Έβρος: Μπελέρης και Τσιόδρας φέρνουν στην Κομισιόν τους καπνούς από την Τουρκία – Ζητούν μέτρα

Κοινή κοινοβουλευτική παρέμβαση των δύο ευρωβουλευτών της ΝΔ και του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος για την καύση φυτικών υπολειμμάτων στην τουρκική πλευρά του Έβρου. Στο επίκεντρο η δημόσια υγεία, η ατμοσφαιρική ρύπανση, το Δέλτα του ποταμού και οι ευρωπαϊκές υποχρεώσεις της Άγκυρας.

Στο ευρωπαϊκό προσκήνιο μεταφέρουν το πρόβλημα της διασυνοριακής ρύπανσης στον Έβρο οι ευρωβουλευτές της Νέας Δημοκρατίας και του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, Φρέντης Μπελέρης και Δημήτρης Τσιόδρας, ζητώντας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παρέμβει για τις επιπτώσεις που, όπως καταγγέλλουν, προκαλεί η συστηματική καύση φυτικών υπολειμμάτων σε ορυζώνες της τουρκικής πλευράς.

Με κοινή ερώτηση προς την Κομισιόν, οι δύο ευρωβουλευτές αναδεικνύουν ένα ζήτημα που ξεπερνά τα όρια μιας τοπικής περιβαλλοντικής όχλησης και αποκτά ευρωπαϊκή διάσταση, καθώς αφορά την ποιότητα του αέρα, τη δημόσια υγεία και την προστασία ενός σημαντικού διασυνοριακού οικοσυστήματος.

Η παρέμβαση εστιάζει στις επιπτώσεις που περιγράφονται για τις ελληνικές παραμεθόριες περιοχές, ιδιαίτερα στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου, όπου οι κάτοικοι βρίσκονται αντιμέτωποι με καπνούς που προέρχονται από δραστηριότητες πέραν των ελληνικών συνόρων.

Παράλληλα, οι Μπελέρης και Τσιόδρας θέτουν ζήτημα ευρωπαϊκής ευθύνης απέναντι στην Τουρκία, υπογραμμίζοντας ότι η ιδιότητά της ως υποψήφιας προς ένταξη χώρας συνεπάγεται συγκεκριμένες απαιτήσεις περιβαλλοντικής ευθυγράμμισης.

«Επαναλαμβανόμενα επεισόδια ατμοσφαιρικής ρύπανσης στον Έβρο»

Η κοινή κοινοβουλευτική ερώτηση περιγράφει με σαφήνεια το πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι ελληνικές παραμεθόριες περιοχές.

«Η συστηματική καύση φυτικών υπολειμμάτων σε ορυζώνες στην τουρκική πλευρά του ποταμού Έβρου προκαλεί επαναλαμβανόμενα επεισόδια ατμοσφαιρικής ρύπανσης στις παραμεθόριες περιοχές της Ελλάδας, ιδίως στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου», επισημαίνουν οι δύο ευρωβουλευτές.

Η πρακτική της καύσης υπολειμμάτων μετά τη συγκομιδή χρησιμοποιείται σε ορισμένες αγροτικές περιοχές για την απομάκρυνση της φυτικής ύλης από τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις.

Ωστόσο, η καύση σε ανοιχτούς χώρους μπορεί να παράγει σημαντικές ποσότητες αιωρούμενων σωματιδίων και άλλων ατμοσφαιρικών ρύπων.

Όταν επικρατούν κατάλληλες μετεωρολογικές συνθήκες, οι εκπομπές αυτές μπορούν να μεταφερθούν σε μεγάλες αποστάσεις, ανεξάρτητα από τα εθνικά σύνορα.

Για τις παραμεθόριες περιοχές του Έβρου, το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία εξαιτίας της εγγύτητας ελληνικών οικισμών και αγροτικών δραστηριοτήτων με τις αντίστοιχες περιοχές της Τουρκίας.

Δημόσια υγεία: Οι κίνδυνοι από τους πυκνούς καπνούς

Οι δύο ευρωβουλευτές συνδέουν ευθέως την καύση των φυτικών υπολειμμάτων με την επιβάρυνση της ατμόσφαιρας και τους πιθανούς κινδύνους για την υγεία.

«Η πρακτική αυτή δημιουργεί πυκνούς καπνούς, επιβαρύνει την ποιότητα του αέρα και θέτει σε κίνδυνο την υγεία των κατοίκων», αναφέρουν στην ερώτησή τους.

