«Κινεζικό σοκ» στη Γερμανία: Η βιομηχανική υπερδύναμη της Ευρώπης χάνει το τελευταίο της προπύργιο

Οι κινεζικές βιομηχανίες δεν ανταγωνίζονται πλέον μόνο στο κόστος αλλά και στην ποιότητα, οδηγώντας τη γερμανική Mittelstand σε απώλεια παραγγελιών, απολύσεις και μεταφορά παραγωγής εκτός Ευρώπης.

Η Γερμανία βρίσκεται αντιμέτωπη με μία από τις μεγαλύτερες βιομηχανικές προκλήσεις της μεταπολεμικής ιστορίας της. Το περίφημο Mittelstand –το δίκτυο χιλιάδων μικρομεσαίων εξειδικευμένων βιομηχανιών που αποτέλεσε τη ραχοκοκαλιά της γερμανικής οικονομίας– δέχεται πλέον πρωτοφανή πίεση από την Κίνα, η οποία δεν ανταγωνίζεται μόνο στις τιμές αλλά και στην τεχνολογία και την ποιότητα.

Η αλλαγή αυτή σηματοδοτεί μια ιστορική καμπή για τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, καθώς το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που διατηρούσαν επί δεκαετίες οι γερμανικές επιχειρήσεις φαίνεται να εξανεμίζεται.

Το τέλος ενός βιομηχανικού μοντέλου;

Για δεκαετίες, οι γερμανικές οικογενειακές βιομηχανίες κυριαρχούσαν στις διεθνείς αγορές κατασκευάζοντας εξειδικευμένα μηχανήματα υψηλής ποιότητας για εργοστάσια σε όλο τον κόσμο.

Σήμερα όμως, κινεζικές επιχειρήσεις προσφέρουν αντίστοιχα προϊόντα με σημαντικά χαμηλότερο κόστος, ενώ το τεχνολογικό χάσμα μειώνεται με ταχύ ρυθμό. Το αποτέλεσμα είναι πολλές γερμανικές εταιρείες να βλέπουν τις παραγγελίες τους να μειώνονται ακόμη και στις παραδοσιακές αγορές τους.

Η Κίνα αλλάζει τους κανόνες του παιχνιδιού

Η εξέλιξη αυτή δεν είναι τυχαία.

Το Πεκίνο επένδυσε επί χρόνια σε μια οργανωμένη βιομηχανική στρατηγική, χρηματοδοτώντας χιλιάδες εξειδικευμένες επιχειρήσεις μέσω του προγράμματος «10.000 Little Giants», με στόχο να αντικαταστήσουν τους ευρωπαϊκούς και κυρίως τους γερμανικούς τεχνολογικούς πρωταθλητές.

Σήμερα η Κίνα παράγει περίπου το ένα τρίτο της παγκόσμιας παραγωγής μηχανολογικού εξοπλισμού, ενώ ειδικοί προειδοποιούν ότι αν το μερίδιό της φτάσει στο 40%-50%, οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις θα χάσουν μεγάλο μέρος της διαπραγματευτικής τους ισχύος στις διεθνείς αγορές.

Μαζικές απώλειες θέσεων εργασίας

Οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές.

Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται η Wall Street Journal, η γερμανική βιομηχανία χάνει πλέον περισσότερες από 10.000 θέσεις εργασίας κάθε μήνα, ενώ η συνολική βιομηχανική παραγωγή έχει υποχωρήσει περίπου 10% από το 2022, με τους ενεργοβόρους κλάδους να καταγράφουν ακόμη μεγαλύτερες απώλειες.

Παράλληλα, αρκετές επιχειρήσεις εξετάζουν πλέον τη μεταφορά της παραγωγής τους στην ίδια την Κίνα, προκειμένου να παραμείνουν ανταγωνιστικές.

Η ενεργειακή κρίση επιδεινώνει το πρόβλημα

Η κινεζική πίεση δεν αποτελεί τον μοναδικό πονοκέφαλο.

Η γερμανική βιομηχανία συνεχίζει να επιβαρύνεται από:

• υψηλό ενεργειακό κόστος,
• αυστηρότερο κανονιστικό πλαίσιο,
• μειωμένη ευρωπαϊκή ζήτηση,
• και αυξανόμενο κόστος παραγωγής.

Ο συνδυασμός αυτών των παραγόντων καθιστά ακόμη δυσκολότερη την ανταγωνιστικότητα των γερμανικών εργοστασίων απέναντι στους Ασιάτες ανταγωνιστές τους.

Ευρωπαϊκή ανησυχία

Οι εξελίξεις προκαλούν έντονο προβληματισμό στις Βρυξέλλες.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει νέα εργαλεία εμπορικής προστασίας απέναντι στις επιδοτούμενες κινεζικές εξαγωγές, ενώ έχει ήδη αυξήσει τους δασμούς σε ορισμένα προϊόντα και εξετάζει πρόσθετα μέτρα για την προστασία της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Ωστόσο, η εφαρμογή τους εκτιμάται ότι θα απαιτήσει χρόνο και πολιτική συναίνεση.

Το μεγάλο δίλημμα του Βερολίνου

Η Γερμανία βρίσκεται πλέον μπροστά σε μια στρατηγική επιλογή.

Από τη μία πλευρά, το εξαγωγικό της μοντέλο βασίστηκε επί δεκαετίες στο ελεύθερο εμπόριο και στις ανοιχτές αγορές.

Από την άλλη, οι ίδιες οι γερμανικές βιομηχανίες ζητούν πλέον μεγαλύτερη προστασία απέναντι στις κρατικά ενισχυόμενες κινεζικές επιχειρήσεις, κάτι που πριν από λίγα χρόνια θεωρούνταν σχεδόν αδιανόητο.

 Η Ευρώπη απέναντι στο «China Shock 2.0»

Η κρίση της γερμανικής βιομηχανίας δεν αφορά μόνο τη Γερμανία.

Αποτελεί την πρώτη μεγάλη δοκιμασία της ευρωπαϊκής βιομηχανικής πολιτικής απέναντι σε μια Κίνα που δεν περιορίζεται πλέον στη μαζική παραγωγή φθηνών προϊόντων, αλλά διεκδικεί ηγετικό ρόλο σε μηχανήματα, αυτοματισμούς, τεχνητή νοημοσύνη, μπαταρίες και βιομηχανικό εξοπλισμό.

Το παλιό μοντέλο, όπου η Ευρώπη σχεδίαζε και η Κίνα κατασκεύαζε, φαίνεται να ανήκει στο παρελθόν.

Η μάχη που εξελίσσεται σήμερα δεν είναι απλώς εμπορική.

Είναι ένας αγώνας για τον έλεγχο της παγκόσμιας βιομηχανικής τεχνολογίας.

Εάν η Γερμανία χάσει την πρωτοκαθεδρία της στους εξειδικευμένους βιομηχανικούς κλάδους, οι συνέπειες θα επηρεάσουν ολόκληρη την Ευρώπη: από τις εξαγωγές και την απασχόληση μέχρι την τεχνολογική αυτονομία και την αμυντική βιομηχανία.

Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν η Κίνα πλησιάζει τη γερμανική βιομηχανία. Είναι αν την έχει ήδη ξεπεράσει σε κρίσιμους τομείς και αν η Ευρώπη διαθέτει ακόμη τον χρόνο και τα εργαλεία για να αντιστρέψει την τάση.

Πηγή: pagenews.gr