Κυπριακό: ΕΕ και Τουρκία στο ίδιο τραπέζι – Το διπλωματικό παζάρι Ερντογάν και η παρέμβαση Γκουτέρες
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 9 '
Πηγή Φωτογραφίας: AP Photo//Κυπριακό: ΕΕ και Τουρκία στο ίδιο τραπέζι – Το διπλωματικό παζάρι Ερντογάν και η παρέμβαση Γκουτέρες
Σε μια νέα, κρίσιμη φάση εισέρχονται οι διπλωματικές διεργασίες για το Κυπριακό, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Τουρκία προετοιμάζουν συνάντηση στο υψηλότερο επίπεδο εντός Οκτωβρίου, με στόχο να εξεταστούν οι προϋποθέσεις επανέναρξης των διαπραγματεύσεων και η προοπτική βελτίωσης των ευρωτουρκικών σχέσεων.
Την πρωτοβουλία αποκάλυψε ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, προσερχόμενος στη δεύτερη ημέρα των εργασιών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις Βρυξέλλες.
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς συνδέει δύο παράλληλες διαδικασίες: την προσπάθεια του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών να επανεκκινήσει τον διάλογο για την επίλυση του Κυπριακού και τη δυνατότητα της Άγκυρας να προχωρήσει σε μια νέα φάση συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το μήνυμα της Λευκωσίας είναι σαφές: η Τουρκία δεν μπορεί να προσδοκά ουσιαστική πρόοδο στις σχέσεις της με τις Βρυξέλλες χωρίς αντίστοιχα βήματα στο Κυπριακό.
Χριστοδουλίδης: Η πρόοδος στα ευρωτουρκικά περνά από το Κυπριακό
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης υπογράμμισε ότι η ευρωπαϊκή προοπτική των σχέσεων με την Τουρκία συνδέεται άμεσα με την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό.
«Η όποια πρόοδος στα ευρωτουρκικά εξαρτάται από την επανέναρξη των συνομιλιών στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η τοποθέτηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα ενόψει της προγραμματιζόμενης συνάντησης ΕΕ–Τουρκίας, καθώς θέτει το Κυπριακό στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής συζήτησης για την Άγκυρα.
Για τη Λευκωσία, η ουσιαστική επανεκκίνηση της διαδικασίας δεν μπορεί να βασίζεται σε αόριστες πολιτικές διακηρύξεις. Προϋποθέτει επιστροφή στο συμφωνημένο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών και δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών για παραγωγικές συνομιλίες.
Η Κυπριακή Δημοκρατία επιδιώκει, παράλληλα, να διασφαλίσει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα έχει ενεργότερο ρόλο στις προσπάθειες επίλυσης, αξιοποιώντας το πολιτικό και διπλωματικό της βάρος.
Παρέμβαση Γκουτέρες: Η συνάντηση που προετοιμάζεται στις Βρυξέλλες
Σύμφωνα με τον Κύπριο πρόεδρο, η ενημέρωση για τη σχεδιαζόμενη συνάντηση έγινε από τους επικεφαλής των ευρωπαϊκών θεσμών.
Η πρωτοβουλία συνδέεται με τις επαφές που πραγματοποιήθηκαν στη Νέα Υόρκη με τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες.
Μάλιστα, ο Χριστοδουλίδης ανέφερε ότι η συνάντηση προωθείται και κατόπιν παράκλησης του ίδιου του γενικού γραμματέα, στο πλαίσιο της προσπάθειας δημιουργίας συνθηκών για επανέναρξη των συνομιλιών.
Η εμπλοκή του ΟΗΕ έχει καθοριστική σημασία, καθώς η διεθνής διαδικασία για το Κυπριακό παραμένει συνδεδεμένη με τις σχετικές αποφάσεις και τα ψηφίσματα του Οργανισμού.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση, από την πλευρά της, μπορεί να προσφέρει πρόσθετη πολιτική και διπλωματική υποστήριξη, ιδίως σε ζητήματα που αφορούν τις σχέσεις της Τουρκίας με τα κράτη-μέλη.
Το κατά πόσο αυτή η παράλληλη κινητοποίηση θα οδηγήσει σε ουσιαστική πρόοδο θα εξαρτηθεί από τη στάση των εμπλεκόμενων πλευρών.
Η επίσκεψη της απεσταλμένης του ΟΗΕ στα τέλη Οκτωβρίου
Η σχεδιαζόμενη συνάντηση ΕΕ–Τουρκίας συμπίπτει χρονικά με την αναμενόμενη επίσκεψη της προσωπικής απεσταλμένης του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ στην Κύπρο, περί τα τέλη Οκτωβρίου.
Ο συνδυασμός των δύο πρωτοβουλιών δημιουργεί ένα νέο διπλωματικό παράθυρο για την επανεκκίνηση των συνομιλιών.
