Πούτιν–Ιράν–Κατάρ: Παζάρι στη Μόσχα, φωτιά στα Ορμούζ – Η ενέργεια στο τραπέζι του πολέμου

Συνομιλίες στη ρωσική πρωτεύουσα ενώ η Τεχεράνη ανακοινώνει ότι τάνκερ προσέκρουσε σε νάρκες. Κοινά πυρά Πούτιν–Πεζεσκιάν κατά των κυρώσεων, με το Κατάρ να κρατά ανοιχτό τον δίαυλο της διαμεσολάβησης.

«Αυτές οι μονομερείς κυρώσεις που επιβάλλονται από ορισμένες χώρες δεν επηρεάζουν μόνο τις χώρες παραγωγής, αλλά και τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό, συμπεριλαμβανομένων των καταναλωτριών χωρών».

Με αυτή τη δήλωση, απευθυνόμενος στον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν, ο Βλαντίμιρ Πούτιν συνέδεσε την ενεργειακή ασφάλεια με την αντιπαράθεση για τις δυτικές κυρώσεις, στη σύνοδο των χωρών εξαγωγής φυσικού αερίου στη Μόσχα.

Η παρουσία του Πεζεσκιάν και του εμίρη του Κατάρ, σεΐχη Ταμίμ μπιν Χάμαντ Αλ Θάνι, στη ρωσική πρωτεύουσα δημιουργεί ένα ακόμη πεδίο διπλωματικών επαφών γύρω από τον πόλεμο με το Ιράν. Την ίδια ώρα, οι αναφορές για νέο περιστατικό με δεξαμενόπλοιο ανατολικά των Στενών του Ορμούζ υπενθυμίζουν πόσο εύθραυστη παραμένει η κατάσταση στη θάλασσα.

Η διπλωματία επιταχύνεται, αλλά οι κίνδυνοι για τη ναυσιπλοΐα και τις ενεργειακές υποδομές παραμένουν ενεργοί.Αυτός είναι ο συνδυασμός που κρατά την αποκλιμάκωση δύσκολη και την παγκόσμια αγορά εκτεθειμένη.

Η Μόσχα αξιοποιεί την ενεργειακή σύνοδο

Ο Πούτιν φιλοξενεί επαφές με τον Ιρανό πρόεδρο και τον εμίρη του Κατάρ στο πλαίσιο της συνόδου του Φόρουμ Χωρών Εξαγωγής Φυσικού Αερίου — GECF. Νωρίτερα, ο σεΐχης Ταμίμ συναντήθηκε με τον Πεζεσκιάν στο περιθώριο της διοργάνωσης.

Οι συναντήσεις φέρνουν στο ίδιο διπλωματικό περιβάλλον τη Ρωσία, το Ιράν και το Κατάρ, χώρες με σημαντικό ενεργειακό βάρος και διαφορετικές σχέσεις με την Ουάσιγκτον.

Για τη Μόσχα, η συγκυρία προσφέρει δυνατότητα να προβάλει ρόλο συνομιλητή σε μια κρίση που επηρεάζει τις διεθνείς ενεργειακές ροές. Η φιλοξενία των επαφών, ωστόσο, δεν συνιστά από μόνη της συμφωνία ή κοινό σχέδιο επίλυσης του πολέμου.

Ο Ρώσος πρόεδρος υπερασπίστηκε επίσης τη χρήση του φυσικού αερίου ως καυσίμου μετάβασης, υποστηρίζοντας ότι η πράσινη ατζέντα δεν πρέπει να προωθείται υπερβολικά επιθετικά.

Πεζεσκιάν: Ενεργειακή ασφάλεια υπό σοβαρή απειλή

Στην ομιλία του, ο Ιρανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις εν μέσω του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν.

Συνέδεσε τις επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις με τις αναταράξεις στον διεθνή εφοδιασμό και κατηγόρησε τις μονομερείς κυρώσεις και αυτό που ο ίδιος χαρακτήρισε «οικονομική τρομοκρατία» για τις επιπτώσεις στην αγορά.

Η παρέμβασή του επιδιώκει να μεταφέρει την αντιπαράθεση από το πεδίο της στρατιωτικής σύγκρουσης στις συνέπειες για παραγωγούς και καταναλωτές. Η απάντηση Πούτιν έδειξε σύμπτωση θέσεων ως προς την κριτική στις κυρώσεις.

Η σύμπτωση αυτή δεν αρκεί για να λυθεί το άμεσο πρόβλημα των Ορμούζ: η ασφάλεια της διέλευσης πλοίων παραμένει δεμένη με τις απαιτήσεις των εμπόλεμων πλευρών.

Τάνκερ στις φλόγες: Τι υποστηρίζει το Ιράν

Το ιρανικό ναυτικό ανακοίνωσε, σύμφωνα με κρατικά μέσα ενημέρωσης που επικαλείται το Al Jazeera, ότι δεξαμενόπλοιο έπιασε φωτιά αφού προσέκρουσε σε θαλάσσιες νάρκες ανατολικά των Στενών του Ορμούζ.

