Ο Νετανιάχου κρατά απόσταση από Τραμπ πριν από την κάλπη – Το «παγωμένο» τετ-α-τετ στη Νέα Υόρκη

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου φτάνει την Πέμπτη στη Νέα Υόρκη για μια επίσκεψη λίγων ωρών και επιστρέφει αμέσως στο Ισραήλ για την προεκλογική μάχη της 27ης Οκτωβρίου. Μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί συνάντηση με τον Ντόναλντ Τραμπ — μια αξιοσημείωτη εικόνα για δύο ηγέτες που επί χρόνια επένδυσαν πολιτικά στη στενή τους σχέση. Το Al-Monitor βλέπει πίσω από την απόσταση εκλογικούς υπολογισμούς, αλλά και τις αυξανόμενες διαφορές Ουάσιγκτον–Ιερουσαλήμ.

Κάτι ασυνήθιστο συμβαίνει αυτή την εβδομάδα στη Νέα Υόρκη.

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ταξιδεύει στις Ηνωμένες Πολιτείες για να μιλήσει στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ την Πέμπτη, όμως το ταξίδι του αναμένεται να είναι εξαιρετικά σύντομο. Και, ακόμη σημαντικότερο, μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί συνάντηση με τον Ντόναλντ Τραμπ.

Το γεγονός καταγράφεται και από το Associated Press, το οποίο σημειώνει ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός πραγματοποιεί σύντομη επίσκεψη στη Νέα Υόρκη χωρίς προγραμματισμένο τετ-α-τετ με τον Αμερικανό πρόεδρο.

Το Al-Monitor πηγαίνει ένα βήμα παραπέρα.

Επικαλούμενο ανώτερη ισραηλινή πολιτική πηγή, συνδέει τη διάρκεια της επίσκεψης με τη σημερινή κατάσταση των σχέσεων ανάμεσα στους δύο ηγέτες και κυρίως με την πολιτική συγκυρία στο Ισραήλ: οι εκλογές έχουν προγραμματιστεί για τις 27 Οκτωβρίου και ο Νετανιάχου επιστρέφει αμέσως για να επικεντρωθεί στην προεκλογική εκστρατεία.

Από τη «φωτογραφία Τραμπ» στην απόσταση

Υπό άλλες συνθήκες, μια συνάντηση Νετανιάχου–Τραμπ στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης θα ήταν σχεδόν αυτονόητη πολιτικά.

Η προσωπική σχέση με τον Αμερικανό πρόεδρο έχει αποτελέσει επανειλημμένα σημαντικό κομμάτι της διεθνούς εικόνας που καλλιεργεί ο Νετανιάχου στο εσωτερικό του Ισραήλ.

Αυτή τη φορά, όμως, η εικόνα είναι διαφορετική.

Ο Τραμπ βρίσκεται ήδη στη Νέα Υόρκη πραγματοποιώντας σειρά διπλωματικών επαφών, ενώ η Μέση Ανατολή βρίσκεται στο επίκεντρο της Γενικής Συνέλευσης λόγω του πολέμου με το Ιράν, της νέας κλιμάκωσης στην Υεμένη και της συνεχιζόμενης αστάθειας στη Γάζα.

Κι όμως, στο μέχρι στιγμής ανακοινωμένο πρόγραμμα δεν υπάρχει το μεγάλο ισραηλινοαμερικανικό τετ-α-τετ.

Δεν αποδεικνύει από μόνο του ρήξη. Είναι όμως μια πολιτικά αξιοπρόσεκτη απουσία.

Ο Νετανιάχου έχει τώρα άλλον «πελάτη»: τον Ισραηλινό ψηφοφόρο

Υπάρχει και ένας πολύ πρακτικός λόγος για το express ταξίδι.

Η προεκλογική περίοδος στο Ισραήλ βρίσκεται στην τελική ευθεία.

