Προσδεθείτε,έρχεται «τέλεια καταιγίδα»: 3 τρισ.δολ. χάθηκαν στη Wall Street–Οι 5 κρίσεις που απειλούν αγορές
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 12 '
Πηγή Φωτογραφίας: AP Photo//Προσδεθείτε, έρχεται η «τέλεια καταιγίδα»: 3 τρισ. δολάρια χάθηκαν στη Wall Street – Οι 5 κρίσεις που απειλούν τις αγορές
Η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται μπροστά σε μια επικίνδυνη σύγκλιση κρίσεων. Η Wall Street χάνει τρισεκατομμύρια δολάρια χρηματιστηριακής αξίας, η τεχνητή νοημοσύνη παύει να αποτελεί το αδιαμφισβήτητο επενδυτικό καταφύγιο των τελευταίων ετών, οι Δημοκρατικοί ανατρέπουν τις πολιτικές ισορροπίες στην Ουάσιγκτον και οι κεντρικές τράπεζες βρίσκονται αντιμέτωπες με ένα ολοένα δυσκολότερο δίλημμα: πώς θα στηρίξουν την ανάπτυξη όταν ο πληθωρισμός απειλεί να επιταχυνθεί ξανά;
Το σκηνικό συμπληρώνουν οι συγκρούσεις στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, οι πιέσεις στις διεθνείς μεταφορές και η αυξανόμενη νευρικότητα των επενδυτών.
Δεν πρόκειται πλέον μόνο για μια διόρθωση των τεχνολογικών μετοχών. Πρόκειται για μια ταυτόχρονη επανατιμολόγηση του πολιτικού, ενεργειακού και χρηματοπιστωτικού κινδύνου.
Η κρίσιμη διαφορά σε σχέση με προηγούμενες περιόδους αναταραχής είναι ότι οι μηχανισμοί που μέχρι σήμερα απορροφούσαν τους κραδασμούς εμφανίζονται λιγότερο αποτελεσματικοί.
Η πλεονάζουσα ρευστότητα δεν αρκεί πλέον για να διατηρεί αλώβητες τις υπερβολικές αποτιμήσεις, ενώ οι πληθωριστικές πιέσεις περιορίζουν τα περιθώρια των κεντρικών τραπεζών να παρέμβουν.
Η Wall Street έχασε σχεδόν 3 τρισ. δολάρια – Το τέλος της βεβαιότητας για την AI
Η συνεδρίαση της Πέμπτης 5 Νοεμβρίου αποκάλυψε το μέγεθος της ευπάθειας των αμερικανικών αγορών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της χρηματιστηριακής αποτίμησης, ο S&P 500 έχασε περίπου 2,9 τρισ. δολάρια κεφαλαιοποίησης, ενώ ο Nasdaq 100 υποχώρησε κατά 6,4%, με απώλειες χρηματιστηριακής αξίας περίπου 2,3 τρισ. δολαρίων.
Ο δείκτης των αμερικανικών ημιαγωγών βρέθηκε στο επίκεντρο των πωλήσεων, υποχωρώντας περισσότερο από 12%.
Οι επενδυτές εγκατέλειψαν μαζικά μετοχές που είχαν στηρίξει τη χρηματιστηριακή άνοδο γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη.
Η Nvidia, η AMD, η Micron και άλλες εταιρείες που συνδέονται με την κατασκευή επεξεργαστών και υποδομών AI βρέθηκαν αντιμέτωπες με ιδιαίτερα ισχυρές πιέσεις.
Το πρόβλημα δεν είναι ότι η τεχνητή νοημοσύνη έπαψε να έχει αναπτυξιακές προοπτικές. Είναι ότι οι αγορές είχαν προεξοφλήσει μια σχεδόν απρόσκοπτη επέκταση των επενδύσεων σε data centers, ενεργειακές υποδομές, υπηρεσίες cloud και ημιαγωγούς.
Η πολιτική ανατροπή στις ΗΠΑ αμφισβητεί πλέον αυτή την παραδοχή.
