Κίεβο προς ΕΕ: Περισσότερα χρήματα τώρα για να διατηρηθεί η πίεση στη Ρωσία

Ουκρανία: «Χρειαζόμαστε περισσότερα κεφάλαια για να κρατήσουμε τη Ρωσία σε υποχώρηση»

Η Ουκρανία μεταφέρει πλέον το βάρος της διεθνούς συζήτησης από την αποστολή όπλων στη χρηματοδότηση της πολεμικής της οικονομίας, ζητώντας από τους Ευρωπαίους συμμάχους να επενδύσουν στην αμυντική της βιομηχανία προκειμένου να διατηρηθεί η πίεση προς τη Ρωσία.

Σε συνέντευξή του στο POLITICO, ο υπουργός Άμυνας της Ουκρανίας υποστήριξε ότι το μεγαλύτερο εμπόδιο δεν είναι πλέον η παραγωγική ικανότητα της χώρας αλλά η διαθεσιμότητα κεφαλαίων για τη χρηματοδότηση εξοπλιστικών προγραμμάτων και της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας.

Από τα όπλα στη χρηματοδότηση

Η ουκρανική κυβέρνηση εκτιμά ότι έχει πλέον τη δυνατότητα να αυξήσει σημαντικά την παραγωγή drones, πυραυλικών συστημάτων, πυρομαχικών και τεχνολογιών ηλεκτρονικού πολέμου.

Το βασικό πρόβλημα, σύμφωνα με το Κίεβο, είναι ότι μεγάλο μέρος αυτής της παραγωγικής δυναμικότητας παραμένει ανεκμετάλλευτο λόγω έλλειψης χρηματοδότησης.

Η στρατηγική της Ουκρανίας μετατοπίζεται έτσι από την αποκλειστική εξάρτηση από δυτικές παραδόσεις οπλικών συστημάτων προς ένα μοντέλο όπου οι ευρωπαϊκές χώρες χρηματοδοτούν την παραγωγή όπλων εντός της ίδιας της Ουκρανίας.

Η Ευρώπη καλείται να καλύψει το κενό των ΗΠΑ

Το αίτημα του Κιέβου έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η αμερικανική στρατιωτική βοήθεια εμφανίζει μεγαλύτερη αβεβαιότητα, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση αναλαμβάνει ολοένα σημαντικότερο ρόλο στη χρηματοδότηση της ουκρανικής άμυνας.

Η μεταβολή αυτή αναγκάζει τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να επανεξετάσουν όχι μόνο το ύψος της οικονομικής στήριξης προς την Ουκρανία αλλά και τον τρόπο χρηματοδότησης της αμυντικής της βιομηχανίας.

 Η άμυνα μετατρέπεται σε βιομηχανική πολιτική

Στις Βρυξέλλες η συζήτηση δεν περιορίζεται πλέον στην αποστολή στρατιωτικού εξοπλισμού.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθεί σταδιακά ένα νέο μοντέλο, σύμφωνα με το οποίο η χρηματοδότηση θα κατευθύνεται περισσότερο στην ενίσχυση της παραγωγικής βάσης της Ουκρανίας, συνδέοντας την πολεμική προσπάθεια με τη δημιουργία μιας ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανικής αλυσίδας.

Η λογική αυτή εντάσσεται στη συνολικότερη στρατηγική της ΕΕ για ενίσχυση της αμυντικής αυτονομίας και αύξηση της παραγωγής πυρομαχικών και οπλικών συστημάτων σε ευρωπαϊκό έδαφος.

Το κόστος του πολέμου αυξάνεται

Το Κίεβο έχει εκτιμήσει ότι οι αμυντικές του ανάγκες για το 2026 ανέρχονται σε περίπου 120 δισ. δολάρια, ακόμη και αν οι εχθροπραξίες αποκλιμακωθούν, καθώς η χώρα θα πρέπει να διατηρήσει έναν μεγάλο και πλήρως εξοπλισμένο στρατό για να αποτρέψει μια νέα ρωσική επίθεση.

Οι ουκρανικές αρχές θεωρούν ότι η εσωτερική φορολογία δεν επαρκεί πλέον για να καλύψει αυτές τις ανάγκες και ζητούν τη συμμετοχή των δυτικών συμμάχων στη χρηματοδότηση του αμυντικού προϋπολογισμού.

Στο τραπέζι τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία

Παράλληλα, η συζήτηση στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες επανέρχεται στο ζήτημα της αξιοποίησης των δεσμευμένων ρωσικών κρατικών περιουσιακών στοιχείων.

Σύμφωνα με ευρωπαϊκές εκτιμήσεις, περισσότερα από €200 δισ. ρωσικών κρατικών αποθεμάτων παραμένουν δεσμευμένα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με αρκετές κυβερνήσεις να εξετάζουν τρόπους αξιοποίησής τους ως εγγύηση για νέα δάνεια προς την Ουκρανία, χωρίς να προχωρήσουν σε άμεση κατάσχεσή τους.

Ωστόσο, η πρόταση εξακολουθεί να προκαλεί νομικές και πολιτικές αντιδράσεις, καθώς ορισμένα κράτη-μέλη και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εκφράζουν ανησυχίες για τις επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει στο κύρος του ευρώ και στη διεθνή εμπιστοσύνη προς τα ευρωπαϊκά χρηματοπιστωτικά συστήματα.

 Το νέο μοντέλο χρηματοδότησης

Για πρώτη φορά από την έναρξη του πολέμου, η Ουκρανία δεν ζητά κυρίως περισσότερα όπλα αλλά περισσότερο κεφάλαιο.

Η αλλαγή αυτή αντανακλά την ωρίμανση της ουκρανικής αμυντικής βιομηχανίας, η οποία πλέον μπορεί να παράγει σημαντικό μέρος του απαραίτητου εξοπλισμού, εφόσον εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση.

Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, το δίλημμα αποκτά πλέον γεωοικονομική διάσταση: αντί να χρηματοδοτεί συνεχώς εισαγωγές οπλικών συστημάτων από τρίτες χώρες, εξετάζει την ανάπτυξη μιας κοινής ευρωπαϊκής παραγωγικής βάσης, στην οποία η Ουκρανία θα αποτελέσει κρίσιμο βιομηχανικό εταίρο.

Η επόμενη δοκιμασία για την Ευρώπη

Η έκκληση του Κιέβου συμπίπτει με τη σταδιακή μεταφορά του βάρους της δυτικής στήριξης από τις Ηνωμένες Πολιτείες προς την Ευρώπη. Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο εάν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα συνεχίσουν να στηρίζουν στρατιωτικά την Ουκρανία, αλλά αν είναι διατεθειμένες να χρηματοδοτήσουν σε μόνιμη βάση την παραγωγική της ικανότητα. Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα θα επηρεάσει όχι μόνο την εξέλιξη του πολέμου, αλλά και τη μελλοντική αρχιτεκτονική της ευρωπαϊκής άμυνας και ασφάλειας.