Μετά το εκρηκτικό άλμα 4% που έφερε το Brent πάνω από τα 104 δολάρια, οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου επιστρέφουν σε πτωτική τροχιά. Οι δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ για το Ιράν, οι κρίσιμες διαπραγματεύσεις για τα Στενά του Ορμούζ και ο τυφώνας στον Κόλπο του Μεξικού προκαλούν έντονες αναταράξεις στις ενεργειακές αγορές.
Μετά το ενεργειακό σοκ του Οκτωβρίου, η Saudi Aramco υπόσχεται πλήρη κάλυψη των ευρωπαϊκών παραγγελιών τον Νοέμβριο – Ο αγωγός Ανατολής–Δύσης, τα Στενά του Ορμούζ και η στρατηγική του Ριάντ απέναντι στην ευρωπαϊκή αγορά.
Σενάρια νέων αμερικανικών πληγμάτων κατά της Τεχεράνης πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές προκαλούν αναταραχή στις αγορές. Η καταιγίδα στον Κόλπο του Μεξικού, οι επιθέσεις στα Στενά του Ορμούζ και οι φόβοι για νέα ενεργειακή κρίση ενισχύουν τις ανοδικές πιέσεις.
Η απόρριψη από τον Τραμπ της υπό όρους ιρανικής πρότασης για αποκλιμάκωση επανέφερε το γεωπολιτικό premium στο πετρέλαιο – Στην Ελλάδα η προσοχή στρέφεται στις ανακοινώσεις της 30ής Σεπτεμβρίου για τα καύσιμα κίνησης.
Το ενεργειακό σοκ της Μέσης Ανατολής δεν πιέζει μόνο πρατήρια και επιχειρήσεις. Περνά πλέον κατευθείαν στα ομόλογα: όσο το πετρέλαιο μένει ψηλά, οι αγορές φοβούνται πιο επίμονο πληθωρισμό, μεγαλύτερα επιτόκια και ακριβότερο κρατικό δανεισμό.
Το πετρέλαιο ξεκινά τη νέα εβδομάδα με νέα άνοδο, την ώρα που στην Ελλάδα η αντίστροφη μέτρηση για τις αποφάσεις στα καύσιμα έχει αρχίσει. Η υφιστάμενη στήριξη στο diesel φτάνει στο τέλος της στις 30 Σεπτεμβρίου και η κυβέρνηση επεξεργάζεται την επόμενη παρέμβαση. Το ερώτημα πλέον είναι πόσο από το νέο διεθνές σοκ θα φτάσει στην ελληνική αντλία.
Έξι συνεχόμενες πτωτικές συνεδριάσεις, Brent κάτω από τα $100 και απότομη αλλαγή του ενεργειακού risk premium. Η επανεκκίνηση του σαουδαραβικού East–West Pipeline και οι προσδοκίες για αμερικανοϊρανική διπλωματία κάνουν την αγορά να τιμολογεί περισσότερη προσφορά. Όμως το Hormuz παραμένει περιορισμένο και ο γεωπολιτικός κίνδυνος δεν έχει εξαφανιστεί.
Σε πτωτική τροχιά κινούνται για δεύτερη συνεχόμενη συνεδρίαση οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων της Ευρωζώνης, καθώς οι δηλώσεις Ιρανού αξιωματούχου για πιθανή επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ προκάλεσαν νέα αποκλιμάκωση στις τιμές του πετρελαίου και περιόρισαν τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό.
Η αγορά πετρελαίου γυρίζει ξανά ανοδικά καθώς οι προσδοκίες για άμεση διπλωματική επαφή Ουάσιγκτον–Τεχεράνης στον ΟΗΕ υποχωρούν. Το Brent ανέβηκε στα $101,06 και το WTI στα $96,19, επιβεβαιώνοντας ότι κάθε διπλωματικό σήμα μεταφράζεται πλέον σχεδόν αμέσως στην τιμή του βαρελιού.
Οι ελπίδες διπλωματικής αποκλιμάκωσης ΗΠΑ–Ιράν στη Νέα Υόρκη ρίχνουν το Brent, αλλά η ανακούφιση δεν έχει περάσει ακόμη στον οδηγό. Η Γερμανία κόβει 17 λεπτά φόρους ανά λίτρο από 1η Οκτωβρίου και ανοίγει συζήτηση για πλαφόν, ενώ η ενεργειακή ακρίβεια εξελίσσεται σε πολιτικό πρόβλημα για ολόκληρη την Ευρώπη.
Το Brent κινείται σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, όμως ξεκίνησε τη Δευτέρα με πτώση καθώς η ανάκαμψη των σαουδαραβικών αποστολών δίνει προσωρινή ανάσα στην αγορά.
Οι μεταφορές πετρελαίου και LNG μέσω του Στενού του Ορμούζ έφτασαν τις τελευταίες δύο εβδομάδες στο υψηλότερο επίπεδο έξι μηνών, σύμφωνα με τον επικεφαλής της CENTCOM. Οι κύριες λωρίδες διέλευσης έχουν καθαριστεί από νάρκες και η Ουάσιγκτον υποστηρίζει ότι οι ναυτικές συνοδείες αρχίζουν να αποδίδουν — χωρίς όμως να έχει εξαφανιστεί το γεωπολιτικό risk premium.
