμβαση με σαφείς αναφορές στην ίδια τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στις αρχές της λογοδοσίας, της νομιμότητας και της θεσμικής συνέχειας.

Ο πρώην Επίτροπος επέλεξε να μεταφέρει τη συζήτηση από το επίπεδο των πρωτοσέλιδων και των εντυπώσεων στο επίπεδο των εγγράφων και των θεσμικών διαδικασιών.

«Δεν απολογούμαι. Μιλώ με γεγονότα», ήταν ουσιαστικά το μήνυμα που επιχείρησε να εκπέμψει, υποστηρίζοντας ότι κάθε επαγγελματική του δραστηριότητα μετά την αποχώρησή του από την Κομισιόν είχε λάβει τη ρητή έγκριση των αρμόδιων ευρωπαϊκών οργάνων.

Η πιο κρίσιμη πολιτικά δήλωση του Αβραμόπουλου ήταν η αναφορά του ότι πριν αποδεχθεί τη συμμετοχή του στο Fight Impunity ενημέρωσε επίσημα την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία όχι μόνο δεν διατύπωσε αντίρρηση αλλά του έδωσε γραπτή έγκριση.

Όπως υποστήριξε:«Η Επιτροπή ερευνά και μου δίνει απάντηση γραπτή ότι πολύ καλά κάνετε. Είναι ένας καλός οργανισμός να μπείτε μέσα».

Μάλιστα, υποστήριξε ότι ζήτησε ακόμη και διευκρινίσεις για το αν μπορούσε να αμείβεται για τη συμμετοχή του.«Μπορώ και να πληρώνομαι; Και λένε βεβαίως και μπορείτε να πληρώνεστε».

Η συγκεκριμένη τοποθέτηση έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς μεταφέρει το βάρος της συζήτησης από το επίπεδο της πολιτικής ηθικής στο επίπεδο της θεσμικής ευθύνης.

Το επιχείρημα της νομιμότητας

Ο Αβραμόπουλος επανέλαβε πολλές φορές ότι οι αμοιβές που έλαβε δεν ήταν ούτε κρυφές ούτε αδήλωτες.«Τα δηλώνω και φορολογούνται στην Ελλάδα. Είναι δυνατόν να υπάρχει μίζα που δηλώνεται και φορολογείται;» διερωτήθηκε χαρακτηριστικά.

Σε μια περίοδο όπου το Qatargate έχει ταυτιστεί στη συνείδηση της κοινής γνώμης με βαλίτσες μετρητών, μυστικές διαδρομές χρημάτων και υπόγειες διασυνδέσεις, ο πρώην Επίτροπος επιχειρεί να οικοδομήσει το βασικό επιχείρημά του πάνω στην πλήρη διαφάνεια των οικονομικών του συναλλαγών.

Η επίθεση στη βελγική έρευνα

Εξίσου ενδιαφέρουσα ήταν η σφοδρή κριτική που άσκησε στη βελγική αστυνομική έρευνα.

Ο Αβραμόπουλος άφησε να εννοηθεί ότι η εμπλοκή του ονόματός του προέκυψε περισσότερο από προσπάθεια διεύρυνσης της έρευνας παρά από συγκεκριμένα επιβαρυντικά στοιχεία.«Για να διευρύνουν την έρευνά τους λένε: δεν καλούμε και τον κύριο Επίτροπο;» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ακόμη πιο αιχμηρός εμφανίστηκε όταν μίλησε για αστυνομικούς που, κατά την άποψή του, αγνόησαν προηγούμενα πορίσματα και αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Η συγκεκριμένη τοποθέτηση ξεπερνά την προσωπική άμυνα και αγγίζει ένα ευρύτερο θεσμικό ζήτημα:

Μπορεί μια εθνική έρευνα να παρακάμπτει προηγούμενες επίσημες αξιολογήσεις ευρωπαϊκών θεσμών;

Η σκιά του Qatargate παραμένει

Παρά τις εξηγήσεις του, ο πρώην Επίτροπος γνωρίζει ότι πολιτικά η υπόθεση δεν μπορεί να αποσυνδεθεί πλήρως από το Qatargate.

Ο ίδιος επιχείρησε να χαράξει διαχωριστική γραμμή.«Στα κείμενα του Fight Impunity δεν υπάρχει πουθενά αναφορά στο Κατάρ, στο Μαρόκο ή στη Μαυριτανία».

Παράλληλα τόνισε ότι οι επισκέψεις του στο Κατάρ πραγματοποιούνταν στο πλαίσιο διεθνών συνεδρίων για θέματα ασφάλειας και τρομοκρατίας, ιδιότητες που συνδέονταν με το χαρτοφυλάκιό του ως Ευρωπαίου Επιτρόπου και όχι με δραστηριότητες λόμπινγκ.

Η στάση απέναντι στη Βουλή

Ιδιαίτερο πολιτικό ενδιαφέρον είχε η απόφασή του να ζητήσει ο ίδιος την άρση της βουλευτικής του ασυλίας.«Εμπιστεύομαι την ελληνική Δικαιοσύνη και ζητώ να αρθεί η ασυλία μου».

Η επιλογή αυτή επιχειρεί να εκπέμψει μήνυμα πολιτικής αυτοπεποίθησης.

Στη γλώσσα της πολιτικής επικοινωνίας, ένας πολιτικός που ζητά ο ίδιος την άρση της ασυλίας του επιδιώκει να εμφανιστεί ως πρόσωπο που δεν φοβάται τον έλεγχο.

Το πολιτικό μήνυμα προς τη Νέα Δημοκρατία

Ο πρώην Επίτροπος φρόντισε να κλείσει κάθε συζήτηση περί αποστασιοποίησης από τη Νέα Δημοκρατία.«Είμαι στη Νέα Δημοκρατία και θα είμαι και στο μέλλον στη Νέα Δημοκρατία στηρίζοντας την παράταξή μου».

Η δήλωση αυτή δεν ήταν τυχαία.

Έρχεται σε μια συγκυρία όπου το πολιτικό σύστημα παρακολουθεί με ενδιαφέρον τις κινήσεις ιστορικών στελεχών της κεντροδεξιάς και τις διεργασίες που αναπτύσσονται στον ευρύτερο χώρο της παράταξης.

Το ευρωπαϊκό διακύβευμα

Πέρα από την προσωπική υπόθεση Αβραμόπουλου, το πραγματικό ερώτημα παραμένει θεσμικό.

Εάν επιβεβαιωθούν πλήρως οι ισχυρισμοί του ότι:

• έλαβε γραπτή έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
• εγκρίθηκε από τις επιτροπές δεοντολογίας,
• οι δραστηριότητές του κρίθηκαν συμβατές με τους κανόνες της Κομισιόν,

τότε η συζήτηση μετατοπίζεται από την πολιτική ηθική στην αρχή της θεσμικής ασφάλειας δικαίου.

Και τότε το ερώτημα δεν θα αφορά μόνο τον Δημήτρη Αβραμόπουλο.

Θα αφορά το κατά πόσο η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να εγγυηθεί ότι οι αποφάσεις των θεσμών της παραμένουν αξιόπιστες, προβλέψιμες και δεσμευτικές για όλους.

Πηγή: pagenews.gr