Ενέργεια: Τι φέρνουν οι παρεμβάσεις Μητσοτάκη για φθηνότερο ρεύμα–ΥΚΩ, αντλίες θερμότητας,μπλε τιμολόγιο ΔΕΗ

Στο μισό οι χρεώσεις ΥΚΩ από τον Ιανουάριο του 2027, νέο πρόγραμμα για αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες σε 100.000 νοικοκυριά και σταθερό ρεύμα στα 0,115 ευρώ/kWh από τη ΔΕΗ. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έβαλε από τη ΔΕΘ τον μεγάλο στόχο: χαμηλότερο ενεργειακό κόστος κατά 30% μέσα στην επόμενη τριετία. Το κρίσιμο στοίχημα, όμως, είναι να μεταφερθεί το όφελος από τις ΑΠΕ και τις διασυνδέσεις απευθείας στον λογαριασμό του καταναλωτή

Το ενεργειακό κόστος μπαίνει ξανά στην πρώτη γραμμή της κυβερνητικής πολιτικής μετά τη ΔΕΘ, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να παρουσιάζει ένα σχέδιο που επιχειρεί να χτυπήσει τον λογαριασμό του ρεύματος από τρεις διαφορετικές πλευρές: ρυθμιζόμενες χρεώσεις, κατανάλωση και τιμή προμήθειας.

Ο στόχος που έθεσε ο πρωθυπουργός είναι φιλόδοξος: μείωση του ενεργειακού κόστους κατά περίπου 30% μέσα στην επόμενη τριετία, έως το 2029. Πρόκειται για στόχο και όχι για εγγυημένη οριζόντια μείωση 30% σε κάθε λογαριασμό, καθώς η τελική τιμή εξαρτάται από τη χονδρεμπορική αγορά, τις διεθνείς τιμές, τα δίκτυα, τις ΑΠΕ και το τιμολόγιο που έχει επιλέξει κάθε καταναλωτής.

Η πρώτη χειροπιαστή παρέμβαση, πάντως, έχει ήδη συγκεκριμένη ημερομηνία: από την 1η Ιανουαρίου 2027 οι χρεώσεις Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας μειώνονται κατά 50% για περισσότερες από 6 εκατομμύρια οικιακές παροχές.

Πρώτη παρέμβαση: Στο μισό οι ΥΚΩ από τον Ιανουάριο

Οι Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας αποτελούν ρυθμιζόμενη χρέωση του λογαριασμού και δεν εξαρτώνται από το ποιος είναι ο προμηθευτής ηλεκτρικής ενέργειας.

Η κυβερνητική παρέμβαση προβλέπει τη μείωσή τους κατά 50% στις οικιακές παροχές από τις αρχές του 2027. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί, η χρέωση υποχωρεί από 6,9 ευρώ/MWh σε 3,45 ευρώ/MWh.

Πίσω από αυτή τη μείωση βρίσκεται μία από τις μεγαλύτερες αλλαγές που έχουν συντελεστεί τα τελευταία χρόνια στο ελληνικό ηλεκτρικό σύστημα: οι νησιωτικές διασυνδέσεις.

Για δεκαετίες, μεγάλο μέρος του κόστους των ΥΚΩ χρηματοδοτούσε την ηλεκτροδότηση των μη διασυνδεδεμένων νησιών, όπου η παραγωγή βασιζόταν σε ακριβότερες πετρελαϊκές μονάδες.

Οι καταναλωτές της ηπειρωτικής Ελλάδας συμμετείχαν έτσι στο κόστος ώστε οι κάτοικοι των νησιών να μην πληρώνουν δραματικά υψηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.

Οι διασυνδέσεις αρχίζουν να επιστρέφουν χρήματα στον καταναλωτή

Αυτό το μοντέλο αλλάζει σταδιακά.

Οι διασυνδέσεις των Κυκλάδων και, κυρίως, η μεγάλη ηλεκτρική διασύνδεση της Κρήτης περιορίζουν την ανάγκη λειτουργίας ακριβών συμβατικών μονάδων στα νησιά.

Και εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο ενεργειακό μήνυμα της εξαγγελίας.

Για πρώτη φορά, ένα μεγάλο μέρος των επενδύσεων που πραγματοποιήθηκαν στα ηλεκτρικά δίκτυα αρχίζει να μεταφράζεται πιο άμεσα σε χαμηλότερες ρυθμιζόμενες χρεώσεις για εκατομμύρια καταναλωτές.

Η κυβέρνηση επιχειρεί έτσι να δείξει ότι οι ενεργειακές διασυνδέσεις δεν είναι απλώς μεγάλα τεχνικά έργα, αλλά επενδύσεις που μπορούν να έχουν μετρήσιμο αποτέλεσμα στον οικογενειακό προϋπολογισμό.

Δεύτερη παρέμβαση: Αντλίες θερμότητας και ηλιακοί για 100.000 νοικοκυριά

Το δεύτερο σκέλος του σχεδίου δεν μειώνει απευθείας την τιμή της κιλοβατώρας.

Στόχος του είναι να μειώσει την ποσότητα και το κόστος της ενέργειας που χρειάζεται ένα σπίτι.

Η κυβέρνηση προετοιμάζει νέο πρόγραμμα για 100.000 δικαιούχους, με έμφαση στις αντλίες θερμότητας και στους ηλιακούς θερμοσίφωνες.

Οι αντλίες θερμότητας έχουν αποκτήσει κεντρικό ρόλο στην ευρωπαϊκή ενεργειακή μετάβαση επειδή μπορούν να παρέχουν θέρμανση και ψύξη με πολύ υψηλότερη ενεργειακή απόδοση από παλαιότερες τεχνολογίες.

Το μεγάλο εμπόδιο παραμένει το αρχικό κόστος αγοράς και εγκατάστασης.

Εδώ ακριβώς παρεμβαίνει η επιδότηση: μειώνοντας το αρχικό κεφάλαιο που πρέπει να διαθέσει το νοικοκυριό, μπορεί να περιορίσει σημαντικά τον χρόνο απόσβεσης της επένδυσης.

Από το πετρέλαιο στον εξηλεκτρισμό της θέρμανσης

Υπάρχει όμως και μια βαθύτερη ενεργειακή στρατηγική πίσω από το πρόγραμμα.

Όσο περισσότερη θέρμανση μεταφέρεται από το πετρέλαιο και άλλα ορυκτά καύσιμα στον ηλεκτρισμό, τόσο μεγαλύτερο μέρος των ενεργειακών αναγκών της χώρας μπορεί δυνητικά να καλύπτεται από την αυξανόμενη παραγωγή των ΑΠΕ.

Η Ελλάδα παράγει πλέον σημαντικές ποσότητες φθηνής ηλιακής και αιολικής ενέργειας σε συγκεκριμένες ώρες της ημέρας.

Το επόμενο βήμα είναι αυτό το συγκριτικό πλεονέκτημα να μεταφερθεί αποτελεσματικότερα στην τελική κατανάλωση μέσω αποθήκευσης, έξυπνων μετρητών, δυναμικών τιμολογίων και μεγαλύτερου εξηλεκτρισμού.

Εκεί βρίσκεται ουσιαστικά και η διαδρομή προς τον στόχο του -30%.

Τρίτη παρέμβαση: Η ΔΕΗ κατεβάζει το μπλε στα 11,5 λεπτά

Η πιο άμεση επιλογή για έναν καταναλωτή υπάρχει ήδη στην αγορά.

Η ΔΕΗ έχει μειώσει για τον Σεπτέμβριο την τιμή του σταθερού μπλε myHome Online στα 0,115 ευρώ/kWh, παρά την άνοδο κατά περίπου 21% της χονδρεμπορικής αγοράς σε σχέση με τον Αύγουστο.

Πρόκειται για 12μηνο σταθερό προϊόν, το οποίο προσφέρει στον καταναλωτή προβλεψιμότητα απέναντι στις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς.

Η σύγκριση με το πράσινο τιμολόγιο είναι χαρακτηριστική.

Για τον Σεπτέμβριο, το πράσινο Γ1/Γ1Ν της ΔΕΗ διαμορφώθηκε στα 0,14913 ευρώ/kWh, ενώ το myHome Online στα 0,115 ευρώ/kWh.

Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα μπλε τιμολόγιο θα είναι πάντοτε φθηνότερο από ένα κυμαινόμενο. Σημαίνει όμως ότι ο καταναλωτής ανταλλάσσει μέρος της πιθανότητας να επωφεληθεί από μελλοντική πτώση των τιμών με την ασφάλεια μιας προκαθορισμένης τιμής για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

Μητσοτάκης: Η εξυγίανση της ΔΕΗ επιστρέφει στους καταναλωτές

Η αναφορά του πρωθυπουργού στη ΔΕΗ είχε και σαφές πολιτικό περιεχόμενο.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνέδεσε τη σημερινή δυνατότητα της επιχείρησης να προσφέρει ανταγωνιστικά σταθερά τιμολόγια με την οικονομική ανάκαμψή της τα προηγούμενα χρόνια.