Οι εκλογές της 27ης Οκτωβρίου θα είναι οι πρώτες γενικές εκλογές μετά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023 και τους πολέμους που ακολούθησαν. Ο Νετανιάχου διεκδικεί έβδομη πρωθυπουργική θητεία, ενώ το πολιτικό τοπίο παραμένει κατακερματισμένο.

Το Reuters έχει καταγράψει ότι ο πρωθυπουργός πιέζει τα μικρότερα κόμματα της ισραηλινής Δεξιάς να αποφύγουν τον κατακερματισμό, καθώς το εκλογικό όριο του 3,25% μπορεί να αποδειχθεί κρίσιμο για τη μελλοντική κοινοβουλευτική αριθμητική.

Ο ίδιος έχει συνοψίσει τη στρατηγική του με τη φράση:

«Όταν είμαστε ενωμένοι, κερδίζουμε. Όταν διασπώμαστε, χάνουμε».

Η Νέα Υόρκη, επομένως, δεν είναι απλώς διπλωματική σκηνή.

Είναι μέρος της ισραηλινής προεκλογικής εκστρατείας.

Η ομιλία στον ΟΗΕ θα απευθύνεται και στο Ισραήλ

Αυτό περιμένουν και αναλυτές που παρακολουθούν τη φετινή Γενική Συνέλευση.

Ο Richard Gowan, διευθυντής για θέματα ΟΗΕ στο International Crisis Group, εκτίμησε ότι ο Νετανιάχου θα απευθύνεται κατά κύριο λόγο στο εγχώριο ακροατήριο, ακριβώς επειδή οι εκλογές απέχουν μόλις λίγες εβδομάδες.

Το σκηνικό προσφέρεται για μια τέτοια ομιλία.

Το Ισραήλ βρίσκεται αντιμέτωπο με έντονη διεθνή κριτική για τη Γάζα και τους εποικισμούς στη Δυτική Όχθη, ενώ οι σχέσεις του με ευρωπαϊκές πρωτεύουσες έχουν επιβαρυνθεί. Η Γαλλία, για παράδειγμα, ανακοίνωσε στις 9 Σεπτεμβρίου απαγόρευση εμπορίου προϊόντων από ισραηλινούς εποικισμούς, επιδεινώνοντας περαιτέρω τις σχέσεις Παρισιού–Ιερουσαλήμ.

Για τον Νετανιάχου, συνεπώς, η σύγκρουση με τη διεθνή πίεση μπορεί να μετατραπεί και σε προεκλογικό μήνυμα προς το εσωτερικό.

Εκεί που Τραμπ και Νετανιάχου άρχισαν να μην κοιτούν πάντα προς την ίδια κατεύθυνση

Πίσω από την απουσία συνάντησης υπάρχει όμως και ένα δεύτερο επίπεδο.

Οι δύο κυβερνήσεις παραμένουν στρατηγικοί σύμμαχοι, αλλά οι προτεραιότητές τους δεν ταυτίζονται σε όλα τα μέτωπα.

Τον Αύγουστο, σύμφωνα με το Al-Monitor, ο Νετανιάχου συμφώνησε υπό αμερικανική πίεση να προχωρήσει το σχέδιο της κυβέρνησης Τραμπ για τη Γάζα, παρά τις ισραηλινές αμφιβολίες για το εάν η Χαμάς θα αφοπλιστεί πραγματικά

Παράλληλα, ο Τραμπ προσπαθεί τώρα να διαχειριστεί έναν εξαιρετικά δύσκολο περιφερειακό συσχετισμό: τον πόλεμο με το Ιράν, την ασφάλεια του Κόλπου, τη Σαουδική Αραβία και την επανεμφάνιση των Χούθι ως μεγάλης στρατιωτικής απειλής στην Ερυθρά Θάλασσα.

Η αμερικανική ατζέντα έχει συνεπώς διευρυνθεί πολύ πέρα από το Ισραήλ.

