Η AfD πάει για σεισμό 42%: Η Σαξονία-Ανχαλτ μπορεί να αλλάξει τη Γερμανία χωρίς καν να κυβερνήσει
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 9 '
Πηγή Φωτογραφίας: Ο υποψήφιος του AfD στο κρατίδιο της Σαξονίας-Ανχαλτ, Ούλριχ Ζίγκμουντ | EPA
Δεν είναι απλώς ακόμη μία περιφερειακή εκλογή στην ανατολική Γερμανία.
Η αυριανή αναμέτρηση στη Σαξονία-Ανχαλτ μπορεί να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες πολιτικές δοκιμασίες για τη Γερμανία εδώ και χρόνια — και να δημιουργήσει ένα πρόβλημα πολύ μεγαλύτερο από τα σύνορα του κρατιδίου για τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς.
Η τελευταία μεγάλη δημοσκόπηση του Infratest dimap δίνει στην AfD 42%, σχεδόν διπλάσιο ποσοστό από το 20,8% που είχε λάβει στο κρατίδιο το 2021. Η CDU περιορίζεται στο 22%, η Αριστερά (Die Linke) βρίσκεται στο 11%, το SPD στο 8% και οι Πράσινοι στο 6%. BSW με 4% και FDP με 3% κινδυνεύουν να μείνουν εκτός Βουλής
Οι δημοσκοπήσεις δεν είναι πρόβλεψη αποτελέσματος — και το 2021 η CDU είχε καταφέρει μια εντυπωσιακή κινητοποίηση της τελευταίας στιγμής. Αυτή τη φορά, όμως, η απόσταση των δύο κομμάτων είναι τέτοια ώστε το πραγματικό ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο εάν θα κερδίσει η AfD.
Είναι πόσο μεγάλη θα είναι η νίκη της.
Και κυρίως τι θα συμβεί στη Γερμανία το επόμενο πρωί.
Από το 20,8% στο 42%: Το άλμα που τρομάζει το Βερολίνο
Η αριθμητική από μόνη της είναι εντυπωσιακή.
Εάν η AfD κινηθεί κοντά στο 42%, θα έχει ουσιαστικά διπλασιάσει το ποσοστό του 2021 και θα καταγράψει το καλύτερο αποτέλεσμά της σε κρατιδιακές εκλογές στη Γερμανία.
Απέναντί της, η CDU βρίσκεται στο 22% — ποσοστό που, εάν επιβεβαιωθεί, θα αποτελεί ιστορικό χαμηλό για τους Χριστιανοδημοκράτες στη Σαξονία-Ανχαλτ.
Πρόκειται δηλαδή όχι μόνο για νίκη της AfD αλλά δυνητικά για αλλαγή κλίμακας.
Η γερμανική Ακροδεξιά δεν θα βρίσκεται μερικές μονάδες μπροστά από ένα παραδοσιακό κόμμα εξουσίας.
Θα μπορεί να το έχει αφήσει περίπου είκοσι μονάδες πίσω.
Ούλριχ Ζίγκμουντ: «Θα γράψουμε ιστορία»
Ο επικεφαλής της AfD στο κρατίδιο Ούλριχ Ζίγκμουντ δεν κρύβει τη φιλοδοξία του.
«Θα γράψουμε ιστορία», δήλωσε στην τελική ευθεία της αναμέτρησης, παρουσιάζοντας μια πιθανή νίκη ως «την αρχή μιας πολιτικής αλλαγής στη Γερμανία». Και εδώ βρίσκεται η πραγματική διάσταση της αυριανής κάλπης.
Για την AfD, η Σαξονία-Ανχαλτ δεν είναι ο τελικός προορισμός.
Είναι το εργαστήριο ενός πολύ μεγαλύτερου πολιτικού σχεδίου: να αποδείξει ότι μπορεί να γίνει η κυρίαρχη πολιτική δύναμη σε τμήματα της Γερμανίας και στη συνέχεια να χρησιμοποιήσει αυτή τη νομιμοποίηση για να πιέσει το πολιτικό σύστημα να εγκαταλείψει την απομόνωσή της.
Η αυτοδυναμία είναι το πρώτο μεγάλο θρίλερ
Το 42% δεν σημαίνει αυτομάτως αυτοδυναμία.
Στο γερμανικό εκλογικό σύστημα εκείνο που μετρά είναι η απόλυτη πλειοψηφία των εδρών, όχι ένα προκαθορισμένο ποσοστό ψήφων. Το αποτέλεσμα επομένως θα εξαρτηθεί και από το πόσες μικρότερες παρατάξεις θα περάσουν το όριο του 5%.
Με τα σημερινά δεδομένα, η AfD δεν διαθέτει καθαρό δρόμο προς μονοκομματική κυβέρνηση.
Και όλα τα υπόλοιπα κόμματα που αναμένεται να μπουν στο κοινοβούλιο αποκλείουν συνεργασία μαζί της.
Αυτό, όμως, μπορεί να δημιουργήσει ένα παράδοξο ακόμη πιο ισχυρό πολιτικά για την AfD:
να κερδίσει με τεράστια διαφορά, αλλά να μείνει εκτός κυβέρνησης.
Το τέλειο αφήγημα της AfD: «Κερδίσαμε και δεν μας αφήνουν να κυβερνήσουμε»
Ακριβώς εδώ μπορεί να βρίσκεται η μεγαλύτερη παγίδα για τα παραδοσιακά γερμανικά κόμματα.
Μια AfD στο 40%-42% που παραμένει στην αντιπολίτευση μπορεί να χρησιμοποιήσει την απομόνωσή της ως πολιτικό όπλο.
Το επιχείρημα θα είναι προβλέψιμο:
«Οι ψηφοφόροι μάς έκαναν πρώτο κόμμα με τεράστια διαφορά και το σύστημα ενώθηκε για να μας κρατήσει έξω».
Η Εφημερίδα των Συντακτών επισημαίνει ακριβώς αυτή τη διάσταση: ακόμη και χωρίς αυτοδυναμία, μια ιστορική νίκη θα επιτρέψει στην AfD να υποστηρίζει ότι τα υπόλοιπα κόμματα αγνοούν τη λαϊκή εντολή.
Αυτό σημαίνει ότι η AfD μπορεί να κερδίσει πολιτικά ακόμη και εάν χάσει τη μάχη για την πρωθυπουργία του κρατιδίου.
Η αριθμητική σπρώχνει τη CDU εκεί που δεν θέλει να πάει
Εδώ αρχίζει ο πραγματικός πονοκέφαλος για τον Μερτς.
Με βάση την τελευταία δημοσκόπηση, ο σημερινός κυβερνητικός συνασπισμός CDU-SPD-FDP δεν μπορεί να συνεχιστεί, καθώς οι Φιλελεύθεροι μετρώνται μόλις στο 3%.
Ακόμη και ένας συνασπισμός CDU-SPD-Πρασίνων δεν θα εξασφάλιζε πλειοψηφία με τα συγκεκριμένα ποσοστά.
Για να σχηματιστεί κυβέρνηση χωρίς την AfD, η CDU μπορεί επομένως να χρειαστεί με κάποιον τρόπο και τη Die Linke — είτε μέσα από ευρύτερη συνεργασία είτε μέσω ανοχής σε κυβέρνηση μειοψηφίας. Και αυτό φέρνει τη γερμανική Δεξιά μπροστά σε ένα σχεδόν υπαρξιακό δίλημμα.
Το δίλημμα Μερτς: Αριστερά ή AfD;
Η CDU έχει δύο παραδοσιακές «κόκκινες γραμμές».
Δεν συνεργάζεται με την AfD.
Αλλά έχει επίσης διατηρήσει εξαιρετικά περιοριστική στάση απέναντι στη Die Linke.
Η αυριανή αριθμητική μπορεί να κάνει αυτές τις δύο γραμμές εξαιρετικά δύσκολο να συνυπάρξουν.
Εάν η AfD φτάσει στο 42% και η CDU στο 22%, οι Χριστιανοδημοκράτες μπορεί να βρεθούν μπροστά σε τρεις κακές επιλογές:
- να αναζητήσουν μια εξαιρετικά σύνθετη πολυκομματική λύση με στήριξη ή ανοχή της Αριστεράς,
- να αφήσουν το κρατίδιο να βυθιστεί σε παρατεταμένη κυβερνητική αστάθεια,
- ή να αρχίσει να ενισχύεται μέσα στη γερμανική Δεξιά η συζήτηση για το εάν μπορεί να διατηρηθεί επ’ αόριστον το «τείχος προστασίας» απέναντι στην AfD.
Η τελευταία επιλογή θα ήταν πραγματικός πολιτικός σεισμός.
Το περίφημο «Brandmauer» δοκιμάζεται
Το Brandmauer — το «τείχος προστασίας» που αποκλείει συνεργασία των παραδοσιακών κομμάτων με την AfD — αποτελεί μία από τις βασικές αρχές της μεταπολεμικής γερμανικής πολιτικής κουλτούρας στην αντιμετώπιση της άκρας Δεξιάς.
Αλλά τα τείχη είναι ευκολότερο να διατηρούνται όταν το κόμμα που βρίσκεται πίσω τους συγκεντρώνει 10% ή 15%.
Γίνονται πολύ δυσκολότερα όταν πλησιάζει το 40%.
Και ακόμη δυσκολότερα όταν το πρώτο κόμμα βρίσκεται είκοσι μονάδες μπροστά από το δεύτερο.
Η πίεση δεν σημαίνει ότι η CDU πρόκειται να αλλάξει γραμμή μετά τις εκλογές. Δεν υπάρχει σήμερα τέτοια επίσημη απόφαση.
Σημαίνει όμως ότι κάθε νέα εκλογική νίκη της AfD αυξάνει το πολιτικό κόστος της απομόνωσής της.
Και ο Μερτς βρίσκεται στο κέντρο του σεισμού
Για τον Φρίντριχ Μερτς, το αποτέλεσμα θα είναι ιδιαίτερα προσωπικό.
Ο σημερινός καγκελάριος είχε δηλώσει πριν αναλάβει την εξουσία ότι στόχος του ήταν να μειώσει δραστικά την επιρροή της AfD.
Σήμερα βρίσκεται μπροστά στο ενδεχόμενο η AfD να καταγράψει ένα από τα ισχυρότερα αποτελέσματα της ιστορίας της.
Και υπάρχει ένα ακόμη δυσάρεστο στοιχείο για τη CDU.
Ο σημερινός πρωθυπουργός του κρατιδίου, Σβεν Σούλτσε, δεν διαθέτει τη δημοτικότητα του προκατόχου του Ράινερ Χάζελοφ.
Μόλις 30% δηλώνει ικανοποιημένο από τη δουλειά του Σούλτσε και 46% δυσαρεστημένο. Το 2021, το αντίστοιχο ποσοστό ικανοποίησης για τον Χάζελοφ βρισκόταν στο 67%.
Το παράδοξο: Σούλτσε και Ζίγκμουντ σχεδόν ισοπαλία για την πρωθυπουργία
Υπάρχει όμως ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον στοιχείο.
Παρά τη χαώδη δημοσκοπική απόσταση CDU-AfD, όταν οι ψηφοφόροι ερωτώνται ποιον θα προτιμούσαν απευθείας για πρωθυπουργό του κρατιδίου, η εικόνα αλλάζει δραματικά.
Ο Σούλτσε συγκεντρώνει 41% και ο Ζίγκμουντ 39%.
Δηλαδή η AfD μπορεί να προηγείται της CDU με είκοσι μονάδες ως κόμμα, αλλά ο υποψήφιός της δεν διαθέτει αντίστοιχο προσωπικό προβάδισμα.
Αυτό δείχνει πόσο βαθιά διχασμένη είναι η κοινωνία της Σαξονίας-Ανχαλτ.
Γιατί αυτή η μικρή κάλπη αφορά ολόκληρη την Ευρώπη
Η Σαξονία-Ανχαλτ έχει περίπου 2,1 εκατομμύρια κατοίκους.
Αλλά η πολιτική της σημασία είναι δυσανάλογα μεγαλύτερη.
Εάν η AfD καταγράψει αποτέλεσμα άνω του 40%, θα ενισχύσει την εικόνα ότι στην ανατολική Γερμανία δεν αποτελεί πλέον απλώς κόμμα διαμαρτυρίας αλλά δύναμη που μπορεί να διεκδικεί την πολιτική ηγεμονία.
Και τότε η συζήτηση θα περάσει αναπόφευκτα από το Μαγδεμβούργο στο Βερολίνο:
Μπορεί το γερμανικό πολιτικό σύστημα να κρατά επ’ αόριστον εκτός εξουσίας ένα κόμμα που σε ορισμένα κρατίδια πλησιάζει το 40%;
Ή η πίεση θα αρχίσει σταδιακά να αλλάζει τη στάση της παραδοσιακής Δεξιάς;
Η AfD μπορεί να κερδίσει χωρίς να πάρει την κυβέρνηση
Αυτό είναι το πραγματικά επικίνδυνο σενάριο για τον Μερτς.
Η AfD δεν χρειάζεται απαραίτητα να κυβερνήσει τη Σαξονία-Ανχαλτ για να κερδίσει τη μεγάλη πολιτική μάχη.
Της αρκεί ένα αποτέλεσμα τόσο ισχυρό ώστε κάθε κυβέρνηση που θα σχηματιστεί χωρίς αυτήν να χρειάζεται τέσσερα κόμματα ή ακόμη και ανοχή από την Αριστερά.
Τότε η AfD θα μπορεί να εμφανίζεται ως η μεγάλη αντισυστημική δύναμη απέναντι σε ένα ολόκληρο μπλοκ κομμάτων που συνεργάζονται για να την κρατήσουν εκτός.
Και αυτό είναι το πραγματικό στοίχημα της Κυριακής.
Όχι απλώς εάν η AfD θα έρθει πρώτη.
Αλλά εάν η νίκη της θα είναι τόσο μεγάλη ώστε, ακόμη και χωρίς να κυβερνήσει, να αρχίσει να αλλάζει τους κανόνες του γερμανικού πολιτικού παιχνιδιού.
Η κάλπη ανοίγει στις 8 το πρωί της Κυριακής 6 Σεπτεμβρίου και κλείνει στις 18:00, όταν θα δημοσιοποιηθούν οι πρώτες προβλέψεις.
Και τότε θα φανεί αν η Σαξονία-Ανχαλτ ήταν απλώς ακόμη μία μεγάλη νίκη της AfD — ή η ημέρα που άρχισε να αλλάζει πολιτικά η Γερμανία.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