Από τη μία πλευρά, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί επιχειρούν να εντάξουν το Κυπριακό στη συζήτηση για το μέλλον των ευρωτουρκικών σχέσεων.
Από την άλλη, ο ΟΗΕ επιδιώκει να διαπιστώσει εάν υπάρχουν οι πολιτικές προϋποθέσεις για επιστροφή σε ουσιαστική διαπραγματευτική διαδικασία.
Ο Χριστοδουλίδης εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος ότι οι δύο αυτές κινήσεις μπορούν να δημιουργήσουν ευνοϊκότερες συνθήκες.
Ωστόσο, η πραγματοποίηση συναντήσεων δεν σημαίνει από μόνη της ότι έχει συμφωνηθεί επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Το ευρωπαϊκό χαρτί απέναντι στην Άγκυρα
Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει ένα σημαντικό διπλωματικό εργαλείο στις σχέσεις της με την Τουρκία: τη δυνατότητα σύνδεσης της ευρωτουρκικής συνεργασίας με την πρόοδο σε ζητήματα που αφορούν κράτη-μέλη της.
Η Κυπριακή Δημοκρατία είναι πλήρες μέλος της Ένωσης, ενώ η Τουρκία εξακολουθεί να μην την αναγνωρίζει.
Αυτή η αντίφαση αποτελεί διαχρονικό εμπόδιο στις σχέσεις Άγκυρας–Βρυξελλών.
Η Λευκωσία επιδιώκει να καταστήσει σαφές ότι οποιαδήποτε νέα ευρωπαϊκή προσέγγιση προς την Τουρκία πρέπει να συνοδεύεται από ουσιαστική κινητικότητα στο Κυπριακό.
Η θέση αυτή δεν συνεπάγεται ότι έχουν συμφωνηθεί συγκεκριμένα ανταλλάγματα ή νέοι όροι συνεργασίας.
Αναδεικνύει, όμως, το πολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο η Κυπριακή Δημοκρατία προσεγγίζει τις επικείμενες επαφές.
COP31 στην Αττάλεια: Η Κύπρος στο επίκεντρο νέας διπλωματικής δοκιμασίας
Παράλληλα με τις διεργασίες για το Κυπριακό, ένα δεύτερο ζήτημα δοκιμάζει τις σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης και Τουρκίας.
Πρόκειται για τη συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας στην COP31, τη διεθνή διάσκεψη του ΟΗΕ για το κλίμα, η οποία προγραμματίζεται να πραγματοποιηθεί τον Νοέμβριο στην Αττάλεια.
Το θέμα αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω της μη αναγνώρισης της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Τουρκία.
Η διοργάνωση μιας μεγάλης διεθνούς διάσκεψης από την Άγκυρα δημιουργεί πρακτικά και διπλωματικά ερωτήματα για την επίσημη συμμετοχή της Λευκωσίας.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης αποκάλυψε ότι το ζήτημα τέθηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, με παρεμβάσεις της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της ύπατης εκπροσώπου της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική.
Η εμπλοκή των ευρωπαϊκών θεσμών δείχνει ότι το ζήτημα αντιμετωπίζεται ως υπόθεση που αφορά συνολικά την Ένωση και όχι αποκλειστικά τις διμερείς σχέσεις Κύπρου–Τουρκίας.
Γραπτές απαντήσεις από την Τουρκία προς την ΕΕ των 27
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αποκάλυψη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση επικοινώνησε με την τουρκική κυβέρνηση εκ μέρους και των 27 κρατών-μελών.
Σύμφωνα με τον Χριστοδουλίδη, η Άγκυρα απέστειλε γραπτές απαντήσεις σχετικά με το ζήτημα της κυπριακής συμμετοχής στην COP31.
Το περιεχόμενο των απαντήσεων δεν δημοσιοποιήθηκε.
Επομένως, δεν μπορεί ακόμη να θεωρηθεί δεδομένο ποιες ακριβώς διαδικαστικές ή διπλωματικές εγγυήσεις έχει παράσχει η τουρκική πλευρά.
Ο Κύπριος πρόεδρος απέφυγε να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες, επισημαίνοντας ότι η τελική αξιολόγηση θα εξαρτηθεί από την εφαρμογή των όσων έχουν γνωστοποιηθεί.
«Αν αυτές οι απαντήσεις υλοποιηθούν στην πράξη, τότε θα είμαστε ικανοποιημένοι», δήλωσε.
Η φράση αυτή υποδηλώνει ότι η Λευκωσία αναμένει συγκεκριμένες κινήσεις και όχι μόνο διπλωματικές διαβεβαιώσεις.
Ερντογάν και Ερχιουρμάν: Η πρόσκληση που προκάλεσε ευρωπαϊκή κινητοποίηση
Η υπόθεση της COP31 απέκτησε πρόσθετη πολιτική διάσταση μετά τη γνωστοποίηση από τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν ότι έλαβε προσωπική πρόσκληση από τον πρόεδρο της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Η εξέλιξη προκάλεσε ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της διαφορετικής διαδικασίας που, σύμφωνα με δημοσίευμα της Καθημερινής της Κύπρου, ακολουθήθηκε για την πρόσκληση προς τον Νίκο Χριστοδουλίδη.
Κατά το ίδιο δημοσίευμα, η πρόσκληση προς τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας διαβιβάστηκε μέσω της οργανωτικής αρχής της διάσκεψης, ύστερα από ευρωπαϊκές διπλωματικές παρεμβάσεις.
Η διαφορετική διαδρομή των προσκλήσεων αναδεικνύει τη διαρκή διπλωματική ευαισθησία γύρω από το καθεστώς εκπροσώπησης της Κύπρου σε διεθνείς διοργανώσεις που φιλοξενεί η Τουρκία.
Για τη Λευκωσία, το κρίσιμο ζήτημα είναι η συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας με την επίσημη ιδιότητά της και σύμφωνα με τους κανόνες της διεθνούς διάσκεψης.
«Έτοιμοι για κάθε σενάριο» – Το μήνυμα της Λευκωσίας
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης εμφανίστηκε προσεκτικός ως προς την τελική έκβαση των συνεννοήσεων με την Τουρκία.
Παρότι αναγνώρισε ότι έχουν ληφθεί γραπτές απαντήσεις από την Άγκυρα, απέφυγε να παρουσιάσει το ζήτημα ως οριστικά διευθετημένο.
«Είμαστε έτοιμοι για κάθε σενάριο», τόνισε.
Η δήλωση αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω διπλωματικών κινήσεων, ανάλογα με τη στάση που θα τηρήσει η τουρκική κυβέρνηση κατά την προετοιμασία και τη διεξαγωγή της COP31.
Η Λευκωσία επιδιώκει να διασφαλίσει ότι η συμμετοχή της δεν θα συνοδεύεται από περιορισμούς ή χειρισμούς που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν ζητήματα θεσμικής εκπροσώπησης.
Αθήνα και Λευκωσία μπροστά σε μια κρίσιμη διπλωματική συγκυρία
Οι εξελίξεις αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για την Ελλάδα, καθώς το Κυπριακό παραμένει βασικό ζήτημα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής και της ευρύτερης περιφερειακής ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η επικείμενη συνάντηση ΕΕ–Τουρκίας, οι πρωτοβουλίες του ΟΗΕ και η διαχείριση της κυπριακής συμμετοχής στην COP31 διαμορφώνουν ένα σύνθετο διπλωματικό περιβάλλον.
Για την Αθήνα και τη Λευκωσία, η ενεργότερη εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορεί να αποτελέσει σημαντικό στοιχείο των προσπαθειών επανέναρξης των συνομιλιών.
Ωστόσο, οι προοπτικές ουσιαστικής προόδου εξαρτώνται από τη στάση της Τουρκίας και τη δυνατότητα των εμπλεκόμενων πλευρών να κινηθούν εντός του συμφωνημένου πλαισίου.
Η σύνδεση του Κυπριακού με τις ευρωτουρκικές σχέσεις αποτελεί βασικό πολιτικό μήνυμα της κυπριακής κυβέρνησης.
Ο Οκτώβριος ως διπλωματικό τεστ για την Άγκυρα
Οι επόμενες εβδομάδες αναμένεται να δείξουν εάν οι επαφές υψηλού επιπέδου μπορούν να μετατραπούν σε ουσιαστική διπλωματική κινητικότητα.
Η συνάντηση ΕΕ–Τουρκίας θα αποτελέσει ευκαιρία να εξεταστούν οι προϋποθέσεις επανέναρξης των συνομιλιών για το Κυπριακό.
Η αναμενόμενη επίσκεψη της προσωπικής απεσταλμένης του ΟΗΕ θα λειτουργήσει ως δεύτερος κρίσιμος σταθμός.
Παράλληλα, η COP31 στην Αττάλεια θα προσφέρει μια πρακτική δοκιμασία για τον τρόπο με τον οποίο η Τουρκία αντιμετωπίζει την επίσημη συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας σε μια διεθνή διοργάνωση.
Το βασικό διακύβευμα δεν είναι απλώς η πραγματοποίηση μιας ακόμη διπλωματικής συνάντησης, αλλά εάν η Άγκυρα θα προχωρήσει σε κινήσεις που μπορούν να δημιουργήσουν πραγματικές προϋποθέσεις επανέναρξης των συνομιλιών και βελτίωσης των σχέσεών της με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