Το παράδοξο με τη Σαουδική Αραβία

Εδώ η ιστορία γίνεται ακόμη πιο ενδιαφέρουσα.

Μόλις πριν από λίγες ημέρες, το Al-Monitor αποκάλυψε ότι ο Νετανιάχου επιχειρεί παρασκηνιακά να αξιοποιήσει την απειλή των Χούθι για να ξαναζωντανέψει τη μεγάλη συμφωνία εξομάλυνσης σχέσεων Ισραήλ–Σαουδικής Αραβίας.

Σύμφωνα με δύο ισραηλινές πολιτικές πηγές του μέσου, το Ισραήλ έχει διαμηνύσει εμμέσως στο Ριάντ ότι μπορεί να προσφέρει πληροφορίες και ενδεχομένως στρατιωτική τεχνογνωσία απέναντι στους Χούθι.

Για τον Νετανιάχου, οποιαδήποτε ουσιαστική πρόοδος προς τη Σαουδική Αραβία πριν από τις εκλογές θα μπορούσε να παρουσιαστεί ως σημαντικό διπλωματικό επίτευγμα.

Το Ριάντ, ωστόσο, έχει επανειλημμένα συνδέσει την εξομάλυνση με πρόοδο προς τη δημιουργία παλαιστινιακού κράτους — όρο που δημιουργεί σοβαρές πολιτικές δυσκολίες για τον σημερινό κυβερνητικό συνασπισμό του Ισραήλ.

Ο Τραμπ συνομιλεί με τον Κόλπο — ο Νετανιάχου προσπαθεί να μπει στην εξίσωση

Η χρονική συγκυρία έχει ιδιαίτερη σημασία.

Ο Τραμπ έχει στραμμένη την προσοχή του στις έξι αραβικές μοναρχίες του Κόλπου και στη διαχείριση της σύγκρουσης με το Ιράν. Η Σαουδική Αραβία, από την πλευρά της, αντιμετωπίζει αυξημένη πίεση από τους Χούθι και αναζητεί ισχυρότερες εγγυήσεις ασφαλείας.

Ο Νετανιάχου θέλει το Ισραήλ να παραμείνει απαραίτητος κρίκος αυτής της νέας περιφερειακής αρχιτεκτονικής.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε αμερικανικός σχεδιασμός εξυπηρετεί και τις δικές του πολιτικές ανάγκες — ιδιαίτερα τέσσερις εβδομάδες πριν από τις ισραηλινές κάλπες.

«Απόσταση» ή απλώς προεκλογική τακτική;

Αυτό είναι τελικά το κρίσιμο ερώτημα.

Το Al-Monitor ερμηνεύει τη σύντομη επίσκεψη και την απουσία προγραμματισμένης συνάντησης ως ένδειξη της σημερινής απόστασης ανάμεσα στους δύο ηγέτες.

Τα επιβεβαιωμένα γεγονότα είναι πιο περιορισμένα: ο Νετανιάχου αναμένεται να μιλήσει στον ΟΗΕ την Πέμπτη, η παραμονή του στις ΗΠΑ θα είναι σύντομη και μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί συνάντηση με τον Τραμπ.

Αυτό δεν αρκεί για να μιλήσει κανείς για στρατηγική ρήξη.

Δείχνει όμως ότι η πολιτική σχέση Τραμπ–Νετανιάχου έχει μπει σε μια διαφορετική φάση: οι δύο ηγέτες παραμένουν σύμμαχοι, αλλά μπαίνουν σε δύο διαφορετικές εκλογικές μάχες και δεν έχουν πάντοτε το ίδιο συμφέρον ως προς το timing, την ένταση και την κατεύθυνση των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή.

Για τον Νετανιάχου, το σημαντικότερο ακροατήριο της Πέμπτης μπορεί τελικά να μην βρίσκεται στον Λευκό Οίκο.

Βρίσκεται στο Ισραήλ και ψηφίζει στις 27 Οκτωβρίου.

Πηγή: pagenews.gr