Η ιρανική πλευρά υποστήριξε ότι το πλοίο είχε εισέλθει σε απαγορευμένη περιοχή με απενεργοποιημένα συστήματα εντοπισμού.

Στις συγκεκριμένες ενημερώσεις δεν παρέχεται ανεξάρτητη επιβεβαίωση των συνθηκών του περιστατικού, ούτε πλήρη στοιχεία για την ταυτότητα του πλοίου, την κατάσταση του πληρώματος ή την έκταση των ζημιών.

Η αναφορά, πάντως, προσθέτει έναν ακόμη παράγοντα κινδύνου στις προσπάθειες αποκατάστασης της ναυσιπλοΐας. Για να επανέλθει η εμπιστοσύνη των μεταφορέων, απαιτούνται ασφαλείς και προβλέψιμες συνθήκες διέλευσης.

Το Κατάρ κρατά ανοιχτό τον δίαυλο

Η παρουσία του εμίρη στη Μόσχα ακολουθεί έναν γύρο περιφερειακών επαφών με την Τεχεράνη.

Τη Δευτέρα, ανώτεροι αξιωματούχοι της Σαουδικής Αραβίας, του Πακιστάν και της Τουρκίας συναντήθηκαν με την ιρανική ηγεσία, στο πλαίσιο προσπαθειών αποτροπής νέας κλιμάκωσης. Το Κατάρ και το Πακιστάν συμμετέχουν στη διαμεσολάβηση για προσωρινή διευθέτηση.

Σύμφωνα με τους Financial Times, οι προσπάθειες περιλαμβάνουν την επαναλειτουργία των Ορμούζ, την άρση του αμερικανικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών και πρόσβαση της Τεχεράνης σε δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία. Η σειρά εφαρμογής των βημάτων παραμένει βασικό σημείο διαφωνίας.

Ορμούζ: Ποιος θα κάνει πρώτος πίσω;

Ο Μεχράν Καμράβα, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Georgetown στο Κατάρ, αξιολόγησε ως σημαντική την ένδειξη ότι ο Πεζεσκιάν παραμένει διαθέσιμος για διαπραγματεύσεις.

Μιλώντας στο Al Jazeera, ανέφερε:

«Υπάρχει πάρα πολλή διπλωματική δραστηριότητα και αυτό που έχουμε δει είναι το μήνυμα του Πεζεσκιάν ότι το Ιράν είναι έτοιμο να διαπραγματευτεί και ότι η πόρτα των διαπραγματεύσεων παραμένει ανοιχτή».

Εντόπισε όμως το άμεσο εμπόδιο στη θαλάσσια αντιπαράθεση:

«Είναι το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και η συνεχής παρενόχληση της ναυσιπλοΐας από το Ιράν στα Στενά του Ορμούζ και ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών από τις Ηνωμένες Πολιτείες».

Το ερώτημα, κατά την ανάλυσή του, αφορά την αλληλουχία των υποχωρήσεων:

«Ποιος ακριβώς θα άρει πρώτος ποια κύρωση ή ποιο μέτρο».

Χούθι και Ριάντ: Η κλιμάκωση παραμένει περιφερειακή

Παράλληλα, ο συνασπισμός υπό τη Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε ότι κατέστρεψε δύο βαλλιστικούς πυραύλους των Χούθι που είχαν στόχο το Ριάντ.

Οι Χούθι, από την πλευρά τους, ισχυρίστηκαν ότι απέκρουσαν προέλαση κυβερνητικών δυνάμεων της Υεμένης από τη νότια κατεύθυνση του Μπαμπ αλ Μαντέμπ.

Ο στρατιωτικός εκπρόσωπός τους, Γιαχία Σάρεα, υποστήριξε ότι χρησιμοποιήθηκαν βαλλιστικοί πύραυλοι και βαρέα όπλα, προκαλώντας απώλειες και καταστροφές στρατιωτικών οχημάτων. Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί δεν συνοδεύονται από ανεξάρτητη επιβεβαίωση στο διαθέσιμο υλικό.

Τα Ορμούζ και το Μπαμπ αλ Μαντέμπ παραμένουν δύο κρίσιμα σημεία μιας κρίσης που συνδέει τον πόλεμο, τις θαλάσσιες μεταφορές και την ενεργειακή ασφάλεια.

Οι επαφές στη Μόσχα προσθέτουν έναν δίαυλο επικοινωνίας. Η ουσιαστική δοκιμασία θα είναι αν οδηγήσουν σε εφαρμόσιμα βήματα αποκλιμάκωσης. Όπως σημείωσε ο Καμράβα, ακόμη και μία κίνηση άρσης των άμεσων εμποδίων θα αποτελούσε «ουσιαστική πρόοδο προς την επίλυση της συνεχιζόμενης σύγκρουσης».

Πηγή: pagenews.gr