Το πραγματικό πρόβλημα της νέας ενεργειακής κρίσης δεν βρίσκεται πλέον μόνο στο αργό πετρέλαιο. Η πίεση μεταφέρεται στα διυλισμένα καύσιμα, στα διυλιστήρια και στη ναυτιλία, με το diesel να γίνεται κρίσιμο σημείο για μεταφορές, βιομηχανία και πληθωρισμό. Και αυτό κάνει το σημερινό σοκ διαφορετικό από τις κλασικές πετρελαϊκές κρίσεις.
Η ενεργειακή κρίση περνά πλέον απευθείας στην τσέπη: η μέση αμόλυβδη έφτασε τα €2,17, το Brent ξεπέρασε τα $105 και στο Μαξίμου εξετάζουν τις διαθέσιμες «εφεδρείες». Πιερρακάκης: «Έχουμε επιλογές όταν οι συνθήκες δυσκολεύουν» – Στο κάδρο βενζίνη, diesel και πετρέλαιο θέρμανσης.
Το Ριάντ έκλεισε τον στρατηγικό αγωγό Ανατολής–Δύσης μετά την επίθεση με drones από το Ιράκ. Με το Ορμούζ υπό πίεση και τους Χούθι να ενισχύονται στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ, η αγορά πετρελαίου βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν επικίνδυνο διπλό αποκλεισμό των ενεργειακών διαδρομών του Κόλπου.
Το αμερικανικό diesel έσπασε για πρώτη φορά τα $6/γαλόνι και η ενεργειακή κρίση περνά πλέον από το πετρέλαιο στην πραγματική οικονομία. Τρόφιμα, φορτηγά, γεωργία και βιομηχανία αρχίζουν να απορροφούν το σοκ, ενώ Ορμούζ, Χούτι και ρωσικά διυλιστήρια δημιουργούν ένα επικίνδυνο τρίγωνο για τον πληθωρισμό. Για την Ελλάδα, το κρίσιμο ερώτημα είναι πόσο γρήγορα το διεθνές κόστος θα περάσει σε καύσιμα, μεταφορές και τιμές τροφίμων.
Η προειδοποίηση Γεωργιάδη δεν είναι απλώς μια δραματική ανάρτηση: οι Χούτι έχουν προωθηθεί μέχρι την ακτή και στρατηγικά νησιά του Bab al-Mandeb, το πετρέλαιο έχει επιστρέψει πάνω από τα $100 και η εναλλακτική δίοδος της Σαουδικής Αραβίας βρίσκεται επίσης υπό πίεση. Για την Ελλάδα το ρίσκο περνά από τρία κανάλια: καύσιμα, μεταφορικό κόστος και ελληνόκτητη ναυτιλία. Όμως άλλο «έλεγχος της ακτής» και άλλο πλήρες κλείσιμο του στενού — και εκεί θα κριθεί αν το σοκ εξελιχθεί πράγματι σε νέα πληθωριστική κρίση.
Η καταστροφή πέντε ιρανικών δεξαμενόπλοιων μεταφέρει τη σύγκρουση σε αχαρτογράφητα νερά: η Ουάσιγκτον περνά από το πάγωμα λογαριασμών στη φυσική εξουδετέρωση της πετρελαϊκής εφοδιαστικής του Ιράν, ενώ Brent και αμερικανικές αποδόσεις ανεβαίνουν ταυτόχρονα. Το πραγματικό ερώτημα πλέον είναι αν αλλάζει ολόκληρο το δόγμα επιβολής των δυτικών κυρώσεων.
Το Brent ξεπέρασε ξανά τα 100 δολάρια, καθώς οι εντάσεις στη Μέση Ανατολή τροφοδοτούν τις ανησυχίες για την αγορά ενέργειας. Στην Ελλάδα, οι τιμές στα πρατήρια κινούνται ήδη πάνω από τα 2 ευρώ το λίτρο.
Νέα πίεση για νοικοκυριά και επιχειρήσεις καθώς το φυσικό αέριο ανεβαίνει σε υψηλό τριάμισι ετών και το Brent ξεπερνά τα 97 δολάρια – Στην Ελλάδα το ντίζελ φτάνει τα 2,05 ευρώ, ενώ οι γεωπολιτικές εντάσεις και τα χαμηλότερα ευρωπαϊκά αποθέματα αυξάνουν τον κίνδυνο ενός ακριβού ενεργειακού χειμώνα.
Πόλεμος στο Ιράν, Brent κοντά στα $100 και πιθανότητα 70% για αύξηση επιτοκίων τον Σεπτέμβριο σπρώχνουν δολάριο και αποδόσεις ψηλότερα — αλλά η μακροπρόθεσμη αποδολαριοποίηση συνεχίζεται
