Φωτιά στην Ερυθρά Θάλασσα: Επίθεση κατά των Χούθι – Στο στόχαστρο η πύλη του πετρελαίου

Η κυβέρνηση της Υεμένης ανακοίνωσε μεγάλη στρατιωτική επιχείρηση με τη στήριξη της Σαουδικής Αραβίας – Το Μπαμπ αλ Μαντέμπ μετατρέπεται σε πεδίο σύγκρουσης με συνέπειες για τη ναυτιλία, την ενέργεια και την περιφερειακή ισορροπία.

Νέα κλιμάκωση στην Υεμένη φέρνει την ασφάλεια της Ερυθράς Θάλασσας στο επίκεντρο της διεθνούς ανησυχίας. Η διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της χώρας ανακοίνωσε την Κυριακή 4 Οκτωβρίου μεγάλη στρατιωτική επιχείρηση για την ανάκτηση περιοχών που ελέγχουν οι Χούθι, με τη Σαουδική Αραβία να στηρίζει την προσπάθεια.

Η ανακοίνωση ακολουθεί τις πληροφορίες για προετοιμασία αντεπίθεσης μετά τις πρόσφατες προελάσεις των Χούθι στη δυτική ακτή της Υεμένης. Στο επίκεντρο βρίσκεται το Μπαμπ αλ Μαντέμπ, το στενό που συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Άντεν και αποτελεί κρίσιμο πέρασμα για τη διεθνή ναυτιλία.

Το διακύβευμα ξεπερνά τα σύνορα της Υεμένης: η δυνατότητα απειλής των θαλάσσιων διαδρομών δίνει στους Χούθι επιρροή δυσανάλογη προς το μέγεθός τους.

Από την προετοιμασία στην ανακοίνωση επιχείρησης

Ο επικεφαλής του Προεδρικού Συμβουλίου της Υεμένης, Ρασάντ αλ Αλίμι, ανακοίνωσε την εκστρατεία και ζήτησε διεθνή υποστήριξη.

Ο σχεδιασμός που είχε περιγραφεί τις προηγούμενες ημέρες προέβλεπε επιχειρήσεις χερσαίων δυνάμεων της υεμενίτικης κυβέρνησης με σαουδαραβική αεροπορική κάλυψη.

Η ανακοίνωση δεν προδικάζει την έκβαση. Η ανάκτηση εδάφους, η διατήρησή του και η αποκατάσταση της ασφάλειας στη θάλασσα αποτελούν διαφορετικές επιχειρησιακές προκλήσεις.

Μια στρατιωτική προέλαση στην ακτή δεν αρκεί αυτομάτως για να επιστρέψει η εμπιστοσύνη των ναυτιλιακών εταιρειών.

Γιατί το Μπαμπ αλ Μαντέμπ αφορά όλο τον κόσμο

Το στενό αποτελεί τη νότια είσοδο και έξοδο της Ερυθράς Θάλασσας. Μαζί με τη Διώρυγα του Σουέζ, συνδέει τη Μεσόγειο με τις θαλάσσιες διαδρομές προς την Ασία.

Όταν τα πλοία αποφεύγουν αυτή τη διαδρομή, μπορούν να κατευθυνθούν γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας. Η παράκαμψη αυξάνει τον χρόνο ταξιδιού και το κόστος μεταφοράς.

Η αμερικανική Υπηρεσία Ενεργειακών Πληροφοριών έχει καταγράψει το αποτύπωμα των προηγούμενων διαταραχών: στο πρώτο εξάμηνο του 2025, περίπου 4,2 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων ημερησίως διέρχονταν από το Μπαμπ αλ Μαντέμπ, περίπου τα μισά σε σύγκριση με το 2023.

Πρόκειται για ιστορικό μέτρο της σημασίας του περάσματος, όχι για αποτίμηση της σημερινής κίνησης.

Για την Ευρώπη, μια παρατεταμένη κρίση μπορεί να επιβαρύνει τις εφοδιαστικές αλυσίδες. Για τη Σαουδική Αραβία, δημιουργεί πίεση στην ασφάλεια των εξαγωγών της και στις εμπορικές συνδέσεις της μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.

Η αμερικανική στάση και το όριο της εμπλοκής

Το Axios ανέφερε στις 2 Οκτωβρίου ότι οι ΗΠΑ δεν σχεδίαζαν τότε άμεση πολεμική συμμετοχή στην επιχείρηση.

Παράλληλα, πληροφορίες που μετέδωσε το Reuters περιγράφουν αμερικανική υποστήριξη προς το Ριάντ με παροχή πληροφοριών.

Αυτή η διάκριση έχει πολιτική σημασία. Η υποστήριξη ενός συμμάχου μπορεί να ενισχύσει τις στρατιωτικές του δυνατότητες, ενώ η άμεση συμμετοχή σε πλήγματα αυξάνει την έκθεση της Ουάσιγκτον στην εξέλιξη του πολέμου.

Σε επίπεδο γεωπολιτικής ανάλυσης, μια παρατεταμένη ή ανεπιτυχής εκστρατεία θα μπορούσε να εντείνει την πίεση για μεγαλύτερη εξωτερική εμπλοκή. Αυτό αποτελεί πιθανό κίνδυνο, όχι ειλημμένη απόφαση.

Οι Χούθι και η πίεση στη σαουδαραβική ενέργεια

Οι Χούθι, που υποστηρίζονται από το Ιράν, ανακοίνωσαν την Κυριακή επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον εγκαταστάσεων της Saudi Aramco.

Οι ισχυρισμοί τους για τα αποτελέσματα των επιθέσεων δεν συνοδεύτηκαν από αποδείξεις και δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως επιβεβαιωμένος απολογισμός ζημιών.

Η στόχευση ενεργειακών υποδομών, πάντως, αναδεικνύει τη λογική της πίεσης: η σύγκρουση μπορεί να μεταφέρει κόστος από το στρατιωτικό πεδίο στην οικονομία.

Η ασφάλεια των εγκαταστάσεων, των λιμανιών και των θαλάσσιων διαδρομών γίνεται έτσι μέρος της ίδιας στρατηγικής εξίσωσης.

Το δίλημμα του Ριάντ

Η Σαουδική Αραβία βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα δύσκολο δίλημμα. Η διατήρηση της απειλής κοντά σε ένα κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα περιορίζει την ασφάλειά της. Μια ευρύτερη στρατιωτική εκστρατεία, όμως, μπορεί να απαιτήσει χρόνο, πόρους και συνεχή πολιτική διαχείριση.

Το καθοριστικό ερώτημα είναι εάν η επιχείρηση θα μειώσει τη δυνατότητα των Χούθι να απειλούν τη ναυτιλία ή θα οδηγήσει σε νέο κύκλο αντιποίνων.

Στην πρώτη περίπτωση, θα μπορούσε να δημιουργήσει προϋποθέσεις σταδιακής αποκατάστασης των μεταφορών. Στη δεύτερη, θα ενίσχυε την αβεβαιότητα και το οικονομικό κόστος, ενώ οι άμαχοι της Υεμένης θα αντιμετώπιζαν ακόμη μεγαλύτερη πίεση.

Στο Μπαμπ αλ Μαντέμπ, η έκβαση μιας τοπικής μάχης μπορεί να επηρεάσει θαλάσσιες μεταφορές και ενεργειακές ροές χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά.

Πηγή: pagenews.gr