Ουκρανία: 7 εκατ. drones τον χρόνο – Το μάθημα πολέμου που αναγκάζεται να πάρει το Πεντάγωνο

Το Κίεβο παράγει περίπου 500.000 FPV τον μήνα, ενώ οι ΗΠΑ παλεύουν να δημιουργήσουν μαζική γραμμή παραγωγής – Γιατί ο πόλεμος αλλάζει την παγκόσμια αμυντική βιομηχανία

Μία από τις μεγαλύτερες ανατροπές που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν βρίσκεται μόνο στα χαρακώματα του Ντονμπάς.

Βρίσκεται στα εργοστάσια.

Και για πρώτη φορά το ίδιο το Πεντάγωνο αναγνωρίζει ανοιχτά μια πραγματικότητα που πριν από λίγα χρόνια θα έμοιαζε σχεδόν αδιανόητη: οι Ηνωμένες Πολιτείες, η χώρα με τον ισχυρότερο και ακριβότερο στρατό στον κόσμο, βρίσκονται πολύ πίσω από την Ουκρανία στη μαζική παραγωγή μικρών επιθετικών drones.

Η διαφορά είναι τεράστια.

Η Ουκρανία αναμένεται να κατασκευάσει μέσα στο 2026 από 6 έως 7 εκατομμύρια μικρά FPV drones.

Περίπου 500.000 κάθε μήνα.

Αντίθετα, το πρόγραμμα Drone Dominance του Πενταγώνου, προϋπολογισμού 1,1 δισ. δολαρίων, αναμένεται να έχει παραγγείλει συνολικά λιγότερα από 200.000 drones μέχρι τον Φεβρουάριο του 2027.

Η παραδοχή από το ίδιο το Πεντάγωνο

Ο Travis Metz, αναπληρωτής διευθυντής και COO της Defense Innovation Unit, δεν προσπάθησε να κρύψει την απόσταση που χωρίζει σήμερα τις δύο βιομηχανίες.

«Είναι πολύ δυσκολότερο να πας από το μηδέν στις 200.000», δήλωσε, εξηγώντας ότι η αύξηση της παραγωγής γίνεται ευκολότερη όταν έχει ήδη δημιουργηθεί η απαιτούμενη εγχώρια βιομηχανική βάση.

Πρόκειται για μια αξιοσημείωτη παραδοχή.

Γιατί το πρόβλημα της Αμερικής δεν είναι ότι δεν διαθέτει χρήματα.

Ούτε ότι δεν διαθέτει τεχνολογία.

Το πρόβλημα είναι η ταχύτητα.

Η Ουκρανία δημιούργησε πολεμική βιομηχανία μέσα στον πόλεμο

Η ουκρανική περίπτωση είναι εντυπωσιακή ακριβώς επειδή η παραγωγική έκρηξη πραγματοποιήθηκε ενώ η χώρα βρίσκεται υπό συνεχή ρωσική επίθεση.

Σύμφωνα με το Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας και Άμυνας της Ουκρανίας, η εγχώρια βιομηχανία είχε ήδη στις αρχές του 2026 παραγωγική δυνατότητα άνω των 8 εκατομμυρίων FPV drones ετησίως.

Περισσότερες από 160 ουκρανικές εταιρείες διαφορετικού μεγέθους κατασκευάζουν πλέον FPV συστήματα.

Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο στοιχείο.

Η παραγωγή δεν συγκεντρώθηκε αποκλειστικά σε λίγους τεράστιους αμυντικούς ομίλους.

Δημιουργήθηκε ένα αποκεντρωμένο οικοσύστημα εταιρειών και παραγωγικών μονάδων που σχεδιάζουν, δοκιμάζουν, τροποποιούν και ξαναστέλνουν συστήματα στο μέτωπο με εξαιρετικά γρήγορους κύκλους εξέλιξης.

Το όπλο των 500 δολαρίων αλλάζει τον πόλεμο

Η οικονομία του FPV drone είναι ριζικά διαφορετική από εκείνη των παραδοσιακών δυτικών οπλικών συστημάτων.

Ένα ουκρανικό FPV μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να κοστίζει μόλις μερικές εκατοντάδες δολάρια.

Δεν σχεδιάζεται για να υπηρετεί επί δεκαετίες.

Δεν κατασκευάζεται για να επιστρέψει στη βάση του.

Σε πολλές αποστολές είναι ουσιαστικά αναλώσιμο πυρομαχικό.

Και ακριβώς αυτή η φιλοσοφία δημιουργεί ένα νέο οικονομικό μοντέλο πολέμου: τεράστιοι αριθμοί φθηνών συστημάτων μπορούν να χρησιμοποιηθούν εναντίον πολύ ακριβότερων στόχων.

Η ουκρανική πλευρά υποστηρίζει μάλιστα ότι τα FPV drones ευθύνονται πλέον για περίπου το 60% των απωλειών που προκαλούνται στις ρωσικές δυνάμεις. Πρόκειται για ουκρανική επίσημη εκτίμηση και όχι ανεξάρτητα επαληθευμένο ποσοστό, αλλά δείχνει πόσο κεντρικό θεωρεί το Κίεβο το συγκεκριμένο όπλο.

Το αμερικανικό πρόβλημα έχει όνομα: procurement

Στις ΗΠΑ, η εικόνα είναι διαφορετική.

Το αμερικανικό μοντέλο αμυντικών προμηθειών δημιουργήθηκε σε μεγάλο βαθμό για πολύπλοκα, εξαιρετικά προηγμένα και πανάκριβα συστήματα.

Μαχητικά.

Πλοία.

Πύραυλοι.

Δορυφόρους.

Το μοντέλο αυτό μπορεί να παράγει τεχνολογικά αριστουργήματα.

Αλλά δυσκολεύεται πολύ περισσότερο όταν το ζητούμενο είναι να κατασκευαστούν εκατοντάδες χιλιάδες φθηνά συστήματα σε μήνες.

Το αμερικανικό Government Accountability Office έχει διατυπώσει το πρόβλημα με εντυπωσιακή σαφήνεια.

Κατά μέσο όρο, το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας χρειάζεται σχεδόν 12 χρόνια από την έναρξη ενός μεγάλου προγράμματος μέχρι την παράδοση της πρώτης επιχειρησιακής δυνατότητας.

«Αυτά τα χρονοδιαγράμματα είναι ασύμβατα με την αντιμετώπιση αναδυόμενων απειλών», προειδοποίησε το GAO.

Το Replicator ήταν η πρώτη μεγάλη προειδοποίηση

Η Ουάσιγκτον είχε ήδη αντιληφθεί το πρόβλημα.

Το 2023 δημιούργησε την πρωτοβουλία Replicator με έναν φιλόδοξο στόχο: να αναπτύξει χιλιάδες αναλώσιμα αυτόνομα συστήματα σε σύντομο χρονικό διάστημα, με το βλέμμα κυρίως σε μια πιθανή μελλοντική σύγκρουση με την Κίνα.

Η πρώτη φάση είχε στόχο την ανάπτυξη χιλιάδων συστημάτων έως τον Αύγουστο του 2025.

Στην πράξη, όμως, το πρόγραμμα αντιμετώπισε προβλήματα με το κόστος, την ωριμότητα ορισμένων συστημάτων, το software integration και τις ίδιες τις διαδικασίες προμηθειών. Δημοσιευμένες έρευνες ανέφεραν ότι μέχρι τον αρχικό χρονικό στόχο είχαν παραδοθεί εκατοντάδες και όχι οι χιλιάδες μονάδες που είχε αρχικά οραματιστεί το Πεντάγωνο.

Η μεγάλη αμερικανική αντεπίθεση: Drone Dominance

Το Πεντάγωνο επιχειρεί τώρα ένα πολύ μεγαλύτερο άλμα.

Το πρόγραμμα Drone Dominance προβλέπει την αγορά περισσότερων από 200.000 drones έως το 2027 και χρησιμοποιεί διαγωνιστικές δοκιμές τύπου «Gauntlet», όπου τα συστήματα αξιολογούνται από στρατιωτικούς χειριστές σε πραγματικά σενάρια αποστολών.

Η φιλοσοφία είναι σαφής:

Λιγότερα χρόνια ανάπτυξης.

Περισσότερες δοκιμές.

Γρηγορότερες παραγγελίες.

Μαζικότερη παραγωγή.

Αλλά ακόμη και αυτός ο αριθμός δείχνει την απόσταση από την πραγματικότητα του ουκρανικού πολέμου.

Η Ουκρανία μπορεί να παράγει σε περίπου δύο εβδομάδες όσα drones το αμερικανικό πρόγραμμα σχεδιάζει να αγοράσει σε πολύ μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα.

Και τώρα η Αμερική βάζει έναν ακόμη δύσκολο όρο

Η Ουάσιγκτον θέλει ταυτόχρονα να απαλλαγεί από την εξάρτηση από κινεζικά εξαρτήματα.

Το νέο αμερικανικό πλαίσιο θέτει ως τελικό στόχο μια πλήρως εγχώρια εφοδιαστική αλυσίδα για τα μικρά μη επανδρωμένα συστήματα.

Κινητήρες, μπαταρίες, ημιαγωγοί και άλλα κρίσιμα εξαρτήματα πρέπει σταδιακά να προέρχονται από ασφαλείς αμερικανικές ή εγκεκριμένες αλυσίδες παραγωγής.