Η νίκη των Δημοκρατικών αλλάζει τους κανόνες του παιχνιδιού
Η απώλεια του ελέγχου του Κογκρέσου από τους Ρεπουμπλικανούς δημιουργεί ένα νέο περιβάλλον πολιτικής αβεβαιότητας για τον Ντόναλντ Τραμπ.
Η προοπτική εντονότερης αντιπαράθεσης μεταξύ Λευκού Οίκου και Κογκρέσου επηρεάζει τις προσδοκίες για τη φορολογική πολιτική, τις δημόσιες δαπάνες, τη ρύθμιση της τεχνολογίας και τη διαχείριση του ομοσπονδιακού χρέους.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η πιθανότητα αυστηρότερων περιορισμών στην ανάπτυξη νέων κέντρων δεδομένων.
Η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, η χρήση νερού, οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις και η επιβάρυνση των τοπικών υποδομών έχουν ήδη προκαλέσει αντιδράσεις σε αμερικανικές κοινότητες.
Οι Δημοκρατικοί εμφανίζονται περισσότερο διατεθειμένοι να ενισχύσουν την εποπτεία του κλάδου, γεγονός που οι επενδυτές μεταφράζουν σε πιθανές καθυστερήσεις και υψηλότερο κόστος για τις τεχνολογικές επιχειρήσεις.
Δεν έχει αποφασιστεί γενικό πάγωμα των επενδύσεων στην AI. Ωστόσο, οι αγορές δεν περιμένουν να ψηφιστεί ένας νόμος για να αποτιμήσουν τον κίνδυνο.
Αρκεί η πιθανότητα αλλαγής του ρυθμιστικού περιβάλλοντος για να αναθεωρηθούν οι προβλέψεις κερδοφορίας και οι χρηματιστηριακές αποτιμήσεις.
Ιαπωνία: Η χειρότερη εβδομάδα από την πανδημία
Η αναταραχή μεταφέρθηκε με εντυπωσιακή ταχύτητα στην Ασία.
Ο ιαπωνικός Nikkei 225 κατέγραψε πτώση 5,96% την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου, κλείνοντας στις 57.435 μονάδες, ενώ οι εβδομαδιαίες απώλειες ξεπέρασαν το 9%.
Πρόκειται, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, για τη χειρότερη εβδομαδιαία επίδοση από τον Μάρτιο του 2020.
Οι εταιρείες που συνδέονται με τον παγκόσμιο κύκλο επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη βρέθηκαν στο επίκεντρο των ρευστοποιήσεων.
Η Kioxia Holdings έχασε 36,8% σε εβδομαδιαία βάση, η Advantest 19,6%, η Tokyo Electron 13,2% και η SoftBank Group 20,8%.
Στη Νότια Κορέα, ο KOSPI κατέγραψε επίσης απώλειες περίπου 6%, καθώς οι επενδυτές περιόρισαν την έκθεσή τους στις τεχνολογικές μετοχές.
Η Ιαπωνία αντιμετωπίζει παράλληλα έναν πρόσθετο κίνδυνο.
Η ισχυρή αύξηση των ονομαστικών μισθών ενισχύει τις προσδοκίες για νέα αύξηση των επιτοκίων από την Τράπεζα της Ιαπωνίας.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να προκαλέσει περαιτέρω περιορισμό των λεγόμενων carry trades, δηλαδή επενδυτικών στρατηγικών που χρηματοδοτούνται μέσω δανεισμού σε γεν με χαμηλό επιτόκιο.
Εάν οι επενδυτές αναγκαστούν να κλείσουν μαζικά αυτές τις θέσεις, οι πιέσεις θα μπορούσαν να μεταδοθούν σε περισσότερες διεθνείς αγορές.
Οι πέντε κρίσεις που συγκροτούν την «τέλεια καταιγίδα»
Η σημερινή αναταραχή αποκτά ιδιαίτερη επικινδυνότητα επειδή πέντε διαφορετικοί παράγοντες αλληλεπιδρούν και μπορούν να ενισχύσουν ο ένας τον άλλον.
1. Η απομόχλευση της τεχνητής νοημοσύνης. Η υποχώρηση των τεχνολογικών αποτιμήσεων προκαλεί αναγκαστικές πωλήσεις και απειλεί να επιβραδύνει επενδύσεις εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.
2. Η πολιτική ανατροπή στην Ουάσιγκτον. Η σύγκρουση μεταξύ προεδρίας και Κογκρέσου αυξάνει την αβεβαιότητα για τη ρύθμιση των επιχειρήσεων, τη δημοσιονομική πολιτική και τις επενδυτικές προοπτικές.
3. Η ενεργειακή κρίση. Η παρατεταμένη ένταση στη Μέση Ανατολή και οι διαταραχές στις διεθνείς μεταφορές διατηρούν τον κίνδυνο υψηλότερου ενεργειακού κόστους, πιέζοντας επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
4. Το δίλημμα των κεντρικών τραπεζών. Η πιθανότητα αναζωπύρωσης του πληθωρισμού περιορίζει τη δυνατότητα μείωσης των επιτοκίων, ακόμη και εάν οι αγορές και η οικονομική δραστηριότητα επιδεινωθούν.
5. Η μετάδοση των απωλειών μέσω της μόχλευσης. Οι αναγκαστικές ρευστοποιήσεις μπορούν να επεκταθούν από τις τεχνολογικές μετοχές σε ομόλογα, άλλους χρηματιστηριακούς κλάδους και αγορές που δεν συνδέονται άμεσα με την αρχική πτώση.
Το πιο επικίνδυνο χαρακτηριστικό αυτού του συνδυασμού είναι η αλληλεξάρτηση των παραγόντων.
Η ενεργειακή κρίση ενισχύει τον πληθωρισμό. Ο πληθωρισμός περιορίζει τη νομισματική χαλάρωση. Τα υψηλότερα επιτόκια πιέζουν τις αποτιμήσεις και τη χρηματοδότηση. Οι χρηματιστηριακές απώλειες περιορίζουν την εμπιστοσύνη και τις επενδύσεις.
Έτσι δημιουργούνται οι προϋποθέσεις ενός αυτοτροφοδοτούμενου κύκλου οικονομικής και χρηματοπιστωτικής πίεσης.
Τράπεζα της Αγγλίας: Το επιτόκιο στο 4% και ο φόβος νέου πληθωρισμού
Η απόφαση της Τράπεζας της Αγγλίας να αυξήσει το βασικό επιτόκιο κατά 25 μονάδες βάσης, στο 4%, αποτυπώνει το δύσκολο περιβάλλον που αντιμετωπίζουν οι κεντρικές τράπεζες.
Οι προβλέψεις ότι ο βρετανικός πληθωρισμός μπορεί να πλησιάσει το 5% στα μέσα του 2027 ενισχύουν τις ανησυχίες για μια παρατεταμένη περίοδο υψηλού κόστους χρήματος.
Σε μια συνηθισμένη χρηματιστηριακή κρίση, οι κεντρικές τράπεζες θα μπορούσαν να μειώσουν τα επιτόκια για να στηρίξουν τη ρευστότητα.
Σήμερα, όμως, μια τέτοια επιλογή μπορεί να επιδεινώσει τις πληθωριστικές πιέσεις.
Από την άλλη πλευρά, η διατήρηση υψηλών επιτοκίων μπορεί να εντείνει την οικονομική επιβράδυνση και να επιβαρύνει περαιτέρω τις αγορές.
Η σύγκρουση αυτών των δύο στόχων αποτελεί ένα από τα κρισιμότερα χαρακτηριστικά της παρούσας συγκυρίας.
Ουκρανία, Ιράν και μεταφορές: Το γεωπολιτικό ρίσκο πολλαπλασιάζεται
Οι χρηματοπιστωτικές πιέσεις εκδηλώνονται σε μια περίοδο κατά την οποία η διεθνής ασφάλεια παραμένει ιδιαίτερα εύθραυστη.
Οι συγκρούσεις στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή επηρεάζουν τις ενεργειακές αγορές, τις θαλάσσιες μεταφορές και τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Παράλληλα, οι πρόσφατες απειλές για βόμβες σε δεκάδες ευρωπαϊκές πτήσεις έχουν προκαλέσει έκτακτες επιχειρήσεις ασφαλείας και αναστάτωση στις αερομεταφορές.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ενεργοποιήσει μηχανισμό ανταλλαγής πληροφοριών, ενώ η EASA εξετάζει τις επιπτώσεις στην ασφάλεια των πτήσεων.
