«Φουσκώνουν» τα κρατικά «φέσια»: Στα 3 δισ. ευρώ τα χρέη του Δημοσίου προς προμηθευτές

Παρά τα υψηλά πλεονάσματα και τη βελτιωμένη δημοσιονομική εικόνα, το Δημόσιο εξακολουθεί να κρατά «παγωμένα» περίπου 3 δισ. ευρώ που οφείλει σε επιχειρήσεις και προμηθευτές. Στο επίκεντρο τα δημόσια νοσοκομεία, όπου οι καθυστερήσεις στις πληρωμές τροφοδοτούν έναν φαύλο κύκλο αυξημένου κόστους για το ΕΣΥ και τελικά για τον φορολογούμενο.

Τα δημόσια ταμεία γεμάτα, αλλά η αγορά περιμένει

Την ώρα που η ελληνική οικονομία εμφανίζει ισχυρά πρωτογενή πλεονάσματα και η χώρα έχει αφήσει πίσω της την εποχή της δημοσιονομικής ασφυξίας, ένα χρόνιο πρόβλημα εξακολουθεί να βαραίνει την πραγματική οικονομία: οι ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου προς ιδιώτες.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, το κράτος εξακολουθεί να χρωστά περίπου 3 δισ. ευρώ σε προμηθευτές, ενώ μαζί με τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων οι συνολικές ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις ανέρχονται στα 3,73 δισ. ευρώ.

Πρόκειται για κεφάλαια που παραμένουν εγκλωβισμένα στα κρατικά ταμεία, αντί να διοχετεύονται στην αγορά, να στηρίζουν τις επιχειρήσεις και να ενισχύουν τη ρευστότητα της οικονομίας.

Τα νοσοκομεία στο επίκεντρο του προβλήματος

Ο μεγαλύτερος «πονοκέφαλος» παραμένει το Εθνικό Σύστημα Υγείας.

Τα δημόσια νοσοκομεία συγκεντρώνουν σχεδόν το μισό των συνολικών οφειλών, καθώς τα χρέη προς προμηθευτές έχουν φτάσει τα 1,52 δισ. ευρώ.

Το ποσό αυξήθηκε:

• κατά 51 εκατ. ευρώ μόνο μέσα στον Μάιο,
• κατά 122 εκατ. ευρώ από την αρχή του έτους.

Οι καθυστερήσεις στις πληρωμές δεν αποδίδονται πλέον σε έλλειψη κρατικών πόρων, όπως συνέβαινε στα χρόνια της οικονομικής κρίσης.

Αντίθετα, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, το βασικό πρόβλημα βρίσκεται στις πολύπλοκες διαδικασίες εκκαθάρισης των δαπανών, αλλά και στους συμψηφισμούς που πραγματοποιούνται μέσω των μηχανισμών rebate και clawback.

Ο φαύλος κύκλος που πληρώνει ο φορολογούμενος

Οι καθυστερήσεις στις πληρωμές δεν επηρεάζουν μόνο τις επιχειρήσεις.

Δημιουργούν έναν ολόκληρο οικονομικό μηχανισμό που αυξάνει τελικά το κόστος του ίδιου του Δημοσίου.

Οι προμηθευτές, γνωρίζοντας ότι θα περιμένουν πολλούς μήνες μέχρι να πληρωθούν, ενσωματώνουν το χρηματοοικονομικό κόστος στις προσφορές τους.

Με απλά λόγια, το κράτος αγοράζει ακριβότερα επειδή πληρώνει αργότερα.

Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος:

• οι πληρωμές καθυστερούν,
• οι προμηθευτές αυξάνουν τις τιμές,
• οι προμήθειες κοστίζουν περισσότερο,
• το Δημόσιο επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο,
• ο τελικός λογαριασμός καταλήγει στον φορολογούμενο.

Τα κρατικά «φέσια» αυξάνονται αντί να μειώνονται

Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις ακολουθούν ξανά ανοδική πορεία.

Μετά τη μικρή αποκλιμάκωση που είχε καταγραφεί τον Απρίλιο, τον Μάιο αυξήθηκαν εκ νέου.

Συνολικά:

• οι κρατικές οφειλές αυξήθηκαν κατά 43 εκατ. ευρώ μέσα σε έναν μήνα,
• ενώ από τις αρχές του 2026 αυξήθηκαν κατά 428 εκατ. ευρώ ή περίπου 13%.

Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η εξάλειψη των ληξιπρόθεσμων οφειλών αποτελεί διαχρονική δέσμευση της Ελλάδας ήδη από την περίοδο των μνημονίων.

Οι δήμοι σχεδόν διπλασίασαν τα χρέη τους

Ανησυχητική είναι και η εικόνα στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των δήμων διαμορφώθηκαν στα 346 εκατ. ευρώ.

Αν και εμφανίζονται ελαφρώς μειωμένες σε σχέση με τον Απρίλιο, σε σύγκριση με τον Δεκέμβριο του 2025 παρουσιάζουν εντυπωσιακή αύξηση σχεδόν 92%, καθώς έχουν αυξηθεί κατά 166 εκατ. ευρώ.

