Τεχνολογία

Η AI καίει δισεκατομμύρια – Αλλά κανείς δεν ξέρει ακόμη αν βγάζει λεφτά

Η AI καίει δισεκατομμύρια – Αλλά κανείς δεν ξέρει ακόμη αν βγάζει λεφτά

Πηγή Φωτογραφίας: AP Photo//Η AI καίει δισεκατομμύρια – Αλλά κανείς δεν ξέρει ακόμη αν βγάζει λεφτά

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του pagenews.gr
στο Google Discover
Σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά την έκρηξη της τεχνητής νοημοσύνης, Amazon, Microsoft, Google, Meta και Oracle χτίζουν data centers με πρωτοφανείς ρυθμούς – Τα κέρδη όμως παραμένουν «κρυμμένα» μέσα στα cloud και μεγαλώνει ο φόβος ότι η αγορά μπορεί να χτίζει περισσότερη υπολογιστική ισχύ από όση τελικά χρειάζεται

Η Wall Street έχει ήδη αποτιμήσει την τεχνητή νοημοσύνη σαν την επόμενη μεγάλη οικονομική επανάσταση.

Υπάρχει όμως ένα θεμελιώδες ερώτημα στο οποίο, σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη του AI boom, εξακολουθεί να μην υπάρχει καθαρή απάντηση:

Πόσα χρήματα βγάζει πραγματικά η AI;

Οι μεγαλύτερες τεχνολογικές εταιρείες του κόσμου επενδύουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε chips, data centers, ηλεκτρική ενέργεια και δίκτυα.

Το πρόβλημα είναι ότι οι οικονομικές τους καταστάσεις δεν αποκαλύπτουν ξεχωριστά πόσα έσοδα ή κέρδη δημιουργούνται από αυτές ακριβώς τις επενδύσεις.

Και όσο τα ποσά μεγαλώνουν, τόσο πιο σημαντικό γίνεται το ερώτημα εάν η ζήτηση θα είναι αρκετή για να δικαιολογήσει αυτό που εξελίσσεται σε μία από τις μεγαλύτερες επενδυτικές εκστρατείες στην ιστορία της τεχνολογίας.

Το μεγαλύτερο στοίχημα της Silicon Valley

Amazon, Alphabet, Microsoft και Meta αναμένεται να πραγματοποιήσουν συνολικά κεφαλαιουχικές δαπάνες περίπου 650 δισ. δολαρίων μέσα στο 2026.

Εάν προστεθούν και οι επενδύσεις της Oracle και άλλων μεγάλων παικτών, οι συνολικές δαπάνες που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την AI πλησιάζουν σε ακόμη υψηλότερα επίπεδα.

Πρόκειται για χρήματα που κατευθύνονται κυρίως σε νέες εγκαταστάσεις data centers, προηγμένους επεξεργαστές, δίκτυα και ενεργειακές υποδομές.

Η βασική υπόθεση πίσω από αυτή την επενδυτική έκρηξη είναι ότι η ζήτηση για AI computing θα συνεχίσει να αυξάνεται για πολλά χρόνια.

Αν αυτή η υπόθεση αποδειχθεί σωστή, τα σημερινά data centers μπορεί να μετατραπούν σε μηχανές παραγωγής τεράστιων κερδών.

Αν αποδειχθεί υπερβολικά αισιόδοξη, η Silicon Valley μπορεί να βρεθεί με πολύ περισσότερη υπολογιστική ισχύ από όση χρειάζεται η αγορά.

Τα κέρδη της AI είναι κρυμμένα μέσα στο cloud

Το μεγαλύτερο πρόβλημα για τους επενδυτές είναι η έλλειψη διαφάνειας.

Η Amazon δεν δημοσιεύει ξεχωριστά την κερδοφορία των AI workloads μέσα στο AWS.

Η Microsoft δεν αποκαλύπτει ποιο μέρος των κερδών του Azure προέρχεται από generative AI.

Η Alphabet ενσωματώνει τις σχετικές δραστηριότητες στο Google Cloud.

Η Meta δεν διαθέτει καν αντίστοιχο cloud business, καθώς χρησιμοποιεί σε μεγάλο βαθμό την AI για να βελτιώνει τις υπάρχουσες πλατφόρμες της, τη διαφήμιση και τα νέα προϊόντα.