Στρατηγικά, η λογική είναι προφανής.

Σε έναν πιθανό πόλεμο με την Κίνα, οι ΗΠΑ δεν μπορούν να βασίζουν την παραγωγή των drones τους σε κινεζικά components.

Βραχυπρόθεσμα, όμως, αυτό κάνει την προσπάθεια κλιμάκωσης ακριβότερη και δυσκολότερη.

Το παράδοξο: Η υπερδύναμη ζητά τεχνογνωσία από το Κίεβο

Και εδώ βρίσκεται ίσως η πιο ενδιαφέρουσα εξέλιξη.

Ουκρανικές εταιρείες μπαίνουν πλέον στην αμερικανική αγορά.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που επικαλείται το Reuters, έξι ουκρανικές εταιρείες βρίσκονται σε διαδικασία δοκιμών στις ΗΠΑ, δημιουργίας τοπικής παραγωγής ή σύστασης joint ventures με αμερικανικές επιχειρήσεις. Παράλληλα, Ουάσιγκτον και Κίεβο προωθούν συνεργασία για ανταλλαγή τεχνολογίας και κοινή παραγωγή drones.

Η αντιστροφή είναι ιστορικά ενδιαφέρουσα.

Για δεκαετίες, οι σύμμαχοι των ΗΠΑ αγόραζαν αμερικανικά όπλα και αμερικανική τεχνογνωσία.

Τώρα, σε έναν από τους σημαντικότερους νέους τομείς του σύγχρονου πολέμου, η γνώση κινείται και προς την αντίθετη κατεύθυνση.

Δεν είναι όμως ακριβώς ίδια drones

Υπάρχει μία κρίσιμη διευκρίνιση.

Η σύγκριση μεταξύ 7 εκατομμυρίων ουκρανικών FPV και 200.000 αμερικανικών drones δεν είναι απολύτως «μήλα με μήλα».

Οι ΗΠΑ αναπτύσσουν συστήματα που σε αρκετές περιπτώσεις πρέπει να επιχειρούν σε πολύ μεγαλύτερες αποστάσεις, με αυξημένη αυτονομία, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα σε ηλεκτρονικό πόλεμο και δυνατότητα δικτυωμένων επιχειρήσεων.

Ο Ειρηνικός δεν είναι Ντονμπάς.

Οι αποστάσεις σε μια πιθανή σύγκρουση γύρω από την Ταϊβάν θα ήταν τεράστιες και οι επιχειρησιακές απαιτήσεις διαφορετικές.

Αυτό όμως δεν ακυρώνει το βασικό πρόβλημα που αναγνωρίζει το ίδιο το Πεντάγωνο:

Η Αμερική χρειάζεται πολύ μεγαλύτερη παραγωγική κλίμακα.

Και τη χρειάζεται γρήγορα.

Το πραγματικό μάθημα της Ουκρανίας

Η μεγαλύτερη στρατιωτική καινοτομία της Ουκρανίας ίσως τελικά να μην είναι κάποιο συγκεκριμένο drone.

Είναι ο τρόπος παραγωγής του.

Μικρές και μεγάλες εταιρείες.

Συνεχής επικοινωνία με το μέτωπο.

Αλλαγές σχεδίασης σε εβδομάδες αντί για χρόνια.

Μαζική παραγωγή.

Αποδοχή ότι ένα σύστημα δεν χρειάζεται να είναι τέλειο για να είναι χρήσιμο.

Και κυρίως μια εντελώς διαφορετική σχέση ανάμεσα στο κόστος και στην ποσότητα.

Από το F-35 στο drone των 500 δολαρίων

Αυτό δεν σημαίνει ότι τα φθηνά drones αντικαθιστούν μαχητικά, πυραύλους ή αεροπλανοφόρα.

Σημαίνει όμως ότι η στρατιωτική ισχύς του 21ου αιώνα δεν θα μετριέται μόνο με το πόσο προηγμένο είναι το καλύτερο όπλο μιας χώρας.

Θα μετριέται και με το πόσα όπλα μπορεί να κατασκευάσει όταν ξεκινήσει πραγματικά ο πόλεμος.

Η Ουκρανία έμαθε αυτή την αλήθεια επειδή δεν είχε άλλη επιλογή.

Η Αμερική προσπαθεί τώρα να τη μάθει πριν χρειαστεί να πολεμήσει η ίδια.

Και ίσως αυτή να είναι η πιο σημαντική προειδοποίηση που έρχεται από τα εργοστάσια και τα εργαστήρια της Ουκρανίας:

Στον επόμενο μεγάλο πόλεμο, η τεχνολογική υπεροχή μπορεί να μην αρκεί.

Θα χρειάζεται και βιομηχανική ταχύτητα.

Πηγή: pagenews.gr