Η εικόνα αυτή αντανακλά την αυξανόμενη πίεση που δέχονται πολλοί δήμοι από το αυξημένο λειτουργικό κόστος και τις περιορισμένες δυνατότητες χρηματοδότησης.

Υψηλές οφειλές και στα ασφαλιστικά ταμεία

Σημαντικό ύψος υποχρεώσεων εμφανίζουν και οι Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης.

Οι συνολικές ληξιπρόθεσμες οφειλές φθάνουν τα 715 εκατ. ευρώ.

Από αυτά:

• 238 εκατ. ευρώ αφορούν τον ΕΟΠΥΥ.

Παράλληλα:

• τα λοιπά Νομικά Πρόσωπα χρωστούν 235 εκατ. ευρώ,
• ενώ ο κρατικός προϋπολογισμός εμφανίζει οφειλές 193 εκατ. ευρώ.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι μεγάλο μέρος αυτών των υποχρεώσεων αφορά το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, με εκκρεμείς πληρωμές περίπου 159 εκατ. ευρώ.

Πάνω από 700 εκατ. ευρώ οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων

Παρότι η ΑΑΔΕ έχει επιταχύνει σημαντικά τις διαδικασίες επιστροφής φόρων τα τελευταία χρόνια, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές εκκρεμότητες.

Στο τέλος Μαΐου οι επιστροφές φόρων που δεν είχαν ακόμη ολοκληρωθεί ανέρχονταν σε 719 εκατ. ευρώ.

Από αυτά:

• 166 εκατ. ευρώ αφορούν άμεσους φόρους,
• 449 εκατ. ευρώ έμμεσους φόρους,
• 4 εκατ. ευρώ λοιπούς φόρους,
• 100 εκατ. ευρώ μη φορολογικά έσοδα.

Ωστόσο, η ΑΑΔΕ επισημαίνει ότι περίπου 176 εκατ. ευρώ δεν μπορούν ακόμη να επιστραφούν, καθώς οι ίδιοι οι δικαιούχοι δεν έχουν ολοκληρώσει τις απαιτούμενες διαδικασίες ή δεν έχουν υποβάλει τα αναγκαία δικαιολογητικά.

Γιατί το πρόβλημα επιμένει

Το ερώτημα που τίθεται πλέον δεν είναι αν το Δημόσιο διαθέτει χρήματα.

Τα δημοσιονομικά στοιχεία δείχνουν ότι η χώρα βρίσκεται σε σαφώς καλύτερη θέση σε σχέση με την περίοδο της κρίσης.

Το ζήτημα αφορά κυρίως:

• τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης,
• τις χρονοβόρες διαδικασίες εκκαθάρισης,
• τις πολύπλοκες εγκρίσεις πληρωμών,
• τις γραφειοκρατικές καθυστερήσεις,
• αλλά και το ειδικό καθεστώς συμψηφισμών στον χώρο της Υγείας.

Οι επιχειρήσεις υποστηρίζουν ότι η έλλειψη προβλεψιμότητας αυξάνει το κόστος χρηματοδότησης και περιορίζει τη δυνατότητά τους να επενδύσουν ή να επεκταθούν.

Η επίδραση στην πραγματική οικονομία

Η διατήρηση ληξιπρόθεσμων οφειλών ύψους περίπου 3 δισ. ευρώ δεν αποτελεί μόνο λογιστικό ζήτημα.

Επηρεάζει άμεσα:

• τη ρευστότητα των επιχειρήσεων,
• τη δυνατότητα νέων επενδύσεων,
• την απασχόληση,
• τη λειτουργία των προμηθευτών του Δημοσίου,
• αλλά και το συνολικό κόστος προμηθειών του κράτους.

Για πολλές μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ιδιαίτερα στον χώρο των ιατροτεχνολογικών προϊόντων, των φαρμάκων και των υπηρεσιών προς το Δημόσιο, οι καθυστερήσεις στις πληρωμές δημιουργούν σοβαρά προβλήματα χρηματοδότησης και αυξάνουν την ανάγκη τραπεζικού δανεισμού.

Το στοίχημα της επόμενης περιόδου

Η Ελλάδα έχει πλέον αφήσει πίσω της τα χρόνια των μνημονίων και εμφανίζει ισχυρούς δημοσιονομικούς δείκτες.

Ωστόσο, η εικόνα των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων δείχνει ότι η ομαλή λειτουργία του κράτους δεν εξαρτάται μόνο από τα διαθέσιμα χρήματα, αλλά και από την αποτελεσματικότητα των διοικητικών μηχανισμών.

Η ταχύτερη εξόφληση των προμηθευτών θα μπορούσε να ενισχύσει τη ρευστότητα της αγοράς, να περιορίσει το κόστος των κρατικών προμηθειών και να βελτιώσει συνολικά τη λειτουργία της οικονομίας.

Το ζητούμενο πλέον δεν είναι μόνο η επίτευξη υψηλών πλεονασμάτων, αλλά και η έγκαιρη διοχέτευση των διαθέσιμων πόρων εκεί όπου μπορούν να στηρίξουν την ανάπτυξη και την πραγματική οικονομική δραστηριότητα.

Πηγή: pagenews.gr