Έτσι, οι επενδυτές γνωρίζουν πόσο γρήγορα μεγαλώνει το cloud.

Δεν γνωρίζουν όμως εάν ένα καινούργιο AI data center παράγει ήδη ικανοποιητική απόδοση στο κεφάλαιο που δαπανήθηκε για να κατασκευαστεί.

AWS: Περιθώριο κέρδους 39%

Τα περιθώρια κέρδους των cloud εταιρειών προσφέρουν κάποιες ενδείξεις.

Το λειτουργικό περιθώριο του Amazon Web Services αυξήθηκε εντυπωσιακά και έφτασε περίπου στο 39%, περίπου 6,5 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα.

Είναι εξαιρετικά ισχυρή επίδοση.

Η ίδια η Amazon, ωστόσο, απέφυγε να αποδώσει την άνοδο συγκεκριμένα στην AI και προειδοποίησε ότι τα επίπεδα κερδοφορίας μπορεί να μεταβάλλονται καθώς αυξάνονται οι επενδύσεις.

Υπάρχει και ένα επιπλέον πρόβλημα:

το AWS ήταν μια εξαιρετικά κερδοφόρα επιχείρηση πολύ πριν από την έκρηξη του ChatGPT.

Επομένως, το περιθώριο του 39% δεν μας λέει ποιο μέρος των κερδών δημιουργούν οι ακριβοί GPU servers και ποιο οι παραδοσιακές υπηρεσίες cloud.

Google Cloud: Από 20,7% στο 35,6%

Ακόμη μεγαλύτερη βελτίωση εμφανίζει η Alphabet.

Το λειτουργικό περιθώριο του Google Cloud ανέβηκε στο 35,6%, από 20,7% έναν χρόνο νωρίτερα.

Θα μπορούσε κανείς να θεωρήσει ότι αυτό αποτελεί ισχυρή ένδειξη πως η AI αρχίζει να αποδίδει.

Η διοίκηση, όμως, έσπευσε να χαμηλώσει τις προσδοκίες.

Η Alphabet αναμένεται να προσθέσει μεγάλη και ιδιαίτερα ακριβή υπολογιστική δυναμικότητα στα επόμενα τρίμηνα και έχει ήδη προειδοποιήσει ότι η επέκταση αυτή θα ασκήσει πίεση στα περιθώρια του cloud.

Με απλά λόγια:

τα κέρδη ανεβαίνουν, αλλά ανεβαίνει ακόμη ταχύτερα και ο λογαριασμός για την επόμενη γενιά υποδομών.

Η περίεργη περίπτωση της Microsoft

Η Microsoft ίσως προσφέρει το πιο ενδιαφέρον στοιχείο.

Το Intelligent Cloud, στο οποίο περιλαμβάνεται το Azure, διατήρησε λειτουργικό περιθώριο κοντά στο 41%, παρά τις τεράστιες επενδύσεις που πραγματοποιεί η εταιρεία σε AI υποδομές.

Αυτό μπορεί να ερμηνευθεί με δύο τρόπους.

Η απαισιόδοξη ανάγνωση είναι ότι τα νέα AI workloads δεν είναι ακόμη τόσο κερδοφόρα όσο το παραδοσιακό cloud.

Η αισιόδοξη είναι ότι η Microsoft καταφέρνει να απορροφά ένα τεράστιο επενδυτικό κόστος χωρίς σημαντική διάβρωση των περιθωρίων της.

Και εάν κάποια στιγμή οι δαπάνες για νέα data centers επιβραδυνθούν, η υπάρχουσα υποδομή θα μπορούσε να παράγει πολύ μεγαλύτερη λειτουργική μόχλευση.

Αυτό είναι και το μεγάλο στοίχημα των επενδυτών.

Meta: Διαφορετικό παιχνίδι

Η Meta αποτελεί διαφορετική περίπτωση.

Δεν πουλάει κατά κύριο λόγο AI computing σε άλλες επιχειρήσεις.