Δεν έχει επιβεβαιωθεί σύνδεση των αεροπορικών απειλών με τις πολεμικές συγκρούσεις ή με οργανωμένη υβριδική επιχείρηση.
Ωστόσο, η ταυτόχρονη παρουσία πολλών εστιών αστάθειας αυξάνει την αβεβαιότητα για τις επιχειρήσεις, τους επενδυτές και τις κυβερνήσεις.
Το οικονομικό αποτέλεσμα μπορεί να γίνει αισθητό ακόμη και χωρίς περαιτέρω στρατιωτική κλιμάκωση, μέσω υψηλότερων ασφαλίστρων, αυξημένου κόστους μεταφορών και καθυστερήσεων στις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Η Ευρώπη στο επόμενο κύμα – Γιατί δεν αρκεί η ανθεκτικότητα των τραπεζών
Τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια είχαν εμφανίσει μεγαλύτερη ανθεκτικότητα από τις αμερικανικές τεχνολογικές μετοχές, κυρίως λόγω της διαφορετικής σύνθεσής τους.
Οι ευρωπαϊκοί δείκτες έχουν μεγαλύτερη συμμετοχή τραπεζών, βιομηχανιών, ενεργειακών επιχειρήσεων και αμυντικών εταιρειών.
Αυτό προσφέρει κάποια διαφοροποίηση απέναντι στην υποχώρηση του AI trade.
Ωστόσο, εάν η κρίση μετατραπεί από τεχνολογική διόρθωση σε γενικευμένη αποστροφή κινδύνου, η διαφοροποίηση αυτή δεν θα αρκεί.
Τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια θα μπορούσαν να δεχθούν ισχυρές πιέσεις ακόμη και εάν οι επιχειρήσεις τους δεν έχουν άμεση έκθεση στην τεχνητή νοημοσύνη.
Η Ευρώπη αντιμετωπίζει επίσης τις δικές της διαρθρωτικές αδυναμίες: υψηλό ενεργειακό κόστος, ασθενή βιομηχανική ανάπτυξη, δημοσιονομικούς περιορισμούς και αυξημένες ανάγκες επενδύσεων.
Η αλληλεπίδραση αυτών των προβλημάτων με μια διεθνή χρηματιστηριακή κρίση θα μπορούσε να περιορίσει περαιτέρω τις προοπτικές ανάπτυξης.
Ελλάδα: Η εξωτερική καταιγίδα και ο κίνδυνος για το Χρηματιστήριο Αθηνών
Η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε καλύτερη δημοσιονομική και αναπτυξιακή θέση σε σχέση με προηγούμενες περιόδους κρίσης.
Ωστόσο, παραμένει μια μικρή, ανοικτή οικονομία, ιδιαίτερα ευαίσθητη στις διεθνείς χρηματοπιστωτικές και ενεργειακές συνθήκες.
Η πρώτη μετάδοση μιας παγκόσμιας αναταραχής θα μπορούσε να εκδηλωθεί στο Χρηματιστήριο Αθηνών, μέσω των πωλήσεων διεθνών επενδυτικών κεφαλαίων και της γενικότερης μείωσης της έκθεσης σε μετοχές.
Στη συνέχεια, μια παρατεταμένη περίοδος αβεβαιότητας θα μπορούσε να επηρεάσει το κόστος χρηματοδότησης, τις επενδύσεις, την κατανάλωση και τους εξωστρεφείς κλάδους.
Ο τουρισμός, η ναυτιλία και η ενέργεια αποτελούν τομείς στους οποίους οι διεθνείς εξελίξεις μπορούν να μεταφερθούν σχετικά γρήγορα στην πραγματική οικονομία.
Για μια αγορά όπως η ελληνική, η παρατεταμένη στάση αναμονής μπορεί να αποδειχθεί εξίσου επιβαρυντική με ένα απότομο κύμα ρευστοποιήσεων.
Ο πραγματικός κίνδυνος: Όταν οι πωλήσεις προκαλούν νέες πωλήσεις
Η σημαντικότερη απειλή δεν είναι απαραίτητα η αρχική πτώση των χρηματιστηριακών δεικτών.