Το κυβερνητικό αφήγημα είναι ότι μια ισχυρότερη ΔΕΗ μπορεί να λειτουργεί όχι μόνο ως εταιρεία με επενδυτική δυνατότητα, αλλά και ως παράγοντας σταθερότητας στην ελληνική αγορά ηλεκτρισμού.

Το πραγματικό τεστ, βέβαια, θα είναι η διάρκεια: εάν οι ανταγωνιστικές τιμές μπορούν να διατηρηθούν ακόμη και σε περιόδους νέας διεθνούς ενεργειακής αναταραχής.

Το μεγάλο στοίχημα: Από τις ΑΠΕ στο πορτοφόλι

Και εδώ βρίσκεται το βαθύτερο πρόβλημα της ελληνικής αγοράς ενέργειας.

Η Ελλάδα έχει πραγματοποιήσει ένα τεράστιο άλμα στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Υπάρχουν πλέον ώρες κατά τις οποίες η παραγωγή από ΑΠΕ είναι εξαιρετικά υψηλή.

Αυτό όμως δεν σημαίνει αυτομάτως ότι κάθε νοικοκυριό βλέπει αντίστοιχη πτώση στον τελικό λογαριασμό του.

Χρειάζονται ισχυρότερα δίκτυα, μεγαλύτερη αποθήκευση, περισσότερες διασυνδέσεις και καλύτερη αντιστοίχιση της κατανάλωσης με τις ώρες φθηνής παραγωγής.

Γι’ αυτό και ο στόχος για 30% χαμηλότερο ενεργειακό κόστος έως το 2029 είναι πολύ μεγαλύτερος από μία απλή κυβερνητική εξαγγελία.

Είναι ουσιαστικά ένα τεστ ολόκληρης της ελληνικής ενεργειακής μετάβασης.

Το -30% δεν είναι ένα ακόμη επίδομα ρεύματος

Αυτό είναι και το στοιχείο που διαφοροποιεί τη συγκεκριμένη ενεργειακή παρέμβαση από όσα είδαμε στην περίοδο της μεγάλης ενεργειακής κρίσης.

Τότε το κράτος αναγκάστηκε να κινηθεί κυρίως μέσω επιδοτήσεων, απορροφώντας μέρος των αυξήσεων αφού αυτές είχαν ήδη δημιουργηθεί στην αγορά.

Η νέα στρατηγική επιχειρεί να μεταφέρει το βάρος αλλού: να μειώσει δομικά το κόστος πριν χρειαστεί η επιδότηση.

Οι μισές ΥΚΩ περιορίζουν μια μόνιμη χρέωση.

Οι αντλίες θερμότητας και οι ηλιακοί μειώνουν την ενεργειακή ανάγκη του νοικοκυριού.

Τα σταθερά τιμολόγια περιορίζουν την έκθεση στις διακυμάνσεις.

Και οι ΑΠΕ, οι διασυνδέσεις και η αποθήκευση καλούνται να ρίξουν το κόστος του ίδιου του συστήματος.

Αν αυτά λειτουργήσουν συνδυαστικά, ο στόχος Μητσοτάκη για φθηνότερη ενέργεια μπορεί να αποκτήσει πραγματικό οικονομικό περιεχόμενο.

Αν όχι, η κυβέρνηση θα βρεθεί ξανά μπροστά στο γνώριμο δίλημμα των τελευταίων ετών: νέες επιδοτήσεις για να συγκρατήσει τους λογαριασμούς.

Γι’ αυτό η ενεργειακή εξαγγελία της ΔΕΘ δεν κρίνεται μόνο στα 11,5 λεπτά της κιλοβατώρας ή στη μείωση των ΥΚΩ.

Κρίνεται στο εάν η Ελλάδα μπορεί επιτέλους να μετατρέψει το μεγάλο ενεργειακό της πλεονέκτημα —ήλιο, αέρα, δίκτυα και διασυνδέσεις— σε μόνιμα φθηνότερο ρεύμα για τον τελικό καταναλωτή.

Πηγή: pagenews.gr