Η έκθεση σε καπνό από καύση βιομάζας μπορεί να επηρεάσει ιδιαίτερα ευάλωτες πληθυσμιακές ομάδες, όπως παιδιά, ηλικιωμένους και ανθρώπους με αναπνευστικά ή καρδιαγγειακά νοσήματα.

Τα λεπτά αιωρούμενα σωματίδια, ιδίως τα PM2,5, αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες ατμοσφαιρικής ρύπανσης που συνδέονται με επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία.

Η ένταση της έκθεσης εξαρτάται από τη διάρκεια των επεισοδίων, τις συγκεντρώσεις των ρύπων, τις καιρικές συνθήκες και την απόσταση από τις εστίες καύσης.

Γι’ αυτό και η καταγραφή των περιστατικών με αξιόπιστες μετρήσεις αποτελεί κρίσιμο εργαλείο για την αξιολόγηση του προβλήματος.

Η κοινοβουλευτική παρέμβαση των Μπελέρη και Τσιόδρα θέτει ακριβώς το ζήτημα της ανάγκης διερεύνησης και λήψης συγκεκριμένων μέτρων.

Από τους ορυζώνες στο Δέλτα: Οι περιβαλλοντικές ανησυχίες

Η ερώτηση δεν περιορίζεται στην ατμοσφαιρική ρύπανση.

Οι δύο ευρωβουλευτές επισημαίνουν και τον κίνδυνο μεταφοράς υπολειμμάτων καύσης και άλλων ρύπων μέσω των υδάτων.

«Η μεταφορά υπολειμμάτων καύσης και άλλων ρύπων μέσω της απορροής των υδάτων επιβαρύνει τον ποταμό Έβρο, το οικοσύστημα του Δέλτα του και τις παράκτιες θαλάσσιες περιοχές του βορειοανατολικού Αιγαίου», αναφέρεται στο κείμενο της ερώτησης.

Το Δέλτα του Έβρου αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους υγροτόπους της Ελλάδας, με ιδιαίτερη αξία για τη βιοποικιλότητα και την ορνιθοπανίδα.

Η περιβαλλοντική του προστασία συνδέεται άμεσα με τη διαχείριση των υδάτων, τις γεωργικές δραστηριότητες, την αλιεία και τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων.

Η πιθανή μεταφορά ρύπων από αγροτικές καύσεις αποτελεί ζήτημα που απαιτεί επιστημονική διερεύνηση, προκειμένου να προσδιοριστούν η έκταση, οι συγκεντρώσεις και οι πραγματικές επιπτώσεις στο υδάτινο περιβάλλον.

Η κοινή ερώτηση ζητά να εξεταστεί αυτή ακριβώς η διασυνοριακή διάσταση.

Η αλιεία και η τοπική οικονομία στο επίκεντρο

Πέρα από τη δημόσια υγεία και το φυσικό περιβάλλον, οι Μπελέρης και Τσιόδρας αναδεικνύουν τις πιθανές συνέπειες για τις οικονομικές δραστηριότητες που εξαρτώνται από τον ποταμό και το Δέλτα.

Η αλιεία, η αγροτική παραγωγή και οι δραστηριότητες που συνδέονται με το φυσικό περιβάλλον αποτελούν σημαντικά στοιχεία της τοπικής οικονομίας.

Η επιδείνωση της ποιότητας του νερού ή η υποβάθμιση των οικοσυστημάτων μπορεί να επηρεάσει αυτές τις δραστηριότητες.

Για τον λόγο αυτό, η προστασία του Έβρου δεν αποτελεί αποκλειστικά περιβαλλοντικό ζήτημα.

Συνδέεται με την οικονομική βιωσιμότητα των παραμεθόριων κοινοτήτων, τη διατήρηση θέσεων εργασίας και την ποιότητα ζωής των κατοίκων.

Η ευρωπαϊκή διάσταση προκύπτει από το γεγονός ότι η πιθανή πηγή της ρύπανσης βρίσκεται σε τρίτη χώρα, ενώ οι επιπτώσεις καταγγέλλεται ότι γίνονται αισθητές εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Τουρκία: Η υποψήφια προς ένταξη χώρα και οι περιβαλλοντικές δεσμεύσεις

Ένα από τα σημαντικότερα πολιτικά σημεία της κοινής παρέμβασης αφορά τη σχέση της Τουρκίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Οι δύο ευρωβουλευτές επικαλούνται την ενταξιακή ιδιότητα της Άγκυρας, ζητώντας να συνδεθεί η αντιμετώπιση του προβλήματος με τις ευρωπαϊκές περιβαλλοντικές απαιτήσεις.

«Δεδομένου ότι η Τουρκία είναι υπό ένταξη χώρα, οφείλει να ακολουθήσει τις περιβαλλοντικές δεσμεύσεις της ΕΕ σχετικά με τις απαγορεύσεις καύσης και να μη θέτει σε κίνδυνο τους πολίτες και το οικοσύστημα του Έβρου», αναφέρουν.

Η συγκεκριμένη τοποθέτηση μεταφέρει τη συζήτηση από το επίπεδο μιας διμερούς περιβαλλοντικής διαφοράς στο ευρύτερο πλαίσιο των σχέσεων Ευρωπαϊκής Ένωσης–Τουρκίας.

Η Τουρκία διατηρεί καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη χώρας, ενώ η περιβαλλοντική πολιτική αποτελεί μέρος του ευρωπαϊκού κεκτημένου με το οποίο καλούνται να ευθυγραμμιστούν οι υποψήφιες χώρες.

Η ιδιότητα αυτή δεν σημαίνει ότι όλες οι διατάξεις του ενωσιακού περιβαλλοντικού δικαίου εφαρμόζονται αυτομάτως στην τουρκική επικράτεια όπως στα κράτη-μέλη.

Προσφέρει, ωστόσο, ένα θεσμικό πλαίσιο για την αξιολόγηση της περιβαλλοντικής συνεργασίας και για την ανάδειξη ζητημάτων που επηρεάζουν κράτη-μέλη της Ένωσης.

Τι ζητούν Μπελέρης και Τσιόδρας από την Κομισιόν

Η κοινή ερώτηση θέτει δύο συγκεκριμένα ζητήματα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Το πρώτο αφορά τη διερεύνηση της διασυνοριακής ρύπανσης και την επικοινωνία με τις τουρκικές αρχές.

Οι δύο ευρωβουλευτές ρωτούν:

«Προτίθεται να εξετάσει τις διασυνοριακές επιπτώσεις της καύσης φυτικών υπολειμμάτων στην Τουρκία και να ζητήσει από τις αρμόδιες τουρκικές αρχές στοιχεία και μέτρα για τον περιορισμό της ατμοσφαιρικής και υδάτινης ρύπανσης που επηρεάζει τις ελληνικές παραμεθόριες περιοχές;»

Το δεύτερο αφορά τα διαθέσιμα ευρωπαϊκά εργαλεία.

«Ποια μέτρα προτίθεται να λάβει η Επιτροπή, στο πλαίσιο των σχέσεων ΕΕ–Τουρκίας και της ενταξιακής διαδικασίας, ώστε να διασφαλιστεί η αποτελεσματική προστασία της δημόσιας υγείας και των διασυνοριακών οικοσυστημάτων;»

Τα δύο ερωτήματα συνδέουν την ανάγκη τεχνικής τεκμηρίωσης με την πολιτική και διπλωματική διάσταση του προβλήματος.

Δεν ζητείται απλώς η αναγνώριση της περιβαλλοντικής επιβάρυνσης, αλλά και η αποσαφήνιση των ενεργειών που μπορεί να αναλάβει η Κομισιόν.

Τα ευρωπαϊκά εργαλεία για τη διασυνοριακή ρύπανση

Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει θεσμικά και διπλωματικά εργαλεία για την αντιμετώπιση περιβαλλοντικών ζητημάτων που υπερβαίνουν τα σύνορα των κρατών-μελών.

Η συνεργασία με τρίτες χώρες μπορεί να περιλαμβάνει ανταλλαγή περιβαλλοντικών δεδομένων, τεχνικό διάλογο, κοινές πρωτοβουλίες παρακολούθησης και υποστήριξη πρακτικών που περιορίζουν τη ρύπανση.

Στην περίπτωση του Έβρου, μια αποτελεσματική προσέγγιση θα μπορούσε να στηριχθεί στην καταγραφή επεισοδίων ατμοσφαιρικής επιβάρυνσης, στην ανάλυση της διασποράς των ρύπων και στη διερεύνηση των επιπτώσεων στα ύδατα.

Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να εξετάσει πώς το συγκεκριμένο ζήτημα εντάσσεται στον διάλογο περιβαλλοντικής συνεργασίας με την Τουρκία.

Η κοινοβουλευτική ερώτηση δεν προδικάζει την απάντηση της Επιτροπής ούτε συνεπάγεται ότι έχει ήδη αποφασιστεί κάποιο μέτρο.

Επιδιώκει να καταστήσει την Κομισιόν θεσμικά υπόλογη ως προς το πώς αντιμετωπίζει τις σχετικές καταγγελίες.

Ο Έβρος ως ζήτημα ευρωπαϊκής περιβαλλοντικής ασφάλειας

Η υπόθεση αναδεικνύει ένα ευρύτερο πρόβλημα της ευρωπαϊκής περιβαλλοντικής πολιτικής: οι επιπτώσεις της ρύπανσης δεν σταματούν στα εξωτερικά σύνορα της Ένωσης.

Ένα κράτος-μέλος μπορεί να εφαρμόζει συγκεκριμένους περιβαλλοντικούς κανόνες στο εσωτερικό του, αλλά να εξακολουθεί να επηρεάζεται από δραστηριότητες που πραγματοποιούνται σε γειτονική τρίτη χώρα.

Η αντιμετώπιση τέτοιων φαινομένων απαιτεί συνεργασία, επιστημονικά δεδομένα και πολιτική βούληση.

Για τις περιοχές των εξωτερικών συνόρων, όπως ο Έβρος, η πρόκληση είναι ακόμη μεγαλύτερη.

Οι τοπικές κοινωνίες έχουν περιορισμένη δυνατότητα παρέμβασης στις δραστηριότητες που πραγματοποιούνται στην άλλη πλευρά των συνόρων.

Γι’ αυτό και η ευρωπαϊκή διπλωματία αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Η παρέμβαση των Μπελέρη και Τσιόδρα επιχειρεί να εντάξει τις ανησυχίες των κατοίκων του Έβρου σε μια ευρύτερη συζήτηση για την προστασία των πολιτών και των οικοσυστημάτων της Ένωσης.

Η πολιτική διάσταση της κοινής παρέμβασης

Η πρωτοβουλία των δύο ευρωβουλευτών της Νέας Δημοκρατίας έχει και σαφές πολιτικό περιεχόμενο.

Συνδέει την προστασία μιας ελληνικής παραμεθόριας περιοχής με τη λειτουργία των ευρωπαϊκών θεσμών και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη σχέση της Τουρκίας με την ΕΕ.

Ο Φρέντης Μπελέρης και ο Δημήτρης Τσιόδρας επιδιώκουν να αναδείξουν ότι τα προβλήματα των εξωτερικών συνόρων δεν αφορούν μόνο το κράτος-μέλος που τα αντιμετωπίζει άμεσα.

Αφορούν και την ευρωπαϊκή πολιτική για τη δημόσια υγεία, το περιβάλλον και τις σχέσεις με γειτονικές χώρες.

Η κοινή τους παρέμβαση αποκτά πρόσθετη σημασία επειδή αναδεικνύει την ανάγκη προστασίας μιας περιοχής με ιδιαίτερη γεωγραφική, οικονομική και οικολογική αξία.

Το επόμενο βήμα: Η απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στην απάντηση που θα δώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Το κρίσιμο ζήτημα είναι εάν η Κομισιόν θα προχωρήσει σε συγκεκριμένες ενέργειες για τη διερεύνηση της διασυνοριακής ρύπανσης και εάν θα ζητήσει στοιχεία από τις αρμόδιες τουρκικές αρχές.

Εξίσου σημαντικό είναι να αποσαφηνιστεί ποια εργαλεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την προστασία της δημόσιας υγείας και του φυσικού περιβάλλοντος.

Η κοινοβουλευτική παρέμβαση των Μπελέρη και Τσιόδρα αναδεικνύει ότι η προστασία του Έβρου δεν εξαντλείται σε εθνικό επίπεδο.

Απαιτεί συντονισμό, περιβαλλοντική παρακολούθηση και αποτελεσματική διασυνοριακή συνεργασία.

Το ερώτημα που τίθεται πλέον προς τις Βρυξέλλες είναι συγκεκριμένο: πώς θα προστατευθούν οι κάτοικοι και το οικοσύστημα του Έβρου από περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις που, σύμφωνα με την κοινοβουλευτική καταγγελία, προέρχονται από την τουρκική πλευρά των συνόρων;

Η απάντηση της Κομισιόν θα δείξει ποιες δυνατότητες παρέμβασης προτίθεται να αξιοποιήσει η Ευρωπαϊκή Ένωση.

Πηγή: pagenews.gr