Χρησιμοποιεί την τεχνητή νοημοσύνη για να βελτιώνει τις διαφημίσεις, τις προτάσεις περιεχομένου, τα engagement systems και σταδιακά τους δικούς της AI agents.

Το δεύτερο τρίμηνο του 2026 η Meta εμφάνισε λειτουργικό περιθώριο 31%, έναντι 43% ένα χρόνο νωρίτερα.

Η πτώση οφείλεται σε σημαντικό βαθμό σε έκτακτες επιβαρύνσεις: περίπου 2,4 δισ. δολάρια για νομικές υποθέσεις και 1,18 δισ. για αποζημιώσεις προσωπικού.

Ακόμη και χωρίς αυτές, όμως, το προσαρμοσμένο λειτουργικό περιθώριο θα ήταν περίπου 36,8%, χαμηλότερο από το αντίστοιχο επίπεδο της προηγούμενης χρονιάς.

Η εταιρεία παράλληλα πραγματοποίησε 31,08 δισ. δολάρια κεφαλαιουχικών δαπανών μόνο στο δεύτερο τρίμηνο.

Το ενδιαφέρον στην περίπτωση της Meta είναι ότι η απόδοση της AI δεν θα εμφανιστεί αναγκαστικά ως «AI revenue».

Μπορεί να εμφανιστεί ως καλύτερη στόχευση διαφημίσεων, περισσότερο engagement και υψηλότερες τιμές στις διαφημίσεις.

Το πραγματικό ερώτημα: Μήπως χτίζουν υπερβολικά πολλά;

Οι αναλυτές δεν φαίνονται ιδιαίτερα ανήσυχοι από το γεγονός ότι η AI δεν εμφανίζει ακόμη τεράστια καθαρά κέρδη.

Το πρόβλημα βρίσκεται αλλού.

Οι εταιρείες συνεχίζουν να χτίζουν data centers με τέτοιο ρυθμό ώστε η αγορά πρέπει ουσιαστικά να προβλέψει σήμερα πόση AI θα χρησιμοποιεί ο κόσμος σε τρία, πέντε ή δέκα χρόνια.

Και εκεί βρίσκεται ο μεγαλύτερος κίνδυνος.

Τι συμβαίνει αν χτιστεί υπερβολικά μεγάλη δυναμικότητα;

Τα data centers έχουν τεράστιο σταθερό κόστος.

Εάν η προσφορά computing αυξηθεί πολύ περισσότερο από τη ζήτηση, η τιμή της υπολογιστικής ισχύος μπορεί να πέσει.

Τότε οι αποδόσεις των επενδύσεων θα συμπιεστούν.

Η ιστορία των υποδομών είναι γεμάτη από αντίστοιχες περιπτώσεις: οι επενδυτές εντοπίζουν μια πραγματικά επαναστατική τεχνολογία, αλλά στη συνέχεια κατασκευάζουν υπερβολικά μεγάλη υποδομή γύρω της.

Το δεύτερο μεγάλο ρίσκο: Δύο πελάτες

Υπάρχει και μια λιγότερο εμφανής πηγή ανησυχίας.

Μεγάλο ποσοστό της νέας ζήτησης για AI computing φαίνεται να συγκεντρώνεται σε μόλις δύο εταιρείες:

OpenAI και Anthropic.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών που επικαλείται το Axios, περίπου το μισό των AI-related συμβατικών υποχρεώσεων που έχουν ανακοινώσει Oracle, Amazon, Microsoft και Alphabet μπορεί να συνδέεται με τις δύο εταιρείες.

Το ποσοστό δεν αποτελεί επίσημη δημοσιοποίηση των hyperscalers και πρέπει να αντιμετωπίζεται ως αναλυτική εκτίμηση.

Αν όμως βρίσκεται κοντά στην πραγματικότητα, δημιουργεί σημαντικό customer concentration risk.

Οι εταιρείες που κατασκευάζουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια υποδομών βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε πελάτες που οι ίδιοι εξακολουθούν να χρειάζονται τεράστιες εισροές κεφαλαίων για να χρηματοδοτούν την ανάπτυξή τους.

Το παράδοξο της AI οικονομίας

Εδώ δημιουργείται μια εντυπωσιακή χρηματοοικονομική αλυσίδα.

