Ρωσικό LNG με ελληνικό αποτύπωμα: Η «τρύπα» στις κυρώσεις που κρατά ανοιχτή τη στρόφιγγα

Τρία δεξαμενόπλοια LNG της ελληνικής Dynagas εξακολουθούν να καλύπτονται ασφαλιστικά από βρετανικό όμιλο παρά τις κυρώσεις του Λονδίνου, σύμφωνα με τους Financial Times. Η υπόθεση αποκαλύπτει τα κενά ανάμεσα στα διαφορετικά καθεστώτα κυρώσεων Βρετανίας και ΕΕ και επαναφέρει το μεγάλο ερώτημα: πόσο αποτελεσματικά μπορεί η Δύση να περιορίσει τις ρωσικές ενεργειακές ροές όταν ναυτιλία, ασφάλιση και LNG λειτουργούν μέσα από διαφορετικές δικαιοδοσίες;

Ένα από τα πιο ευαίσθητα σημεία του δυτικού μηχανισμού κυρώσεων απέναντι στη Ρωσία αποκαλύπτεται στην αγορά του υγροποιημένου φυσικού αερίου — και στην υπόθεση υπάρχει ισχυρό ελληνικό αποτύπωμα.

Σύμφωνα με τους Financial Times, η βρετανική ασφαλιστική NorthStandard εξακολουθεί να παρέχει κάλυψη σε τρία πλοία μεταφοράς LNG της ελληνικής Dynagas, παρότι τα συγκεκριμένα πλοία έχουν ενταχθεί στη βρετανική λίστα κυρώσεων λόγω της δραστηριότητάς τους στη μεταφορά ρωσικού LNG.

Πρόκειται για τα Clean Planet, Clean Ocean και Clean Vision, τα οποία συνδέονται με τη μεταφορά φορτίων από το τεράστιο ρωσικό project Yamal LNG στην Αρκτική.

Το παράδοξο: Κυρώσεις στο πλοίο, όχι στην ασφάλιση

Εδώ βρίσκεται το κρίσιμο σημείο της υπόθεσης.

Η ένταξη ενός πλοίου σε καθεστώς κυρώσεων δεν συνεπάγεται αυτομάτως ότι κάθε υπηρεσία που σχετίζεται με αυτό απαγορεύεται.

Στην περίπτωση των συγκεκριμένων LNG carriers, οι βρετανικοί περιορισμοί αφορούν μεταξύ άλλων την πρόσβαση σε βρετανικά λιμάνια και άλλες ναυτιλιακές δραστηριότητες, χωρίς όμως να έχει επιβληθεί αντίστοιχη συνολική απαγόρευση στην παροχή ασφαλιστικής κάλυψης.

Έτσι δημιουργείται ένα παράδοξο: ένα πλοίο μπορεί να βρίσκεται σε λίστα κυρώσεων και ταυτόχρονα να εξακολουθεί να διαθέτει κάλυψη από ασφαλιστική εταιρεία με έδρα στη χώρα που το έχει κυρώσει.

Η NorthStandard υποστηρίζει ότι ενεργεί σε πλήρη συμμόρφωση με το ισχύον καθεστώς κυρώσεων.

Η ελληνική Dynagas στο επίκεντρο

Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερο ελληνικό ενδιαφέρον λόγω της Dynagas, συμφερόντων του Έλληνα εφοπλιστή Γιώργου Προκοπίου.

Η εταιρεία διαθέτει σημαντική παρουσία στην αγορά μεταφοράς LNG και πλοία της έχουν χρησιμοποιηθεί για τη μεταφορά ρωσικού αερίου από την Αρκτική.

Δεν πρόκειται από μόνο του για παραβίαση κυρώσεων.

Ακριβώς αυτή είναι η ουσία της υπόθεσης: μεγάλο μέρος του διεθνούς εμπορίου ρωσικού LNG εξακολουθεί να κινείται μέσα σε ένα περίπλοκο πλέγμα κανόνων, εξαιρέσεων και διαφορετικών χρονοδιαγραμμάτων μεταξύ δυτικών κυβερνήσεων.

Yamal: Η ενεργειακή αρτηρία της ρωσικής Αρκτικής

Το Yamal LNG αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά projects της Ρωσίας.

Η γεωγραφία του δημιουργεί όμως ιδιαίτερες απαιτήσεις.

Τα φορτία πρέπει να μεταφέρονται από την Αρκτική προς τις ευρωπαϊκές και ασιατικές αγορές, γεγονός που καθιστά τα εξειδικευμένα LNG carriers κρίσιμο κρίκο ολόκληρης της αλυσίδας.

Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η ευπάθεια — αλλά και το όριο — των δυτικών κυρώσεων.

Η Ρωσία μπορεί να διαθέτει το αέριο. Χρειάζεται όμως πλοία, ασφαλιστική κάλυψη, τεχνικές υπηρεσίες, χρηματοδότηση και πρόσβαση σε διεθνείς υποδομές για να το μετατρέψει σε πραγματικό εξαγωγικό έσοδο.

Η Ευρώπη σφίγγει τον κλοιό στο ρωσικό LNG

Η Ευρωπαϊκή Ένωση κινείται πλέον προς πολύ αυστηρότερο περιορισμό των ρωσικών ενεργειακών εισαγωγών.

Στο πλαίσιο του REPowerEU, η ευρωπαϊκή στρατηγική έχει μετακινηθεί από τη μείωση της εξάρτησης προς τη σταδιακή εξάλειψη των εναπομεινάντων ρωσικών ενεργειακών ροών.

Ωστόσο, η μετάβαση δεν γίνεται ταυτόχρονα σε όλες τις χώρες και σε όλες τις υπηρεσίες.

Και όσο υπάρχουν διαφορετικές ημερομηνίες εφαρμογής, εξαιρέσεις και διαφορετικοί νομικοί ορισμοί, δημιουργούνται παράθυρα μέσω των οποίων μπορεί να συνεχίζεται μέρος της δραστηριότητας.

Το πραγματικό πεδίο μάχης είναι η ασφάλιση

Η υπόθεση δείχνει και κάτι βαθύτερο για τον ενεργειακό πόλεμο με τη Μόσχα.

Δεν αρκεί να κυρωθεί το ίδιο το ρωσικό πετρέλαιο ή LNG.

Η ναυτιλία είναι ένα παγκόσμιο οικοσύστημα.

Πλοιοκτήτες, νηολόγια, ασφαλιστικές, αντασφαλιστικές, τράπεζες, brokers και λιμάνια μπορεί να βρίσκονται σε διαφορετικές δικαιοδοσίες.

Εάν οι κυρώσεις δεν ευθυγραμμιστούν, η Ρωσία έχει περιθώρια να αναδιατάσσει τις αλυσίδες μεταφοράς της.

Αυτό έχει ήδη φανεί εντονότερα στο πετρέλαιο με τον λεγόμενο «σκιώδη στόλο». Στο LNG, όμως, το πρόβλημα είναι διαφορετικό, επειδή απαιτούνται πολύ πιο εξειδικευμένα πλοία και υποδομές.

Γι’ αυτό και η ασφαλιστική κάλυψη αποκτά δυσανάλογα μεγάλη στρατηγική σημασία.

Το ελληνικό δίλημμα

Για την Ελλάδα η υπόθεση είναι ιδιαίτερα σύνθετη.

Η χώρα είναι ταυτόχρονα μέλος της ΕΕ και ένας από τους μεγαλύτερους ναυτιλιακούς κόμβους παγκοσμίως.

Η ελληνόκτητη ναυτιλία αποτελεί βασικό κρίκο στις διεθνείς ενεργειακές μεταφορές — από πετρέλαιο και LNG έως προϊόντα διύλισης.

Καθώς λοιπόν η ΕΕ αυξάνει την πίεση στη Ρωσία, οι ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείες βρίσκονται αναπόφευκτα στο σημείο όπου συναντώνται γεωπολιτική, διεθνές εμπόριο και κυρώσεις.

Το κρίσιμο όριο είναι σαφές: άλλο η νόμιμη δραστηριότητα μέσα στο ισχύον κανονιστικό πλαίσιο και άλλο η καταστρατήγηση κυρώσεων.

Η συγκεκριμένη υπόθεση είναι σημαντική ακριβώς επειδή φωτίζει τη γκρίζα περιοχή που μπορεί να υπάρχει ανάμεσα στα δύο.

Ο επόμενος πόλεμος κυρώσεων θα γίνει στη θάλασσα

Όσο η Δύση προσπαθεί να περιορίσει τα ενεργειακά έσοδα της Μόσχας, τόσο περισσότερο η αντιπαράθεση μεταφέρεται από τα κοιτάσματα και τους αγωγούς στη θάλασσα.

Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο ποιος αγοράζει ρωσική ενέργεια.

Είναι ποιος τη μεταφέρει, ποιος ασφαλίζει το πλοίο, ποιος χρηματοδοτεί το φορτίο και σε ποια δικαιοδοσία βρίσκεται κάθε κρίκος της αλυσίδας.

Και η περίπτωση των τριών LNG carriers δείχνει γιατί η πλήρης απομόνωση της ρωσικής ενεργειακής βιομηχανίας είναι πολύ δυσκολότερη στην πράξη από ό,τι φαίνεται σε μια λίστα κυρώσεων.

Πηγή: pagenews.gr