Είναι η πιθανότητα να δημιουργηθεί ένας μηχανισμός αναγκαστικών ρευστοποιήσεων.
Όταν οι αποτιμήσεις υποχωρούν απότομα, τα επενδυτικά χαρτοφυλάκια που χρησιμοποιούν υψηλή μόχλευση μπορεί να βρεθούν αντιμέτωπα με απαιτήσεις πρόσθετων εξασφαλίσεων, τα λεγόμενα margin calls.
Για να καλύψουν αυτές τις απαιτήσεις, οι διαχειριστές αναγκάζονται συχνά να πουλήσουν περιουσιακά στοιχεία.
Οι πωλήσεις πιέζουν περαιτέρω τις τιμές, προκαλώντας νέες ανάγκες ρευστότητας και πρόσθετες ρευστοποιήσεις.
Η εκτίναξη του δείκτη μεταβλητότητας VIX κατά σχεδόν 70% στη συνεδρίαση της Πέμπτης αποτυπώνει την ένταση της αναπροσαρμογής του κινδύνου.
Ο Greg Taylor, επικεφαλής επενδύσεων της PenderFund Capital Management, συνέκρινε το επενδυτικό περιβάλλον με περιόδους έντονης χρηματοπιστωτικής αναταραχής, όπως το 2001 και το 2008.
Η σύγκριση δεν σημαίνει ότι η σημερινή κατάσταση είναι ταυτόσημη με τη φούσκα των dot-com ή την κρίση των ενυπόθηκων δανείων.
Αναδεικνύει όμως τον κίνδυνο που δημιουργείται όταν τεράστια κεφάλαια συγκεντρώνονται γύρω από ένα κυρίαρχο επενδυτικό αφήγημα και η εμπιστοσύνη σε αυτό κλονίζεται απότομα.
Τρία σενάρια για την επόμενη ημέρα
Η εξέλιξη της κρίσης θα εξαρτηθεί κυρίως από τη ρευστότητα και από το εάν οι πωλήσεις θα παραμείνουν συγκεντρωμένες στον τεχνολογικό κλάδο.
Στο πρώτο σενάριο, οι επενδυτές περιορίζουν την έκθεσή τους στην AI και μετακινούν κεφάλαια προς επιχειρήσεις με σταθερότερη κερδοφορία. Η αναταραχή παραμένει ισχυρή, αλλά δεν εξελίσσεται σε γενικευμένη χρηματοπιστωτική κρίση.
Στο δεύτερο, οι αναγκαστικές ρευστοποιήσεις επεκτείνονται σε περισσότερες αγορές, επιβαρύνοντας τις συνθήκες χρηματοδότησης και προκαλώντας ευρύτερη απομόχλευση.
Στο τρίτο και δυσμενέστερο σενάριο, η χρηματοπιστωτική αναταραχή συνδυάζεται με νέα άνοδο του ενεργειακού κόστους και περαιτέρω νομισματική σύσφιγξη, την ώρα που η οικονομική δραστηριότητα επιβραδύνεται.
Αυτός ο συνδυασμός θα μπορούσε να οδηγήσει σε ταυτόχρονη υποχώρηση των εταιρικών κερδών, αύξηση του κόστους κεφαλαίου και μεγαλύτερη πίεση στις αποτιμήσεις.
Η σημερινή εικόνα δεν αποδεικνύει ότι έχει ξεκινήσει μια συστημική κρίση αντίστοιχη του 2008.
Δείχνει, όμως, ότι οι παράγοντες μιας δυνητικά βαθύτερης αναταραχής έχουν αρχίσει να αλληλεπιδρούν.
Η «τέλεια καταιγίδα» δεν είναι πλέον μόνο ένα σενάριο κινδύνου. Οι συνθήκες που θα μπορούσαν να την προκαλέσουν είναι ήδη ορατές. Το ζητούμενο είναι εάν οι αγορές και οι κεντρικές τράπεζες θα καταφέρουν να απορροφήσουν τους κραδασμούς προτού η χρηματιστηριακή κρίση περάσει στην πραγματική οικονομία.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