Οι hyperscalers επενδύουν σε εταιρείες AI.

Οι εταιρείες AI χρησιμοποιούν μέρος αυτών των κεφαλαίων για να αγοράζουν computing από τους hyperscalers.

Οι hyperscalers χρησιμοποιούν τα έσοδα και τις συμβάσεις αυτές για να δικαιολογούν νέα data centers.

Και τα νέα data centers χρειάζονται ακόμη περισσότερα chips και ακόμη μεγαλύτερη χρηματοδότηση.

Το σύστημα μπορεί να λειτουργήσει άψογα εφόσον η τελική ζήτηση από επιχειρήσεις και καταναλωτές αυξάνεται αρκετά γρήγορα.

Εάν όμως η ζήτηση δεν μετατραπεί τελικά σε αντίστοιχα έσοδα από τους τελικούς χρήστες, οι κυκλικές αυτές χρηματοδοτικές σχέσεις θα εξεταστούν πολύ πιο αυστηρά από τις αγορές.

Η AI μπορεί να είναι επανάσταση και κακή επένδυση ταυτόχρονα

Αυτή είναι ίσως η σημαντικότερη διάκριση στη σημερινή συζήτηση.

Το ερώτημα εάν η AI θα αλλάξει τον κόσμο είναι διαφορετικό από το ερώτημα εάν κάθε data center που κατασκευάζεται σήμερα θα αποφέρει υψηλή απόδοση.

Μια τεχνολογία μπορεί να αποδειχθεί επαναστατική και ταυτόχρονα να προκαλέσει υπερεπένδυση.

Το internet άλλαξε οριστικά την παγκόσμια οικονομία.

Αυτό δεν εμπόδισε τη φούσκα των τηλεπικοινωνιακών και διαδικτυακών επενδύσεων στα τέλη της δεκαετίας του 1990.

Οι σιδηρόδρομοι άλλαξαν τον 19ο αιώνα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε σιδηροδρομική εταιρεία που χρηματοδοτήθηκε τότε αποτέλεσε καλή επένδυση.

Το ίδιο μπορεί να αποδειχθεί και με την AI.

Το μεγάλο τεστ έρχεται

Προς το παρόν, οι τεχνολογικοί κολοσσοί έχουν ένα τεράστιο πλεονέκτημα.

Τα βασικά τους businesses παράγουν τόσο πολύ cash flow ώστε μπορούν να χρηματοδοτούν την AI χωρίς να εξαρτώνται αποκλειστικά από εξωτερικό δανεισμό.

Αυτό τους δίνει χρόνο.

Δεν τους απαλλάσσει όμως από την ανάγκη να αποδείξουν κάποια στιγμή ότι τα εκατοντάδες δισεκατομμύρια που επενδύουν παράγουν αποδόσεις αντίστοιχες με το κόστος τους.

Και όσο αυξάνονται τα data centers, τόσο πιο κοντά έρχεται εκείνη η στιγμή.

Το μεγάλο ερώτημα της AI δεν είναι πλέον αν μπορεί να γράψει κώδικα, να δημιουργήσει εικόνες ή να αντικαταστήσει μέρος της ανθρώπινης εργασίας.

Είναι αν μπορεί να παράγει αρκετό πραγματικό κέρδος ώστε να πληρώσει για τη γιγαντιαία υποδομή που χτίζεται στο όνομά της.

Πηγή: pagenews.gr

Κώστας Καλλιαντέρης
Ο ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ
Κώστας Καλλιαντέρης Οικονομικός Συντάκτης
Εξειδικεύεται στην κάλυψη θεμάτων οικονομίας, επιχειρηματικότητας, ενέργειας, μεταφορών, κατασκευών και αγορών. Παρακολουθεί τις οικονομικές εξελίξεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό, αναλύοντας τις επιπτώσεις τους στην επιχειρηματική δραστηριότητα και την πραγματική οικονομία. Διαθέτει εμπειρία στη δημοσιογραφική κάλυψη οικονομικού και πολιτικού ρεπορτάζ, καθώς και στη σύνταξη αναλυτικών άρθρων για την αγορά, τις επενδύσεις και την επιχειρηματικότητα.

Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο